Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Малкольм Макколл (27 наурыз 1831 - 5 сәуір 1907) - шотланд дінбасысы және публицист, ислам және Шығыс мәселесі туралы көзқарастарымен танымал.
Malcolm MacColl (27 March 1831 – 5 April 1907) was a Scottish cleric and publicist, noted for his views on Islam and the Eastern Question.
Ерте өмір
Макколл шотландтық гэль тілінде сөйлейтін, Гленфиннанның кедей шаруасының немесе жұмысшының ұлы болған. Әкесі ол кішкентай кезінде қайтыс болды. Қиындықтарға қарамастан, Макколл білім алуда сәтті болды. Ол өзінің якобиттік тегіне ие екенін және жоғары шіркеудің англикандық көзқарастарын ерте қабылдаған көрінеді. Ол Гленэльмондтағы Троица колледжінде шотланд епископтық қызметіне орын алды және 1857 жылы епископтық шіркеудің діни қызметкері болып тағайындалды. 1858 жылдың мамыр айында Макколл Уильям Эварт Гладстонға шотланд епископ шіркеуіндегі биік шіркеу епископтарына қарсы шаралар туралы ескертіп, өзінің қаржылық жағдайына сілтеме жасап хат жазды. Ол хат алмасуды табандылықпен жалғастырды және ақырында Гладстонмен кездесті. Осыдан кейін өмір бойы достық қарым-қатынас орнады. Глэдстон өзінің қамқорлығына артықшылықты қамтамасыз етті, бірақ Макколл ешқашан Англикан шіркеуінде жоғары бас көтерген жоқ. Ол ағылшын-католик теологтарының көзқарасынан бас тартты. Гладстонның алғашқы көмегі жас Макколдың Шотландиядан Лондонға және Англия шіркеуіне ауысуын жеңілдету болды. Макколл 1859 жылы Англия шіркеуінің діни қызметкері болып қабылданды, содан кейін Лондон мен Аддингтон, Бакста бірнеше рет curacies-ке кірді. Ол 1864 және 1867 жылдар аралығында Санкт-Петербургте, Ресейде және Неаполде Британдық елшіліктің капелланы болып қызмет етті.
MacColl was a native Scots Gaelic speaker, the son of a poor crofter or labourer in Glenfinnan. His father died when he was still a boy. Despite difficulties, MacColl succeeded in obtaining an education. He claimed Jacobite descent, and seems early to have adopted High Church Anglican views. He won a place at Trinity College, Glenalmond, for the Scottish Episcopal ministry, and was ordained a priest of the Episcopal Church in 1857. In May 1858 MacColl approached William Ewart Gladstone in a letter warning him about measures against High Church bishops in the Scottish Episcopal Church, also alluding to his own financial circumstances. He tenaciously continued the correspondence, and eventually managed to meet Gladstone. There developed a lifelong friendship and political alliance. Gladstone secured preferment for his protégé, but MacColl never rose high in the Anglican Church. He refused to compromise his Anglo Catholic theological views. Gladstone's first piece of assistance was to facilitate the young MacColl's transfer from Scotland to London and the Church of England. MacColl was received as a priest of the Church of England in 1859, and then entered on a succession of curacies, in London and at Addington, Bucks. He also served between 1864 and 1867 as the Chaplain of the British Embassy in St. Petersburg, Russia, and Naples.
Үгітші
Шетел тілдерін білуі шектеулі болғанымен, Макколл Бірінші Ватикан кеңесінен кейін континенттік Рим католик диссиденттерімен хат алмасты: Диакованың Иосип Юрай Строссмайері және Мюнхендегі Игнац фон Деллингер. Ол Глэдстонмен олардың арасында құпия арадасушы ретінде әрекет етті. Строссмайер де, Деллингер де "Шығыс мәселесі" мен Балқандағы түрік билігінің аяқталуына қызығушылық танытты. Бұл, сондай-ақ Либералды партиядағы осындай пікірлер, MacColl-дың өмірінің соңғы үш онжылдығында түрік саяси билігіне қарсы күресуге мүдделі болуы мүмкін. 1876 жылдан бастап Макколл Осман империясының христиан тұрғындарының белсенді қорғаушысы болды, Осман империясына және оның Британиядағы достарына газеттерге хаттар, мақалалар мен бірнеше кітаптар жариялады. 1876 жылдың тамызында, өткен көктемде Осман әскеріндегі черкестердің 15 мың болгарды өлтіргені туралы хабарланғаннан кейін, Макколл мен Генри Лиддон Венаға және Сербияға барып, деректерді іздестірді. Сол кезде Сербия мен Осман империясының шекарасы болған Сава өзенінде қайықпен жүрген екі дін қызметкері бағанаға ілінген адамның мәйітін көргенін айтады. Олардың куәліктері тәуелсіз расталмағанымен, жергілікті британдық консул бұл затты тек көкөніс қапшығы болуы мүмкін деп болжаған, бірақ Макколл мен Лиддон бұл көріністі Балқандағы түрік билігінің әділетсіздігіне дәлел ретінде қолданды. Бұл олардың уағыздарының тақырыбына сәйкес келді, өйткені Британияда түрік билігіне белсенді қарсы болмағандар (мысалы, Гладстоунның қас жауы Бенджамин Дизраэли) оның күнәларына кінәлі болды. Болгариядағы зұлымдықтардан кейін Глэдстонмен жеке тілшісінде Макколл либералды көшбасшыны Османлыларды айыптауды талап етті және Глэдстонның 1876 жылдың соңғы айларында және 1877 жылдың басында бұл мәселе бойынша жасаған науқандық баяндамаларына ішінара жауапты. Билікке оралғаннан кейін Гладстон Макколлға 1871 жылы Лондондағы Сент-Джордж Ботольф-Лейннің өмір сүруімен және 1884 жылы Рипонның канониясымен сыйлады. Соңғысы Виктория патшайымның белсенді қарсылығын тудырды, ол 1876 жылы "Болгария агитациясынан" кейін Макколдың Осман империясына қарсы шабуыл жасағанын ұмытпаған немесе кешірмеген. Рипон қаласында өмір сүру өте қиын болды. Макколл Харрогейттен оңтүстікке қарай орналасқан Кирби Оверблоудағы үлкен үйді ұстады және өзін саяси памфлеттерге және газет хаттарына арнауын жалғастырды, бұл кең ауқымды еуропалық саяхаттардың, сол кездегі жетекші тұлғалармен кең танысудың, жоғары шіркеу тұрғысынан шіркеулік тақырыптарға, әсіресе Шығыс мәселесі саясатына, Криттегі көтеріліске, ол кезде әлі де Осман өлкесінде, армяндар мен ислам ісіне қатысты.
Despite limited knowledge of foreign languages, MacColl corresponded with continental Roman Catholic dissidents after the First Vatican Council: Josip Juraj Strossmayer of Diakova, and Ignaz von Döllinger in Munich. He acted as a discreet intermediary between them and Gladstone. Both Strossmayer and Döllinger were interested in the "Eastern Question" and the ending of Turkish rule in the Balkans. This, as well as similar currents of opinion in the Liberal Party, may have been responsible for MacColl's own interest in combatting Turkish political power during the last three decades of his life. From 1876 onwards, MacColl was an active defender of the Christian inhabitants of the Ottoman Empire, writing a series of vitriolic attacks on the Ottoman Empire and its friends in Britain in letters to newspapers, articles in reviews, and publishing several books. In August 1876, soon after the exposure of the killings of up to 15,000 Bulgarians the previous spring by Circassian irregulars in the Ottoman army, MacColl and Henry Liddon of St Paul's Cathedral travelled to Vienna and Serbia on a fact finding tour. During a boat ride on the River Sava, then the frontier between Serbia and the Ottoman Empire, the two clergymen claimed to have seen an impaled human corpse. Though their testimony could not be independently confirmed, and was challenged by the local British Consul who suggested that the object in question might have been only a bag of beans, MacColl and Liddon used this sighting as proof of the iniquity of Turkish rule in the Balkans. This fitted in with a theme in their sermons that those in Britain (such as Gladstone's arch opponent Benjamin Disraeli) who did not actively oppose Turkish rule were themselves guilty of its sins. In his private correspondent with Gladstone after the Bulgarian atrocities, MacColl urged the Liberal leader to denounce the Ottomans and is perhaps partly responsible for the campaigning speeches Gladstone made on the issue in the last months of 1876 and early 1877. After returning to power Gladstone rewarded MacColl with the London living of St George Botolph Lane, in 1871, and with a canonry of Ripon in 1884. The latter posting aroused the active opposition of Queen Victoria who had not forgotten or forgiven MacColl's virulent campaign against the Ottoman Empire in 1876 78 after the 'Bulgarian Agitation'. The living at Ripon was practically a sinecure. MacColl maintained a large house at Kirby Overblow, south of Harrogate, and continued to devote himself to political pamphleteering and newspaper correspondence, the result of extensive European travel, a wide acquaintance with the leading personages of the day, strong views on ecclesiastical subjects from a high church standpoint, and particularly on the politics of the Eastern Question, the uprising in Crete, then still an Ottoman province, the cause of the Armenians and Islam.
Кейінгі өмір және өлім
Макколл Грекияның Георг I және армян қозғалысының басшыларымен тығыз қарым-қатынаста болды. 1897 жылы сәуірдегі грек-түрік соғысы кезінде ол Афинаға барып, корольмен кеңесу үшін, монархтың жеке көзқарастарын Гладстоунға да, премьер-министр лорд Солсбериге де жеткізді. ХХ ғасырдың алғашқы жылдары ол мұсылман тілшілері Сайед Амир Әли мен Халил Халидтің қарсыласы болды. Ол оларға ескерту жасады, мысалы, Осман сұлтаны барлық мұсылмандардың халифасы емес деп дәлелдеді. Макколл 1907 жылы 5 сәуірде Лондонда қайтыс болды. Өз өсиетінде ол кітапханасын Гавардендегі Гладстон жинағына қалдырды.
MacColl was on close terms with George I of Greece, and leaders of the Armenian movement. During the Greco Turkish War of April 1897, he visited Athens to confer with the King, conveying the monarch's private views both to Gladstone and also to the Prime Minister Lord Salisbury. In the first years of the twentieth century, he was an opponent of the Muslim spokesmen Syed Ameer Ali and Halil Hâlid. He admonished them, arguing for instance that the Ottoman Sultan was not the Caliph of all Muslims. MacColl died in London on 5 April 1907. In his will, he left his library to the Gladstone collection at Hawarden.
Шығармалары
Макколлдың алғашқы еңбектерінің көбі теологияға арналған. Лондонға келгеннен кейін ол мақалалар жариялай бастады, жазу қабілеті арта түсті. Негізгі еңбектерге: Заңсыздық, діни қызметкерлік және ритуализм (1875), Таза кеңестің сот комитетіне шабуыл, 1874 жылғы Қоғамдық ғибадат етуді реттеу туралы заңға қатысты даумен байланысты. Шығыс мәселесі: оның фактілері мен қателіктері (1877), бес басылым. "Шығыс мәселесінің үш жылы" (1878) Берлиндегі конгресс аяқталғаннан кейін бірден жарық көрді. Макколл зерттеулері әдетте прокурорлық стильде жазылған британдық көк кітаптың консулдық хабарламалар жинақтарына сүйенді.
Most of MacColl's earlier writings centred on the theology. After his arrival in London, he began to publish articles, writing with increasing proficiency. Major works include:
Lawlessness, Sacerdotalism and Ritualism (1875), an attack on the Judicial Committee of the Privy Council, associated with controversy over the Public Worship Regulation Act 1874. The Eastern Question: Its Facts and Fallacies (1877), five editions. Three Years of the Eastern Question (1878), which appeared immediately after the Congress of Berlin had ended. MacColl's research usually relied on British Blue Book collections of consular despatches, written up in a prosecutorial style.
Отбасы
1904 жылы Макколл Консуэло Альбиния Кромптон Стэнсфилдке, Эшольт Холлдың генерал-майоры Уильям Генри Кромптон Стэнсфилдтің (1835-1888) қызыға үйленді. Макколдың логик ретінде танымал болған Хью Макколл есімді інісі болды. Ол Глэдстоунды Гьюдің Оксфорд университетінде білім алуына ақша төлеуге көндіруге тырысты, бірақ Гью Глэдстон талап еткендей, англикан діни қызметкері болудан бас тартты.
In 1904 MacColl married Consuelo Albinia Crompton Stansfield, daughter of Major General William Henry Crompton Stansfield (1835–1888) of Esholt Hall. MacColl had a younger brother, Hugh MacColl, who became known as a logician. He had tried to persuade Gladstone to pay for Hugh to be educated at the University of Oxford; but Hugh had refused to become an Anglican priest as Gladstone insisted.