Кіріспе

Үндістандағы мешіт

Хайдарабадтағы Мекке мешіті немесе Мекке мешіті, Үндістанның Хайдарабад қаласындағы қауымдық мешіт. Бұл қаланың ең ірі мешіті және елдегі ең ірі мешіттердің бірі, 10 000 адамға дейін сыйымды. Мешіт 17 ғасырда салынған және мемлекеттік қорғауға алынған ескерткіш. Ол Хайдарабадтың Ескі қаласының басты мешіті болып табылады және тарихи Чарминар, Чоумахалла сарайы және Лад базарының жанында орналасқан. Құтб Шахи әулетінің алтыншы билеушісі Мұхаммед Құтб Шах исламның ең қасиетті жері – Меккеден әкелінген топырақтан кірпіш жасап, мешіттің орталық аркасын салу үшін пайдаланды, осылайша мешітке осы ат берілді. 2014 жылы ЮНЕСКО бұл кешенді «алдын ала тізімге» енгізді, оны «Декан сұлтандықтарының ескерткіштері мен бекіністері» деген атаумен аймақтағы басқа да нысандармен бірге Әлемдік мұра тізіміне қосу үшін қарастырып жатыр (бірнеше түрлі сұлтандықтар болғанына қарамастан).

Тарих

Мәкке мешітінің құрылысы 1617 жылы Голконданың алтыншы Құтб Шахи сұлтаны Мұхаммед Құтб Шахтың (қазіргі Хайдарабад) билігі тұсында басталды. Оның негізін билеуші өзі қалады. Мешіт салуға шамамен 8000 жұмысшы жұмылдырылды. 1693 жылы Мұғал императоры Ауранзеб оны аяқтады.

Бомбалау

2007 жылдың 18 мамырында Мекке мешітінде жұма намазы барысында бомба жарылып, кем дегенде он үш адам қаза болып, ондаған адам жарақаттанды.

Сәулет

Мекке мешіті Құтб шахиларының ең көрнекті сәулет өнімдерінің бірі саналады. Ол қиыршық тас немесе жабын емес, толығымен өңделген тастан салынған. Мешіттің намаз залы 225 фут (69 м) ұзындығында және 180 фут (55 м) енінде, ал төбесі 75 фут (23 м) биіктікте. Намаз залының фасады бес ашық аркадан тұрады және екі минаретпен шектеледі. Әр минареттің үстінде күмбез орналасқан, оған екі жағынан аркалы балкондар жалғасқан. Асаф-Жахилардың бейіттерінің екі басында әрқайсысында төрт минареті бар екі тікбұрышты құрылыс орналасқан. Бұл минареттер әсем әрі дөңгелек балкондарымен, төменгі әшекейлі қабырғаларымен және аркаларымен ерекшеленеді. Олардың үстінде сегізбұрышты, төңкерілген табақша орналасқан, одан минареттер күмбезбен және қондыршамен аяқталатынша биікке көтеріледі.