Кіріспе

Теңіз өнімдері алғашқы дастарқан

Креветкалық коктейль, сондай-ақ шаян коктейлі деп те аталады, қабығынан тазартылған, пісірілген шаяннан және Мари Роуз соусынан немесе коктейль соусынан тұратын теңіз тағамы. 1960 жылдардан 1980 жылдардың соңына дейін Ұлыбританияда да, АҚШ-та да бұл ең танымал алғашқы дастарқан болды. Ағылшыз тағам жазушысы Найджел Слейтердің айтуынша, креветкалық коктейль «өмірінің көп бөлігін сәннің биігінен күлкілі өткенге дейін маятниктей өткізді» және қазір көбінесе ирониямен ұсынылады. Рецепттерге Вустершир соусы, ащы соус, сірке су, кайен бұрышы немесе лимон шырыны қосуға болады.

Тарих және шығу тегі

Пісірілген теңіз өнімдерінен жасалған, дәмді соус қосылған тағамдардың тарихы көне заманға дейін барып жетеді және олардың көптеген түрлері бар. Осы сияқты ұлулар немесе шағала тағамдары 19 ғасырдың соңында АҚШ-та кең таралған, ал кейбір дереккөздер осы тағамды коктейльдік стақанда беруді 1920 жылдардағы АҚШ-та алкогольге қойылған тыйыммен байланыстырады. Шағала коктейлінің бір түрі 1950 жылдардың соңында Лас-Вегастағы казиноларда танымал болды (Фримонт көшесіндегі «Голден Гейт» казиносынан бастап; олар күніне 2000-ға жуық шағала коктейлін, арзан бағамен, 99 центтен аспай сатқан), және ол ойын-сауық пен құмар ойындарының орталығы ретінде танылады. Ұлыбританияда шағала коктейлінің авторы ретінде 1960 жылдары британдық телешоу шефі Фанни Крэдок аталса, 1997 жылы жарық көрген «Шағала коктейлінің жылдары» кітабында Саймон Хопкинсон мен Линдси Барем шағала коктейлінің «Эскофьеге тікелей байланысы бар» екенін айтады.

Ұлыбританияда

Найджел Слейтер «бәрі соуста» дейді және «нағыз соус негізінен майонез, томат кетчупы және бір-екі қысым Табаско» дейді. Шеф-аспаз Хестон Блюментал креветка коктейлі оның «құпия әуесі» екенін айтады: «The Fat Duck-те жұмыс істеп, кеш келгенде, креветка коктейлі үшін тоңазытқышты қарап шығудан артық ештеңе жақсы көремін». Блюментал үйде жасалған майонезді пайдаланудың жақсы екенін атап өтеді және кесілген базилик пен тархун қосуды ұсынады. Телевизия аспазы және жазушы Делия Смит ең жақсы нұсқасы – өзі пісірген креветкалар дейді, ал 1960 жылдары ол «қарапайым, бірақ өте тартымды нәрсе болған, бірақ жылдар өте келе нашар бейімделулерге ұшырады, оның ішінде сулы креветкалар мен сапасыз соустар» еді. Хопкинсон мен Барехам «Креветка коктейлі жылдары» еңбегінде атап өткендей, бір кезде «Ұлыбританияның тамағы» деп есептелген тағам креветка коктейлі, содан кейін гарнирленген стейк, картоп қуырылған және қара орман торт десерті болды; олар «дұрыс пісірілгенде, осы көп мазақталған және жиі сыналанған кешкі ас әлі де өте ерекше» деп түсіндіреді.

"Каракатица коктейлі шабуыл"

1992 жылғы британдық жалпы сайлаудан бұрын Лейборист партиясы бизнес және қаржы басшыларының қолдауын алу үшін, оларға нарықтық экономикаға араласпайтындарын сендіру арқылы үгіт жүргізді. Бұл науқан "Дененің қызыл шабуылы" (Prawn Cocktail Offensive) деп әжуаланды.

Бөлек өнімдер

Денеқұйрық коктейлінің кең таралғаны нәтижесінде, денеқұйрық коктейлі дәмімен жасалған картоп кеспелері сияқты өнімдер пайда болды, және олар әлі күнге дейін Ұлыбританияда осы снэк тағамының ең танымал түрлерінің бірі болып табылады. 2004 жылы Ұлыбританияда денеқұйрық коктейлі дәмімен жасалған картоп кеспелері 16% нарықтық үлесімен екінші орында тұрды.

Вариациялар

Шампаншаның орнына клем, устрица, кальмар (кальмар коктейлі ретінде) немесе басқа да теңіз өнімдерін қолдануға болады. Әртүрлі дайындау тәсілдерінде балық және осьминог сияқты ингредиенттер пайдаланылады. Теңіз өнімдері коктейліне әдетте лайм шырыны және томат негізіндегі соус қосылады, кейде лимонмен бірге беріледі. АҚШ-та олар FDA-мен реттеледі, ол дайын күйде сатылатын кезде тағамдағы ингредиенттердің салмағын көрсетуді талап етеді.