Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Британдық туған австралиялық марксистік революционер Марк Энтони Лайстер Брейсегирдл (10 қыркүйек 1912 – 22 маусым 1999) – Шри-Ланканың тәуелсіздік қозғалысында маңызды рөл атқарған британдық туған австралиялық марксистік революционер. Ол Шри-Ланкадағы санаулы еуропалық радикалдардың бірі болды. Ол ең көп "Брейсегирдл оқиғасын" бастауымен танымал.
British born Australian Marxist revolutionary
Mark Anthony Lyster Bracegirdle (10 September 1912 – 22 June 1999) was a British born Australian Marxist revolutionary who played a key role in the Sri Lankan independence movement. He was one of the handful of European Radicals in Sri Lanka. He is most known for initiating the Bracegirdle Incident.
Ерте өмір
Брейсегирдл Челсиде, Инна Марджори Листер мен Джеймс Сеймур Брейсегирдлдің отбасында дүниеге келді және Кеннингтонда білім алды. Ол анасымен бірге Австралияға эмиграциялады, анасы – Лейбористік партияда белсенді болған және 1925 жылы Холборн округінен кандидатқа түскен суфражистка болған. Ол Сиднейдегі өнер мектебінде өнерді оқыды және шөл далада фермерлікке оқытылды. Шамамен 1935 жылы ол Австралия Жастар Коммунистік лигасына (АЖКЛ) қосылды.
Bracegirdle was born in Chelsea, to Ina Marjorie Lyster and James Seymour Bracegirdle, and was educated in Kennington. He emigrated to Australia with his mother, a suffragette who had been active in the Labour Party and a candidate in 1925 for the Holborn borough. He studied art at a Sydney art school and trained as a farmer in the outback. In about 1935 he joined the Australian Young Communist League (YCL).
Сейлон аралында
1936 жылы ол SS Bendigo кемесімен Цейлонға (қазіргі Шри-Ланка) барды. Матале қаласына жақын Мадулкелдегі Релуга шаруашылығында "үйренуге" (яғни, шай өсіру кәсібін меңгеруге) кірісті. Брейсегирдл тамил плантация жұмысшыларының ("кулилер") арасында жұмыс істеді, оларға жаман қарады, денсаулық сақтауды аз көлемде алды, білім беру де нашар болды және Англиядағы мал төбелерінен де жағдайы нашар "қатарлы бөлмелерде" тұрды. Осы жұмысшылардың арасында наразылық күшейіп келе жатты. Ол жұмысшылармен араласып, еңбек дауларында олардың жағын алғандықтан жұмыстан босатылды. Ол Ланка Сама Самажа партиясына (ЛССП) қосылды. 1936 жылғы 28 қарашада Коломбода өткен жиында партия президенті доктор Колвин Р. де Силва оны былай таныстырды: "Бұл – көше төңірегінде өткен партия жиынына қатысқан алғашқы ақ серік". Ол Шри-Ланкада алғаш рет публично сөйлеген сөзінде капиталистердің Шри-Ланка жұмысшыларын бөліп, бірін-біріне қарсы қоюға тырысып жатқанын ескертті. Ол 1937 жылғы 10 қаңтарда Коломбодағы Галле Фейс Гринде сэр Герберт Доубиггиннің аралдан кетуіне орай ұйымдастырылған халық жиынына белсенді қатысты. LSSP Доубиггиннің полиция бас инспекторы лауазымында ұзақ жылдар бойы қызмет еткен кезінде, әсіресе 1915 жылғы қырқыстар кезінде жасалған деген айыптамаларға қарсы наразылық білдіру үшін шақырған болатын. Наурыз айында ол атқару комитетіне мүше болып сайланды. Ол Хаттон сайлау округінің мемлекеттік кеңесінің депутаты К. Натеса Айердің "Навалапития немесе Хаттон қаласында Эстейт Еңбек Федерациясын құруға" жұмысқа қабылдады, оның болашақ Еңбек Федерациясының хатшысы болуға лайықты кандидат болуы мүмкін деген ниетпен. (Лерски, Цейлондағы троцкизмнің пайда болуы)
In 1936 he sailed on the SS Bendigo for Ceylon (as Sri Lanka was then known). He began 'creeping' (i. e., learning the trade of tea planting) on Relugas estate in Madulkelle near Matale. Bracegirdle was working among the Tamil plantation labourers ('coolies'), who were treated poorly, receiving very little health care, even less education and living in 'line rooms' which were worse than cattle sheds in England. Militancy among these workers was increasing. He was dismissed for fraternising with the workers and for taking their side in labour disputes. He joined the Lanka Sama Samaja Party (LSSP). On 28 November 1936, at a meeting in Colombo, the president of the party, Dr Colvin R. de Silva, introduced him, saying: 'This is the first time a white comrade has ever attended a party meeting held at a street corner.' He made his first public speech in Sri Lanka, warning that the capitalists were trying to split the workers of Sri Lanka and pit one against the other. He took an active part in organising a public meeting on Galle Face Green in Colombo on 10 January 1937 to celebrate Sir Herbert Dowbiggin's departure from the island. It was called by the LSSP to protest against the atrocities claimed to have been committed during Dowbiggin's long tenure as Inspector General of Police, particularly during the 1915 riots. In March, he was co opted to serve on the executive committee. He was employed by K. Natesa Iyer, Member of the State Council for the Hatton constituency, to 'organise an Estate Labour Federation in Nawalapitiya or Hatton, with an idea that he may be a proper candidate to be the future Secretary of the Labour Federation.' (Lerski, Origins of Trotskyism in Ceylon )
Кейінгі өмірі
1939 жылы Мэри Элизабет Винденге үйленді. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде ол батылдық танытпаушылардың қатарында болды. Соғыстан кейін инженер мамандығын алып, Глостерширде қоныстанды. Ядролық қаруды жою науқаны ұйымдастырған Альдермастон шерулеріне қатысты. Ол Еңбек партиясының белсенді мүшесі болды. 1970 жылдары Замбиядағы «Flying Doctors» қызметінде көлік басқарушысы болып жұмыс істеді. Еңбек өмірінің соңында Солтүстік Лондон политехникалық институтында инженерлік пәндер оқыды. Зейнеткерлікке шыққан соң археологияны зерттеп, Лондон университетінде волонтер ретінде жұмыс істеді. Оның қызығушылықтары: қытай жазуының тарихы, Дарвиннің теориялары, ленинизм және марксизм, римдік шыны, құстарды зерттеу, шаруашылық, өнер және дизайн. 1999 жылдың 22 маусымында қайтыс болды. Одан үш қызы, бір ұлы және бес немересі қалды.
In 1939, he married Mary Elizabeth Vinden. He was a conscientious objector during the Second World War. After the war he qualified as an engineer and settled in Gloucestershire. He joined the Aldermaston marches organised by the Campaign for Nuclear Disarmament. He became a committed member of the Labour Party. In the 1970s he worked as a transport manager for the Flying Doctors service in Zambia. Towards the end of his working life, he lectured in engineering at North London Polytechnic. On retirement, he studied archaeology and worked voluntarily for the University of London. His interests included the history of Chinese scripts, the theories of Darwin, Leninism and Marxism, Roman glass, ornithology, farming, art and design. He died on 22 June 1999, leaving three daughters, a son and five grandchildren.