Кіріспе
Шілекейдің бөлігі қабықша дамуындағы шеткі аймақ Шілекейдің лимфоидті емес қызыл пульпасы мен лимфоидты ақ пульпасы арасындағы интерфейс аймағы. (Бірнеше дереккөздер оны қызыл целлюлозаның ақ целлюлозамен шектесетін бөлігі деп санайды, ал басқа дереккөздер оны қызыл целлюлоза да, ақ целлюлоза да емес деп санайды.) Лимфа түйіндерінде де шеткі аймақ бар.
the marginal zone in cortical development
The marginal zone is the region at the interface between the non lymphoid red pulp and the lymphoid white pulp of the spleen. (Some sources consider it to be the part of red pulp which borders on the white pulp, while other sources consider it to be neither red pulp nor white pulp.) A marginal zone also exists in lymph nodes.
Құрылымы
Ол негізінен сүйек майының дифференциацияланған миелоидты бөлігінен алынған жасушалардан тұрады. Жақында нейтрофилді өлтірушілердің популяциясы маргиналды аймақтың шеткі аймақтарында мекендейді деп сипатталды. Шекаралық аймақтың жасушаларын анықтау үшін кем дегенде үш түрлі жасушалық маркерлерді қолдануға болады: MOMA 1, ERTR 9 және MARCO.
Қан ағыны
Шекаралық аймақ (ША) - жалпы қан айналымынан қанның көп мөлшерін алатын, көп адам жүретін аймақ. Бір қызығы, көкбауырдың микроқан тамырлары адамдар мен тышқанның ерекше ерекшеліктерін көрсетеді. Адамда көкбауырға көкбауыр артериясынан қан беріледі, ол орталық және пеницилляр артериолаларға бөлінеді. Гистологиялық анықталған шеткі синус болмағандықтан, пенициллярлы артериолаларда ағатын қан тікелей қызыл пульпаның капиллярына және перифоликулярлық аймаққа құйылады. Перифоликулярлы аймақ - бұл МЗ-ді қызыл целлюлозадан бөлетін, кедергісі төмен, анық анықталған аймақ. Перифоликулярлы аймақ та, қызыл целлюлоза да қанмен толтырылған, ендотелиялық шекарасы жоқ, қызыл целлюлозаның веналық синусоидты тамырларымен тығыз байланыста болатын, семіршектік арқан деп аталатын ашық қан айналымы жүйесінен тұрады.
Функция
Шекаралық аймақтың негізгі рөлі - қан айналымындағы антиген бөлшектерін ұстап, антигенді сілекейдің лимфоциттеріне жеткізу. Тәжірибелер көрсеткендей, инертті латекс бұрандалар, сондай-ақ Escherichia coli және Listeria monocytogenes сияқты тірі бактериялар шеткі аймақта тұтқындалады. Алайда, тек иммуногенді заттар, яғни бактериялар ақ целлюлозаның Т және В клеткалары аймақтарына жеткізіледі және иммундық жауап алу үшін тиімді ұсынылады.
Лимфоциттер
Шекаралық аймақ лимфоциттері - бұл сол жерде пайда болған В-клетканың түрі (Шекаралық аймақ В-клеткасы, қысқартылып "MZ B клеткасы"), IgM антиген кешендерін байлауға қабілетті. Олар иммундық жүйеде әр түрлі рөл атқара алады. MZ B клеткалары бірнеше микробтық молекулалық үлгілерге байласатын полиреактивті BCR экспрессиялайды.
Шекаралық аймақ макрофагтары
Шекаралық аймақта осы аймаққа тән екі типті макрофаг бар: шекаралық аймақ макрофагтары және шекаралық металлофильді макрофагтар. Бұл екі макрофагтың кіші типтері маргиналды аймақ макрофагтарында SIGN R1 және маргиналды металлофильді макрофагтарда CD169 (siglec 1, sialoadhesin) экспрессиясымен сипатталады. Қауіпсіз аймақтағы В клеткаларынан басқа, қанда кездесетін басқа да клеткалар, мысалы лимфоциттер мен гранулоциттер, шекті аймақтан өтеді. Сонымен қатар, дендриттік жасушалардың көп бөлігі ақ целлюлозаға көшіп келуден бұрын, стимуляция мен антигенді қабылдаудан кейін шеткі аймақта уақытша тұрады деп есептеледі, сондай-ақ, көп лимфоциттер біртіндеп шеткі аймақта қалып, ақ целлюлозаға көшіп-қону процесінде. Бұл екі жасушаның да шеткі аймақ макрофагтарымен өзара әрекеттесетінін болжауға болады. Соңғы зерттеулер маргиналды аймақ макрофагтарының маңызды туа біткен функциялары бар екенін, сондай-ақ бейімделген иммундық жауаптарды ынталандыруға қабілетті екенін көрсетті, сондықтан бұл макрофагтар туа біткен және бейімделген иммунитетті көтере алады. Шекаралық аймақ макрофагтарының әр түрлі функциялары бар, олардың бірі - қан арқылы таралатын патогендердің фагоцитозы. Шекаралық аймақтың анатомиясына байланысты оның ішіндегі қан баяулайды, сондықтан жүйелік айналымдағы патогендер екі шекаралық аймақ макрофагтарымен фагоцитоздан өтеді. Бұл екі макрофагтың патогендерді жұту мен жоюдағы ерекше рөлі туралы мәліметтер шектеулі. Алайда маргиналды аймақ макрофагтарында әртүрлі патоген рецепторларының белгілі бір патогендерді, әсіресе капсулаланған бактерияларды тануға және жоюға ерекше қатысы бар екендігі туралы мәліметтер мен есептер бар. Мысалы, С типті лектин SIGN R1 рецепторы (шекаралық аймақ макрофагтарында бар) пневмококк сахаридтерін тануға араласқан және Streptococcus pneumoniae клиренсі үшін қажет. Сонымен қатар, маргиналды аймақ макрофагтарының екі түрі де вирустардың, мысалы, сиыр шамасы вирусының және 5- серотипті аденовирустың клиренсі мен деградациясына қатысады. Лимфоциттік хориоменгит вирусының шеткі аймақ макрофагтары арқылы тазартылуы вирустық инфекциялардың шеткі мүшелерге таралуын болдырмау үшін маңызды екендігі дәлелденді.