Кіріспе

"Сұр қаз" – американдық халық әнінің дәстүрлі үлгісі. Әннің тақырыбы – жексенбі күні кешкі асқа сұр қаз аулап, ұстаған дін қызметкері. Ол оны жеу алдында өлтіруге тырысады, бірақ қанша күш сарса да, өлтіре алмайды, бұл оның сенбі күнін дұрыс сақтамағанын көрсетеді (алайда, осы әнге дейін басқа халық әндері де болған болуы мүмкін, онда да сұр қаздың бұзылмайтыны туралы ұқсас тақырып кездеседі, бірақ онда дін қызметкері болмайды). Әнге сәйкес, дін қызметкері сұр қазды өлтіру үшін қолданған әртүрлі әдістер:

Оқтап өлтіру
Қайнату
Шошқаға беру
Диірменмен кесу

1930 жылдары Lead Belly осы әнді жазбаға түсірген. 1989 жылдың тамызында Сиэтлде американдық Nirvana және Screaming Trees тобының мүшелері Jury деген атпен осы әннің аспаптық нұсқасын орындады. Ән 2004 жылы With the Lights Out атты жинақта жарық көрді. 2006 жылы балалар музыкалық тобы Dan Zanes and Friends осы әннің нұсқасын Catch That Train альбомы үшін жазды. 2010 жылы Country Blues әртісі және Blues in Schools оқытушысы Big Jon Short өзінің Big Shorty альбомы үшін гармоника мен барабанмен ғана сүйемелдеп әнді жазды. Бұл әнді британдық British Sea Power тобы "Please Stand Up" синглінің B жағына да жазған. Sweet Honey in the Rock тобы да CBS компаниясының Smithsonian Folkways үшін Lead Belly (және Woody Guthrie) еске орай шығарған, Grammy сыйлығын жеңіп алған A Vision Shared альбомында әннің әсерлі нұсқасын жазды.

Танымал мәдениетте

Берл Айвс нұсқасы Джонатан Летемнің "Диссидент бақшалары" романына қосылды. Әндегі сұр қаз "еңбекші табының өзгере қоймас тағдырының" символы ретінде қарастырылды. Ән Уэс Андерсонның "Fantastic Mr. Fox" фильмінің саундтрегінде пайда болды. Солтүстік Америкаға сапары барысында неміс театр шебері және драматург Бертольд Брехт Lead Belly-ден және бай американдық халық музыкасының дәстүрлерінен шабыт алды. Ол соңында "Die haltbare Graugans" атты өлең жазды, ол шамамен "Бұзылмайтын сұр қаз" дегенді білдіреді. Бұл өлеңде кейбір сөздер өзгешеленеді, мысалы, алты апта "sechs Jahr" деп, алты жылға айналады. Қаздың басынан кешетіні өзгермейді (яғни, атып өлтіріледі, қайнатылады, шошқаға тасталады және диірменге лақтырылады). Неміс композиторы Ханс Эйслер, Брехтпен жиі бірлесіп жұмыс істеген, бұл өлеңді дауыс пен фортепианоға арналған түпнұсқа ән ретінде жазды. Баритон Холгер Фальк және пианист Стеффен Шлейермахер бұл әнді "Hanns Eisler Lieder Vol. 2" альбомына енгізді.