Кіріспе
Ассириялық-Вавилондық құдай, Сатурн планетасы үшін, қоңыздар туысы. Ремфан (Рефан деп те жазылады) – Жаңа өсиеттегі Елшілердің істері кітабында Степан шейіт болған кезде айтылған сөз. Бұл сөз бұзық дінге табыну нысанына қатысты: «Шын мәнінде, сендер Молохтың киелі шатырын және құдайларың Ремфанның жұлдызын, оған табыну үшін жасаған мүсіндеріңді алып жүрдіңдер. Міне, сендерді Вавилоннан тысқары жерге жер аударамын» (Елшілердің істері 7:43). Киелі кітап зерттеушілері бұл сөздің еврей тіліндегі Кийюн немесе Чиюн сөздерімен бірдей екеніне келіседі. «Кийюн» («Чиюн») және «Ремфан» сөздері тек бір рет қолданылғандықтан, олардың жалпы есімдер ме, әлде есімдер ме деген пікірталас бар. Дегенмен, Киелі кітап зерттеушілерінің көпшілігі Ремфан және Чиюн екеуі де Сатурн планетасын білдіреді деген пікірде.
the genus of beetles
Remphan (also spelled Rephan; ) is a word mentioned by Stephen at the time of his death in the Book of Acts in the New Testament referring to an object of idolatrous worship:
Yea, ye took up the tabernacle of Moloch, and the star of your god Remphan, figures which ye made to worship them: and I will carry you away beyond Babylon. (Acts 7:43)
It is generally agreed by Biblical scholars to be the same as the Hebrew Kiyyun or Chiun , mentioned in Amos Since the words "Kiyyun" ("Chiun") and "Remphan" are each hapax legomenon, there is debate whether they are meant as common or proper nouns. There is general agreement among bible scholars, however, that both remphan and chiun refer to the planet Saturn.
Киелі кітапта
Жаңа өсиетте Стефан «иудейлердің бұзыққа табынуын» былайша айыптайды: «Сендер Молохтың киелі шатырын және құдайың Ремфанның жұлдызын алып, оларға табыну үшін өздерің жасаған бейнелерді көтеріп жүрдіңдер. Мен сендерді Вавилоннан тысқары жерге айдап жіберемін». Бұл Амос 5:26–27-ге сілтеме ретінде қарастырылады: «Сендер Молохтың киелі шатырын және Киун бейнелеріңді, құдайыңның жұлдызын, өздерің жасаған нәрселерді көтеріп жүрдіңдер. (27) Сондықтан Мен сендерді Дамаскіден тысқары жерге жер аударып жіберемін, – дейді Әлемнің Иесі, Оның аты – Құдай». Бұл ескерту Амосқа солтүстік Самария патшалығына жіберілген кезде жасалды, онда иудаизм шетелдік бұзыққа табынумен бірігіп кеткен, ол оның пікірінше қабылдауға болмайтын нәрсе еді. Бұл Шальманесер V-нің кейінірек израильдіктерді тұтқындап, Мидия қалаларына алып кетуі туралы пайғамбарлық болған деп есептеледі. 18 ғасырда Кристиан Готлиб Вольф бұл есімнің ежелгі Египеттен, аммондықтар арқылы келгенін айтты, осылайша Диодор Сицилий тарихындағы «Ремфис» патшасы, мүмкін Рамзес III-ге байланысты египеттік өркениеттің жеті буынға құлдырауының басталуын көрсетеді.