Кіріспе

Француз археологы Шарль Ленорман (1 маусым 1802, Париж – 22 қараша 1859, Афина) – француз археологы.

Өмірбаян

Шарль лицейін және Наполеон лицейін бітіргеннен кейін заңмен айналысты, бірақ 1822–1823 жылдарғы Италия мен Сицилияға жасаған саяхаты оны құлшыныспен археолог етті. 1825 жылы ол көркем өнер жөніндегі кіші инспектор болып тағайындалды және бірнеше айдан кейін әйгілі Mme Récamier-дің немересі және асырап алған қызы Амелия Сивоктқа үйленді. Ол Италия, Бельгия және Нидерландыға сапар шекті, ал 1828 жылдың шілдесінде Жан-Франсуа Шампольонмен бірге Мысырға барды, онда сәулеттік еңбектерді зерттеуге өзін арнады. Кейін, 1829 жылдың наурыз айында, ол Морея ғылыми экспедициясының археологиялық бөлімінің директорының көмекшісі ретінде Грекия арқылы саяхаттады. Отанына оралғаннан кейін Корольдік кітапханадағы өнер туындыларының кураторы болып тағайындалды. Кафедра қазіргі заман тарихына арналған болғанымен, ол көбінесе ежелгі тарих, әсіресе грек өркениетінің бастаулары туралы лекция оқыды. 1836 жылы ол Корольдік кітапханадағы баспа кітаптарының кураторы болып тағайындалды, ал 1839 жылы Академия мүшесі болып сайланды. 1840 жылы ол Медальдар кабинетінің кураторы болды. 1841 жылы сыртқы істер министрі болған Франсуа Гизо Ленормантты Грекияға миссиямен жіберді. Шығысқа екінші сапарынан оралғаннан кейін Ленорман Сорбоннада лекцияларын жалғастырды, христиан өркениетін оның бастауларында зерттеді. Осы зерттеу оны шын мәнінде христианға айналдырды, және сол кезден бастап оның лекциялары оның терең католик сенімінің әсерін көрсетті. Ол өзінің нанымдарын Questions historiques (Париж, 1845), Associations religieuses dans la société chrétienne (Париж, 1866) және француз католик журналы Correspondant-тағы көптеген мақалаларында білдірді. Оның жазбалары оқыту еркіндігі (liberté d'enseignement) мәселесін қызу талқылауға үлкен әсер етті. 1846 жылы Сорбонна студенттері Эдгар Куине кафедрасын жабуға қатысқандығы үшін Ленормантты профессорлық қызметінен бас тартуға мәжбүр етті; содан кейін оған Корреспонденттің редакторы лауазымы берілді, ол 1855 жылы осы лауазымнан кетті. 1848 жылы ол тарихи ескерткіштер комиссиясының директоры болып тағайындалды, ал 1849 жылы Академия мүшелерінің көпшілік дауысымен Collège de France археология кафедрасына тағайындалды. Сол кезден бастап ол өзін Мысыр археологиясын оқытуға толықтай арнады. Ол ұлын ежелгі ескерткіштер туралы білімге баулу мақсатымен жасалған экспедицияда қайтыс болды. Оның қабірі Афинадағы Колонус төбесінде Карл Отфрид Мюллердің қабірінің жанында орналасқан.