Кіріспе

Құс түрі, Дарвиннің реясы немесе кіші рея (Rhea pennata) – қанатсыз, ірі құс, қазіргі кезде бар екі рея түрінің арасындағы кішірек түрі. Ол Оңтүстік Америкадағы Альтиплано және Патагонияда таралған.

Сипаттама

Кіші рея биіктігіне жетеді. Ұзындығы және салмағы: Басқа көптеген құс тұяқтылар сияқты, оның кішкентай басы және кішкентай мүсізі бар, соңғысы шамамен алғанда, бірақ аяқтары мен мойны ұзын. Оның қанаттары басқа құс тұяқтыларға қарағанда салыстырмалы түрде үлкен, бұл оған ерекше жақсы жүгіруге мүмкіндік береді. Ол сағатына 60 км жылдамдыққа жетеді, бұл оған жыртқыштардан қашуға көмектеседі. Аяқ саусақтарындағы өткір тырнақтар тиімді қару болып табылады. Оның қауырсындары страустардың қауырсындарына ұқсас, себебі оларда артқы сабақ жоқ. Оның қауырсындары қоңыр және ақ дақты, ал табан сүйегінің жоғарғы бөлігі қауырсынмен жабылған. 2008 жылға дейін ол Pterocnemia туысына жатқызылды. Бұл сөз екі грек сөзінен тұрады: птерон, яғни қауырсын, және кне́ме, яғни тізе мен тобық арасындағы аяқ, демек, «қауырсынды аяқ», аяқтың жоғарғы бөлігін жабатын қауырсындарына сілтеме жасайды. 2008 жылы SACC Pterocnemia туын Rhea туына қосты.

Мінез-құлық

Кіші рея негізінен өсімдіктермен қоректенеді, кейде кішкентай жануарларды (кесірткелер, қоңыздар, жебелер) жейді. Ол көбінесе тұздық және кактустың жемістерін, сондай-ақ шөп, тамыр, тұқымдар мен жапырақтарды жейді. Бұл құстар көбінесе тыныш болады, бірақ балапандары еңкелі сыбызғы салғанда, ал еркектері жұптасуға әйел іздегенде, күркіреген дауыс шығарады.

Реа тұқымының ашылу тарихы

"Бигл" кемесі екінші саяхатын жасаған кезде, жас натуралист Чарльз Дарвин құрлықта көптеген сапарлар жасады. 1833 жылдың тамызында Солтүстік Патагонияның Рио-Негро аймағындағы гаучолардан кішкентай реяның бар екені туралы естіді, оны олар "Avestruz Petise" деп атаған, "өте сирек кездесетін құс" екенін айтты. Ол осы құсты табуға тырысты, бірақ Бігл оңтүстіске қарай бет алып, 23 желтоқсанда Оңтүстік Патагониядағы Порт-Дезерге тоқтады. Келесі күні Дарвин ламаға ұқсас гуанаконы атып, одан Рождество дастарқанына тамақ дайындады. Ал қаңтардың алғашқы күндері суретші Конрад Мартенс реяны атып, Дарвин оның кішкентай рея екенін түсінгенше оны жеп тамашалады. Оның басқа жинақтары сияқты, бұл да Кембридждегі Джон Стивенс Хенслоуға жіберілді. 26 қаңтарда "Бигл" Магеллан бұғазына кірді, ал Санкт-Грегорий шығанағында Дарвин "тамаша тәжірибелі натуралистер" деп сипаттаған патагондармен кездесті. Солтүстік провинцияларда туған жартылай үнді адам оған кішкентай реялар осы аймақтағы жалғыз түр екенін, ал үлкен реялар солтүстікте қоныстанғанын айтты. Санта-Крус өзені бойына жасаған экспедицияда олар бірнеше кішкентай реяларды көрді, бірақ олар тым ұяң болғандықтан жақындауға немесе ұстауға болмады. 1837 жылы орнитолог Джон Гулд Лондондық Зоологиялық қоғамға жасаған баяндамасында Дарвиннің реясын Rhea darwinii деп сипаттады (кейін R. pennata-мен біріктірілді), содан кейін Дарвин реяның екі түрінің жұмыртқалары мен таралуы туралы мақала оқыды. Гулд Дарвиннің реясын және үлкен реяны жеке түрлер деп жіктегенде, Дарвин үшін маңызды мәселені растады. Бұл құстар негізінен Патагонияның әртүрлі аймақтарында мекендейді, бірақ екі түрдің де қатар өмір сүретін ортақ аймағы бар. Оның заманындағы ғылым бойынша, барлық тірі жандар белгілі бір нысанда жаратылған, олар тіршілік салтына бейімделу арқылы сыртқы түрін өзгерте алады, бірақ бәрібір сол түр болып қала береді. Бірақ енді оның екі түрлі түрмен санасуы керек болды. Осы оқиға түрлердің мүлдем өзгермейтін емес, керісінше, басқа да механизмдердің әрекет етуі мүмкін деген ойын қалыптастыруға көмектесті.

Қорғау

Дарвиннің реясы IUCN бойынша ең аз уайым тудыратын түр деп саналады. Орталық Томпкинс консервациясымен, Ұлттық орман корпорациясының қолдауымен басқарылады.