Кіріспе

Қор нарығындағы баға белгілеу ұғымы
Қауіпсіздік шегі (немесе қауіпсіздік маржасы) – акцияның ішкі құны мен оның нарықтық бағасы арасындағы айырмашылық. Тағы бір анықтама: Есепке алу саласындағы өзіндік нүкте талдауында, қауіпсіздік шегі – кәсіпорын өзіндік нүктеге жеткенше өндіріс көлемі немесе сату деңгейі қаншаға төмендеуі мүмкін. Өзіндік нүкте – пайда да, шығын да жоқ жағдай.

Тарих

Бенджамин Грэм мен Дэвид Додд, құндылық инвестициясының негізін қалаушылар, 1934 жылы жарық көрген "Қауіпсіздік талдауы" атты маңызды еңбегінде "қауіпсіздік шегі" терминін қолданды. Бұл термин Грэмнің "Ақылды инвестор" кітабында да сипатталған. Грэм "қауіпсіздік шегі әрқашан төленген бағаға байланысты" деді.

Инвестицияларға қолдану

Қауіпсіздік шегін қолдана отырып, акцияны оның нарықтағы бағасынан артық құнға ие болған кезде сатып алу керек. Бұл құндылық инвестициялау философиясының басты тезисі болып табылады, ол капиталды сақтауды инвестициялаудың бірінші қағидасы ретінде қарастырады. Бенджамин Грэм танымал емес немесе назардан тыс қалған, төмен P/E және P/B көрсеткіштері бар компанияларды қарастыруды ұсынды. Компаниялардың жасырын активтері бар-жоғын (мысалы, басқа компанияларға жасалған инвестициялар) түсіну үшін қаржылық есептерді және түсіндірмелерді талдау қажет. Қауіпсіздік шегі инвесторды нашар шешімдерден және нарықтағы төмендеулерден қорғайды. Шын құндылықты дәл есептеу қиын болғандықтан, қауіпсіздік шегі инвесторға инвестициялауға кең мүмкіндік береді. Уоррен Баффетт қауіпсіздік шегін көпірден өтумен салыстырды: сізде негізгі бизнестің құны туралы жалпы бағалау жасауға мүмкіндік беретін білім болуы керек. Бірақ сіз оны шектен тыс жақындатпау керек. Осыны Бен Грэм қауіпсіздік шегі деп түсіндірді. Сіз 80 миллион долларға 83 миллион долларлық бизнесті сатып алуға тырыспайсыз. Өзіңізге үлкен резерв қалдырасыз. Көпір салғанда, оның 30 000 фунт салмақты көтере алатынын ескересіз, бірақ үстінен 10 000 фунт салмақты жүк көліктерін ғана өткізесіз. Сол принцип инвестиция жасауда да қолданылады. Қауіпсіздік шегінің кең таралған түсінігі – акция үшін шын құнынан қаншалықты төмен баға төленгені. Жоғары сапалы акциялар үшін құндылық инвесторлары әдетте доллардың 90 центын (ішкі құнының 90%) төлеуге дайын, ал тәуекелге толы акцияларды ішкі құнынан 50 пайызға дейін жеңілдікпен сатып алуға болады (бір доллар үшін 50 цент төлеу).