Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Пайда табу мақсатындағы әрекеттер жиынтығы – қаржыдағы инвестиция.
Set of actions with the intent of earning profit
investment in finance
Инвестиция дәстүрлі түрде «кейінірек пайда алу үшін ресурстарды жұмсау» деп анықталады. Егер инвестиция ақшаны қамтитын болса, онда оны «кейінірек көбірек ақша алу үшін ақшаны жұмсау» деп анықтауға болады. Кең көзқарас бойынша, инвестиция – «ағындар мен түсімдердің қажетті үлгілерін оңтайландыру үшін шығыстар мен ресурстардың ағынын өзгерту» деп анықталады. Егер шығыстар мен түсімдер ақшалай өлшемде берілсе, онда белгілі бір кезеңдегі таза ақшалай түсім ақша ағыны деп аталады, ал бірнеше кезеңде алынған ақшалай қаражат ақша ағындары тізбегі деп аталады. Қаржыда инвестиция жасаудың мақсаты – инвестицияланған активтен кіріс табу. Кіріс мүлікті немесе инвестицияны сатудан алынған пайдадан (кірістен) немесе зияннан, капитал құнының өсуінен (немесе төмендеуінен), дивидендтер, пайыздық төлемдер немесе жалға алудан түскен кірістер сияқты инвестициялық кірістерден немесе капиталдық кіріс пен кірістің комбинациясынан тұруы мүмкін. Кіріс сондай-ақ, шетел валюта бағамының өзгеруіне байланысты валюталық пайданы немесе зиянды да қамтуы мүмкін. Инвесторлар көбінесе тәуекелі жоғары инвестициялардан жоғары кіріс күтеді. Тәуекелі төмен инвестициялардың кірісі де әдетте төмен болады. Сол сияқты, жоғары тәуекел жоғары зиянға әкелуі мүмкін. Инвесторларға, әсіресе жаңадан бастағандарға, портфелін әртараптандыру кеңес беріледі. Әртараптандыру жалпы тәуекелді азайтуға статистикалық түрде көмектеседі.
Investment is traditionally defined as the "commitment of resources to achieve later benefits". If an investment involves money, then it can be defined as a "commitment of money to receive more money later". From a broader viewpoint, an investment can be defined as "to tailor the pattern of expenditure and receipt of resources to optimise the desirable patterns of these flows". When expenditures and receipts are defined in terms of money, then the net monetary receipt in a time period is termed cash flow, while money received in a series of several time periods is termed cash flow stream. In finance, the purpose of investing is to generate a return on the invested asset. The return may consist of a gain (profit) or a loss realized from the sale of a property or an investment, unrealized capital appreciation (or depreciation), investment income such as dividends, interest, or rental income, or a combination of capital gain and income. The return may also include currency gains or losses due to changes in foreign currency exchange rates. Investors generally expect higher returns from riskier investments. When a low risk investment is made, the return is also generally low. Similarly, high risk comes with a chance of high losses. Investors, particularly novices, are often advised to diversify their portfolio. Diversification has the statistical effect of reducing overall risk.
Инвестициялар мен тәуекелдер
Инвестор салынған капиталының бір бөлігін немесе барлық бөлігін жоғалту тәуекелін көтере алады. Инвестиция арбитраждан өзгеше, онда капитал салынбай немесе тәуекелге ұшырамай пайда табу мүмкіндігі бар. Жинақтар қаржы ұсынушының (әдетте, аз ғана) төлем қабілетсіздік тәуекелін қамтиды. Шет ел валютасындағы жинақтарға валюталық тәуекел де қатысты: егер жинақ шотының валютасы шот иесінің негізгі валютасынан өзгеше болса, онда екі валюта арасындағы айырбас бағамының қолайсыз өзгеруі шот иесінің негізгі валютасында есептелгенде жинақ шотының құнын төмендетуі мүмкін. Тіпті жылжымайтын мүлік сияқты материалдық активтерге инвестиция салудың да тәуекелі бар. Көптеген тәуекелдерге ұқсас, мүлік сатып алушылар ипотека рәсімдеу және несие сомасы мен кепілдік құнының арақатынамын төмендету арқылы кез келген ықтимал тәуекелді азайтуға тырыса алады. Жинақтармен салыстырғанда, инвестициялар көбірек тәуекелге ұшырайды, олар тәуекел факторларының кең ауқымын және үлкен белгісіздік деңгейін қамтиды. Салалар арасындағы құбылмалылық тәуекелдің қаншалықты жоғары екеніне байланысты. Мысалы, биотехнология саласында инвесторлар нарықтық капитализациясы шағын, бірақ жылдамдатып жүздеген миллионға жете алатын компаниялардан үлкен пайда табуға тырысады. Тәуекел жоғары, себебі зерттелген биотехнологиялық өнімдердің шамамен 90%-ы реттеулер мен фармакологиядағы күрделі талаптарға байланысты нарыққа шыға алмайды, себебі орташа рецепт бойынша берілетін дәрі-дәрмектерді жасауға 10 жыл және 2,5 миллиард АҚШ доллары көлемінде капитал қажет.
An investor may bear a risk of loss of some or all of their capital invested. Investment differs from arbitrage, in which profit is generated without investing capital or bearing risk. Savings bear the (normally remote) risk that the financial provider may default. Foreign currency savings also bear foreign exchange risk: if the currency of a savings account differs from the account holder's home currency, then there is the risk that the exchange rate between the two currencies will move unfavourably so that the value of the savings account decreases, measured in the account holder's home currency. Even investing in tangible assets like property has its risk. And similar to most risks, property buyers can seek to mitigate any potential risk by taking out mortgage and by borrowing at a lower loan to security ratio. In contrast with savings, investments tend to carry more risk, in the form of both a wider variety of risk factors and a greater level of uncertainty. Industry to industry volatility is more or less of a risk depending. In biotechnology, for example, investors look for big profits on companies that have small market capitalizations but can be worth hundreds of millions quite quickly. The risk is high because approximately 90% of biotechnology products researched do not make it to market due to regulations and the complex demands within pharmacology as the average prescription drug takes 10 years and US$2.5 billion worth of capital.
Тарих
Орта ғасырлардағы ислам әлемінде кирад маңызды қаржы құралы болды. Бұл бір немесе бірнеше инвесторлар мен агент арасындағы келісім, онда инвесторлар капиталды агентке сеніп тапсырады, ол осы капиталды пайда табу ниетімен саудаға жұмсайды. Екі тарап та бұрыннан белгіленген үлес мөлшерінде пайда алатын болды, бірақ агент ешқандай залалға жауапты емес еді. Көптеген адамдар кирадтың кейіннен Батыс Еуропада қолданылған комменда институтына ұқсас екенін атап өтеді, алайда кирадтың коммендаға айналғаны немесе екі институттың дербес дамығаны туралы нақты айту қиын. 1900 жылдардың басында акция, облигация және басқа да құнды қағаздарды сатып алушылар бұқаралық ақпарат құралдарында, ғылымда және коммерцияда спекулянттар деп сипатталды. 1929 жылғы Уолл-стрит құлауынан кейін, әсіресе 1950 жылдары, «инвестиция» термині құнды қағаздар нарығының консервативті жағын білдіретін болды, ал «спекуляция» термині сол кезде кең таралған жоғары тәуекелді құнды қағаздарға қаржы брокерлері мен олардың жарнама агенттіктері тарапынан қолданылатын болды. 20 ғасырдың екінші жартысынан бері «спекуляция» және «спекулятор» терминдері жоғары тәуекелді жобаларға қатысты қолданылады.
In the medieval Islamic world, the qirad was a major financial instrument. This was an arrangement between one or more investors and an agent where the investors entrusted capital to an agent who then traded with it in hopes of making a profit. Both parties then received a previously settled portion of the profit, though the agent was not liable for any losses. Many will notice that the qirad is similar to the institution of the commenda later used in western Europe, though whether the qirad transformed into the commenda or the two institutions evolved independently cannot be stated with certainty. In the early 1900s, purchasers of stocks, bonds, and other securities were described in media, academia, and commerce as speculators. Since the Wall Street crash of 1929, and particularly by the 1950s, the term investment had come to denote the more conservative end of the securities spectrum, while speculation was applied by financial brokers and their advertising agencies to higher risk securities much in vogue at that time. Since the last half of the 20th century, the terms speculation and speculator have specifically referred to higher risk ventures.
Құндық инвестициялар
Құндылыққа инвестиция жасайтын инвесторлар, құны төмен деп санайтын активтерді сатып алады (және құны жоғары активтерді сатады). Құндылыққа инвестиция жасайтын инвесторлар, бағалы қағаздардың құнын бағалау үшін эмитенттің қаржылық есептерін талдау арқылы төмен бағаланған бағалы қағаздарды анықтайды. Олар акцияға шаққандағы пайда және сату өсімі сияқты есептік коэффициенттерді қолданады, бұл олардың нақты құнынан төмен бағамен сауда-саттық жасалатын бағалы қағаздарды анықтауға көмектеседі. Уоррен Баффет және Бенджамин Грэм – құндылыққа инвестициялаудың көрнекті мысалдары. Грэхам мен Доддтың "Қауіпсіздік талдауы" атты маңызды еңбегі 1929 жылғы Уолл-стрит құлауынан кейін жазылған. Баға мен табыс арақатынасы (P/E), немесе табыс еселігі – акция бағасын акцияға шаққандағы табысқа бөлу арқылы есептелетін, өте маңызды және танымал негізгі коэффициент. Бұл инвесторлардың компанияның әрбір доллары үшін жұмсауға дайын сомасын көрсетеді. Бұл коэффициент маңызды, себебі ол әртүрлі компаниялардың бағасын салыстыруға мүмкіндік береді. Бірдей қаржылық көрсеткіштерге ие болғанда, P/E коэффициенті төмен акция, P/E коэффициенті жоғары акцияға қарағанда арзанға түседі; демек, төмен P/E коэффициенті артықшылықты таңдау болып табылады. Баға мен табыс арақатынасының маңыздылығы төмендейтін жағдай – әртүрлі салалардағы компанияларды салыстыру. Мысалы, телекоммуникациялық акцияның P/E көрсеткіші оннан аспауы мүмкін, бірақ жоғары технологиялық акциялар үшін 40-қа жуық P/E көрсеткіші де қалыпты жағдай. Салыстыру кезінде P/E коэффициенті нақты акцияның құнын бағалауда көмектеседі. Компанияның әрбір доллары үшін төленетін ақша үшін P/E коэффициенті маңызды көрсеткіш болып табылады, бірақ баға мен баланс арақатынасы (P/B) да инвесторлардың компания активтерінің әрбір доллары үшін қанша ақша жұмсауға дайын екенін көрсетеді. P/B коэффициентін есептеу үшін акция бағасы акцияның таза активтеріне бөлінеді; гудвилл сияқты материалдық емес активтер ескерілмейді. Бұл коэффициенттің маңыздылығында, ол материалдық емес активтерді бағалаудың қиындығын емес, нақты материалдық активтер үшін төленетін соманы көрсететіні жатыр. Осыған сәйкес, P/B салыстырмалы түрде консервативті көрсеткіш деп санауға болады.
A value investor buys assets that they believe to be undervalued (and sells overvalued ones). To identify undervalued securities, a value investor uses analysis of the financial reports of the issuer to evaluate the security. Value investors employ accounting ratios, such as earnings per share and sales growth, to identify securities trading at prices below their worth. Warren Buffett and Benjamin Graham are notable examples of value investors. Graham and Dodd's seminal work, Security Analysis, was written in the wake of the Wall Street Crash of 1929. The price to earnings ratio (P/E), or earnings multiple, is a particularly significant and recognized fundamental ratio, with a function of dividing the share price of the stock, by its earnings per share. This will provide the value representing the sum investors are prepared to expend for each dollar of company earnings. This ratio is an important aspect, due to its capacity as measurement for the comparison of valuations of various companies. A stock with a lower P/E ratio will cost less per share than one with a higher P/E, taking into account the same level of financial performance; therefore, it essentially means a low P/E is the preferred option. An instance in which the price to earnings ratio has a lesser significance is when companies in different industries are compared. For example, although it is reasonable for a telecommunications stock to show a P/E in the low teens, in the case of hi tech stock, a P/E in the 40s range is not unusual. When making comparisons, the P/E ratio can give you a refined view of a particular stock valuation. For investors paying for each dollar of a company's earnings, the P/E ratio is a significant indicator, but the price to book ratio (P/B) is also a reliable indication of how much investors are willing to spend on each dollar of company assets. In the process of the P/B ratio, the share price of a stock is divided by its net assets; any intangibles, such as goodwill, are not taken into account. It is a crucial factor of the price to book ratio, due to it indicating the actual payment for tangible assets and not the more difficult valuation of intangibles. Accordingly, the P/B could be considered a comparatively conservative metric.
Өсуге инвестиция салу
Өсуге бағытталған инвесторлар болашақта табысы жоғары немесе құны артатын инвестицияларды іздейді. Мұндай акцияларды анықтау үшін өсу инвесторлары ағымдағы акция құнының көрсеткіштерін, сондай-ақ болашақ қаржылық көрсеткіштердің болжамдарын бағалайды. Өсу инвесторлары капиталды өсіру арқылы табыс табуға ұмтылады – акция сатып алынған бағадан жоғары бағамен сатылғанда алынатын пайда. Баға мен табыстың қатынасы (P/E) осы типтегі инвестициялар үшін де қолданылады; өсу акциялары өз саласындағы басқа акцияларға қарағанда жоғары P/E көрсеткішіне ие болуы мүмкін. Investopedia авторы Трой Сегал және АҚШ Мемлекеттік департаментінің Фулбрайт финтех зерттеу сыйлығының иегері Джулиус Мансаның пікірінше, өсу инвестициясы салыстырмалы түрде қысқа инвестициялық мерзімді, жоғары тәуекелге дайын және дивидендтер арқылы дереу ақша ағыны алмайтын инвесторларға арналған. Инвесторлардың назарын аударған жаңа инвестиция түрі – Венчурлық капитал. Венчурлық капитал – жеке меншіктегі, қарқынды өсудегі компанияларға акциялық немесе акцияға байланысты инвестициялар жасауға бағытталған, тәуелсіз басқарылатын, арнайы капитал жиынтығы.
Growth investors seek investments they believe are likely to have higher earnings or greater value in the future. To identify such stocks, growth investors often evaluate measures of current stock value as well as predictions of future financial performance. Growth investors seek profits through capital appreciation – the gains earned when a stock is sold at a higher price than what it was purchased for. The price to earnings (P/E) multiple is also used for this type of investment; growth stock are likely to have a P/E higher than others in its industry. According to Investopedia author Troy Segal and U. S. Department of State Fulbright fintech research awardee Julius Mansa, growth investing is best suited for investors who prefer relatively shorter investment horizons, higher risks, and are not seeking immediate cash flow through dividends. A new form of investing that seems to have caught the attention of investors is Venture Capital. Venture Capital is independently managed dedicated pools of capital that focus on equity or equity linked investments in privately held, high growth companies.
Импульстік инвестициялар
Импульстік инвесторлар әдетте қысқа мерзімді өсім трендісін көрсетіп тұрған акцияларды сатып алуға тырысады және бұл импульс төмендеген кезде оларды сатады. Импульстік инвестициялау үшін сатып алынатын акциялар немесе бағалы қағаздар, әдетте соңғы үш айдан он екі айға дейін тұрақты түрде жоғары кіріс әкелгендігімен сипатталады. Дегенмен, төмендеу нарығында импульстік инвестициялау, құны төмендеп бара жатқан акциялардың бағалы қағаздарын қысқа сатуды да қамтиды, себебі олардың құны одан әрі төмендейді деп есептеледі. Негізінен, импульстік инвестициялау тұрақты түрде өсіп келе жатқан акцияның өсуіне, ал тұрақты түрде төмендеп бара жатқан акцияның құнсыздануына негізделеді. Экономистер мен қаржы сарапшылары импульстік инвестициялау стратегиясының тиімділігі туралы бір пікірге келе алмады. Компанияның операциялық көрсеткіштерін бағалаудың орнына, импульстік инвесторлар тренд сызықтарын, жылжымалы орташаларды және орташа бағыттық индексті (ADX) трендтердің болуын және күшін анықтау үшін пайдаланады.
Momentum investors generally seek to buy stocks that are currently experiencing a short term uptrend, and they usually sell them once this momentum starts to decrease. Stocks or securities purchased for momentum investing are often characterized by demonstrating consistently high returns for the past three to twelve months. However, in a bear market, momentum investing also involves short selling securities of stocks that are experiencing a downward trend, because it is believed that these stocks will continue to decrease in value. Essentially, momentum investing generally relies on the principle that a consistently up trending stock will continue to grow, while a consistently down trending stock will continue to fall. Economists and financial analysts have not reached a consensus on the effectiveness of using the momentum investing strategy. Rather than evaluating a company's operational performance, momentum investors instead utilize trend lines, moving averages, and the Average Directional Index (ADX) to determine the existence and strength of trends.
Долларлық шығынның орташалауы
Долларлық орташалау (DCA), Ұлыбританияда фунттық орташалау деп те аталады, белгілі бір сомадағы ақшаны үнемі, белгілі уақыт аралықтарымен инвестициялау процесі болып табылады. Бұл әдіс құндылыққа инвестициялау, өсуге инвестициялау, импульсқа инвестициялау сияқты басқа да стратегиялармен бірге қолданылуы мүмкін. Мысалы, долларлық орташалауды қолданатын инвестор алдағы 3 жыл ішінде ай сайын 200 доллар инвестициялауды қажет деп шеше алады, оның таңдаған акцияларының, өзара инвестициялық қорларының немесе биржалық қорлардың бағасына қарамастан. Көптеген инвесторлар долларлық орташалау тәуекелді уақыт аралығында бөлу және нарықтың уақытын болжаудан аулақ болу арқылы қысқа мерзімді құбылмалылықты азайтуға көмектеседі деп санайды.
Dollar cost averaging (DCA), also known in the UK as pound cost averaging, is the process of consistently investing a certain amount of money across regular increments of time, and the method can be used in conjunction with value investing, growth investing, momentum investing, or other strategies. For example, an investor who practices dollar cost averaging could choose to invest $200 a month for the next 3 years, regardless of the share price of their preferred stock(s), mutual funds, or exchange traded funds. Many investors believe that dollar cost averaging helps minimize short term volatility by spreading risk out across time intervals and avoiding market timing.
Микроинвестициялар
Микроинвестициялау – инвестициялауды үнемі, барлығына қолжетімді және арзан етуге бағытталған инвестициялық стратегияның бір түрі, әсіресе көп ақшасы жоқ немесе инвестициялауға жаңа кіріскен адамдар үшін.
Micro investing is a type of investment strategy that is designed to make investing regular, accessible and affordable, especially for those who may not have a lot of money to invest or who are new to investing.
Араласушылар және ұжымдық инвестициялар
Инвестициялар көбінесе делдалдық қаржы институттары арқылы жасалады. Бұл делдалдар зейнетақы қорлары, банктер және сақтандыру компанияларын қамтиды. Олар көптеген жеке инвесторлардан түскен қаражатты инвестициялық трасттар, бірлік трасттар және SICAV сияқты қорларға біріктіріп, ірі көлемді инвестициялар жасайды. Әрбір жеке инвестор сатып алынған активтерге тікелей немесе жанама құқық иеленеді, бұл құқық делдалдың қабылдайтын алымдарына байланысты, ал олар көлемді де, түрлі де болуы мүмкін. Ұжымдық инвестицияларды насирлеуде қолданылатын инвестицияға қатысты тәсілдердің арасында долларлық орташалау және нарық уақытын бағалау бар.
Investments are often made indirectly through intermediary financial institutions. These intermediaries include pension funds, banks, and insurance companies. They may pool money received from a number of individual end investors into funds such as investment trusts, unit trusts, and SICAVs to make large scale investments. Each individual investor holds an indirect or direct claim on the assets purchased, subject to charges levied by the intermediary, which may be large and varied. Approaches to investment sometimes referred to in marketing of collective investments include dollar cost averaging and market timing.