Мәрмәр Көлінің Қаңтары мен Шусвап Жерлерінің Тарихы
Marble Canyon (British Columbia)
Мәрмәр каньоны – Британдық Колумбиядағы әдемі табиғат орны. Каньонның геологиясы, тарихы, атауы (sxmeltám, getsgátsp) және орналасқан жері туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Мраморлы каньон Британдық Колумбияның оңтүстік-орталық ішкі аймағында, Фрейзер өзенінен және Павильон елді мекенінен шығысқа қарай бірнеше километр жерде, Лиллоет және Каш-Крик қалаларының арасында орналасқан. Каньон құлап кеткен карст құрылымынан пайда болған.
Marble Canyon is in the south central Interior of British Columbia, a few kilometres east of the Fraser River and the community of Pavilion, midway between the towns of Lillooet and Cache Creek. The canyon stems from a collapsed karst formation.
Номенклатура
Қаңырақтың аты оның қабырғаларындағы жарқыраған әктастан шыққан. Негізгі тау жынысы – мрамордың (метаморфты жыныс) емес, микрокристаллдық әктас (шоғырлы жыныс). Шұшвап тіліндегі қаңырақтың жергілікті аты, толығымен айтқанда, sxmeltám, бұл, мүмкін, "үнді дәрігерлеріне" сілтеме жасайды, ал Тақ және Түркіз көлдері, провинциялық кемпинг және олармен іргелес оңтүстік қабырғасы getsgátsp деп аталады, мағынасы белгісіз. Көлдің оңтүстік-шығыс жағынан тік көтерілетін қабырғаларға қоса, Chimney Rock деп аталатын эрозияға ұшыраған тік шың бар, немесе Secwepemc (Shuswap) тіліндегі К'лпалекв аудармасындағы атауы – Coyote's Penis ("Қойылған қасқаның мүшесі").
The canyon's name comes from the brilliant limestone of its walls. The bedrock is microcrystalline limestone (sedimentary rock) rather than marble (metamorphic rock). The native name of the canyon in the Shuswap language is, when referring to the whole, sxmeltám, possibly referring to "Indian doctors", while the name for the area of Crown and Turquoise Lakes and the provincial campground and adjoining south wall is getsgátsp, of unknown meaning. In addition to the steep walls rising from the lake's southeastern end, there is an eroded pinnacle known as Chimney Rock, or in a translation of K'lpalekw, the Secwepemc (Shuswap) name for it, Coyote's Penis.
География
Солтүстік қабырға Павильон көлінен әлдеқайда биік және Мрамор жотасының ең оңтүстік шегін құрайды; оңтүстік қабырға шамамен 515 метр (1500 фут) биіктікте және Клер жотасының солтүстік шеті болып табылады. Қабырғалардың артындағы биік шыңдар олардың төбелерінен өлшгенде тереңдікті арттырады.
The north wall is over high above Pavilion Lake and is the southernmost extent of the Marble Range; the south wall is c. 515 m (1500 ft) and is the northern extremity of the Clear Range. Higher peaks lie in behind the walls, increasing the depth if measured from their summits.
Строматолиттер
Каньонның ішінде Фрейзер өзеніне Павильон сағасы арқылы құйылатын бірнеше көлдер орналасқан. Олардың ең ірісі – Павильон көлі, онда микробиалиттер (немесе строматолиттер деп те аталады) колониясы мекендейді. Бұл бактериялар құратын, тұщы су "кораллына" ұқсайтын ерекше карбонатты құрылымдар және олар әлемдегі ең үлкен тұщы су строматолиттері болып табылады.
Within the canyon are a series of lakes draining towards the Fraser River via Pavilion Creek. The largest of these is Pavilion Lake, which is home to a colony of microbialites (also known as stromatolites), unusual carbonate structures built by bacteria which resemble freshwater "coral" and which are the largest freshwater stromatolites in the world.
Тау-шаға мен мұз үстіне көтерілу
Мәрмәр каньоны тауға өрмелеушілердің арасында тасты қабырғаларының тазалығымен де, мұзды беткейлерге шығуымен де танымал. Оның ішінде қыстың ортасында толығымен қатып қалатын бір сарқырама бар (ресми атауы Крон-Лейк-Фоллс, бірақ тауға өрмелеушілер арасында "Icy BC" деп белгілі), ол Лилуэттен Кэш-Крикке дейінгі 99 тас жолының жанындағы провинциялық саябақтың кемпингіне тікелей қарсы орналасқан, Британдық Колумбияда.
Marble Canyon is popular with climbers, both for its clean rock walls and also for its ice climbs, including one waterfall that freezes solid in midwinter (officially Crown Lake Falls but to climbers, "Icy BC"), and which is immediately opposite the provincial park campground adjacent to Highway 99 from Lillooet to Cache Creek, British Columbia.
Мәдениет құқықтары
Бұл аймақтар мен Павильон көлі провинциялық саябақтар болып табылатындықтан, сонымен қатар ерекше мәдени құқықтармен басқарылады және Павильон тайпасы үшін маңызды рухани мәні бар.
These areas and Pavilion Lake, in addition to being provincial park, are also governed by special cultural rights and have important spiritual significance of the Pavilion Band.