Кіріспе

Швейцариялық суретші (1872–1938)

Элис Бейли (25 ақпан 1872 – 1 қаңтар 1938) – швейцариялық авангард суретшісі, кубизм, фовизм және футуризмді түсіндіруімен, жүнмен салынған суреттерімен және Дада қозғалысына қатысқандығымен белгілі.

Отбасы және шыққан тегі

Бастапқыда, отбасы аты Бэлли болды, бірақ бір сыншы оның есімін "Болли" деп қате түсінгеннен кейін, ол одан әрі шатастырудан сақтану үшін оны "Бейли" деп өзгертті. Ол Швейцарияның Женева қаласында шаруашылығы орташа отбасында дүниеге келген. Бейлидің әкесі, пошта қызметкері болған, Бейли он төрт жасқа келгенде қайтыс болды. Анасы, неміс тілінің мұғалімі, Бейли мен оның екі қарындасын мәдениетті және жанжақты болуға тәрбиеледі. Бейли бірнеше жыл Женевада сурет салу және ағашқа ою жасаумен айналысты (бірақ үлкен жетістікке жете алмады). 1904 жылы, отыз екі жасында, Бейли Парижге көшіп, Хуан Грис, Франсис Пикабия, Альберт Глейз, Жан Метцингер, Фернан Легер, Соня Левицка және Мари Лоренсин сияқты бірнеше көрнекті модернист суретшілермен танысты. Келесі жылы Бейли Римдегі Вилла Медицис Либреге шақырылды – бұл жер ресми өнер білімі алмаған суретшілерге арналған пана. Бірінші дүниежүзілік соғыс басталғанда, Бейли туған Швейцариясына оралып, кубизмнің өзіндік түрі болған "жүн суреттерін" ойлап тапты. Бұл стиль қысқа, түрлі-түсті жіптерден тұратын, олардың әрқайсысы суретшінің соққысына ұқсас болды. Ол 1913 жыл мен 1922 жыл аралығында осы жүннен жасалған шамамен 50 сурет салды.

Дадаизм

Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде Дада құбылысы пайда болды, оған Бэйлли қысқаша қатысты. Швейцарияда бастау алған бұл қозғалыс түрлі өнер салаларын қамтыды және көрермендерді таң қалдыруға, олардың күшті реакциясын оятуға бағытталған, халыққа ұнауды мақсат етпеді. Көптегендер қазіргі заманғы перформанс өнері осы қозғалыстың нәтижесінде дамыды деп есептейді.