Кіріспе

Кіші пайғамбар Иддо (Еврейше: עִדּוֹ ʿĪddō; сондай-ақ Джедо; Αδει, Αδδω, Adei, Addō) – библейлік пайғамбар. «Шежірелер» кітабында оның Сүлеймен патша және оның мұрагерлері – Рохабоғам мен Абиях патшалық құрған Яһуда мемлекеті кезінде өмір сүргені айтылады.

Еврей Киелі кітап

Иддо туралы көп мәлімет белгілі емес, бірақ Тарихтар кітабында Сүлейменнің билігінің оқиғалары, сондай-ақ Иддоның Израильдің патшасы Еробоғам I туралы болжамдары жазбаға түсірілгендігі айтылады. Иддоның жазған деген есімдер қазір сақталмаған. Ол сонымен қатар Рохабоғам патша мен оның ұлы Абияхтың тарихын жазған автор ретінде де есептеледі.

Басқа атаулар

Иддоны 1 Патшалар кітабының 13-ші тарауындағы аты аталмаған пайғамбармен байланыстыру дәстүрі Талмудта, б.з.б. бірінші ғасырғы еврей тарихшысы Иосиф Флавийдің еңбектерінде, төртінші және бесінші ғасырлардағы христиан комментаторы Жеромның жазбаларында және ортағасырлық еврей комментаторы Рашиде кездеседі. 1 Патшалар кітабының 13-ші тарауындағы басты кейіпкер тек "Құдайдың адамы" деп сипатталады, ол Еробоамға қарсы пайғамбарлық айтқан, Иддо да басқа жерлерде осылай болғандай айтқан. Бұл "Құдайдың адамы" Бетелдегі қарт пайғамбармен болған жағымсыз кездесуден кейін қаза тапты. Қарт пайғамбар, Амазия, Құдайдың періштесі оған қонақжайлық көрсетуді бұйырған деген жалғанды айтқан. Одан кейін Амазия өзінің қабірін "Құдайдың адамының" қабірі ретінде пайдаланды. Екінші Патшалар кітабында 300 жыл өткен соң, Жосия патшаның тұсында Еробоамның алтарын ластау үшін адам сүйектерін өртегені жазылған. Сол мақсатпен сапар барысында Жосия "Құдайдың адамының" қабір тасын көріп, ол кімнің қабірі екенін сұрағанда, бұл Еробоамның алтарының қирауына болжам жасаған адамның қабірі екенін естіді. Жосия оның пайғамбарлығын еске алу үшін қабірге тиіспеуді бұйырды. Жером Иддо пайғамбарды 1 Патшалар кітабының 13-ші тарауындағы аты аталмаған адаммен байланыстырғаннан бөлек, Иддо пайғамбарды 2 Тарихтар кітабының 15:8-дегі Азарияның әкесі Одедпен де бірдей деп санайды.

Осы есімді басқа тұлғалар

Езра 8:17-де тағы бір Иддоның Касифия деген жердегі басшы екені айтылған. Езра Иддо мен оның туыстарынан ғибадатханаға қызмет ететін адамдарды әкелуге көмек сұрайды. Езра 5:1 және 6:14 аяттарында Езра Зәкәрия пайғамбарды "Иддоның ұлы" деп атағанда, осы Иддоны айтады. Зәкәрия кітабының 1:1 және 1:7 аяттарында Иддо Зәкәрияның әкесінің әкесі екені жазылған.