Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
"Соңғы мүмкіндік" операциясы 2002 жылдың шілдесінде Саймон Визенталь орталығы тарапынан іске қосылды, мақсаты әлі күнге дейін жасырынған бұрынғы нацистерді анықтау болды. Олардың көпшілігі өмірлерінің соңына таяп қалғандықтан, операция осылай аталды. Эфраим Зуроф – Иерусалимдегі Визенталь орталығының директоры, Израильмен байланыс жасаушы және осы жобаны бақылайтын адам. Жобаның негізгі мақсаты – соңғы қалған нацистік соғыс қылмыскерлері мен олардың әріптестерін тергеу, қудалау және соттау. Көптеген адамдар жалған мәлімдемелер арқасында Канада мен АҚШ азаматтығын алды; көбінесе олар өздерінің қылмыстық өткенін жасыру, маңызды мәліметтерді ұстап қалдыру немесе жалған көрсету арқылы, әсіресе адамзатқа қарсы қылмыс деңгейіне жеткен соғыс қылмыстарын жасырды.
Operation Last Chance was launched July 2002 by the Simon Wiesenthal Center with its mission statement being to track down ex Nazis still in hiding. Most of them were nearing the end of their lifetimes, hence the operation's name. Efraim Zuroff is director of the Wiesenthal Center in Jerusalem who serves as the Israeli liaison as well as overseer of this project, the focus of which is an investigation, prosecution, and conviction of the last remaining Nazi war criminals and collaborators. Many have obtained citizenship in Canada and the United States under false pretenses; usually by misrepresentation, omission, or falsification of their criminal past, specifically, war crimes which rose to the level of crimes against humanity.
Қылмыстық іс қозғау және үкім шығару
"Соңғы мүмкіндік" операциясы Джон Демянюкқа түрлі концлагерьлерде яһудилерді азаптау мен өлтіруге қатысы бар деп айыпталғаны және басқа да қатыгездіктер үшін қудалауға көмектесті. Демянюк 1950 жылдары америкалық азаматтыққа ие болды. Демянюк бұрын Израильдің Жоғарғы сотымен геноцид және адамзатқа қарсы қылмыс жасағаны үшін күдіктен босатылған болатын. Кейін Германия Демянюкты украин ынтымақтасы (лагерь тұтқындары кейде оны "Аскари" деп атаған) және Собибор лагеріндегі күзетші деп айыптады. 2011 жылдың мамыр айында Мюнхендегі аудандық қылмыстық соты Демянюкты Собибордағы жойқын лагерінде шамамен 250 000 яһуди өлтірілгеніне көмектескені үшін кінәлі деп тапты. Демянюк барлық айыптауларды жоққа шығарды және үкімге шағымданды. 2012 жылы Демянюк қайтыс болғаннан кейін, Германияның апелляциялық соты Демянюк шағымы қарастырылмас бұрын қайтыс болғандықтан, оның қылмыстық тіркемесі жоқ екенін, төменгі соттың бұрынғы уақытша айыптау үкімі күштен шығарылғанын және Демянюк кінәсіз екенін жариялады. Демянюк ісінен кейін "Соңғы мүмкіндік" операциясының тергеушілер, адвокаттар және неміс прокурорларынан құралған тобы тағы бір украин азаматына, АҚШ-та заңсыз пана іздеп, алған нацистік ынтымақтас Джон Калимонға назар аударды. 2007 жылы АҚШ Әділет департаментінің Арнайы тергеулер кеңсесі Калимонды иммиграциялық және натурализациялық құжаттарындағы өзі туралы мәліметтерді жалған көрсеткені үшін қудалады. Аудандық сот судьясы Калимонның украиндық қосымша полициясының мүшесі болғанын және 1943 жылы оны таратуға дейін Лемберг геттосындағы еврей халқының қуғындалуына нацистерге көмектескенін анықтады. Лемберг (Львов, қазіргі Львов, Украина) еврей қауымы Польшадағы үшінші ең ірі еврей қауымы болды. 2011 жылы Детройттегі иммиграциялық судья Калимонды өтірік айтқаны үшін елден шығаруға болатынын шешті, бұл шешім апелляциялық сотта расталды. Бұл соттар төменгі соттың фактілік тұжырымын растады, яғни немістермен ынтымақтастық кезінде Калимон қалада украин полициясы ретінде қызмет етіп жүргенде кем дегенде бір яһудиді өлтірген және кем дегенде бір адамды жарақаттаған. Осы себепті оны елден шығару туралы бұйрық шығарылды. Демянюк сияқты, егер апелляциялық процесс аяқталған болса, Калимонды "Германияға, Украинаға, Польшаға немесе оны қабылдайтын кез келген басқа елге депортациялауға болады" деп мәлімдеді АҚШ иммиграциялық сотының судьясы Элизабет Хакер. 2014 жылы Мюнхендегі прокуратура Калимонға соғыс қылмысына қатысқандығы үшін тұтқындау ордерін берді. Заңдық қиындықтар кез келген сұраққа жауап алуға немесе экстрадиция жасауға мүмкіндік бермеді. Кейіннен сол жылдың маусым айында Калимон қылмыстары үшін сотталмас бұрын қайтыс болды.
Operation Last Chance assisted in the prosecution and interim conviction of John Demjanjuk for his alleged role in the torture and murder of Jews in various concentration camps, among other atrocities. Demjanjuk became an American citizen in the 1950s. Demjanjuk had previously been exonerated of genocide and crimes against humanity by Israel's Supreme Court. Demjanjuk was later accused by Germany of being a Ukrainian collaborator (sometimes referred to by camp inmates as Askaris) and camp guard at Sobibor. In May 2011, a Munich lower criminal court found Demjanjuk guilty of being an accessory to murder at Sobibór extermination camp, where about 250,000 Jews were murdered. Demjanjuk denied all accusations and appealed the verdict. Shortly after Demjanjuk's death in 2012, the German Appellate Court announced that, because Demjanjuk died before his appeal could be heard, Demjanjuk had no criminal record, that his previous interim conviction by a lower court was annulled, and that Demjanjuk was innocent. Following the Demjanjuk case, the Operation Last Chance team of investigators, attorneys, and German prosecutors began to focus on another Ukrainian national, a Nazi collaborator who had illegally sought and obtained refuge in the United States, John Kalymon. In 2007, as a result of prosecution by the Office of Special Investigations, U. S. Department of Justice, a Federal District Court stripped John Kalymon of his United States citizenship for falsifying his background on his immigration documents and naturalization papers. The District Court judge found that Kalymon had been a member of the Ukrainian auxiliary police and assisted the Nazis in the persecution of the Jewish population confined in the Lemberg ghetto until its liquidation in 1943. The Jewish population of Lemberg (Lwów, today Lviv, Ukraine) was the third largest Jewish community in Poland. In 2011, an immigration judge in Detroit found Kalymon removable for his misrepresentations, a finding affirmed on appeal. These courts affirmed the lower court's finding of fact, that during the course of his collaboration with the Germans, Kalymon had murdered at least one Jew and wounded at least one other while serving as a Ukrainian Policeman in the city. It was on this basis that his deportation was ordered. Like Demjanjuk, if the appellate process had been exhausted, Kalymon "may be deported to Germany, Ukraine, Poland or any other country that will accept him " based on the ruling of U. S. Immigration Court Judge Elizabeth Hacker. In 2014, prosecutors in Munich, Germany filed an arrest warrant for Kalymon for being an accessory to war crimes. Legal complications prevented any interviews or an extradition. Kalymon died later that year in June, before he could ever be tried for the crimes.
"Соңғы мүмкіндік" операциясы 2
2011 жылдың желтоқсанында Израильдегі Визентал орталығының директоры Эфраим Зуров ресми түрде жобаны іске қосты, жоба сыйлықтар ұсынуды көздейді. 2008 жылдың 15 қаңтарында Визентал орталығы бұрынғы нацистер мен нацистік қызметтестерін ұстауға және соттауға көмектесетін ақпарат үшін ұсынылатын сыйақыны 10 000 доллардан 25 000 долларға дейін арттырды. Сыйақы жойғыш лагерьлерде немесе "Акция жасақтарында" жұмыс істеген адамдар туралы мәліметтерге ие болу үшін беріледі. "Акция жасақтары", немесе Einsatzgruppen, шамамен 1,5 миллион поляк, орыс және Балтық елдерінің (Литва, Латвия, Эстония) еврейлерін өлтіруге жауапты болды. Бұл оқиға Треблинка, Аушвиц және "Рейнхардт операциясы" лагерьтері сияқты концлагерьлер салынып жатқан кезде болды, тіпті олар нацистер басып алған Польшаның батыс аймақтарында және Шығыс Генералдық үкімет (GG) Галисия аймақтарында да пайдаланылды.
Formally Launched December, 2011 by Efraim Zuroff, director of the Wiesenthal Centre in Israel, the project will be offering rewards. On January 15, 2008, the reward offered by the Wiesenthal Center for information leading to the arrest and conviction of former Nazis and Nazi collaborators was increased from $10,000 to $25,000. for clues to persons who worked in either the extermination camps or in the so called "Aktion Squads." The Aktion Squads, or Einsatzgruppen, were responsible for the murder of some 1.5 million Polish, Russian, and Baltic (Lithuania, Latvia, Estonia) Jews as concentration camps like Treblinka, Auschwitz and the Operation Reinhardt Camps were being built and even at the same time they were utilized in the western areas of Nazi occupied Poland and eastern General Government (GG) Galicia regions, respectively.
Жүргізіліп жатқан тергеулер мен қылмыстық қудалаулар/басқа соңғы мүмкіндіктер туралы іс-қағаздары
Қалимонның депортация туралы бұйрығы, тағы бір нацистік соғыс қылмыскері, серб әріптесі Питер Эгнердің 22 ақпанда АҚШ азаматтығынан айыруға бағытталған сотқа қатысу алдында Вашингтон штатында қайтыс болғаннан кейін бірнеше күн өткен соң шығарылды. АҚШ прокурорлары оны жылдам қозғалатын газ камералары мен Аушвиц өлім лагеріне баратын пойыздың күзетшісі болып қызмет ету арқылы геноцид жасауға көмектескен деп айыптады. Бұрын Эгнер нацистер басқарған қауіпсіздік бөліміне жатқандығын мойындаған, бірақ соғыс қылмыстарына қатысқандығын жоққа шығарды. Құрылғалы бері АҚШ Әділет министрлігінің Нацистік соғыс қылмыстары бөлімі (Арнайы тергеулер кеңсесі) Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде нацистік қуғын-сүргінге қатысқан деп анықталған АҚШ-тағы 107 адамға қарсы сот ісін жеңіп алды. Қалимоннан басқа, тағы сегіз осындай іс қаралып жатыр, олардың барлығы "Соңғы мүмкіндік" операциясының құзыреті, ауқымы және мақсатына сәйкес келеді.
Kalymon's deportation order came only days after another accused Nazi war criminal, Serbian collaborator Peter Egner, had died in Washington state before he could face a February 22 trial aimed at stripping him of his U. S. citizenship. He was accused by U. S. prosecutors of helping commit genocide by serving as a transport guard for mobile gas chambers and trains bound for the Auschwitz death camp. Previously Egner had admitted he belonged to a Nazi run security unit but denied participation in war crimes. Since its inception, the U. S. Justice Department's Nazi War Crimes Unit (Office of Special Investigations) has won cases against 107 people in the United States who were identified as participating in Nazi persecutions during World War II. Excluding Kalymon, there are eight similar cases still pending all of which are within the purview, scope and mission of Operation Last Chance.