Кіріспе
Julidochromis - Pseudocrenilabrinae тұқымдасына жататын цихлидтер туысы. Олар көбінесе юлилер деп аталады және Шығыс Африкадағы Танганьика көліне ендемик. Бұл туысқа ресми түрде сипатталған алты түр кіреді, олардың кейбіреулері белгісіз таксономиялық статусы бар жергілікті варианттарға ие. Бұл сүйекті балықтар кішкентай немесе орташа өлшемді (шамамен) және сары фондық түсімен, бойымен қара жолақтармен немесе шашка үлгісімен сипатталады.
Julidochromis is a genus of cichlids in the subfamily Pseudocrenilabrinae. They are commonly called julies and are endemic to Lake Tanganyika in eastern Africa. This genus includes six formally described species, some with a number local variants of uncertain taxonomic status. These ray finned fish are smallish to mid sized (about ) and have a yellowish background colour with black lengthwise stripes or a checkerboard pattern.
Жүйелілік
Юлидокромистің туыстық қатынастары мен жүйесін нақты анықтау қиын. Халинохромис осы балықтарға өте ұқсас, бірақ губкалармен қоректенуге бейімделген. Олардың мтДНК NADH дегидрогеназа суббірлігі 2 тізбегі бойынша, Халинохромистер J. dickfeldi, Алтын Джули (J. ornatus) және Маскалы Джули (J. transcriptus) – әсіресе соңғы екеуіне, тірі басқа балықтарға қарағанда жақын. Сондықтан Юлидокромисті екіге бөлу қажет болуы мүмкін, Халинохромисті бір тармаққа қоса отырып. Балама ретінде, Юлидокромистің еркек және Халинохромистің ұрғашы желісі арасында екі рет сәтті гибридтік будандастыру орын алды (еркектер әдетте өз ұрпақтарына мтДНК-ны бермейді), бұл жағдайда Джулилер Тельматохромиске жақын. Тағы бір мүмкіндік – Юлидокромис монофилеттік және Халинохромисті қамтиды; бұл сценарийде J. marlieri және J. regani-дің ортақ атасының еркектері Тельматохромистің ортақ атасының ұрғашыларымен будандасқан болуы мүмкін. Дегенмен, ең үлкен еркек гарем (полигиния) ұстауы мүмкін. Бұл жағдай жабайы табиғатта да, аквариумда да тіркелді. Жұп бұзылған жағдайда, үлкен балық кіші балықты аумағынан қуады, кейде оны өлтіреді. Бұл туыстағы кейбір түрлерде, мысалы, Julidochromis marlieri, ұрғашылар еркектерге қарағанда айтарлықтай үлкен болады, ал ұрғашы Julidochromis көбінесе өзінен үлкен еркекке басымдық танытады. Julidochromis түрлерінде екі шағылысу циклі бар. Кейде олар әр төрт-алты апта сайын көптеген жұмыртқаларды (бірнеше жүздей) салады. Басқа жағдайларда олар тізбектей шағылысады, бірнеше күнде аздаған жұмыртқа салады. Тізбектей шағылысу нәтижесінде әртүрлі жастағы шабақтар бір ұяда бірге өмір сүреді. Олар жұмыртқаларын үңгірлерге немесе басқа да қуыстарға салады. Шағылысқаннан кейін, екі ата-ана да жұмыртқаны аузымен тазалап, балдырларды кетіріп, оттегі ағынын арттыру үшін желпіледі. Ата-аналық күтімнің көп бөлігі жұптың кіші балығымен жасалады, бірақ бұл жұптың мөлшерінің айырмашылығына байланысты екені анықталды. Шағылысатын жұп өз ұрпақтарын жеуге тырысатын басқа цихлидтерден ұяларын қорғауы керек. Көлдегі жиі кездесетін бұзушылар – Tropheus, Simochromis және Petrochromis.
Аквариумдағы Джулидокромис
Джулидохромистер – өсіп жетілгенде кішкентай болатын нағыз еркек цихлидтер, олардың негізгі қажеттіліктері орындалса, көбейту және күтімі оңай. Танганика көлінің барлық цихлидтері сияқты, оларды қатты сілтілі суы бар аквариумдарда ұстаған дұрыс, pH 8,5–9,0 және қаттылығы 12–14 kH болуы керек, ал аквариумның көлемі кемінде… бір түрді ғана ұстаған жөн. Жоғарыда айтылғандай, Chalinochromis және/немесе Telmatochromis түрлерімен будандасу мүмкіндігі бар, және Lamprologini тайпасында мұндай жағдай жиі кездеседі, сондықтан аквариумда осы тайпаның бір түрінен артық сақтамаған абзал. Аквариумды үңгірлер мен қуыстар құру үшін тастармен безендіру керек, себебі көптеген Рифт өңірінің цихлидтері сияқты, олар аумақтық және шамалы агрессивті болады. Дегенмен, Джулидохромистер аквариумда ұялшақ болуы мүмкін, сондықтан оларды жасырынбау үшін дитер балықтарын қосуға болады. Осыған қарамастан, Рифт көлінің көптеген цихлидтері сияқты, олар агрессивті мінез танытуы мүмкін. Сондықтан оларды жалпы тропикалық балықтармен емес, басқа цихлидтермен бірге ұстаған жөн. Бұрын айтқанымыздай, Джулидохромистер моногамды, бірақ жұптық байланыс үзілуі мүмкін, ал туысқандықтардың салдарынан жұптың бірі, әдетте кіші балық, өлуі мүмкін. Егер аквариумда жұп ажыраса, оларды бөліп қою қажет. Шабақтарды ата-аналарымен бірге ұстауға болады және оларды белокқа толы тағамдармен, мысалы, науалы креветкамен тамақтандыру керек. Кейде ата-аналарын шабақтарын аквариумның ішінде алып жүргенін көруге болады.