Кіріспе

Америкалық саясаткер, автор Ричмонд Пирсон Хобсон (17 тамыз 1870 – 16 наурыз 1937) – 1907–1915 жылдары Алабама штатынан АҚШ өкілі болып қызмет еткен АҚШ Әскери-теңіз күштерінің контр-адмиралы. Испан-американ соғысының қатысушысы, ол сол соғыстағы рөлі үшін бірнеше жыл өткен соң Құрмет медалімен марапатталды. Кейіннен ол АҚШ-та тыйым салуды ынталандырушылардың бірі болды.

Ерте өмір және мансап

Ол Алабама штатының батыс қара белдеуіндегі Хейл округіне қарасты Гринсборо қаласындағы Магнолия Гроувте дүниеге келген. Ол Сара Пирсон мен Джеймс М. Хобсонның ұлы болды. Ол Ричмонд Пирсонның (1852–1923) сіңілі баласы және судья Ричмонд Мэмфорд Пирсонның (1805–1878) немересі болды. 1889 жылы АҚШ Әскери-теңіз академиясын бітірді. Ішімдік пен темекіден толығымен бас тартқаны үшін, оны әріптес курсанттары қанағаттандырмады. Ол тамаша оқу үлгерімін сақтап, курсын бірінші болып бітірді және ең жоғары ранкті курсант – кадеттік батальон командирі (қазіргі бригада командирі) атанды. Чикагодағы қызметтен кейін ол қосымша оқудан өтіп, 1891 жылы Әскери-теңіз конструкторының көмекшісі болып тағайындалды. Хобсон содан кейін түрлі әскери-теңіз кемежайларында және мекемелерде қызмет етті, оның ішінде Әскери-теңіз академиясында нұсқаушы болып тағылымдама өтті.

Испан-Америкалық соғыс

Испан-американ соғысының басында ол адмирал Уильям Т. Сэмпсонмен Нью-Йоркте бірге болды және 1898 жылғы 1 маусымда Сантьягоға келді. Сантьяго-де-Куба шайқасы кезінде адмирал Паскуаль Сервера-и-Топетенің испан флотының эскадрильясын тоқтату мақсатымен Хобсон Мерримак кемесіне уақытша командалыққа өтті, оны Сантьяго портына, Кубаға апаратын арнада кедергі ретінде батыруға тырысты. Бұл әрекет 3 маусым күні ерте таңда, испандықтардың қатты атысы астында жасалды, нәтижесінде кеме рульдік құрылғысы істен шықты. Хобсон Мерримак кемесін батырды, бірақ оны арнаның ең шалқаятын жеріне орналастыра алмады. Алты адамнан тұратын экипажымен ол адмирал Сервераның өзіне түсіп, одан әдептілікпен күтім көрді. Хобсон Кубада тұтқын болған кезде американдық баспасөздің батыры атанды. Оның суреті жүздеген газеттерде жарияланды, оның ерлікпен өз өмірін құрбан етуге дайындығы туралы әңгімелер кеңінен таралды. Оның ата-анасының ипотекалық қарызын төлеуге көмектесу үшін ақша жиналды. 1898 жылғы 6 шілдеде тұтқын алмасу кезінде Хобсон босатылғанда, жүздеген американдық әскерлер оған салғылап, содан кейін ол өтіп бара жатқанда шулы қол соғып құттықтады. Ол АҚШ-қа оралғаннан кейін көптеген сөз сөйлеу шақыруларын алды. Президент Уильям МакКинлимен кешкі ас ішкеннен кейін Хобсон Сан-Франциско және Филиппинге пойызбен батысқа қарай сапарлады. Көптеген стансаларда оның пойызын қарсы алуға көптеген адамдар жиналды, ал оның жас әйелдерге құштарлықпен сүйіскендігі Виктория дәуірінің секс-символына айналдырды. Хобсон 1899 жылы Мерримак кемесінің батуына байланысты оқиғалар туралы кітап жазды.

Соғыстан кейінгі мансап

Соғыстан кейін Хобсон қызмет бағасы бойынша он сатыға көтеріліп, 1898 жылдың 23 маусымынан бастап лейтенант шенімен әскери конструктор болып тағайындалды. Соғыс аяқталғаннан кейін ол Кавитеде және түрлі теңіз базаларында тұтқынға алынған испандық крейсерлерді жөндеуге және қайта жабдықтауға көмектесті. 1899 жылы ол Пенсильвания командасының Шетелдік соғыстар әскери орденінің Еңбек ветераны атанды. Сонымен қатар, ол Нью-Йорк командасының Испания соғысының Әскери және теңіз орденінің мүшесі болды. 1902 жылдың 1 қаңтарында Хобсон 1898 жылдың 23 маусымындағы шенімен капитан болып тағайындалды. Зейнетке шығуға жасаған сәті жоқ тырысысынан кейін, ол 1903 жылы Әскери-теңіз күштерінен кетіп қалды. Оның отставкаға кетуі Әскери-теңіз министрі Уильям Генри Мудиді қайта қарауға және оған зейнеткерлікке шығуға рұқсат беруге мәжбүр етті. 1933 жылы ол каналды жабуға жасаған әрекеті үшін Құрмет медалімен марапатталды. Ол испан-американ соғысы кезінде көрсеткен ерлігі үшін Құрмет медалімен марапатталған жалғыз теңіз офицері болды.

Саяси мансап

1903 жылы қарулы қызметтен кеткеннен кейін Хобсон теңіз күштерінің тұрақты қолдаушысы болды. 1907-1915 жылдары Алабама штатынан АҚШ Демократиялық партиясынан Конгресс депутаты ретінде теңіз күштерін кеңейтуді ынталы түрде қолдады. 1914 жылғы Демократиялық партиясының ішкі сайлауында қайтадан кандидаттыққа ие болмады және 1915 жылғы «аксақ қаз» сессиясында әйелдерге сайлау құқығын беру туралы (қабылдалмаған) заңға Оңтүстік штаттарынан шыққан жалғыз конгрессмен ретінде дауыс бергенімен ерекшеленді. 1934 жылы АҚШ Конгресінің арнайы шешімімен ол теңіз құрылысшысы қызметіне контр-адмирал шенімен көтеріліп, зейнеткерлер тізіміне енгізілді. 1937 жылдың 16 наурызында Нью-Йорк қаласында қайтыс болды және Вирджиния штатындағы Арлингтон ұлттық зиратына жерленді.

Американың есірткі саясатындағы рөлі

Конгресстен кеткеннен кейін Хобсон есірткі мен алкогольді тыйым салу қозғалысында өте белсенді болды және «Америка тыйым салуының әкесі» деген лақап атқа ие болды. Хобсон бұл мәселеге алғаш рет Филиппин-Америка соғысы кезінде, Филиппиндегі есірткі саудасына қарсы қатаң шаралар қабылдау үшін Конгреске лобби жасағанда араласты. Көп ұзамай Хобсон алкогольді де есірткідей қауіпті деп санады. 1913 жылы ол Вашингтон қаласында Анти-Салон Лигасы мен Әйелдер Христиандық қосымшалық одағының ірі демонстрациясын ұйымдастырды, мақсаты – АҚШ-та алкогольге федералдық тыйым салу. Морис Шепардпен бірлесіп, ол 1914 жылы конституциялық түзету ұсынды, ол 1919 жылы 18-ші түзету ретінде бекітілді. Хобсон осы тақырыпта жемісті еңбек еткен автор, «Есірткі қатері» (1925), «Қазіргі заманғы пираттар – жою керек!» (1931) және «Наркомания: қатерлі нәсілдік ісік» (1933) кітаптарын жазды, радио бағдарламаларында сөйледі, азаматтық ұйымдар алдында лекция оқыды, Халықаралық есірткі білімі беру қауымдастығын құрды және бұрынғы Конгресс әріптестерін есірткіге қарсы заңдарды қолдауға шақырды. 1920-1930 жылдары Хобсон Анти-Салон Лигасының ең көп жалақы алатын спикері болды.

Жеке өмірі мен мұрасы

1905 жылы Хобсон Нью-Йорк штатының Тюкседо паркінде АҚШ армиясының генералы Джозеф Уилердің туысы Гризельда Хьюстон Халлға үйленді. Олардың ұлы Ричмонд П. "Рич" Хобсон кіші Канадада фермерлікпен айналысып, сол жерде өткен өмірі туралы бірнеше танымал естеліктер жазды.