Кіріспе

Ресейлік-литвалық кәсіпкер Владимир Николаевич Романов (,) - орыс-литвалық кәсіпкер. Ол UBIG Investments компаниясының төрағасы болды, ол банкротқа ұшыраған Литваның Ūkio Bankas банкі акцияларының көп бөлігіне ие болды. Банктен түскен қаржы ағыны оған түрлі спорт клубтарында маңызды үлестер алуға мүмкіндік берді, ол Шотландия Премьер-лигасының футбол клубы «Хартс» және Литва баскетбол лигасының «Жалгирис» клубының басты акционері атанды, сондай-ақ Литваның «ФБК Каунас» клубын бақылауға алды. Кейін Романов суасты кемесін сатып алып, 2006 жылғы Шотландия кубогының финалына өзінің экипаж мүшелерін шақырды.

Мансап

Кеңес Одағы тарағанға дейін Романов 1980-жылдардың соңында өндіріс арқылы ақша табуды бастады. Оның жеке инвестициялық тобы UBIG арқылы бұл қызмет Литва, Украина және Ресейде жүзеге асырылды. Оның байлығы әртүрлі есептеулер бойынша 260 миллион фунт стерлингке бағаланды. Ūkio Bankas 2013 жылдың 12 ақпанында Литва Орталық банкімен жабылды, ал оның «жақсы» активтері Šiaulių bankas-қа берілді. Литва банкінің хабарлауынша, алаяқтық, ұрлық және ақша жылыстыру туралы айыптаулар бойынша тергеу жалғасуда. Литва үкіметі Ukio Bankas салымшыларын өтеу үшін 230 миллион евро бөлуге мәжбүр болды. 2013 жылдың тамызында Литва билігі Романовты халықаралық іздеуге берді және ол 2014 жылдың сәуірінде Мәскеуде ұсталды. Ресей соты оны босатып, оған баспана берді. Экстрадицияға жасалған әрекеттер сәтсіз аяқталғанымен, ол банктік алаяқтық бойынша сотталады. Романов пен оның 11 Ukio Bankas қызметкері мемлекеттік қызметтегі құқық бұзушылық, ақша жылыстыру және «заңсыз ұйымдар құрып, басқарды» деген айыптармен күйеленді. 2019 жылдың 14 наурызында Литва, Германия, Ұлыбритания, Бельгия, Финляндия, Швеция және Польшадан 22 Еуропарламент депутаты Еуропалық комиссияның президенті Жан-Клод Юнкерге ашық хат жолдап, Романовтың «Трояның кір жуу машинасы» ісіндегі рөлі үшін «тиісті шаралар» қабылдауды сұрады. Романов кейіннен өзінің банкрот екенін жариялады.

Жүректер

"Хертс", Шотландия Премьер-лигасының көптеген клубтары сияқты, 2000-жылдардың басында ауыр қаржылық қиындықтарға тап болды. 2003 жылдың күзінде PWC жүргізген бағалау бойынша, "Хертс" тағы төрт SPL клубымен бірге техникалық жағынан төлем қабілетсіз деп танылды. "Данди" мен "Ливингстон" кейіннен әкімшілікке өтті, ал "Хибс" пен "Данфермлайн" қаржыларын жақсарту үшін қатаң шаралар қолданды, ойыншылар бюджетін күрт қысқартып, активтерін сатты. Владимир Романов литвалық футболшылардың шетелде табысқа жете алатынын анықтау үшін шотландтық футболға инвестиция салуға ұзақ уақыттан бері қызығушылық танытып келді. Шотландиялық футбол клубтары нашар қаржысы мен корпоративтік құрылымына байланысты сатып алуға өте қолайлы болды. Ол "Данди Юнайтед" клубына ұсыныс жасады, бірақ "Хертс" жанкүйерлері үшін ең тартымдысы – "Данди" клубы болды. Басқарма төрағасы Джордж Фолкс акционерлердің Романовты акциялары үшін тым жоғары баға сұрап, қорқытпауын өтінді. Tynecastle-ді сату қажеттілігін басты қолдаушы болған бас директор Крис Робинсон 2004 жылдың қыркүйек айының соңында өзінің 19,6% үлесін Романовқа сатуға келісті. Робинсонның акцияларын сату 2005 жылдың 2 ақпанында Романов клубтың Tynecastle-ді сатпастан сауда-саттық жүргізе алатынына қаржылық кепілдік бергеннен кейін аяқталды. Бұл сату Романовтың үлесін 29,9%-ға дейін арттырды.

"Хертс" 2005–06 маусымында керемет старт алды. Команда Джордж Берлидің басшылығымен алғашқы сегіз лигалық матчта жеңіске жетті, бұл 1914 жылы жасалған клубтық рекордқа теңесті, мысалы, Стивен Преслиді клубтан қуу сияқты. 2013 жылдың мамыр айында "Хертс" әкімшілікке өтіп, Романов дәуірін аяқтады.

BC Žalgiris

Романов 2009 жылдың мамыр айынан бастап Литваның жоғары лигасы баскетбол клубының және Еуролигаға қатысушы БК «Жальгирис»-тің иесі болды. Ол көптеген даулы шешімдер қабылдады, соның ішінде бас бапкерлерді бірінен соң бірі жұмыстан шығарды, алдымен Рамунас Бутаутас, ал ең танымал болғаны – LKL финалдық сериясының ортасында бас бапкер Дариус Масколиунасты қызметтен босату. Ойыншылар өздері тактикалық схемаларын жасап, ойынға кіріп-шығуды өздері шешуге мәжбүр болды, нәтижесінде шешуші ойындарда қарсыластары «Лиетувос Ри́тас» командасына есе жіберді. Сондай-ақ, ол «Лиетувос Ри́тас» иелері Йонас Вайнаускас және Гедвидас Вайнаускаспен қырқысып, оларға қорлау хаттар алмастырды. «Жальгирис» BBL чемпионатын жеңіп алды және Еуролигада жақсы көрсеткіштер танытты, Top8 кезеңіне жолдама алуға жақын болды. 2010–11 маусымы басталар алдында «Жальгирис» бірнеше атақты ойыншыларды және жаңа бас бапкерді сатып алды. Маусымның бірінші жартысында «Жальгирис» тұрақты өнер көрсетіп, барлық турнирлерде керемет жеңістерге жетті. Жылдар бойы көрінбеген оң динамикадан кейін Владимир Романов тағы да елді таң қалдырып, бас бапкер Александр Петровичті қызметтен босатып, оның орнына Элиас Зоуросты тағайындады. Бұл жеңілістер сериясына және Мирза Бегичтің команданы тастап кетуіне әкеп соқты. Алайда, бұл жолы «Жальгирис» LKL чемпионатын, сондай-ақ LKF кубогын жеңіп алды, әр жолы «Лиетувос Ри́тас» командасын ұтып, BBL финалында «ВЭФ Ри́га» клубын жеңді. 2011–12 маусымында Романов «Жальгирис» командасының тағы екі бапкерін – бас бапкер Элиас Зоуросты және оның ассистентін жұмыстан шығарды. Жаңа бапкер Александр Трифунович, «Лиетувос Ри́тас» командасының бұрынғы бас бапкері, Романовтың сүйіктісіне айналды. Жеңілістерге қарамастан, Романов бапкерге жұмысын жалғастыруға рұқсат берді, нәтижесінде LKL, BBL және LKF кубоктарында тағы да чемпион атанды, қарсыластары «Лиетувос Ри́тас» командасын тағы да жеңді. 2013 жылғы маусымға дейін Романов күшті команда құрды, көптеген жанкүйерлер тіпті Еуролига плей-оффына жолдама алу мүмкіндігін қарастырды, сондай-ақ жаңа бапкер Жоан Плазаны шақырды. Еуролига, LKL және ВТБ турнирлерінде керемет жеңістерге жеткеннен кейін Романов ақшасы таусылып бара жатқанын мойындады. Романов 2013 жылдың 28 ақпанында «Жальгирис» клубынан кетіп, Ūkio Bankas банкінің құлдырауынан кейін екі апта өткен соң қызметтен босады. Кетіп бұрын, Романов өз үлесін команданың қарт ойыншыларына сатты. Романовтың тұсында команда отандық жарыстарда сәтті өнер көрсеткенімен, 2012–2013 маусымын есептемегенде, Еуролигада нашар нәтижелер көрсетті.

Саясат

2009 жылдың 12 наурызында Романов Литва Президенті сайлауына қатысуға ниеттенгенін жариялады. Литва сайлау комиссиясы Романовқа ол Ресейде туғандықтан, бұл лауазымға үміткер бола алмайтынын хабарлады.

Басқа қызмет түрлері

2007 жылы Романов Литвадағы "Dancing with the Stars" телешоуының жеңімпазы атанды, ол британдық "Strictly Come Dancing" шоуымен теңдес. Оның би қимылдарындағы шеберлік жетіспегендігі және дауыс беру нәтижелеріне күдік туғызғандықтан, шоу жүргізушісі Арунас Валинскас Романовты "Буратино" немесе "ағаш қуыршақ" деп атады. Қазір Литвадағы сыншылар оны осы лақап атымен таниды.