Жұтқыншақ қаңқа бұлшық еттері: Төменгі жұтқыншақ қысқышы – мойынның ең жуан бұлшығы, жұту, тыныс алу, сөйлеуде маңызды. Вагус нервімен қамтамасыз етіледі.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Жұтқыншақтың қаңқалық бұлшық еті
Skeletal muscle of the pharynx
Жұтқыншақтың төменгі констриктор бұлшық еті – мойынның қаңқалық бұлшық еті. Бұл үш сыртқы жұтқыншақ бұлшық еттерінің ең қалыңы. Ол шегіршік кеміршегі мен қалқанша кеміршегінің бүйірлерінен басталады. Оны бұйра жүйке (CN X) қамтамасыз етеді. Ол жұту кезінде, және ішінара тыныс алу мен сөйлеу кезінде жұмыс істейді. Ол Зенкер дивертикулының әсеріне ұшырауы мүмкін.
The inferior pharyngeal constrictor muscle is a skeletal muscle of the neck. It is the thickest of the three outer pharyngeal muscles. It arises from the sides of the cricoid cartilage and the thyroid cartilage. It is supplied by the vagus nerve (CN X). It is active during swallowing, and partially during breathing and speech. It may be affected by Zenker's diverticulum.
Құрылымы
Төменгі тамақ қысылғыш бұлшық ет екі бөліктен тұрады. Бірінші бөлігі (және жоғарырақ орналасқан) қалқанша дөңгелектен (тирофарингеальдық бөлігі), ал екінші бөлігі шекеқалқан дөңгелектен (крикофарингеальдық бөлігі) басталады. Қалқанша дөңгелектің қабырғасының бір жағындағы көлбеу сызықтан, оның артындағы беттен, дерлік артқы жиегіне дейін және қалқанша дөңгелектің төменгі мүйізінен басталады. Шекеқалқан дөңгелектен ол алдыңғы шекеқалқан бұлшығы мен артқы қалқанша дөңгелектің төменгі мүйізінің буындық жағы арасындағы кеңістікте басталады. Осы басталу орындарынан талшықтар артқа және медиалды таралып, қарсы жағындағы бұлшық етпен бірге тамақтың артқы орта сызығындағы талшықты тамақ рафесіне еніп жатады. Тирофарингеальдық бөлікте негізінен 2-ші типтегі талшықтар (анаэробтық), ал крикофарингеальдық бөлікте негізінен 1-ші типтегі талшықтар (аэробтық) пайдаланылады. Талшықтардың типі туғаннан кейін өзгеруі мүмкін. Төменгі талшықтар көлденең және асқазанның дөңгелек талшықтарымен үздіксіз; қалғандары жоғары көтеріліп, көлбеулігі артады және ортаңғы тамақ қысылғыш бұлшық етін жабады. Крикофарингеальдық бөлік – жоғарғы асқазан жоғарғы сфинктеріне (UES) синоним, ол мойын асқазанның ашылуын реттейді. Оны кейде крикофарингеальдық кіреберіс деп те атайды.
The inferior pharyngeal constrictor muscle is composed of two parts. The first part (and more superior) arises from the thyroid cartilage (thyropharyngeal part), and the second part arises from the cricoid cartilage (cricopharyngeal part). On the thyroid cartilage, it arises from the oblique line on the side of the lamina, from the surface behind this nearly as far as the posterior border and from the inferior horn of the thyroid cartilage. From the cricoid cartilage, it arises in the interval between the cricothyroid muscle in front, and the articular facet for the inferior horn of the thyroid cartilage behind. From these origins, the fibers spread backward and medially to insert with the muscle of the opposite side into the fibrous pharyngeal raphe in the posterior median line of the pharynx. The thyropharyngeal part mainly uses type 2 fibres (anaerobic), while the cricopharyngeal part mainly uses type 1 fibres (aerobic). Fibre type may change after birth. The inferior fibers are horizontal and continuous with the circular fibers of the esophagus; the rest ascend, increasing in obliquity, and overlap the middle pharyngeal constrictor muscle. The cricopharyngeal part is synonymous with the upper esophageal sphincter (UES), which controls the opening of the cervical esophagus. It is sometimes referred to as the cricopharyngeal inlet.
Жүйке жүйесі
Төменгі жұтқыншақ констриктор бұлшықетын жұтқыншақ торының тармақтарымен қамтамасыз етуге болады. Осы тармақтардың және жүйкелердің бәрі вагус жүйкесінен (CN X) шығады.
The inferior pharyngeal constrictor muscle can be supplied by branches from the pharyngeal plexus, All these branches and nerves come from the vagus nerve (CN X).
Функция
Төменгі жұтқыншақ қысқыш бұлшық еті жұтқыншақтың төменгі бөлігін қозғауда маңызды рөл атқарады.
The inferior pharyngeal constrictor muscle has a broad role in moving the lower part of the pharynx.
Ішу
Тамақ жұтқыншаққа түсерде, көтеруші бұлшық еттер босаңсып, жұтқыншақ төменге түседі. Төменгі жұтқыншақ қысқыш бұлшығы, басқа қысқыштармен бірге, тамақ тілігін қысып, оны қабырғаға қарай итеріп жібереді.
As soon as a bolus of food is received in the pharynx, elevator muscles relax, and the pharynx descends. The inferior pharyngeal constrictor muscle, along with the other constrictors, contract upon the bolus, and convey it downward into the esophagus.
Зенкер дивертикулы
Қазіргі уақытта Зенкер дивертикулының дамуының негізгі факторлары ретінде үйлесімсіз бұлшықет жиырылуы, крикофарингеалдық спазм немесе төменгі фарингеалдық констриктор бұлшықетінің толық босаңсуының бұзылуы қарастырылады. Зенкер дивертикулы екі бұлшықетті қабаттың (тирофарингеалдық бөлік және крикофарингеалдық бөлік) арасындағы Киллианның дегисценциясы деп аталатын кішкентай кеңістікте пайда болады. Дивертикул шырышты қабықтың фарингеалдық шекарадан тысқары қалып қоюынан түзіледі. Бұл жерде тамақ немесе басқа материалдар жиналуы мүмкін, бұл инфекцияға алып келуі мүмкін. Крикофарингеалдық бөліктің моторлық үйлесімсіздігі жұту қиындығын тудыруы мүмкін. Ерекше жағдайларда, бұл ретроградты крикофарингеалдық дисфункцияға (R CPD) байланысты болуы мүмкін, ол ішек газдарын шығаруға қабілетсіздікке әкеледі; бұл ішінара бұлшықеттің босаңсуға келмейтінімен байланысты. Бұл жағдайды емдеу үшін ботокс немесе крикофарингеалдық миотомия қолданылады.
Uncoordinated muscle contraction, cricopharyngeal spasm, or impaired relaxation of the inferior pharyngeal constrictor muscle are currently considered the main factors in development of a Zenker's diverticulum. Zenker's diverticulum develops between the two muscular bellies (the thyropharyngeal part and the cricopharyngeal part) in a small gap called Killian's dehiscence. A diverticulum can form where a balloon of mucosa becomes trapped outside the pharyngeal boundaries. Food or other materials may reside here, which may lead to infection. Motor incoordination of the cricopharyngeal part can cause difficulty swallowing. In extreme cases, this can be related to retrograde cricopharyngeal dysfunction (R CPD) which causes the inability to burp; this is in part due to the muscle not being able to relax. Botox or a cricopharyngeal myotomy are used to treat the condition.
Радиологиялық зақымдану
Химиотерапиялық интенсивтілігі модуляцияланған сәулелік терапия төменгі жұтқыншақ констриктор бұлшық етіне зақым келтіруі мүмкін. Бұл дисфагияға алып келуі мүмкін, нәтижесінде тәуелсіз жұтудың орнына тамақ түтігін пайдалану жалғасады.
The inferior pharyngeal constrictor muscle may be damaged by chemotherapy intensity modulated radiotherapy. This may lead to dysphagia, causing continued use of a feeding tube rather than independent swallowing.