Патаян мәдениеті: Аризона, Калифорния және Бажа Калифорниядағы ежелгі американдық халықтар. Археологиялық тұрғыда керамика, қоныстар, сауда жолдары зерттелген.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Солтүстік Америкадағы тарихқа дейінгі мәдениет
Prehistoric culture in North America
Патайан – қазіргі Аризонаның бір бөлігінде, Калифорниядағы Кахуилла көлінің батысында және Баха-Калифорнияда қоныстанған тарихқа дейінгі және қазіргі заманғы түпкілікті американдық мәдениеттер тобы. Бұл мәдени топқа Гила өзені, Колорадо өзені және Төменгі Колорадо өзені аңғары, оған жақын жатқан таулы аймақтар, сондай-ақ солтүстікке қарай Ұлы Каньон маңындағы жерлер де кірді. Дәлелдер Патайан өмір салтының 700 жылдан 1900 жылдарға дейін сақталғанын көрсетеді. Патайя (pah tah yáh) атауы пай тілінің (хуалапай, хавасупай, явапай және паипай) юман-кочими тілдер отбасынан шыққан және шамамен «ескі адамдар» деп аударылады.
Patayan is a group of prehistoric and contemporary Native American cultures residing in parts of modern day Arizona, west to Lake Cahuilla in California, and in Baja California. This cultural grouping also included areas along the Gila River, Colorado River and Lower Colorado River Valley, the nearby uplands, and up north toward the vicinity of the Grand Canyon. Evidence shows that Patayan lifeways have persisted from AD 700 to the 1900’s. Pataya (pah tah yáh) comes from the Pai linguistic branch (Hualapai, Havasupai, Yavapai, and Paipai) from the Yuman Cochimí language family, and translates loosely to “old people.”
Патайан археологиялық жазбаларында керамикалық мүсіндер, қыш ыдыстар және патихаус сияқты ерте қоныстану орындаларының іздері бар. Сондай-ақ, Патайанның сауда жолдарына қатысқаны және Хохокам мәдениетінің ықпалына ұшырағанына дәлелдер бар.
The Patayan archaeological record includes material remains including ceramic effigies, pottery, and evidence of early settlement sites such as pithouses. There’s also evidence that the Patayan participated in trade routes and were influenced by the Hohokam.
Мәдени көршілері
Патайя мәдениеті кейде Хакатая мәдениеті деп те аталады. Олардың ең жақын мәдени көршілері Орталық және Шығыс Аризонадағы Хохокам тайпалары болды. Осы аймақтағы тарихи Юман тілінде сөйлейтін халықтар шебер жауынгерлер және белсенді саудагерлер болып, Оңтүстік Аризонадағы Пима тайпаларымен және Калифорниялық Тынық мұхитының жағалауындағы тайпалармен сауда байланыстарын ұстап тұрды. Патайя қауымдастықтары Гила өзенінің төменгі ағысында, Суреттелген Тауларға дейін Патайя I кезеңінен бастап қоныстанды. Бұл оларды қазіргі Гила Бенд аймағындағы Колониялық кезеңнің (750-950 ж.б.д.) Хохокам қауымдастықтарына жақын орналастырды. Патайя және Хохокам елді мекендерінің маңындағы қыш ыдыстардың таралуы және петроглифтердің таңғажайып ұқсастығы тұрақты және кең ауқымды әлеуметтік-экономикалық байланыстарды көрсетеді. Патайя және Хохокам қауымдастықтарының арасындағы тағы бір байланыс – транзит жолы. Қазба жұмыстары кезінде тамшы тәрізді Патайя I керамикалық сынықтары табылды. Бұл оқиға Төменгі Колорадо өзенінің жағасындағы Форт Юма индейлер резервациясында болды. Бұл тамшылар Хохокам мен Патайя тайпалары арасындағы транзит жолының, Төменгі Колорадо өзенінен жоғарғы террасаларға дейінгі кішкентай шатқал арқылы өткенін көрсетеді.
Patayan culture is sometimes known as the Hakataya culture. Their nearest cultural neighbors were the Hohokam in central and eastern Arizona. The historic Yuman speaking peoples in this region were skilled warriors and active traders, maintaining exchange networks with the Pima in southern Arizona and with the Californian Pacific Coast tribes. Patayan communities settled along the lower Gila River, as far upstream as the Painted Rock Mountains, as early as Patayan I. This placed them in close proximity to contemporaneous Colonial period (AD 750–950) Hohokam communities around present day Gila Bend. Regular and extensive social and economic connections are apparent in pottery distributions and in stunning similarities in petroglyph iconography around Patayan and Hohokam settlements. Another connection to Patayan and Hohokam communities, is a transit route where Patayan I ceramic pieces in the shape of droplets were recovered during an excavation. This took place at the Fort Yuma Indian Reservation by the Lower Colorado River. These droplets indicate a transit route between the Hohokam and the Patayan through a small canyon that went from the Lower Colorado River to the upper terraces.
Сауда
Патайя мәдениеті мен Хохокам арасындағы саудаға керамикалық құрамының талдаулары арқылы дәлелдер бар. Хохокам бафф ыдыстары мен Төменгі Колорадо бафф ыдыстарын жасау үшін ұқсас саз қолданылған, олар Патайяның алғашқы кезеңіне дейін жетеді. Төменгі Колорадо бафф ыдыстары Хохокам саңғарларының қолжетімді шикізаттарынан жасалған болуы мүмкін. Бұл Патайя саңғарларының Гилла Бұрылысы маңындағы өзен аймағындағы саз көздерін пайдаланғанын көрсетеді, бұл аймақ Хохокам елді мекендерімен басылған. Төменгі Колорадо бафф ыдыстары кейде Хохокам аумағының батыс шетінде Хохокам суару шаруашылығымен айналысатын адамдарға сатылған. 1100 жылға қарай Патайя бафф ыдыстарының таралуы шығысқа қарай жылжыды, бұл Хохокамның орталық аймағы болды. Хохокам ыдыстары Калифорнияның жағалауы мен Аризона шөлі арасындағы саудаға куәлік етеді (Руби және Блэкберн 1964). Сонымен қатар, Патайя кейде аймақтағы басқа мәдени топтардың ықпалында болды. Патайяның Уиллоу Бичтегі орны сияқты бірнеше нақты орындар бар, олар кең сауда желісі болғандығын көрсетеді, ол Төрт Бұрыштан Тынық мұхитының жағалауына дейін созылған. Басты сауда жолдары Төменгі Колорадо өзенін Лос-Анджелес бассейнімен байланыстырды, ал Патайя халқы осы жолдармен стеатит, тасбақа қабықтары және мүмкін тұз тасымалданды.
There’s evidence of trade occurring between the Patayan culture and Hohokam found through ceramic compositional analyses. Similar clays were used to create locally produced Hohokam Buff Ware and Lower Colorado Buff Ware that dates to the first Patayan period. Lower Colorado Buff Ware could have been made with the same raw materials available to Hohokam potters. This indicates that Patayan potters used clay sources located in the river area near the Gila Bend, which was dominated by Hohokam Settlements. Lower Colorado Buff Ware ceramics were sometimes traded to Hohokam irrigation agriculturalists at the western margin of the Hohokam territory. By A. D. 1100, the distribution of Patayan Buff Wares had shifted to the east, which was the central territory for the Hohokam. Hohokam pottery documents trade between coastal California and the Arizona desert (Ruby and Blackburn 1964). Additionally, the Patayan were influenced at times by other cultural groups in the area. There are a few specific sites like the Patayan occupation at Willow Beach that suggest there was an extensive trade network at play that extended from the Four Corners up the Pacific Coast. Major trade routes linked the lower Colorado River with the Los Angeles Basin, and Patayan people moved steatite, turtle shell artifacts, and possibly salt along these routes.
Патайяның тұрмыс-тіршілігі
Биік жерлерде Патайя қауымдастықтары өте ұтқыр болған және, әдетте, маусымдық айналымдарды ұстанған. Лагерьлер шағын және тұрақсыз болды, ал көшпелі өмір салтының салдарынан адамдар көптеген іздер қалдыратын материалдық мәдениетті жинақтамады. Гила және Колорадо өзендері сияқты ірі су арналары бойындағы Патайя қауымдастықтарының қоныстары тұрақты және ұзақ өмір сүрді. Су тасқынынан пайда болған егіншілік ондаған, тіпті жүздеген адамдарды асырады. Бірақ, олардың тұрғын үйлері су тасқыны алабына тым жақын орналасқандықтан, осы ата-бабалар ауылдарының көпшілігі ірі су тасқындарынан жойылды. Осы экологиялық жағдайлар төменгі Патайя егіншілік қауымдастықтарын тұрақты қоғамдық сәулет ескерткіштерін салудан бас тартуға мәжбүр етті. Патайя дәстүрі көбінесе үш кезеңге бөлінеді. Патайя I (б.з. 700–1050) Колорадо өзені бойындағы егіншілік қауымдастықтарымен бірге керамиканың пайда болуына куә болды. Патайя II (1050–1500) кезеңінде бұл материалдық мәдениет Оңтүстік Невадаға, Батыс Аризонаға және Солтон теңізіне тарады. Патайя III (1500–1900) Гила және Колорадо өзендерінің қосылған жеріне үлкен халықтардың жиналуына және адамдардың Төменгі Гила өзені бойымен қозғалысын жалғастыруына әкелді. Жоғарғы Патайя аймақтарында Патайя қауымдастықтары өте ұтқыр болды және, әдетте, маусымдық айналымдарды ұстанды – яғни, жыл бойы әртүрлі тағамдық ресурстар мен маусымдарға сәйкес бір жерден екінші жерге көшу үлгісі. Олардың қоныстары шағын және тұрақсыз болды, көшпелі өмір салтының нәтижесінде ұзақ сақталатын материалдық мәдениеттің көптеген үлгілері жоқ.
In upland settings, Patayan communities were highly mobile and probably followed seasonal rounds. Encampments were small and impermanent, and people did not accumulate an abundance of traceable material culture due to their nomadic ways of life. For Patayan communities along major waterways such as the Gila and Colorado Rivers, settlements were quite stable and long lived. Floodwater farming supported permanent villages of dozens to hundreds of people. With residences tied so close to the floodplain, however, many of these ancestral villages were eradicated by massive floods; these ecological circumstances led these lowland Patayan farming communities to not create enduring works of public architecture. The Patayan tradition is often divided into three phases. Patayan I (AD 700–1050) witnessed the arrival of pottery using agricultural communities along the Colorado River. During Patayan II (1050–1500), this material culture spread outward to southern Nevada, western Arizona, and to the Salton Sea. Patayan III (1500–1900) saw the merging of large populations near the junction of the Gila and Colorado Rivers and the continued movement of people up the lower Gila River. In Upper Patayan settings, Patayan communities were highly mobile and probably followed seasonal rounds, which is a pattern of moving from one location to another that follows different food sources and seasons throughout the year. Their settlements were small and impermanent, and there isn't a large amount of enduring material culture due to their nomadic ways of life.
Есеп айырысу үлгілері
Алғашқы Патайя орындарында бір қатар бөлмелерден тұратын, шағын шұңқырлар немесе жер бетіндегі "ұзын үйлер" кездеседі. Бұл үйлердің шығыс жағында сақтау немесе рәсімдік амалдар үшін арналған бөлме болған болуы мүмкін. Кейінгі орындар нашар анықталған және әртүрлі үй типтерінің еркін топтасуын көрсетеді. Сонымен қатар, табиғи тас құрылымдар мен уақытша тұрақтардың шағын топтарында орналасқандығы туралы мәліметтер де бар, бұл олардың әртүрлілігін көрсетеді. Патайя I кезеңінде, Патайя халқы Аризонаның солтүстік-батысынан Коконино платосына көшіп келген деген деректер бар. Патайялар көбірек жерді зерттей бастағанда, Сербат, Амакава (немесе Мохаве), Прескотт және Кохонина сияқты жаңа аймақтар пайда болды. Патайя I кезеңіне жатқызылатын материалдық мәдениет, бұл топтардың негізінен аңшы-жинақшылар болғанын және олардың негізгі күнкөріс жолдарына қолдау көрсету үшін шектеулі егіншілік техникаларын қолданғанын көрсетеді. Бұл кезеңдегі көші-қон үлгілері, өзендер мен арналарда мескит жинаумен қатар, жазғы егіншілікпен бірге көшпелі өмір салтын көрсетеді.
Early Patayan sites contain shallow pithouses or surface "long houses", consisting of a series of rooms arranged in a line. These homes had a pitroom at the east end, perhaps for storage or ceremonial activities. Later sites were less well defined and show loose groupings of varying house types. There has been evidence that there were also some natural rock structures and temporary housing shelters grouped together in small clusters that lends itself to the variety. During the Patayan I phase, evidence suggests that the Patayan moved across northwestern Arizona to the Coconino Plateau. As the Patayan began to explore more land, new regional areas were labeled the Cerbat, Amacava (or the Mojave), Prescott, and Cohonina. Material culture ascribed to the Patayan I stage of occupation indicate that these groups were mainly hunter gatherers, and used limited farming techniques and systems to support their main subsistence patterns. This period’s migratory patterns show a more mobile lifestyle with periods of limited summer farming and mesquite harvesting by rivers and streams.
Археология
"Патаян" атауы кечан тілінен шыққан және "қарттар" дегенді білдіреді. Мәдениет тобы үшін баламалы атаулар ұсынылған. Патайяндардың археологиялық жазбалары жеткілікті зерттелмеген. Археолог Малкольм Роджерс Патайяндарды алғаш рет анықтап, 1945 жылы олардың сипаттамасы мен мерзімдемесін жариялады. Оның сараптамасы жүздеген шөлді қоныстарды анықтады. Ауыр табиғи жағдай археологиялық жұмыстарды шектеді және қалдықтар аз. Патайян халқының көп бөлігі өте жылдам қозды, үлкен құрылыстар салған жоқ және көп мүлік жинамады. Патайян қоныстарында егін шаруашылығы болған болуы мүмкін. Патайян мәдениетінің маңызды археологиялық қалдықтары шамамен 875 жылы пайда болды, ал көптеген мәдени ерекшеліктері тарихи кезеңге дейін сақталды. Патайян мәдениеті бастапқыда Колорадо өзені бойында пайда болған болуы мүмкін, қазіргі Кингман аймағынан солтүстік-шығысқа қарай Ұлы Каньонға дейін тараған. Олардың су тасқынындағы егіншілікпен айналысқандығы айқындалды, бұл осы аймақтарда жүгеріні өңдеуге арналған мансос пен метаттардың табылуымен расталды. Тас ұштар және аң аулау мен тері өңдеуге арналған басқа да құралдар табылған, бұл олардың экономикасы егіншілік пен аң аулау және жинауға негізделгенін көрсетеді.
The name "Patayan" comes from the Quechan language and means "old people". Alternative terms have been proposed for the culture group. The archaeological record of the Patayan is poorly understood. Archaeologist Malcolm Rogers first identified the Patayan, publishing a definition and chronology in 1945. His survey identified hundreds of desert sites. The harsh environment limits archaeological fieldwork and there are few remains to find. Most Patayan people appear to have been very mobile and did not build large structures or accumulate many possessions. Patayan sites may have raised crops. Significant archaeological remains of Patayan cultures appear near 875 A. D. and many cultural characteristics continued into historic times. The Patayan Culture may have originally emerged along the Colorado River, extending from the area around modern Kingman northeast to the Grand Canyon. These people appear to have practiced floodplain agriculture, a conclusion based on the discovery of manos and metates used to process corn in these areas. Stone points and other tools for hunting and hide preparation have been found, suggesting an economy based both on agriculture and hunting and gathering.
Мәдениет және өнер
Патайяндар себеттер мен қыш ыдыстарды да жасаған. Шамамен 700 жылға дейін керамика қолданылмаған. Патайя керамикасы көбінесе қарапайым ыдыстардан тұрады және сыртқы түрінен Моголлон мәдениетінің "Алма жазығына" ұқсайды. Дегенмен, бұл ыдыстар ағаш қалып пен тас көмегімен жасалған, ал пішіндері Хохокам ыдыстарын еске түсіреді. Ағаш қалып пен таспен жасау әдісінің қолданылуы осы аймаққа Хохокамнан келген немесе олардың ықпалында болған адамдар алғаш қоныстанғанын көрсетеді. Патайяның жазық жерлеріндегі қыш ыдыстар жұқа, сары түсті өзен сазбалшығынан жасалған, ал таулы жерлеріндегі қыш ыдыстар одан да ірі және қоңыр түсті болып келеді. Қызыл бояу қолданылатын боялған ыдыстар көршілес мәдениеттердің стильдері мен өрнектеріне күшті әсер көрсеткен.
The Patayan made both baskets and pottery. Ceramics were apparently not adopted until 700 A. D. Patayan pottery is primarily plain ware, visually resembling the "Alma Plain" of the Mogollon. However, these pots were made using the paddle and anvil method, and the forms are more reminiscent of Hohokam ware. The use of paddle and anvil construction suggests that people from or influenced by the Hohokam first settled in this territory. Lowland Patayan pottery is made of fine, buff colored riverine clays, while the upland Patayan pottery is more coarse and a deeper brown. Painted ware, sometimes using red slips, appear heavily influenced by the styles and designs of neighboring cultures.
Керамика
Патайяндар керамикасы екі ерекше өндіріс түріне жіктеледі: «Төмендік Патайяндар керамикасы» және «Жоғарғы Патайяндар керамикасы». «Төмендік Патайяндар» төменгі Колорадодағы Buff Ware өндірушілерімен байланысты, ал «Жоғарғы Патайяндар» Оңтүстік Калифорниядағы, Төменгі Калифорниядағы және Солтүстік-Батыс Аризонадағы Tizon Brown Ware өндірушілерімен байланысты. Бұл жіктемелер осы екі керамикалық бұйымды жасаған халықтардың мәдени жақын байланыстарын көрсетеді. Төменгі Колорадо бафф керамын өзен Юман тайпалары және Шошонеан Чемехуеви жасаған. Тизон қоңыр керамын Шошонеан Кахуилла, КупеЭио және Луисено, сондай-ақ жоғарғы жердегі Юман тайпалары жасаған. Төмендік Патайяндар керамикалық дәстүрі керамика жіктемелерінің алуан түрлілігін қамтиды. Бұл керамиканың өндірісіндегі, ыдыс пішініндегі және беткі өңдеуіндегі көптеген ұқсастықтарға байланысты, бұл керамика Юман керамикасы, Төменгі Колорадо бафф керамасы, Төменгі Колорадо өзені бафф керамасы және Колорадо өзені керамасы деп жіктеледі. Бұл керамиканың күрделі тарихына байланысты, оның нақты типтік/жіктеу жүйесін құруда көптеген қиындықтар туды. Тарихи Төмендік Патайяндар керамикасын бір мәдени, этникалық, тайпалық немесе тілдік топқа жатқызуға болмайды; осы керамикалық технология мен дәстүрді бір мәдени топпен немесе тілдік отбасымен теңестіруден аулақ болу үшін, Төмендік Патайяндар керамикалық дәстүрі Баха-Калифорния және Колорадоның кейбір бөліктерінде табылған керамика мен ыдыстарды талқылау үшін дәстүрлі түрде қолданылатын терминология болып табылады.
Patayan pottery has been known to be classified into two distinct manufactures: “Lowland Patayan” pottery and “Upland Patayan” pottery. “Lowland Patayan” is related to the manufacturers of Lower Colorado Buff Ware, and “Upland Patayan” is related to the manufacturers of Tizon Brown Ware in southern California, Lower California, and northwestern Arizona. These classifications indicate the close cultural interrelationships of the populations manufacturing these two ceramic wares. Lower Colorado Buff Ware was manufactured by the River Yuman tribes and by the Shoshonean Chemehuevi. Tizon Brown Ware was made by the Shoshonean Cahuilla, CupeEio, and Luiseño, as well as by upland Yuman tribes. Lowland Patayan Ceramic Tradition encompasses a variety of ceramic classifications. Due to a multitude of similarities in manufacture, vessel form, and surface treatment of this pottery, these ceramics have been classified as Yuman pottery, Lower Colorado Buff Ware, Lower Colorado River Buff Ware, and Colorado River Ware. There have been a plethora of difficulties in creating a firm typology/classification system for these ceramics due to its complex history. Historic Lowland Patayan pottery cannot be attributed to any one cultural, ethnic, tribal, or linguistic group; to avoid equating this ceramic technology and tradition with a single cultural group or linguistic family, Lowland Patayan Ceramic Tradition is the traditionally adopted terminology used to discuss ceramics and pottery found across Baja California and parts of Colorado.
Діни мүсіндер
Антропоморфты мүсіндер 1964-1965 жылдары Ориндж округінің қазба орнында табылған. 20-30 метрлік аумақты жаяу зерттеу кезінде 12 мүсін табылды. Олардың 11-і – қосымшалары жоқ, Колорадо өзенінің алабында жиналған таза балшықтан жасалған Buff Ware. Соңғы мүсіннің құрамында ақ кварцтың кірмелері бар. Осы типтегі Buff Ware Калифорнияның Трансверс жоталарында кездеседі. Бұрын мұрын мен көз болған жерлерде іздер сақталған. Антропоморфтық фигуралар – аяқтары жоқ, дене пішініндегі мүсіндер. Олардың арасында 11 әйел және бір ер адам бейнеленген. Кейбіреулерінің көздері какао немесе кофе бұршақтарына ұқсайды. Кофе немесе какао бейнелеуі – бұл сауданың және Мезоамериканың ықпалының белгісі. Колорадо бассейніндегі Патайаннан келген сауда қазіргі Ориндж округінің тайпаларына жеткен. Бұл мүсіндер Патайан I стиліндегі қыш және керамика бұйымдарына тән. Колорадо тау шөліндегі (CAL RIV 12421 орны) Патайан стиліндегі петроглифтер патина және лак микроламинациясы бойынша зерттелді. Петроглиф неғұрлым ескі болса, ауа райының, қоршаған ортаның және адамның әрекетінің әсерінен патинаның қабаттары өзгеруіне байланысты бетіндегі патина соғұрлым көп болады. Катиондық қатынас және лак микроламинациясы сияқты мерзімдеу әдістерін қолдану арқылы Ұлы аймақтағы петроглифтердің жасы 16 500 жыл бұрын ± 1000 жыл және 250 жыл бұрын ± 100 жыл деп есептелді. Катиондық қатынас әдісі тас суретіндегі кальций мен калийдің титанға (Ca + K / Ti) қатынасын анықтау арқылы тас суретінің жасын анықтайды. CAL RIV 12421 орнындағы петроглифтер контактілік кезеңнен кейінгі уақытқа жатады. 1540 жылға дейін жасалмаған ат пен атты адамның петроглифтері бар. Ескі петроглифтер зооморфтық және антропоморфтық стильдерден тұрады. Бұл петроглифтердің стильдік ерекшеліктеріне Хохокам стильдік бейнелері әсер еткен. CAL RIV 12421 орнындағы суреттерде сондай-ақ кесіртке адамдарының бейнелері, бағыттар мен жануарлар да бейнеленген.
Anthropomorphic figurines were recovered at an Orange County excavation site circa 1964 1965. Twelve figurines were recovered while conducting a pedestrian survey of a 20 30 meter area 11 of them are Buff Ware that has no inclusions, and made from pure silt collected at the Colorado River Basin. The last effigy had inclusions of white quartz within its matrix. This type of Buff Ware is found in California’s Transverse Ranges. There are marks where noses and eyes had been. The anthropomorphic figures are body effigies with no legs extending outward. There are 11 females and one male represented. Some of their eyes are shaped like cacao or coffee beans. Coffee or cacao representation shows trade and influences from Mesoamerica. Trade from Patayan in the Colorado Basin reached tribes in what today is considered Orange County. They are typical of Patayan I styles of pottery and ceramic. Patayan style petroglyphs at a site within the Colorado Rock Desert (Site CAL RIV 12421), were studied for patination Patina and varnish microlamination. The older the petroglyph the more patina on the surface that occurs due to weather patterns, the environment and is affected by human activity through changes in the layers of the patina. Using dating techniques like cation ratio and varnish microlamination, the petroglyphs at the Great Basin were dated as far back as 16,500 years ago +/ 1000 years through 250 years ago +/ 100 years. The cation ratio method dates the rock varnish that develops over rock art by determining the ratio of calcium and potassium to titanium (Ca + K / Ti) in the rock varnish. The petroglyphs at Site CAL RIV 12421 fall within the post contact period. There are petroglyphs of a horse and rider that could not have been created before 1540. The older petroglyphs consist of zoomorphic and anthropomorphic styles. The stylistic nature of these petroglyphs are influenced by Hohokam stylistic figures. The figures at the CAL RIV 12421 site also consists of lizard men morphs, directions, and animals.