Кіріспе
Канада Жоғарғы Сотының шешімі Christie v York (1939), [1940] S. C. R. 139 – Канада Жоғарғы Сотының мәшһүр шешімі, онда Сот жекеменшік мекемелерге еркін кәсіпкерлік құқығын пайдаланып кемсітуге мүмкіндік берді.
Christie v York (1939), [1940] S. C. R. 139 is a famous decision of the Supreme Court of Canada where the Court allowed private establishments to discriminate on the basis of free enterprise.
Өмірбаян
Фред Кристи Монреаль қаласындағы қара нәсілді жүргізуші болған. 1936 жылдың 11 шілдесінде Кристи бірнеше досымен бірге Форумда бокс кездесуін тамашалауға барды. Кейін олар жергілікті тавернаға барды, онда бармен, бардың қара нәсілділерге қатысты саясаты бойынша Кристиге қызмет көрсетуден бас тартты. Кристи наразылық білдіріп, полицияға шағымданды, бірақ бұл көп әсер етпеді. Кристи барға қарсы 200 долларлық талап арыз берді. Сотта Кристиге сот шығындары және қосымша 25 доллар төленді. Сот Квебек лицензиялық заңының 33-бабы бұзылған деп тапты, онда «Ешбір мейрамхана лицензиясы иесі, нақты себепсіз, саяхатшыларға тамақ беруден бас тарта алмайды» делінген. Апелляциялық сот 33-баптың қолданылмайтынын, керісінше «саудагер немесе кәсіпкер өзінің бизнесін қалай дұрыс деп ойласа, солай жүргізуге құқылы» деген шешім шығарды, соның салдарынан бардың пайдасына үкім шығарылды.
Соттың пікірі
4-1 дауыспен Сот Квебек лицензиялық заңының 33-бабы қолданылмайтынын анықтады және бар кімге қызмет көрсетуден бас тарта алады. Сот атап өтті, қағида бойынша саудагер өзі қалаған адаммен шаруа жасауға және толық шаруашылық еркіндігіне ие. Заңды қатаң түсіндіргенде, Кристи "саяхатшы" немесе "тамақ іздеуші" емес еді. Бұдан бөлек, Сот заңды кеңінен түсіндіруге мемлекеттік мүддеге қатысты ешқандай себеп таппады. Осылайша, Сот бардың әрекетіне ешқандай шара қолдана алмады. Тек қана судья Дэвис 33-баптың мақсаты – қазіргі жағдай сияқты, кездейсоқ кемсітушілікке жол бермеу екенін және оны осылай түсіндіру қажет деп мәлімдеді.
Мұра
Шешімнен кейін Кристи ашуланып Вермонтқа көшкен деп есептелді. Бірақ шындығында, ол және оның отбасы ең алдымен Монреаль қаласының Парк-Экстеншен ауданына, содан кейін оңтүстікке қарай Саранак-Лейкке (Нью-Йорк штаты) көшкен. Оның ұрпақтары бүгінгі күнге дейін Нью-Йорк штатында тұрып жатыр.