Итальян суретшісі мен музыканты: Эрберт Пагани өмірі мен шығармашылығы

Кіріспе

Herbert Avraham Haggiag Pagani (25 сәуір 1944 – 16 тамыз 1988) – еврей итальян суретшісі және музыканты.

Өмірбаян

Пагани Ливияда еврей отбасында дүниеге келді, дәл сол кезде ел Италияның отаршылдық әкімшілігінен бас тартып жатқан шақта. Ол балалық және жасөспірім шағын Италия, Германия және Франция арасында өткізді. Әртүрлі мәдениеттерде үздіксіз саяхаттау оны сөзбен айта алмайтын сезімдерін жеткізуге мүмкіндік беретін жеке тіл іздеуге итермеледі, содан ол сурет салуды бастады. 1964 жылы Пагани жиырма жасында Канн қаласындағы Пьер Пикар галереясында өзінің алғашқы көрмесін өткізді, онда ол үнді сиясымен салынған суреттер мен гравюралар топтамасын ұсынды. Француз ақыны Жан Руссо «Планета» журналында Паганиді «20 жасар көреген» деп атап, оған құлшыныспен сын жазды. Оның алғашқы итальяндық коллекционерлерінің қатарында Джорджио Соави, Федерико Феллини, Бернардино Заппони және Оливетти коллекциясы болды. Біраз уақыттан кейін ол Жак Бержие мен Луи Пауэлс редакциялаған «Planète Review» журналы үшін суреттер сериясын жасауға шақырылды. 1965 жылы Пагани Джузеппе Бертоның «Фантарка» (Rizzoli) және Алдус Хакслидің «Жаңа әлем» (Club des Amis du Livre) сияқты кітаптарды суреттеді. Өнермен қатар Пагани музыкаға да қызығушылық танытты. Оның алғашқы итальяндық альбомы 1967 жылы шықты. Шамамен екі жылдан кейін, 1969 жылы Ливияда Муаммар Каддафи жасаған төңкерістен кейін бір күні полиция Триполидегі Пагани отбасының үйіне кірді. Жүзге жуық сурет пен гравюра қиратылды. 1970 жылы ол осы оқиғалар туралы алғашқы француз альбомын шығарды. Пагани өзінің пластинкаларының обложкаларын және өнер шоуларының сахналық дизайнын жасады. 1971 жылы Пагани Париждегі Театр де ла Вильде «Concerto d'Italie» атты жеке көрме өткізді, онда ол лазерлік графика тобымен жасалған суреттерін үлкен экранға проекциялады. Бұл Еуропадағы алғашқы диапорама көрмесі болды. Пагани қолданатын барлық техникалардың байланысын зерттеуге қызығушылық танытты. Ол 1965 жылы «Тасқа немесе винилге қашап салу – бірдей нәрсе. Адамның рухани және эмоционалдық кеңістігін барлық мүмкіндіктермен белгілеу маңыздырақ» деп мәлімдеген. 1973 жылы Пагани RAI ұсынған деректі кадрларды пайдаланып, 27 минуттық «Venise, amore mio» атты фильм-памфлетті түсіріп, режиссерлік жасады, оны ЮНЕСКО «Венеция мен оның лагунасына қатысты қауіптер туралы ең жақсы ақпарат құралы» деп атады. Бұл фильм кейіннен Antenne 2 телеарнасында екі рет көрсетілді. 1975 жылы Пагани итальяндық футуролог Роберто Вакканың либреттосымен «Medioevo Prossimo Venturo» (Жақын болашақтағы орта ғасырлар) негізінде «Megalopolis» операсы үшін музыка жазды және сахналық безендіруді жобалады. «Megalopolis» Франция Мәдениет министрлігі тарапынан Trocadero-дағы Palais de Chaillot-ты қайта ашуға таңдалды. Кейіннен ол Сполетодағы Festival dei Due Mondi фестивалінде қойылды. 1976 жылы ол Академияның Чарльз Крос сыйлығын алды. 1975 жылы Пагани итальяндық телесериал «Марко Висконти» үшін саундтрек жазды. «Cavalli Ricamati» атты ашылу тақырыбы итальяндық хит-парадтарда орташа сәттілікке қол жеткізді. 1977 жылы Пагани француз инженері Марсель Дюпуи жасаған бейнесинтезаторлармен абстракциямен тәжірибе жасады. Технологияға деген қызығушылығына қарамастан, Пагани қағаз, қарындаш, бояу және қылқаламдарды пайдаланудан ешқашан жаңылған жоқ. Италияның «Arte povera» өнер қозғалысының ықпалымен ол Еуропаның жағажайлары мен қоқыс орындарынан жинаған пайдаланбалы материалдармен жұмыс істей бастады. Оның мүсіндері, көбінесе ескі аяқ киімдерден жасалған, Миландағы Бера халықаралық орталығында және Феррарадағы Диаманти сарайында көрмеге қойылды. Пагани лейкемиядан 44 жасында Палм-Спрингсте қайтыс болды. Ол Тель-Авивтегі Кирият Шаул зиратында жерленген. Оның өмірін еске алу үшін ескерткіш тақта Портофинода, оның үйіне апаратын жолға орнатылды.

Pagani was born in a Jewish family in Libya, just around the time when the country stopped being an Italian Colonial Administration. He spent his childhood and adolescence between Italy, Germany and France. This nonstop wandering about different cultures drove him to seek out a personal language that would enable him to express himself non verbally, and he started drawing. In 1964 Pagani, at the age of twenty, had his first exhibition at the Pierre Picard Gallery in Cannes, where he exhibited a group of Indian ink drawings and engravings. The French poet Jean Rousselot wrote an enthusiastic review in Planete, describing Pagani as a "Twenty years old Visionary". Among his first Italian collectors were Giorgio Soavi, Federico Fellini, Bernardino Zapponi and the Olivetti Collection. Shortly afterwards, he was invited to contribute a series of drawings for the Planète Review edited by Jacques Bergier and Louis Pauwels, becoming one of the youngest exponents of the Fantastic Realism. In 1965 Pagani illustrated books such as Giuseppe Berto's Fantarca (Rizzoli) and Aldous Huxley's Brave New World (Club des Amis du Livre). Parallel to art, Pagani pursued an interest in music. His first Italian album was released in 1967. About two years later, the day after Colonel Muammar Gaddafi's 1969 Libyan coup d'état, the police broke into Pagani's family's house in Tripoli. A hundred and fifty canvases and drawings were destroyed. His first French album, chronicling those events, was released in 1970. Pagani designed the covers of his records, and the stage designs of his shows. In 1971 Pagani had a solo exhibition at the Théâtre de la Ville in Paris called Concerto d'Italie where he did a performance inside his drawings projected on a large screen by Laser Graphics Group. This was the first Diaporama exhibition staged in Europe. Pagani was interested in investigating the correlation among all the techniques he was to try out. Already in 1965 he had declared that "Engraving on stone, or vinyl, is the same thing. It is more important to establish one' s mental and emotional territory with all available means". In 1973 Pagani used documentary footage made available by RAI to produce and direct a 27 minute movie pamphlet entitled Venise, amore mio which Unesco defined as "the best vehicle of information on the dangers besetting Venice and its lagoon". The film was later broadcast on Antenne 2 twice. In 1975 Pagani composed the music and designed the stage set for Megalopolis, a total opera based on Medioevo Prossimo Venturo (The near future middleages) with a libretto by Italian futurologist Roberto Vacca. Megalopolis was selected by the French Ministry of Culture for the re opening of the Palais de Chaillot at the Trocadero. It was subsequently staged at Festival dei Due Mondi in Spoleto. In 1976 it received the Grand Prize of Academy Charles Cros. In 1975 Pagani composed the soundtrack for the Italian TV series Marco Visconti. The opening theme, "Cavalli Ricamati" was a moderate success in the Italian charts. In 1977 Pagani experimented with abstraction, mostly with a video synthesizers devised by the French electronics engineer Marcel Dupouy. Despite his keen interest in technology, Pagani never refrained from using paper, pencils, paints and brushes. Influenced by the Italian art movement Arte povera, he started working with discarded materials he would collect from beaches and in dumps across Europe. His sculptures, mostly made of old shoes, were exhibited at Centro Internazionale di Brera, Milan and Palazzo dei Diamanti in Ferrara. Pagani died of leukaemia, aged 44 in Palm Springs. He is buried in the Kiryat Shaul Cemetery in Tel Aviv. A commemorative plate celebrating his life is permanently installed in Portofino, on a path leading to his house.