Кіріспе

Паг бинті – Хорватиядағы Паг аралынан шыққан ерекше тоқу өнері. Паг бинтін жасау үшін ине, жіп және тіреу ретінде дөңгелек немесе шаршы жастық қолданылады. Дәстүр бойынша, Паг бинт тоқушылары (түймешілері) ешқандай суретсіз жұмыс істеген. Әр әйел анасы мен әжесінен тоқу өнерін мұра етіп алып, олардың тәсілдерін пайдаланып, өзінің жеке ерекшеліктерін қосып, бірегей және есімді туындылар жасаған. Әр бинттің жасалуы – шебер қолөнершілердің құрметсіз, қарапайым және өздерін құрбан ететін өмірін көрсетеді. 2009 жылы ЮНЕСКО-ның Адамзаттың материалдық емес мәдени мұрасының тізіміне Хорватияның Лепоглава, Паг және Хвар бинт тоқу өнері енгізілді.

Тарих

Паг тоқымасы ерекше тегімен көзге түседі, оның Микена қаласынан бастау алғаны айтылады және ежелгі заманнан бері Паг қаласында сақталып келеді. Паг тоқымасы туралы ең алғашқы жазбалар 15 ғасырға дейін барып жетеді, онда монастырьдің бенедиктин қарындастарының қатысқандығы көрсетілген. Бұрын тоқыма жасау үшін эскиздер мен үлгілер болған жоқ, оны жасау тәсілі мен өрнегі ауызша және тәжірибелік жұмыс арқылы анадан қызға ұрпақтан ұрпаққа беріліп келді. Әйгілі Маргарита бенедиктин монастыры да Паг тоқымасын таратуға көмектесті, оны Венеция мен Вена қалаларына сатты. Бенедиктин қарындастары Пагта тоқыма өнерін дамытудың бастамашылары болды және тоқыма мектебін ашты. Бүгінде монастырьде 150 жылдан астам уақыт бойы жиналған жүзден астам экспонаттар сақталған. Паг тоқымасы алғаш рет 1880 жылы көрмеде ресми түрде таныстырылды. 1906-1943 жылдар аралығында Паг тоқымасы Лондон, Нью-Йорк, Будапешт, Белград, Вена, Милан, Прага сияқты әлемнің көптеген қалаларында өткен көрмелерде көрсетілді. 1937 жылы Парижде өткен әлемдік көрмеде ол өте құнды қолөнер ретінде алтын медальді жеңіп алды. Императрица Мария Тереза Вена сарайының қажеттіліктері үшін тоқыма тігетін Паг тоқымашысын ұстаған.