1997 жылғы Англиядағы шешілмеген қылмыс жағдайы

Кіріспе

1997 жылы Англияда шешілмеген кісі өлтіру ісі

Билли Джо Маргарет Дженкинс (29 наурыз 1983 – 15 ақпан 1997) – 1997 жылғы ақпанда Шығыс Сассекс қаласындағы Гастингсте өлтірілген ағылшын қызы. Бұл оқиға кеңінен медиа назарына ілігіп, бүгінгі күнге дейін шешілмеген күйде қалып отыр. Оның асырап алған әкесі Сион Дженкинс бастапқыда қылмыстық жауапкершілікке тартылған, бірақ екі қайта сотталу кезінде қазылар алқасы келісімге келе алмағаннан кейін ол ресми түрде ақталды. Оған өтемақы төлеуден бас тартылды, себебі оның кінәсіз екенін дәлелдейтін ешқандай дәлел табылмады. Ол, қазылар алқасы оны кінәсіз деп таба алмаса да, ақталған сирек жағдайды бастан өткерді. Оның жұмысқа орналасу үшін білімі туралы жалған мәлімдеме жасауына қатысты екінші айыптау ісі материалдарда қалды. Сион Дженкинс кісі өлтіру ісінен ақталғаннан кейін, Сассекс полициясы қылмыстық істі қайта ашуға жоспар жоқ екенін мәлімдеді. Билли Джоның отбасы Сион Дженкинстің кінәлі екенін әрдайым айтып келеді және соңғы сот отырысының нәтижесіне кінәлі деп санайды. Себебі судья қорғаныс тарапының жауабын беруге уақыты жетпегендіктен, жаңа сот-медициналық сараптаманы қабылдауға болмайды деп шешім қабылдады. Сот-медициналық сараптама көрсеткендей, Сионның киімдеріндегі қан тамшыларында Билли Джоның сүйектері мен етінің ұсақ сынықтары табылды, бұл оның қанды оның өлімі кезінде тыныс алғанда оған тигені туралы мәлімдемесін жоққа шығарды. Аталған мәлімдеме бұрын Дженкинске қайта сотталуға мүмкіндік берген еді. Сараптама сонымен қатар қан тамшыларында кісі өлтіру құралы – темір шатыр тірегінің ұсақ металл сынықтары бар екенін анықтады.

Өмірбаян

Билли Джо Дженкинс бастапқыда Шығыс Лондонда өскен. Әкесі түрмеде отырған, ал анасы өздігінен күтімге мұқтаж болғандықтан, Дженкинс тоғыз жасынан бастап Сион мен Лоис Дженкинстердің тәрбиесіне алынды. Олардың өздерінің төрт қызы болған. Ол отбасымен бірге Шығыс Сассекс жағалауындағы Гастингске көшіп, Хеленсууд мектебінде оқыды. Оқиғаға дейін ол Дженкинстер отбасында бес жыл тұрды. Ол актер болғысы келген, көңілді мінезді бала ретінде сипатталды. Оның әйелі Лоис, Билли Джоға ашуланған кезде оның "тамырларының жарылғанын" айтты. Кейіннен ол осы жұмысқа орналасу үшін білімі туралы жалған мәлімдеме жасағанын, содан кейін мектеп директоры болуға үміттене келе қайтадан сол өтірікті айтқаны анықталды. Келесі күні сапардан келгеннен кейін Сион Билли Джодан музыканы төмендетуін сұрағанын айтты, ал кейінірек ол оның бас тартқанына ашуланғаны дәлелденді. Ол сол күні үйдің аула есіктерін бояған, бірақ Дженкинс терезелерге бояу тигенін көрді және кейіннен оның жұмысы "қасірет" екенін айтты. Сол күні үйдің ауласындағы бір бала шатыр тіреуін қалдырып кеткен. Билли Джоға жасалған шабуылдан кейін бірнеше минут ішінде қайтыс болды, соның салдарынан ол басты күдіктіге айналды. Ол бастапқыда сол күні үйге келмегенін айтты, бірақ кейіннен сол күні үйге келгенін мойындады. Сион Дженкинс полицияға Билли Джоны аулада қанға малталған күйде тапқанын айтты. Полиция тергеуі оқиға кезіндегі оның тұрақсыз мінез-құлқы мен оның киімдерінде табылған Билли Джоның 158 микроскоптық қан тамшыларын анықтады. Қылмыс күні Дженкинс екі қызын кларнет сабағынан үйге апарып бара жатқан. Ол көршісінің бұйрығымен ғана солай істеді. Билли Джоны тапқаннан кейін ол оның жанындағы телефонды жедел жәрдем шақыру үшін қолданбады. Ақыры 999 нөміріне қоңырау шалып, оператордың нұсқауымен Билли Джоны жан сақтау позына қоюдан немесе оның тыныс алуын тексеруден бас тартты, ал оның тыныс алып жатысы туралы сұраққа "Білмеймін, қараған жоқпын" деп жауап берді. Кейіннен ол оның өліп қалғанын және оны өлтірген адам болғандықтан "жардығынан тыс" екенін білгендіктен солай істегені айтылды. Дженкинстің қарама-қайшылықты мәлімдемелері де күдік тудырды. Алғашында ол кларнет сабағынан қайтып келгенде үйге кірмегенін полицияға айтты, бірақ кейіннен кіргенін мойындады. Сондай-ақ, қаза тапқан қыздың жанында үйдің алдындағы машинаны жуу үшін қолданылған су шелек болған. Қан дақтары ұсақ шашыраңқы сияқты көрінді, ал екі сарапшы ғылыми куәгерлердің айтуынша, олардың пішіні мен орналасуы Сионның шабуыл жасағанын көрсетеді. Екеуі де бұл қару қанды бетке соққанда шабуылшыда кездесетін ұсақ артқы шашыраудың "типі" екеніне келісті. Қорғау тарапынан екі ғылыми куәгер шақырылды, бірақ екеуі де дәлелдемелердің "Сионның шабуыл жасағанына қарсы келмейтінін" айтты. Сион оның киімдеріндегі қанға оған көмектесуге тырысқандықтан тигенін мәлімдеді. Алайда сот-медициналық сарапшылар дәрігерлер мен көршілердің киімдерінде осындай дақтар табылмай, оларды құтқаруға келгендердің денесінде де зақымдар болғанын айтты. Патолог оның жарақаттары соншалықты ауыр болғандықтан, осылай жасауға қабілетті тыныс алудан айырылғанын тұжырымдады және тәжірибелерді "толыққанды шындыққа сай емес" деп сипаттады. Ол оның 2,2 литр ауа дем алып, қанды шашырату үшін жеткілікті күшпен дем алуы керек екенін айтты, бұл "өте екіұшты" екенін айтты. Соңында ол мынадай қорытынды жасады: Сотта Дженкинс Билли Джоның мойынсұнбайтын және "сабырсыз" бола алатынын айтты: "Егер одан бірдеңе істеуді сұраса, ол киімдерді қиратып немесе өзін-өзі жарақаттап, қуыршақтардың басын жұлып тастайды. Егер ол бірдеңе істесе, шыдамсыздық танытады". Сот Дженкинстің өмірбаянындағы жалғандығын да естіді, және ол сол кезде "көп стресске" ұшырағаны айтылды, өйткені оның біліктілігі жалған екені анықталса, жұмыстан шығарылатын еді. Ол өмір бойы түрмеге кесілді. Сот оның "қоғамға қауіпті" екенін айтты. Билли Джоның өлімін растаған полиция хирургы өзінің 26 жылдық тәжірибесінде "бұл мен көрген ең қайғылы және қатыгез кісі өлтіруі" екенін айтты.

Billie Jo Jenkins was originally brought up in East London. Her father was imprisoned and her mother was unable to cope on her own, so Jenkins was placed in foster care from the age of nine with Siôn and Lois Jenkins, who coincidentally had the same surname as her. The couple already had four daughters of their own. She moved with the family to Hastings on the East Sussex coast, where she attended Helenswood School. She had been living with the Jenkins family for five years before the incident. She was described as a "fun loving" child who wanted to become an actor. His wife Lois also described his "vein popping" anger when he lost his temper with Billie Jo. It later materialised that he had lied about his qualifications on his CV to get this job, and had recently repeated the lies on a new application to become the head of the school, which was being processed. After arriving home from a trip the next day Siôn said he asked Billie Jo to turn down her music and evidence later indicated he had been infuriated when she had refused. She had been painting the patio doors that afternoon, but Jenkins found she had got paint on the windows and said later that her painting was "a mess." The tent peg had been left out on the patio earlier in the day by one of the other children in the family. Billie Jo died within minutes of the assault. and became the main suspect. He originally claimed he had not been at the house at the time, before admitting that he had been there that afternoon. Siôn Jenkins told police that he found Billie Jo in a pool of blood on the patio. A police investigation revealed erratic behaviour by him around the time of the incident and the discovery of 158 microscopic spots of Billie Jo's blood, found on his clothing. On the day of the murder, Jenkins was driving two of his natural daughters home from a clarinet lesson. only doing so when told to by a neighbour. After finding Billie Jo he had not used the telephone next to her to call an ambulance. When he eventually did call 999, he refused to put Billie Jo in the recovery position or check if she was breathing like the operator had instructed, and when asked if she was breathing responded "I don't know, I haven't looked". It was later alleged that this was because he knew she was already dead and "beyond help" as he had been the one who had murdered her. Jenkins' conflicting accounts also were called into question. At first he told police that he had never entered the house when returning from the clarinet lesson, but later admitted that he had. There was also a bucket of water by the murdered girl that the other daughters had been using to clean the car outside the front of the house. The bloodstains had the appearance of a fine spray, and two expert scientific witnesses stated that the appearance and distribution of the pattern was consistent with the suggestion that Siôn was the attacker. Both agreed that it was "typical" of the fine backspatter one would find on an assailant when a weapon impacted with an already bloodied surface. The defence called on two of their own scientific witnesses, yet both stated that the evidence was "not inconsistent" with Siôn being the attacker. Siôn claimed that any blood found on his clothing was as a result of him trying to help her. However, forensic experts said that similar stains were not found on both of the paramedics or the neighbour who had tried to save her, and that in fact no blood had been found on their clothing at all. and the pathologist concluded that her injuries would have been so severe that she would not have been physically able to take the breaths to be able to do this and described the experiments as "wholly unrealistic". He stated that she would have had to have inhaled 2.2 litres of air to be able to exhale forcefully enough for the blood to spatter, and said this was "highly unlikely". Ultimately, he concluded:

Jenkins claimed at trial that Billie Jo could be disobedient and "impatient", stating: "She would simply destroy items of clothing or hurt herself, ripping the heads off dolls if she was asked to do something she might not do it. And if she did something she might become impatient." The court also heard of the lies Jenkins had conceived on his CV at trial, and it was said that he was under "considerable stress" at the time, since he would have been dismissed if his qualifications were found to be fabricated. He was sentenced to life imprisonment. The judge concluded he was "a danger to the community". The police surgeon who had certified Billie Jo's death said that in his 26 years as a surgeon that it was "without doubt the saddest and most brutal murder I have ever attended".

Екінші айып

Ол кісі өлтіргені үшін сотталғаннан кейін, судья Дженкинске жұмысқа тұрғандағы білімі туралы жалған мәлімдемелеріне байланысты "алдау жолымен материалдық пайда табу" айыбы да қойылғанын мәлімдеді.

CCRC-нің қатысуы және апелляцияның табысты өтуі

Қылмыстық істерді қайта қарау комиссиясы осы істі тергеп, қорғаныс тарапынан шақырылған ғылыми куәгердің көрсетпесін қайта тыңдады. Бұл куәгердің 1999 жылғы саясатта қабылданбаған қорытындылары естілді. Куәгер қан дақтарының сирек кездесетін ауру салдарынан пайда болуы мүмкін екенін айтты. Екінші қайта сотта үш айлық сот отырысынан кейін де бірлескен үкім шығарылмады. 2006 жылдың 9 ақпанында Лондондағы Олд Бейлиде Сион Дженкинс кінәсіз деп танылды және босатылды.

Дәлелге жол берілмеген дау

Дженкинстің ақталуы даулы болды, себебі сол кезде қазылар алқасы оның әйелінен сол уақытта куәлік алмайды, ол оны балаларды таяқпен ұрып, бұрын жарақаттаған зорлық-зомбылық жасауға бейім адам ретінде сипаттады. 2004 жылы апелляцияда Дженкинстің адвокаттары сотқа бұл белгісіз адамның кісі өлтіруге кінәлі болуы мүмкін екенін ұсынды, бірақ сот бұл талапты қабылдамады, себебі Билли Джоны осы күдікті өлтіргенін көрсететін ешқандай дәлел болған жоқ, ал сот-медициналық сараптама мен куәландыру дәлелдері керісінше нәрсені көрсетті. Дженкинстің қорғау тобы сотта осы күдіктіге қатысты «дәлелдер» туралы білген, бірақ «тактикалық ескертулер» салдарынан оны көтермеді. Ақталудан кейін полиция қылмыстық істі қайта ашуға ниеті жоқ екенін мәлімдеді. Дегенмен, 2022 жылдың 31 қаңтарында Суссекс полициясы іс бойынша сот-медициналық сараптама жүргізілетінін жариялады. 2008 жылы ол түрмеде отырғандығы үшін 500 000 фунт стерлинг өтемақы сұрады, бірақ оның өтініші қабылданбады және ол шағымданудан бас тартты. Әділет министрлігі өтемақы төлеуден бас тарту себебі ретінде оның кінәсіз екенін нақты дәлелдейтін ешқандай дәлелдің болмауын көрсетті. 2022 жылдың ақпан айында 5-арнадағы деректі фильмде полиция тергеу тобының өкілдері Дженкинстің ақталудан кейін де кісі өлтіру туралы жазған кітабында жалған мәлімдемелер жасағанын айтты. Кітапта Дженкинс ешқашан оқымаған полиция куәліктеріне қол қоюға мәжбүр болғанын жазды, бірақ полицейлер оның әрбір сұхбаттың жазбаша қорытындысын мұқият оқығанын және сұхбаттар барысында үнемі өз жазбаларын жасағанын мәлімдеді.

Танымал мәдениетте

1999 жылы Билли Джоның қанына батқан өлтірілуі Channel 4 арнасының жоғары бағаланған "Trial and Error" деректік сериалының бір бөлімінде қарастырылды. Бұл деректік фильм ешқашан қайта көрсетілген емес және қазіргі таңдағыда оның көпшілікке қолжетімді түсірілімдері жоқ. 2002 жылдың мамырында Дженкинстің ісі ITV арнасының "Нағыз қылмыс" сериалының бір бөлімінде қысқаша жарияланды, ол ерекше "жылаған иттің жасы" деп аталатын мәлімдемелерге тоқталып өтті. 2006 жылы оның екінші сот процесі аяқталғаннан кейін Дженкинс "Tonight with Trevor McDonald" арнасының арнайы бөлімінде кеңейтілген сұхбат берді. Дженкинстен сұралған сұрақтардың арасында оның бұрынғы әйелінің оған және оның отбасына үй ішінде зорлық-зомбылық жасады деген шағымдары да болды. Ол бұл тақырып бойынша алғаш рет көпшілік алдында жауап берді.