Кіріспе

Византия императоры

Константин Дукас немесе Дукас (Κωνσταντίνος Δούκας, Kōnstantinos Doukas, 1074 – 1095) – 1074 жылдан 1078 жылға дейін және қайта 1081 жылдан 1087 жылға дейін Византияның кіші императоры болды. Ол шамамен 1074 жылы император Михаил VII Дукас пен Аланиялық Марияның қызы ретінде дүниеге келді және сол жылы кіші император дәрежесіне көтерілді. Константин 1078 жылға дейін кіші император болып қалды, содан кейін Михаил VII-ді Никефор III Ботанейат ауыстырды. Константин Никефор III тұсында кіші император болмағандықтан, Роберт Гвискардың қызы Олимпиамен жасаған келісімі бұзылды, осыны Роберт Гвискар Византия империясына шабуыл жасау үшін желеу етіп пайдаланды. 1081 жылы Иоанн Дукас Никефорды Алексий I Комнен пайдасына тақтан басқаруға мәжбүр етті, ал одан кейін Алексий Константинды кіші император етіп тағайындады. Константин Алексийдің қызы Анна Комненаға үйленді және Алексийдің ұлы Иоанн II Комнен дүниеге келгенге дейін, яғни 1087 жылға дейін кіші император болып қалды. Константин 1095 жылы қайтыс болды.

Өмір

Константин Дукас 1074 жылы Византия императоры Михаил VII және оның әйелі Аланиялық Марияның ұлы ретінде, әкесі тақ отырған кезде дүниеге келді. Константин туылғаннан кейін көп ұзамай әкесімен бірге император болып жарияланды және Апулияның нормандық герцогы Роберт Гискардың қызы Олимпиаға күйеуге берілуі жоспарланды. Алайда, 1078 жылы Михаил тақтан бас тартқаннан кейін бұл келісім күшін жойды, содан кейін Мария мен Константин Петрион монастыріна шегінді. Мария, Михаилдың інісі Иоанн Дукастың ықпалымен, Михаил тақтан бас тарғаннан кейін билікті басып алған Никефор III Ботанейатқа үйленді, бірақ оны Константинді кіші император етіп тағайындауға көндіре алмады, осылайша уәде бұзылды. Сондықтан Роберт Гискар Византия империясына жорық ашты, бұзылған уәдесін шабуылға себеп ретінде пайдаланды. Бұл жорыққа қарсы тұру үшін Алексий I Комненге Гуискар бастаған норман әскерін жеңу үшін үлкен әскер берілді. Бұрын Никефорды билікке итермелеген Иоанн Дукас, Никефорды құлатып, оның орнына Алексийді қоюды жоспарлады. Никефор Селжүктермен немесе Никефор Мелиссеноспен одақ құра алмады, сондықтан 1081 жылы Алексийге тақтан бас тартуға мәжбүр болды. Алексий 1081 жылы таққа отырғаннан кейін Константинді кіші император етіп көтерді және 1083 жылы, оның туылғаннан кейін көп ұзамай, қызы Анна Комненені оған күйеуге берді. Бірақ, 1087 жылы Алексий мен Ирен Дукайнадан туғаннан кейін көп ұзамай, Константин кіші император лауазымынан және мұрагерліктен Алексийдің ұлы Иоанн II Комненмен ауыстырылды. Константин 1095 жылы қайтыс болды.

Өнер саласында

Константин Дукас Венгрияның Киелі Тажында бейнеленген деп саналады, бұл таж Константиннің әкесі Михаил VII Венгрияның Геза I патшасына сыйға берген. Суретте Геза I және Михаил VII патшалармен бірге Константин бейнеленген, бірақ бұл тұлға шын мәнінде Константиос Дукас болуы мүмкін.