Кіріспе

Ұлыбританияда интернет-қызмет провайдерлерінің жауапкершілігіне қатысты сот ісі

Godfrey v Demon Internet Service [2001] QB 201 – Ұлыбританияда онлайн айыптаулар және интернет-қызмет провайдерлерінің жауапкершілігіне қатысты маңызды сот ісі болды.

Фактілер

Физика оқытушысы Лоренс Годфри біреудің Usenet-тегі soc.culture.thai талқылау тобына хабарлама жариялағанын білді. Бұл хабарлама белгісіз көзден жіберілген және доктор Годфри жібергендей етіп жасалмаланған болатын. 1997 жылдың 17 қаңтарында Годфри Demon Internet компаниясына хабарласып, жалған хабарлама туралы мәлімдеді және оны Demon Internet-тің Usenet жаңалық серверінен жоюды сұрады. Demon Internet хабарламаны жоюдан бас тартты, ол тағы он күн бойы серверде қалды, содан кейін барлық ескі хабарламалармен бірге автоматты түрде жойылды. Годфри оны жамандады деп шағымданып, Demon Internet компаниясын сотқа берді, себебі компания оның алғашқы шағымы кезінде жалған хабарламаны жоймаған.

Үкім

Соттың алдын ала өтініш бойынша шешімінде, интернет-провайдері қаралау үшін сотқа шақырылуы мүмкін екендігі және қызмет көрсетушінің қаралаушы жазбаны таратуы қаралау заңы бойынша жарияланым болып есептелетіні анықталды. Осыдан кейін Demon соттан тыс келісімге келді, ол Годфриге 15 000 фунт стерлинг және оның заңдық шығыстары үшін 250 000 фунт стерлинг төледі. Содан бері судья Морландтың (бірінші) Годфриге қарсы Demon ісіндегі екі аралық шешімінің екіншісі туралы бірнеше бұрмалаулар пайда болды. Бірінші шешімінде Demon қорғанысының негізін жойғаннан кейін, Морланд судьясы жауапкердің (Demon) қорғанысын өзгерту туралы өтінішін қарады, онда жауапкер Лоренс Годфриге тиесілі деп мәлімдеген басқа интернет-жазбаларынан үзінділер көптеп келтірілді. Жауапкердің бұл сөздерді Годфри айтқан деген жораманы ғана білдіргеніне назар аудару керек. Сот осыны өз шешімінде барлық материалдарды "Сұраныш иесінің Таиланд туралы деп саналатын жазбалары" деген тақырыптар бойынша тізімдеп көрсетті. Сот Годфри жариялаған деп айыпталушы сөздерді "қоздыратын" деп сипаттады. Ол кезде Годфриде бұл айыптауларды мойындауға не жоққа шығаруға мүмкіндік болмады, себебі олар қорғанысқа енгізілген түзетулер түрінде ұсынылды. Алайда, бұл айыптаулар дәлелденбеді және іс аяқталғаннан кейін ашық сотта келісілген мәлімдеме жасалды, онда (басқалармен қатар): "Demon бүгін доктор Годфриден серверлерінен жазбаларды алып тастамағаны үшін және доктор Годфри оларды әдейі шақырып алғанын айыптағаны үшін кешірім сұрауға келді, бұл пікірді ол енді қайтарады" делінді.

Маңыздылығы

Лоренс Годфри келісімге қанағаттанғанын мәлімдеді. "Годфри v Demon" ісінен кейін интернет-провайдерлер жалақ сөздер туралы шағым түскен соң оларды дереу жобалай бастады. Медиа заңгерлері бұл істің сөз бостандығына салған шектеуін "шамадан тыс" деп сипаттап, Адам құқықтары туралы заң бойынша шағымдануға төтеп бере алмайтынын айтты.