Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Солтүстік Йоркширдегі ауыл және азаматтық приход, Англия.
Village and civil parish in North Yorkshire, England
Торнтон-ле-Дейл (кейде Торнтон-Дейл деп аталады) – Солтүстік Йоркширдегі ауыл және азаматтық приход, Англия, Пикерингтен шамамен 5 км шығысқа қарай, Солтүстік Йорк Мурс Ұлттық паркінің шетінде орналасқан. Ауылдың жер аумағы 39,2 шаршы километрді құрайды. 17 ғасырда салынған және 20 ғасырда өзгертілген/кеңейтілген, Бек Аралы немесе Сабанды Коттедж деп аталатын, II санаттағы сабанмен жабылған ғимарат бар. Бұл ғимарат жылдар бойында көптеген күнтізбелерде және шоколад қораптарында бейнеленген. 2014 жылы жаңа сабан шатыры орнатылды. Торнтон Бек ағысы ауыл көшелерімен меандр тәрізді өтеді және бірнеше көпірлермен кесіп өтеді. 1977 жылы ауылдың көп бөлігі Солтүстік Йорк Мурс паркінің басқармасымен Қорғалатын Аймақ деп жарияланды. Торнтон-ле-Дейл Йоркширдегі ең әдемі ауылдардың бірі саналады. Ауыл Ұлттық парктің ішінде, Тирск пен Скарборо арасындағы A170 тас жолында жатыр. Лидстен Скарбороға дейінгі ұзақ қашықтықты жол – The White Rose Way да осы ауылдан өтеді.
Thornton le Dale (also called Thornton Dale) is a village and civil parish in North Yorkshire, England, about 3 mile (5 km) east of Pickering on the edge of the North York Moors National Park. The area of the village encompasses 39.2 square kilometres. A thatched building, called Beck Isle or Thatched Cottage and Grade II listed, was built in the 17th century and modified/extended in the 20th. The building has appeared on countless calendars and chocolate boxes over the years. A new thatched roof was installed in 2014. A stream, the Thornton Beck, meanders along the streets and is crossed by several bridges. Much of the village was designated as a Conservation Area by the North York Moors Park Authority in 1977. Thornton le Dale is often regarded as one of the prettiest villages in Yorkshire. The village lies on the A170 road from Thirsk to Scarborough within the National Park. The route of The White Rose Way, a long distance walk from Leeds to Scarborough, also passes through.
Тарих
Бұл аймақта кем дегенде неолит дәуірінен бері адамдар қоныстанған. Пекстон Мурдан табылған жерлеу арбасы шамамен б.з.д. 300 жылы жасалған деп есептеледі. Ауылға атауды шамамен 500–540 жылдары жергілікті халықты жаулап алғаннан кейін мұнда қоныстанған Ангелдер деп аталатын топ берген деп саналады. Бір этимологиялық зерттеуде Торнтон атауының ежелгі "тун" сөзінен шыққандығы, яғни "тікенді бұталар өскен жер" екендігі айтылады. Нормандықтар басып алғанға дейін бұл аймақ саксон феодалдарының билігінде болды. 1086 жылғы "Domesday Book" кітабында 30 тұрғыны бар елді мекен үш жазбада келтірілген; сол кезде ол Torentune деп аталған. Жақын маңдағы кішкентай елді мекендердің ішінде Роксби, Фарманби, Торнтон, Эллерберн және Лейдторп болды; олардың төртеуі кейіннен ауылға бірікті. 1066 жылы лорд – Моркар графы, ал 1086 жылы осы аймақ Король (Уильям патша) меншігіне өтті; кейіннен ол Одо графы мен оның әйеліне берілді. 1281 жылы мұнда Джон Де Истонға тиесілі сарай салынды. 1921 жылғы есепте оның иесі капитан Ричард Хилл екендігі көрсетілген. "Зал" деп аталатын және ІІ санаттағы мұражай ретінде тіркелген сарай қазір қарттарға арналған пансионат. Ғимараттың тарихы 17 ғасырға дейін барып жетеді, "бірақ одан бұрынғы тарихы да болуы мүмкін". Торнтон Бек өзенінде кем дегенде 1200 жылдан бері диірмен болған; қазіргі диірмен 18 ғасырда салынған және 1919 жылы кеңейтілген, содан кейін Жеңіс диірмені деп аталған. 2003 жылы ғимарат жаңартылды. 1277 жылы Эллербернде де диірмен болған. 14-18 ғасырларда тоқыма өнеркәсібі кеңінен дамыған. 19 ғасырда өзен арнасы өзгертіліп, шлюздері бар үлкен диірмен кешені салынды. Орта ғасырларда Роксби, ауылдың батысында орналасқан, жеке усадьба болды, ол 1499 жылы Чолмели әулетінің қолына өтті. Сэр Хью Чолмели, 1-ші баронет, Роксби қамалында дүниеге келді, ол кезде ол Торон-он-Хилл деп аталған. Роксби төбесіндегі қалдықтар – Ежелгі ескерткіш ретінде тіркелген, бірақ ғимараттардың ешқайсысы сақталмаған. Бұл аймақ сондай-ақ ІІ санаттағы "қазық пен саңылаулардың жер жұмыстары [және] егістік жолақтары" ретінде тіркелген. Ричард Ролл, ағылшынның танитын мистигі, шамамен 1300 жылдары Торнтон-ле-Дейлде туған болуы мүмкін. Ол діни тақырыптарда көптеген кітаптар жазған. Барлық Әулиелер шіркеуі, ІІ санаттағы мұражай, ғасырлар бойы сақталған және бірнеше рет өзгертілген: 14 ғасырда толығымен қайта салынған, бірақ оның бұрынғы элементтерінің бір бөлігі әлі де сақталған, сондай-ақ 1681 және 1865 жылдары жаңартылған. Шіркеудің тізілімінің қазіргі көшірмесінде 1538 жылға дейінгі жазбалар бар. St Hilda's Church, ІІ санаттағы мұражай, Торнтон-ле-Дейлдің бір бөлігі болып табылатын Эллерберн кішкентай ауылында орналасқан. Бастапқы ғимарат ерте нормандық дәуірге, ал кейбір деректерге сәйкес, саксон дәуіріне, шамамен 850 немесе 1050 жылдарға дейін барып жетеді. Ол 1904–1905 және 1911 жылдары жаңартылып, өзгертілді. Бүгінде Торнтон-ле-Дейлде немесе оның жанында тағы бірнеше шіркеу бар. 1657 жылы құрылысшыларға Елизавета, Ламли виконтессасының өсиетімен 12 қайырымдылық үйі мен мектеп салуға бұйрық берілді, ол сол жылы қайтыс болған; оның отбасы осы аймақтағы жердің көп бөлігіне ие болған. 1670 жылы аяқталған ауылдың жасыл және көпір арасындағы ғимараттар Леди Ламлидің қайырымдылық үйі қорымен қолдалады. 12 коттедж 19 ғасырда жаңартылды, ал 2014 жылы қор ІІ санаттағы ғимараттарды күрделі жөндеуден өткізді. Оларда белгілі бір жастағы адамдар тұрып келді. Бек Айл (Татчед) коттеджі де 1600 жылдары салынған, бірақ 20 ғасырда "көтеріліп, жаңартылып, кеңейтілді". 2012 жылы жарық көрген кітапта 1920 жылдар шамасындағы "Татчед коттеджінің" суреттері бар, сонда ғимараттың сырты штукатурланған және терезелері аз болғандығы айтылған. Ескі грамматикалық мектепте 200 оқушыға орын болған, бірақ 1980 жылы олардың саны 16-ға дейін азайды; ғимарат 20 ғасырға дейін мектеп ретінде пайдаланылды; қазір ол басқа мақсаттар үшін қолданылады. Тағы бір мектеп, жақын маңдағы Пикерингтегі Леди Ламли мектебі, орта білім беретін орта мектеп және жоғары сынып ретінде әлі де қолданылуда. Торнтон-Дейлдегі жалғыз мектеп – 2018 жылы 133 оқушысы бар CE School мектебі, оны Англия шіркеуі басқарады. 1801 жылы халық саны 1041 адамды құрады. 1831 жылы бұл сан 1368-ге жетті. Бұрын бұл ауылда Сеймер мен Пикеринг арасындағы Фордж-Вэлли желісінде темір жол станциясы болған. Пойыздар алғаш рет 1839 жылы келді, бірақ Пикеринг-Скарборо тармағы 1882 жылға дейін мұнда аяқталмады. Кейбір шаруалар жұмыс іздеп пойызбен аймақтан кетіп қалды. Торнтон Дейл темір жол станциясы 1882 жылы ашылып, 1950 жылы жолаушылар тасымалы тоқтатылды, ал ауылдағы карьерден келген жүк пойызы 1964 жылға дейін жолдарды пайдалана берді. Станция кеңселер мен тұрақ ретінде пайдаланылғаннан кейін, ол үш демалыс үйіне айналдырылды. 1907 жылы ауыл алғаш рет Йоркширдегі "ең әдемі" ауыл деп танылды; бұл дауыс беруге газет оқырмандары қатысты. Сол кезде ауыл туристер үшін танымал орынға айналды.
The area has been inhabited since at least the Neolithic era. A burial cart discovered nearby, at Pexton Moor, is estimated to have been made in 300 BC. The name of the village is thought to have been given by a group known as the Angles who settled here circa AD 500–540, after conquering the locals. An etymology report suggests that the name Thornton is from the ancient word thun, "where thorn bushes grew". Prior to the Norman Conquest, the area was under the rule of Saxon lords. In the Domesday Book of 1086, the settlement, with a population of 30, appears in three entries; it was then known as Torentune. Other nearby small settlements included Roxby, Farmanby, Thornton, Ellerburn and Leidtorp; four of these eventually joined to become the village. In 1066, the Lord was Earl Morcar and by 1086, the Crown (King William) owned this area; it was later transferred to Count Odo and his wife. By 1281, a Manor was built here, owned by John De Easton. A 1921 report indicated the owner as Captain Richard Hill. Known as The Hall, and Grade II listed, the manor is now a residential care home for the elderly. The building's origins are stated as 17th century, "probably with earlier origins". There was a mill on Thornton Beck from at least 1200; the current mill was built in the 18th century and enlarged in 1919, when it was renamed Victory Mill. By 2003, the building had been restored. As early as 1277, there was also a mill at Ellerburn. Weaving was a common industry from the 14th to the 18th century. The beck was diverted in the 19th century when a large mill complex with sluice gates was built. In the Middle Ages, Roxby, just west of the village, was a separate manor, which fell into the hands of the Cholmeley family in 1499. Sir Hugh Cholmeley, 1st Baronet, was born at Roxby Castle, then known as Thorton on the Hill. The remains on Roxby Hill are a Scheduled Ancient Monument although none of the buildings remain. The area is also Grade II listed as "ridge and furrow earthworks [and] cultivation strips". Richard Rolle, the English hermit mystic, was probably born in Thornton le Dale in the 1300s. He authored many books on religious topics. All Saints' Church, Grade II listed, is centuries old and was altered several times: entirely rebuilt in the 14th century, though some earlier aspects still remain, and modified in 1681 and 1865. The existing copy of the church register includes listings as far back as 1538. St Hilda's Church, Grade II listed, is in the tiny village of Ellerburn which is part of Thornton le Dale. The original building dates to the early Norman period, and according to some sources, to the Saxon era, as early as 850 or 1050. It was restored and modified in 1904–1905 and in 1911. Today, there are a few other churches in or near Thornton le Dale. In 1657, builders were given orders to erect 12 almshouses and a school, thanks to an endowment left by Elizabeth, Viscountess Lumley who had died earlier that year; her family had owned much of the land in the area. The buildings, between the village green and the bridge, completed in 1670, are supported by the Lady Lumley's Almshouse Trust. The 12 bungalows were restored in the 19th century, and in 2014, a major renovation was completed by the Trust on the Grade II listed buildings. They have been inhabited for some time as age specific housing. Beck Isle (Thatched) Cottage was also built in the 1600s but was "raised, renovated and extended" in the 20th century. A book published in 2012 included photos of the Thatched Cottage circa 1920's, and stated that in that era, the building was covered in plaster and had significantly fewer windows. The Old Grammar School had space for 200 students but had only 16 as of 1980; the building remained in use as a school until the 20th century; it is now used for other purposes. Another school, the Lady Lumley's School in nearby Pickering, is still in use, as a coeducational secondary school and sixth form. The only current school in Thornton Dale is the CE School school, with 133 students in 2018, operated by the Church of England. In 1801, the population was 1,041. By 1831, it had increased to 1,368. The village used to have a railway station on the Forge Valley Line between Seamer and Pickering. The trains first arrived in 1839 but the Pickering Scarborough branch was not completed here until 1882. Some agricultural workers left the area on the train, seeking paid jobs elsewhere. The Thornton Dale railway station opened in 1882 and closed to passengers in 1950, with a freight train from a quarry in the village continuing to use the tracks until 1964. After being used for several purposes, including offices and a caravan park, the station was converted into three holiday rental cottages. It was in 1907 that the village was first deemed as the "prettiest" in Yorkshire; voters in this poll were the readers of a newspaper. By that time, the village was considered to be a tourist hotspot.
Басқару
Қауым 1974 жылдан 2023 жылға дейін Райдейл ауданының құрамына кірді, сондай-ақ Торнтон Дейл сайлау округінің бөлігі болды, ол 2011 жылғы халық санауы бойынша 3256 адамды қамтитын, қауым шекарасынан тысқары жерге дейін созылды. Қауым Солтүстік Йоркшир кеңесінің біртұтас әкімшілік құрылымындағы Торнтон Дейл және Волдс сайлау бөлімінде орналасқан. Қауымдық кеңес Торнтон-ле-Дейл; кеңесте жеті мүше бар және ол ай сайын Хилл ескерткіш институтында отырыс өткізеді. Отырыстар жұртшылыққа ашық.
The parish was part of the Ryedale district from 1974 to 2023, and part of the electoral ward of Thornton Dale, which extended beyond the boundaries of the Parish with a total population of 3,256 at the 2011 census. The parish is in the Thornton Dale and the Wolds electoral division of the unitary authority of North Yorkshire Council. The parish council is Thornton le Dale; the council has seven members and meets monthly at the Hill Memorial Institute. Meetings are open to the public.
Туризм
Бұл аймақта туризмнің дамуы 1900 жылдардың басында басталды және 1907 жылы Торнтон-ле-Дейл газет оқырмандарының сауалнамасы бойынша Йоркширдің ең әдемі ауылы атанды; ол бүгінгі күнге дейін туристер арасында танымал. Мұндай келушілер экономиканы дамытуға септігін тигізеді, көптеген адамдар ежелгі базар айқасы, шағын ауылдың жасыл алаңындағы тіреулер және кішкентай өзен (бұлақ) бар, өте сүйкімді ауылды аралауға келеді. Ауылда бірнеше кафе, пабтар, сондай-ақ маусымдық шайхана мен көптеген дүкендер бар. Жақын жердегі Далби орман жаяу серуендеуге, велосипед тебуге және табиғатты тамашалауға арналған жолдар ұсынады. Ақпараттық орталықтан келушілер ауылдан басталатын басқа да маршруттар туралы, соның ішінде шағын Элерберн ауылына баратын жол туралы анықтама ала алады. Ауылда үлкен тұрақ алаңы бар, сонымен қатар Coastliner 840 (Лидс – Уитби) және Шығыс Йоркшир қызметінің 128 маршруты сияқты автобустар да қатынайды. Мұнда Д.Т. Мэтьюсонға тиесілі Мотор музейі орналасқан, онда 1918 жылдан 1976 жылға дейінгі классикалық және көне автомобильдердің коллекциясы қойылған. Мэтьюсон отбасы автомобильдер мен автокөліктерге қатысты аукциондар ұйымдастырады, олар Yesterday телеарнасы үшін түсірілген Bangers & Cash телесериалында жиі көрсетіледі, ал Дерек, Пол және Дейв Мэтьюсон қатысқан "Классиканы жаңарту" атты жекелеген сериясы да бар. Одан бұрын, 1906 жылы, ауылдағы гаражда "көне көліктер" көрмесі өткізілген. Жақын маңдағы Пикерингтегі Солтүстік Йоркшир Моорс темір жолы аймақтың тарихи желілерінің бірінде бу немесе мұралық дизельді пойызбен саяхаттау мүмкіндігін ұсынады және теледидар көрермендеріне 5 арнасының "Йоркшир бу темір жолы: Барлығы бортында" көрсетілген мұралық желі ретінде танымал. Бек Арал музейінде тарихи жинақтар мен заттар қойылған. 2018 жылғы "Тур де Йоркшир" жарысының үшінші кезеңі Ричмондтан басталып, Скарборо қаласында аяқталды. Велосипедшілер Торнтон-ле-Дейл ауылынан өтті.
The tourist era in this area was underway by the early 1900s and in 1907, Thornton le Dale was named Yorkshire's Prettiest Village in a newspaper poll; it remains popular with tourists. Such visitors fuel the economy, with many visiting the very quaint village with its ancient market cross, stocks on the small village green and small beck (stream). There are several cafes and pubs, as well as a seasonal tea room and many shops. Nearby, Dalby Forest offers paths for walking, cycling and nature watching. The Information Point can provide visitors with a pamphlet providing specifics as to other walks from the village, including one to the tiny hamlet of Ellerburn. The village has a large car park area and is also served by buses such as the Coastliner's route 840 (Leeds to Whitby) and Route 128 on the East Yorkshire service. A regular attraction is the Motor Museum, owned by D. T. Mathewson, which exhibits a collection of classic and vintage cars from 1918 to 1976. The Mathewsons run a car and automobilia sales auction, which has also been regularly shown in a series called Bangers & Cash made for the Yesterday TV channel, with a spin off series featuring Derek, Paul and Dave Mathewson named Restoring Classics. Even earlier, in 1906, there was a display of "vintage vehicles" at a garage in the village. The North Yorkshire Moors Railway in nearby Pickering offers rides on a steam or heritage diesel train on one of the historic lines in the area and is known to television viewers as the heritage line featured in Channel 5's The Yorkshire Steam Railway: All Aboard. The Beck Isle Museum features displays of historic sets and objects. Stage Three of the 2018 Tour de Yorkshire started in Richmond and finished in Scarborough. The cyclists travelled through Thornton le Dale.
Жыл сайынғы іс-шаралар
Желтоқсанның бірінші сенбісінде ауыл жарықтары комитеті (барлығы еріктілер) жыл сайынғы мерекелік жарықтарды қосу рәсімін өткізеді. Бұл – ауылды жарықтандыру үшін ақша жинау және бір жыл бойы атқарылған жұмыстың жемісі. 2018 жылға жоспарланған шаралардың ішінде мамыр айындағы көктемдік гала, дәстүрлі ауылдық Торнтон көрмесі және тамыз айындағы гүл, қорқытқыш фестивалі мен өнімдер көрмесі, сондай-ақ қыркүйектегі егін жинау фестивалі болды. Көбінесе тамыз айында Торнтон көрмесі мен қорқытқыш фестивалі өтеді. 1940 жылдары құрылған Торнтон-ле-Дейл театр ұжымы көктем және жаз айларында спектакльдер қойып, әдетте қараша айында ауылдық сарайда үлкен қойылым ұйымдастырады.
On the first Saturday in December, the Village Lights Committee (all volunteers) stage the annual Christmas lights 'Switch On'. This is the culmination of a whole year's work of raising money and putting up the lights around the village. Events scheduled for 2018 included the Spring Gala in May, the traditional rural Thornton Show and the Flower, Scarecrow Festival and Produce Show in August as well as the Harvest Festivals in September. In August, most years, the Thornton Show and the Scarecrow Festival are held. The Thornton le Dale players, formed in the 1940s, puts on plays in spring and summer, with a major production usually held in November at the village hall.