Кіріспе

Ливерпульдің Токстет ауданындағы азаматтық тәртіпсіздік

1981 жылдың шілдесінде Ливерпуль қаласының орталық бөлігіндегі Токстет ауданында болған тәртіпсіздіктер, ішкі полиция және афро-кариб қауымдастығы арасындағы ұзақ жылдар бойы жиналған шиеленістердің нәтижесі болды. Бұл оқиға сол жылдың басындағы Брикстон қаласындағы тәртіпсіздіктерден кейін болды және 1981 жылғы Англиядағы тәртіпсіздіктердің бір бөлігі еді.

Өмірбаян

Мерсисайд полиция күштері сол кезде қара қоғамдастық арасында "sus" заңдарына сәйкес аймақтағы жас қара жігіттерді тоқтатып, тексеру үшін жаман беделге ие болды. 3 шілде күні, жұма, Гранби көшесіне жақын жерде ашулы халықтың көзінше Лерой Альфонс Куперді қатаң түрде тұтқындау үш полицейдің жарақаттануына әкелді. Полиция мен халық арасындағы бұрыннан бар шиеленісті жергілікті судья, кеңесші және Мерсисайд полиция комитетінің төрағасы Маргарет Сими байқаған болатын, ол сол кездегі бас комиссар Кеннет Оксфордтың қатал тактикасын жиі сынаған. Ол тәртіпсіздік жасағандар туралы: "Егер олар наразылық білдірмесе, олар немқұрайлы ақымақтар болар еді" деді, бірақ ол одан кейін болған жеке сынға дайын болмады. Токстеттегі тәртіпсіздіктің ауқымы соншалық болды, тәртіпсіздікті бақылауға көмектесу үшін Англияның әртүрлі аймандарынан, соның ішінде Үлкен Манчестер полициясы, Ланкашир, Камбрия, Бирмингем және тіпті алыс Девоннан полиция күштері шақырылды. 1981 жылдың 27 шілдесінде тәртіпсіздіктің екінші толқыны басталды және 28 шілде күні таңғы сағаттарға дейін жалғасты, полиция тағы да тас-секіршектермен шабуылға ұшырады және бірнеше көлікке өрт қойылды. Жиырма алты офицер жарақат алды. Бірақ осы жолы Мерсисайд полициясы халықтың ішіне жоғары жылдамдықпен жедел жәрдем машиналарын және Ленд-Роверлерді айдап кіріп, оларды таратып жіберді. Бұл тактика Солтүстік Ирландиядағы Корольдік Ольстер полициясымен тәртіпсіздікті бақылау әдісі ретінде әзірленді және Мосс-Сайдтағы тәртіпсіздікті басуда Үлкен Манчестер полициясымен сәтті қолданылды. 23 жастағы жергілікті тұрғын Дэвид Мур полиция көлігі толқуды таратуға тырысқанда соқтығысып қайтыс болды. Оның өліміне қатысқан екі полицейге кінә тағылды, бірақ 1982 жылдың сәуір айында олар ақталды. Тәртіпсіздік кезінде Принц Паркі ауруханасынан ондаған қарт адамдар эвакуацияланды.

Салдары

Кейінгі Скарман баяндамасында (негізінен 1981 жылғы Брикстон көтерілісіне қатысты болғанымен) көтерілістердің кедейлік және мұқтаждық сияқты әлеуметтік проблемалардың салдары екені мойындалды. Үкімет жауап ретінде Майкл Хесселтинді "Мерсисайд жөніндегі министр" ретінде жіберіп, Мерсисайд жұмыс тобын құруға және Ливерпуль халықаралық бақша фестивалі мен Мерси бассейнінің жақсарту жобасы сияқты бірқатар бастамаларды іске қосуға тапсырды.

Танымал мәдениетте

Көтерілістер Ливерпульдің тумасы Кевин Сэмпсонның "Жұлдыздар – жұлдыздар" романында жақсы көрінеді. Кітаптың басты кейіпкері көтеріліс/наразылық жасаушыларға полицияның қатыгездігін көтеріліске дейін және оның барысында суретке түсіріп көмектеседі. Көтерілістер The Specials тобының "Ghost Town" әні Ұлыбритания ғасырлар тізімінде көшбасшы болған кезде болды. Ән бұрынғы – бірақ одан азырақ ауыр – Ковентридегі көтеріліске жауап ретінде жазылған және Лондонның және Англияның басқа аймақтарында наразылықтар басталған кезде жарық көрді. 1981 жылғы "көтеріліске" жауап ретінде жергілікті топтардың екі әні жазылды: Public Disgrace тобының хардкор панк 45-і "Toxteth" және Cook da Books тобының 12 дюймдік "Piggy in the Middle Eight" әні, сөзі Джон Смитпен бірге, ал оның "Gone to Black" дуб-жағы регги продюсері Деннис Бовеллдің қатысуымен, телешоулардың көптеген тақырыптық әндерін қамтиды. Екі жазба да Ливерпульдің Probe Plus лейблінде шығарылды. Жергілікті The Rialto Burns тобы өздерін Ливерпуль Echo газетінің Риалто балуан залының өртенуі туралы хабарынан кейін атады, ол көтеріліс кезінде өртенді. Бұл орында бұрын The Beatles концерттер өткізген, ақырында толығымен қиратылды. Shameless сериалының 8-ші маусымының 7-ші бөлімінде Мими Магуайр (Тина Малоун) Токстет көтерілісі туралы бірнеше рет айтады. "Crossing Jordan" сериалының 6-шы маусымының 3-ші бөлімінде доктор Махеш "Bug" Виджай оның әкесі көтеріліс кезінде Селборн көшесінде дүкенге ие болғанын және олардың екеуі зорлық-зомбылықтың ортасында қалғанын айтты. Олар дүкенге қайтып келгенде, ол өртеніп кеткен екен. Футболшы Робби Фаулер өзінің өмірбаянында көтеріліс туралы айтады. Пол О'Грэйди өзінің үшінші мемуарында "Still Standing" көтеріліске куә болғанын сипаттайды. Жаңа Зеландиялық музыкант Грэм Бразиердің "Billy Bold" әні көтеріліске сілтеме жасайды. Музыкалық бейнебаян көтерілістен алынған жаңалықтардан үзінділерді көрсетеді.