Кіріспе

Батыс стиліндегі ат спорты жарысы

Cutting – батыс стиліндегі ат спорты жарысы, онда ат пен оның мінген адамы судья немесе судьялар алқасы алдында аттың ептілігі мен малмен жұмыс істеу қабілетін көрсету үшін бірлесіп жұмыс істейді. Қазіргі заманғы жарыстарда 2 жарым минутқа созылатын «жұмыс» деп аталатын өнер көрсетіледі. Әр қатысушыға төрт көмекші көмек көрсетеді: екеуі – «қайта оралушылар», олар малды аренаның артына қашудан сақтайды, ал қалған екеуі – малды топтап ұстап, жұмыс аймағына қашып кетуіне жол бермейді. Cutting үшін қолданылатын мал әдетте жас буқалар мен төл сиырлар болады, олардың мөлшері әдетте Ангус немесе Херефорд тұқымдас малдарынан кездеседі, бірақ олар Шароле, Брэйфорд немесе Браман тұқымдас сияқты шала тұқымды етті малдың қоспасы болуы мүмкін. Қатысушыдан қалыңдықтан кем дегенде екі рет кесу талап етіледі, оның бірі қалыңдықтың ішкі жағынан болуы керек, ал қалғандары шеттерінен кесілуі мүмкін. Таңдалған сиырды үйірден алшақтату үшін, қатысушы атты босатып, жеңін түсіріп, атқа еркіндік береді. Осы сәттен бастап, аттың жылқышынан рұқсат етілген аяқ белгілерін қоспағанда, барлығы атқа байланысты болады, ол сиырдың үйірге қайтуына жол бермейді – бұл жұмысты ең жақсы аттар ықыласпен, біліммен және әдемі стильмен орындайды. Судьялар «жұмысты» 60-дан 80-ге дейінгі шкала бойынша бағалайды, 70 ұпай – орташа көрсеткіш. Cutting тарихы Америка батысындағы фермерлердің мал өсіру үшін каубойларды жалдаған кездерге дейін жетеді. Кейбір аттар қажет болған жағдайда малдан жеке малды іріктеу және бөліп алуда маманданған. Cutting ашық алаңдардан заманауи ареналық жарыстарға, көбінесе жабық үйлерде өтетін жарыстарға ауысты. Ұлттық және халықаралық деңгейдегі кейбір санкцияланған жарыстар қосымша миллион долларлық жүлде қоры ұсынады. Атты кесу жарысы негізінен Форт-Уорт қаласында (Техас штаты) орналасқан, Австралия мен Еуропада филиалдары бар Ұлттық Атты кесу қауымдастығының (NCHA) ережелерімен жүргізіледі. Басқа жарыстар американдық атты кесу қауымдастығының ережелері сияқты әртүрлі ережелермен реттелуі мүмкін немесе бір ғана ат тұқымымен шектелуі және тұқымдық қауымдастық санкциялауы мүмкін. NCHA сұраныс бойынша тәуелсіз жарыстарды мақұлдауы мүмкін, егер ұсынылған сыныптар біліктілік талаптарына сай келсе және NCHA ережелерін сақтаса.

Сипаттама

Жылқының бойында сиырдың ниет еткен қозғалыстарын болжау немесе оқу қабілеті болады деседі; бұл қабілет көбінесе "сиырды сезу" немесе "сиырды түсіну" деп аталады. Жарысқа қатысатын жылқылар жақсы жаттықтырылған, денесі шыңдалған спортшылар болып табылады, олардың дағдылары сиырдың қозғалысын шектеуге және оның еңбектің қатарына қайтуына жол бермеуге бағытталған. Мұндай жылқылар сиырдың әрбір қозғалысына ұштасып, бірден тоқтап, бұрыла алады. Сиыр еңбектің қатарына қайтуға тырылған сайын, жылқыдан сиырмен бетпе-бет тұру үшін одан да көп инстинкт, шеберлік және физикалық қабілеттер қажет болады, соның салдарынан жарыс бағасы жоғарылайды. Бұл жағдайды баскетболдағы ойыншының қарсыласын тоқтатуымен салыстыруға болады. Американдық кварталдық жылқылар және олардың қаны бар басқа жылқы тұқымдары, мысалы, американдық бояу жылқылары, бұл спорт түрі үшін ең танымал таңдау болып табылады, бірақ басқа да тұқымдар да қолданылады, әсіресе тұқымдық жарыстарда.

Тарих

Спорт американдық батыстағы мал шаруашылықтарында аттардың атқаратын жұмыстарынан пайда болды. Шаруашылық аттары малдың топтарымен жұмыс істеді және көбінесе брендтеу, вакцинациялау, кастрациялау және құртты жою сияқты түрлі емдеулер үшін топтан белгілі бір малды бөліп алуға тура келді. Алғашқы кесу жарыстары жергілікті шаруалар мен ковбойлар арасында ең жақсы кесуге қабілетті жылқыны анықтау үшін өткізілді. 1898 жылы Хаскелл қаласында (Техас штаты) алғашқы рет халыққа жарияланған кесу жарысы өтті. Бұл жарыс Оңтүстік-Батыс көрмесі мен Майлы мал көрмесінде өріс алған алғашқы жабық кесу жарысына ұласты. 1918 жылы Форт-Уорт мал көрмесінде әлемдегі алғашқы жабық родео өтті, ал 1919 жылы родеомен бірге кесу жарысының көрмесі де қосылды. Мүмкіндігі болғанда, кесушілер басқа бәсекелестердің өнер көрсетуін қадағалап, малдың қалай әрекет ететінін және қай сиырдың жақсы үміткер болатынын анықтауға тырысады. Малдан сиырды таңдағанда, атқа отырғандар жеке малды анықтау үшін оның ерекше белгілерін немесе айырмашылықтарын пайдаланады, соның арқасында жылқыға жақсы нәтиже көрсетуге мүмкіндік беретін малды таңдайды. Атқа отырған адам таңдаған сиыр жылқыға қиындық тудыруы керек, бірақ оны басып оздырмауы тиіс.

Терминология

Аймақтық жұмыс орны: NCHA Ұлттық чемпионатының бастапқы атауы. Арқадағы қоршау: малдың артындағы қоршаудың бөлігі. Егер сиыр арқадағы қоршаудан 3 фут (шамамен 91 см) қашықтықта тоқтаса немесе бұрылса, ат 3 ұпайға айып тартады. Шашты: бетін жабатын үлкен ақ дақ немесе "көйлекшесі" бар сиыр. NCHA Australia – Австралия бойынша 53 филиалы бар осындай ұйымдардың бірі. Олар Брисбен, Мельбурн және Сидней Роялс қалаларында 200-ден астам кесуші аттар жарысын өткізеді. Сондай-ақ, олар жыл сайын мамыр немесе маусым айларында Австралиялық жылқы және мал шаруашылығы орталығында (AELEC), Тамворт, Жаңа Оңтүстік Уэльс штатында 3 жастағы кесуші аттардың жарысын өткізеді. Америка Кесуші Жылқылар Ассоциациясы (ACHA) – өз ережелері мен регламенттері бар тәуелсіз кесуші жылқылар ассоциациясы. Олар қыркүйек айында жыл сайын өткізілетін жасы бойынша аттардың чемпионатында демеушілік етеді, онда 3 жастағы, 4 жастағы және 5 және 6 жастағы кесуші аттар бөліміне қатысады. 2015 жылдың соңына қарай ACHA NCHA филиалы ретінде мойындалмады және оның төрт филиалы бар, олардың ішінде Оңтүстік-Батыс Техас Кесуші Жылқылар Ассоциациясы, Белтон, Техас; Оңтүстік Техас Кесуші Жылқылар Ассоциациясы, Бренхам, Техас; Американдық Батыс Спорт Кесуші Жылқылар Ассоциациясы, Сулфер Спрингс, Техас; және Американдық Оклахома Кесуші Жылқылар Ассоциациясы, Корн, Оклахома.