Сойссон шайқасы: Бірінші дүниежүзілік соғыстың шешімді кезеңі

Сойссон шайқасы (1918) – 1-ші дүйн. соғысының батыс майданындағы маңызды шайқас. Француз, америкалық, британ әскерлері немістерді жеңіп, жабдықтау жолдарын қиып, қарсы шабуыл жасады.

48 мин оқу

100%

Дереккөз: Battle of Soissons (1918) — Wikipedia

Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.

Мазмұны

Кіріспе

1918 жылғы шілдедегі Бірінші дүниежүзілік соғыс шайқасы. Сойсон шайқасы (1918) (Сойсон және Оурк шайқасы деп те аталады) – Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде Батыс майданында болған шайқас. 1918 жылдың 18-22 шілдесі аралығында француз әскері (американдық және британдық көмекпен) мен неміс әскерлері арасында өткен бұл шайқас, одақтастардың Айн-Марнға жасаған қарсы шабуылының маңызды бөлігі болды. Бұл шайқас немістердің соңғы көктемгі шабуылынан кейін, «Марнешуц Реймс» операциясынан (немесе «Фриденштурм», «бейбітшілік шабуылы») соң болды. Шабуылдың басты мақсаты – Сойссон мен Шато-Тьерри арасындағы жолды және Сойссоннан Шато-Тьерриге оңтүстікке қарай созылған темір жолды кесіп тастау еді. Бұл жолдар Марнадағы неміс әскерлерін жабдықтаудың негізгі арналары болғандықтан, оларды кесу немістердің осы аймақты қорғаған әскерлерін жабдықтау мүмкіндігін күрт шектеуі тиіс еді. Бұл оларды шегінуге және басып алған аумақтарынан бас тартуға мәжбүр етеді. Бұл шайқас соғыстың шешімді нүктесі болды, себебі соғыстың қалған бөлігінде немістер қорғанысқа көшті.

Өмірбаян

Ресейдің 1918 жылғы 3 наурыздағы Брест-Литовск келісімінен кейін соғыстан шығуы, Шығыс майданында күресіп жатқан 42 неміс дивизиясын босатты, бұл Батыс майданында одақтастардан уақытша сандық артықшылықты қамтамасыз етті. Немістер Батыс майданында жеңіске жетудің жалғыз мүмкіндігі – Америка Құрама Штаттары толық күшін салмас бұрын одақтастарды жеңу екенін түсінді. 1918 жылдың 21 наурызынан бастап немістер бес шабуылдан тұратын серияны бастады, ол 1918 жылғы көктемгі шабуыл немесе Кайзершляхт (Кайзердің шайқасы) деп аталды. Бірінші екі шабуыл – Майкл және Жоржетт – британдық әскерлеріне бағытталған. Мақсаттары – британдық және француздық күштерді бөліп жіберу, британдық әскерлерін Англияға итеріп жіберу және британдық күштердің негізгі жабдықтау желісі – Хазебрук арқылы өтетін темір жолды кесіп тастау еді. Майкл британдықтарды кері тартуда сәтті болғанымен, француз және британдық әскерлерін бөліп алуда сәтсіз аяқталды, ал Жоржетт Хазебруктың солтүстігінде тоқтатылып, британдық жабдықтау желісін кесіп тастамады. Үшінші шабуыл – Блюхер-Йорк – француздарды британдықтардан алыстату үшін олардың резервтерін шығысқа қарай жылжытуға мәжбүрлеу мақсатымен Парижге қарай диверсиялық шабуыл болды. Бұл Сойссон мен Реймс арасындағы Демский жолында француздың алтыншы армиясына шабуыл жасау арқылы іске асырылатын еді. Бұл шабуыл француздың алтыншы армиясын Шато-Тьерриге және Марна өзенінің солтүстік жағалауына итеруге мүмкіндік берді, бірақ француз резервтерін британдықтардан тартып алуға қол жеткізе алмады. Бұл соғысты аяқтау үшін соңғы шабуылға қажетті күштер мен материалды босатуға мүмкіндік беретін еді. Шабуылдың екінші мақсаты – Марнадағы әскерлерін жабдықтаудағы логистикалық қиындықтарды жеңілдету үшін Компинье-Реймс темір жол желісін бақылауға алу болды. Бұл Германияның Марнадағы әскерлерін жабдықтаудағы логистикалық дағдарысын жеңілдетуге көмектесер еді. Немістер Реймстің батысында Марнаны кесіп өткенімен, Реймстің шығысындағы шабуыл бірінші күннің кешінде толығымен тоқтатылды. Жеңіліске ұшырағанын сезген немістер екінші күннің кешінде шабуылды тоқтатты. Шабуыл француз секторында жүргізілді, шығысында Реймстен батысқа қарай Нойонға дейін және оңтүстікте Шато-Тьерриге дейін созылды.

The Russian withdrawal from the war after the Treaty of Brest Litovsk on 3 March 1918 freed 42 German divisions which had been fighting on the Eastern Front, providing a temporary numeric advantage over the Allies on the Western Front. The Germans realized their only remaining chance for victory on the Western Front was to defeat the Allies before the United States could be fully deployed. Beginning on 21 March 1918 the Germans launched a series of five offensives known as the 1918 Spring Offensive, or Kaiserschlacht (Kaiser’s Battle). The first two offensives, Michael and Georgette, were aimed at the British armies. The objectives were to separate the British and French forces, to push the British armies back to the English Channel and to cut the rail line through Hazebrouck, the main supply line for the British force. Although successful in pushing the British back, Michael was unsuccessful in separating the French and British armies while Georgette was checked north of Hazebrouck and failed to cut the British supply line. The third offensive, Blücher Yorck, was a diversionary thrust toward Paris to compel the French to move some of their reserves eastward away from the British. This would be accomplished by attacking the French Sixth Army along the Chemin des Dames ridge between Soissons and Reims. This attack, while succeeding in pushing the French Sixth Army south to Château Thierry and the northern bank of the Marne River, failed to draw French reserves away from the British. This would free men and materiel enabling a final thrust to end the war. A second objective of the offensive was to gain control of the Compiègne–Reims rail line to ease logistical problems in supplying their armies in the Marne salient. This would ease a logistics crisis the Germans were facing in the Marne salient. While the Germans crossed the Marne west of Reims, the attack east of Reims was completely stopped by the evening of the first day. Faced with complete failure, the Germans called off the attack by the evening of the second day. The second was in the French sector from just west of Reims in the east to Noyon in the west and south to Château Thierry.

Америка әскерін құру және оқыту

1917 жылы американдық армия соғысқа қадам басқанда, ол дайындықсыз жағдайда болды. Оның қолында шамамен 285 000 Спрингфилд мылтығы, 400-ге жуық жеңіл далалық зеңбірек, 150 ауыр далалық зеңбірек және төртеуі бірін-бірімен алмастырылмаған типтегі 1500-ден аспайтын автоматтар болды. Франциядағы британдық күштердің бас қолбасшысы, фельдмаршал сэр Дуглас Хейгтің айтуынша, американдық оқ-дәрілерімен тоғыз сағатқа созылатын полк шабуылын қолдауға жететін еді. Әуе бөлімінде барлығы ескірген 55 оқу ұшағы болды. 65 офицер мен 1000-ға жуық сарбаздың арасында 35 офицер ұша білді, олардың бесеуі ғана жауынгерлік тапсырмаларды орындауға дайын болды. Америка Азамат соғысы кезінде кемелерді жоғалтудан толыққанды қалпына келе алмағандықтан, соғыстың бағытын өзгерту үшін Атлант мұхиты арқылы жеткілікті мөлшерде адамдар мен жабдықтарды тасымалдауға қажетті тоннажға ие болмады. 1916 жылдың тамызында АҚШ Конгресі теңіз күштерін кеңейту үшін 300 миллион доллардан астам қаражат бөлді және бірнеше шағын кемелердің құрылысы басталды. Сол Конгресс 1916 жылдың маусымында АҚШ әскери күштерін қайта ұйымдастыру туралы заң қабылдады. Бірақ АҚШ соғысқа толыққанды кіргенше, оны іске асыру үшін ештеңе жасалмады. АҚШ армиясының санын арттыруға ешқандай шара қабылданбады, оны жабдықтауға немесе оқытуға да ешқандай әрекет жасалмады. 1917 жылдың 10 шілдесіндегі Бас ұйым жобасының ұсыныстары, сондай-ақ Грейвс жобасы деп те аталатын, генерал Джон Дж. Першинг пен оның штабының ұсыныстарымен біріктіріліп, американдық дивизия шамамен 28 500 адамнан тұрды. Бұл санға офицерлер де кірді және ол одақтас және неміс дивизияларынан шамамен екі есе үлкен болды. Осы үлкен дивизиялардың себебі екі еді. Біріншіден, үлкен дивизия ауыр шығындарға төтеп бере алады және ұрыста ұзақ уақыт қалады. Екіншіден, командалық немесе штабтық лауазымдарды толтыруға жеткілікті тәжірибелі офицерлер болмады. Дивизияларды үлкен ету арқылы командирлер мен штабтарды қажет ететін дивизиялардың саны азаяды. Францияға келген американдық дивизиялардың көп бөлігі жаңа сарбаздардан тұрды, олар Спрингфилд мылтығынан ешқашан оқ атпаған. Келгеннен кейін, қамыршылар физикалық жаттығулар мен жаттығулардың ауыр дозасынан өтті, генерал Уильям Л. Сиберт айтқандай, «дұрыс тәртіптік рухты дамытуға» баса назар аударылды. Оқу бағдарламасында шағын топтардың тактикасы да қарастырылды. Содан кейін жаттығулар өздерінің жаттығу алаңдарында қазылған окоптарға ауысты. Мұнда олар қолданатын қару-жарақтардың ерекшеліктерін, сондай-ақ окоп соғысындағы тактикалық мәселелерді шешуге үйренді. Оқу-жаттығу окоптары аяқталғаннан кейін американдықтарға окоп соғысы жаттығуларын аяқтау үшін төрт апта бойы тыныш француз немесе британдық секторда жұмыс істеуге тағайындалды. Мұнда олар майдандағы өмірге бейімделді. Олар жаудың қозғалысын тыңдау үшін ешкімнің жеріне шықты, дене бітімен танысты, окоп егеуқырларымен күресті және алғашқы ұрыс қимылдарын көрді. Ұрысқа қатысудан бұрын Першинг өз әскерін дивизия деңгейінде артиллериямен және әуе күштерімен шабуылдық маневрлерге жаттықтырды. Оқудың осы бөлігінің мақсаты – окоп соғысына емес, ашық соғысқа баса назар аудару болды.

When the American Army entered the war in 1917, it was in a woeful state of unpreparedness. It had approximately 285,000 Springfield rifles on hand, about 400 light field guns, 150 heavy field guns, and fewer than 1,500 machine guns of four non interchangeable types. Field Marshal Sir Douglas Haig, Commander in chief of the British forces in France, said there was enough American ammunition to support a regimental attack for about nine hours. In the aviation section there were 55 training airplanes all obsolete. Of the 65 officers and about 1000 men there were 35 officers who could fly, five of whom were combat ready. Because America never recovered from the great loss in ships during its Civil War, it lacked the tonnage to transport men and materiel across the Atlantic in sufficient quantities to alter the course of the war. The U. S. Congress appropriated more than $300,000,000 in August 1916 for naval expansion and construction began on some small craft. The same Congress passed an act in June 1916 reorganize the U. S. Military forces. But until the U. S. actually entered the war nothing had been done to carry it out. Little if any action was taken to increase the size of the U. S. Army and no action was taken to equip or train it. Based on the recommendations put forth by the General Organization Project of 10 July 1917, also known as the Graves Project, combined with input from General John J. Pershing and his staff, an American division comprised roughly 28,500 men. This number included officers and was roughly twice the size of Allied and German divisions. The reasoning behind these immense divisions was twofold. First, a larger division would be able to sustain heavier losses and stay in battle longer. Secondly, there were not enough experienced officers to command or fill staff positions. By making the divisions larger there would be fewer divisions requiring fewer commanders and staffs. American divisions arriving in France were made up mostly of raw recruits augmented by regulars who had never fired a Springfield rifle. Upon arrival, doughboys were subjected to a training regimen which began with a heavy dose of physical conditioning and drilling with emphasis on, as stated by General William L. Sibert, “development of a proper disciplinary spirit”. This portion of the training also included small unit tactics. The training then shifted to the practice trenches the doughboys dug in their training areas. Here they were taught the intricacies of the weapons they would be using as well as solutions to tactical problems in trench warfare. When training in the practice trenches was finished, the Americans were assigned a four week stint in a quiet French or British sector to complete their trench warfare training. Here they became accustomed to life at the front. They went out into no man's land to listen for enemy activity, became familiar with body lice, fought off the trench rats and saw their first action. Prior to being committed to battle, Pershing had his men train at the division level with artillery and aviation in offensive maneuvers. The purpose of this portion of the training was to emphasize open warfare rather than trench warfare.

Жоспарлау

1918 жылғы 30 мамыр күні кешке, Блюхер-Йорк шабуылы басталғанына үш күн өткен соң, Америка экспедициялық күштерінің бас қолбасшысы генерал Першинг Саркуста тоқталып, одақтастардың жоғарғы қолбасшысы генерал Фердинанд Фох пен оның штабымен кездесті. Кешкі ас кезіндегі көңіл-күйді еске түсіріп, Першинг: «Осыдан бетер күйзеліске ұшыраған офицерлер тобын көзге елестету қиын. Олар тамақ ішінде, көбінесе ештеңе айтпастан отырды». Тамақтан кейін Фохпен жеке кездескен Першинг Марнаға қарсы контршабуыл жасауды ұсынды, ал Фох бұл оның ниеті екенін айтты. 1 маусымда Першинг Версальдегі Жоғарғы соғыс кеңесінің мәжілісіне қатысты. Екі күндік мәжіліс барысында американдық әскерлерді тасымалдау мәселесі қызу талқыланды, британдықтар мен француздар тек жаяу әскер мен пулемет бөлімдерін жіберуді талап етті. 3 маусымда Першинг әскери министр Ньютон Бейкерге телеграмма жіберіп, Марнадағы әскери жағдайдың нашарлағанын, француздық шептің қайтарылғанын және сол майдан бөлігін басып тұрған жеті дивизияның көп бөлігін және жабдықтарын жоғалтқанын хабарлады. Екі аптадан кейін, 14 маусымда, американдық 1-ші дивизия Кантиньиді алғаннан кейін, Фох Солтүстік және Солтүстік-Шығыс армияларының қолбасшысы генерал Филипп Петенге хат жазды: «Соссондағы байланыс желісінің маңыздылығына сіздің назарыңызды аударуға құрметпен шақырамын, ол майдандағы төрт неміс дивизиясын жабдықтау үшін қолданылады және сонымен қатар, Айзн мен оңтүстігіндегі жаудың барлық теміржолдарының жалғыз түйіскен нүктесі болып табылады».

Фохтың Петенге жазған хаты ақырында француздық 10-шы армияның қолбасшысы генерал Шарль Эммануэль Мангинге жетті. Мангин 20 маусымда Сойсонның оңтүстік-батысындағы платоны басып алуға бағытталған шабуыл операцияларының жоспарын ұсынды. Осы жерден алыс қашықтықтағы артиллерия көпірлер мен теміржол желісін жүйелі және қарқынды оққа тосуға мүмкіндік беретін еді. Ол Виллерс-Хелон қыратының маңыздылығын баса айтты, «Виллерс-Коттер орманын қорғау Виллерс-Хелон биіктіктерінде, Лонгпонт бұлағындағы төмендікте емес, жүргізілуі керек» деді. Сол күні Мангин Сойсонның батысындағы биік жерлерді басып алуға бағытталған барлау шабуылының жоспарын ұсынды. 23 маусымда Шомон қаласында өткен мәжілісте Першинг Фошқа Саркуста өткен әңгімені еске салды, онда ол контршабуыл жасауды ұсынған еді. Фох «зерттеулер жүргізілуде» деп жауап берді, бірақ мұндай шабуыл қашан, қайда және бола ма, жоқ па, туралы ештеңе айтпады. Сол күні Петен Марна шығыңқы бөлігін қысқартуға бағытталған шабуылға нұсқау берді. Бұл француздық 10-шы және 6-шы армияларды батыс жаққа, ал 5-ші армияны шығыс жаққа жөнелтуді білдірді. Француздық 10-шы армия Сойсонның байланыс желісіне негізгі шабуылды жүргізетін еді. Негізгі шабуылға қолдау көрсету үшін француздық 6-шы армия Ourcq өзенінің оңтүстігіне шабуылдайтын, ал француздық 5-ші армия Ардре өзенінің екі жағалауындағы шығыс жаққа, Vesle өзенінің оңтүстік биіктіктеріндегі оң жақтан шабуылдайтын еді. Ең болмағанда, француздық 5-ші және 6-шы армиялардың әрекеті жаудың резервтерінің негізгі шабуылға қарсы жылжуына кедерес келтіретін еді. Келесі күні Петен шабуыл 18 шілде күні таңертең басталғанын мәлімдеді, сонымен қатар құпиялылықты сақтау қажеттігін атап өтті. 14 шілдеде американдық 1-ші және 2-ші дивизиялары генерал Пьер Эмиль Бердулат басқаратын француздық 10-шы армияның XX корпусына берілді. 15 шілдеде неміс 7-ші армиясының қолбасшысы генерал Макс фон Бёхн Марна арқылы жеті дивизияны өткізуге қол жеткізді. Сондай-ақ, бұл хабарламада американдық 2-ші дивизияның артиллериясын американдық 2-ші дивизияға қайтару туралы бұйрық берілді. Екі жарым сағат ішінде Фох Мангин операциясын тоқтатуды күрт тоқтата тұрып, «Мангин дайындықтарын баяулату не тоқтату туралы сөз болуы мүмкін емес» деді.

Foch's letter to Pétain eventually reached General Charles Emmanuel Mangin, commander of the French Tenth Army. Mangin replied on 20 June with a summary plan for offensive operations to seize the plateau southwest of Soissons. From here long range guns could subject the bridges and railroad network to a methodical and intensive bombardment. He stressed the importance of possession of the ridge of Villers Hélon stating “it is on the heights of Villers Hélon, and not in the low ground at Longpont Brook, that the defense of the forest of Villers Cotterêts should be conducted. That same day Mangin submitted a plan of action for an exploratory attack to take some high ground west of Soissons. On 23 June, at a conference in Chaumont, Pershing reminded Foch of the discussion they had at Sarcus where he suggested a counterattack. Foch replied, “studies are being made,” but made no mention of when, where, or whether such an attack would be made. That same day Pétain issued instructions for an offensive whose purpose was to reduce the Marne salient. This would entail utilizing the French Tenth and Sixth Armies against the western flank of the salient, and the Fifth Army on the eastern flank. The French Tenth Army would carry out the main attack against the Soissons communication network. In support of the main attack, the French Sixth Army would attack south of the Ourcq River while the French Fifth Army would attack the eastern flank of the salient along both banks of the Ardre River with its right flank on the heights south of the Vesle River. At the very least the action of the French Fifth and Sixth Armies would result in preventing enemy reserves from moving against the main attack. The following day Pétain stated the attack should be launched the morning of 18 July while stressing the necessity of secrecy. On 14 July both the American 1st Division and the American 2nd Division were transferred to the French Tenth Army XX Corps under General Pierre Emile Berdoulat. On 15 July, General Max von Boehn, commander of the German Seventh Army, succeeded in getting seven divisions across the Marne. The message also ordered the return of the American 2nd Division artillery to the American 2nd Division. Within 2 1/2 hours Foch brusquely rescinded the suspension of the Mangin operation declaring “there can be no question at all of slowing up and less so of stopping the Mangin preparations."

Жер бедері

Рец орманынан шығысқа қарай қарағанда, ағаштар аз немесе жоқ, төбелі-дөңгелек жазықтар мен белдік бидай егілген алаптарды көруге болады. Бірінші дүниежүзілік соғыстың майдан далаларының айрықша белгісі болған траншеялар жүйесі осы учаскеде кездеспеді. Соңғы мақсат – Крис өзенінің аңғарында Сойссоннан оңтүстікке қарай өтетін жол және теміржол желісі, шамамен 12 шақырым (7.5 миль) шығысқа қарай орналасқан және көлбеу жердің әсерінен көзден таса болды. Жазықтың бойымен төрт терең, батпақты, қиын өткелді шатқалдар – Мисси, Плоизи, Шазель-Лешель және Виерзи өтеді. Бұл шатқалдардың ішінде және шетінде берік тас қаланған үйлерден тұратын ауылдар орналасқан. Ауылдарға қажетті тас үшін үлкен үңгірлер қазылған. Соңғы мақсат пен ұшыру нүктесінің арасында екі маңызды жол болды. Сойссон – Шато-Тьерри жолы шабуыл бағытына перпендикуляр, тіке оңтүстікке қарай созылды. Сойссон – Париж жолы американдық 1-ші дивизияның ұшыру нүктесінен алыс, оңтүстік-батысқа қарай жүрді, бірақ американдық 2-ші дивизияның ұшыру нүктесімен қиылысты. Бұл жолдар Марнадағы неміс әскерлерінің негізгі байланыс арналары болды. Теміржол Сойссоннан оңтүстікке қарай Крис өзенінің аңғарында, Сойссон – Шато-Тьерри жолымен қатар жүреді. Ноян-э-Аконинде бір тармағы Парижге қарай оңтүстік-батысқа бұрылып, 2-ші дивизияның шабуыл аймағына өтеді. 1-ші дивизияның алғашқы үлкен кедергісі – Мисси шатқалы, ол тікелей 2-ші бригаданың жолында болды. Бұл 1-ші бригадаға 4 шақырым (2.5 миль) шығысқа қарай орналасқан Шазель шатқалымен күресуге дейін жылдам ілгерілеуге мүмкіндік берді. Содан кейін 2-ші бригада Мисси шатқалынан 3 шақырым (1.7 миль) ары қарай Плоизи шатқалымен айналысуға тиіс болды. 2-ші дивизия Виерзи шатқалының екі тармағымен күресуге мәжбүр болды, олардың бірі дивизияның учаскесін толығымен кесіп өтті. Осылайша, 1-ші және 2-ші дивизиялар, Марокконың 1-ші дивизиясы Шазель-Лешель шатқалына жетер алдында кем дегенде бір шатқалмен күресуге тиіс болды.

Looking east from the Forêt de Retz, one would see an almost tree barren rolling plateau with waist high wheat fields. Trench systems, which were the hallmark of World War I battlefields, were non existent on this stretch of the front. The final objective, the road and rail network running south from Soissons in the Crise River valley, was about 7.5 mile (12 km) to the east and was hidden from view because of the sloping terrain. Cutting across the plateau were a series of four deep, swampy, formidable ravines; Missy, Ploisy, Chazelle Lechelle, and Vierzy. Villages, consisting of buildings constructed of sturdy stone masonry, were within and near the edges of these ravines. Substantial caves had been carved out to quarry the stone for the villages. There were two main roads which stood between the final objective and the jump off point. The Soissons – Château Thierry road ran due south, almost perpendicular, to the line of attack. The Soissons–Paris road ran southwest far from the American 1st Division jump off point but crossing the American 2nd Division right at the jump off point. These roadways were the principal lines of communication for the German troops in the Marne salient. The railroad ran south from Soissons in the Crise River valley paralleling the Soissons – Château Thierry road. At Noyant et Aconin it split with one branch turning southwest to Paris in the 2nd Division zone of attack. The first major obstacle for the 1st Division was Missy Ravine, directly in the path of 2nd Brigade. This would allow 1st Brigade to make quicker progress until it had to contend with Chazelle Ravine 2.5 mile (4 km) further east. The 2nd Brigade would then have to deal with Ploisy Ravine 1.7 mile (3 km) beyond Missy Ravine. The 2nd Division would have to struggle with two arms of Vierzy Ravine, one of which cut completely across their sector. This meant that both the 1st and 2nd Divisions would have to contend with at least one ravine before the Moroccan 1st Division encountered the Chazelle Léchelle Ravine.

Дайындық

Фош уақыт пен орын жағынан күтпегендікке қол жеткізуді қалаған. 14 шілдеде Файолл резервтік әскерлер тобына, жеке танысқан, сенімді адамдардан басқа ешкімге сенбеуді, тек түнде ғана жылжуды, от жағудан аулақ болуды және кез келген күдікті жайтты хабарлауды бұйырған жарлық шығарды. Немістерді өз ниетімен шатастыру мақсатында Манген өзінің артиллериясын неміс алдыңғы қатарларынан алыс орналастырды, немiстер бұл позицияны қорғаныс тұғыны деп есептеді – неміс майдан шебінің қашықтығында болғанымен, жаудың қосымша күштерін немесе резервтерін келтіруді тежеуге мүміндік бермеді. Немістерді күтпеген жағдайға түсіру үшін Манген шабуыл басталғанға дейін екі американдық дивизияны бірден алға жылжытуды жоспарлады. 1-ші және 2-ші дивизиялар Кантиньи және Шато-Тьерри – Белло Вуд шайқастарынан кейін жаңадан әскер алуға мұқтаж болды. Екі дивизия да шілде айының басында 41-ші дивизиядан келген әскерлермен толықтырылды. 12 шілдеде, шабуыл басталғанға дейін алты күннен аз уақыт қалғанда, 1-ші және 2-ші дивизиялар жаңадан құрылған американдық III корпусына қарастырылды, ол бірдей тәртіпте француздық алтыншы армияға қосылды. Файолл штабының бастығы, генерал Фр, екі күннен кейін екі дивизияны Мангеннің ондық армиясына қосу туралы телеграмма жіберді.

1-ші дивизия

Американың 1-ші дивизиясы 16 шілдеде Компинье орманында тіктеп, неміс ұшақтарының анықталмауы үшін күні бойы орманның жасырын жерлерінде болды. 17 шілдеде дивизия Мортефонтенге жақын аймаққа, шамамен 8 миль (13 км) қашықтықтағы бастапқы ұрыс позициясына көшті. Сағат 21:00-де дивизия орман ішіндегі снарядтардан жасалған шұңқырлармен толы жолдар арқылы шығысқа қарай жылжуды бастады. Ұзақ өтпей, дауыл тұрып, жолдар батпаққа айналды. Жолдан шығып, тек молнияның жарығымен бағытталған жаяу әскер, колоннаны сақтап қалу үшін алдағы адамның жабдығынан ұстап алға жылжыды.

2-ші дивизия

Пакеттің ауысу бұйрығына американдық 2-ші дивизияның 2-ші далалық артиллерия бригадасының 14/15 шілде түнінде Бетцке көшуі туралы бұйрықтар кірді. Әскери генерал-майор Джеймс Г. Харборд өз естеліктерінде 2-ші дивизияның тағы бір құпия тапсырмаға тартылғанын, бөлімшелерінің нақты бағыты туралы дивизияға ешқандай ақпарат берілмегенін, сондықтан жаңа дивизия қолбасшысы келгенде, ол артиллерия мен пойыздар жетіспейтін командалық құрамды тапты, ал биліктегі ешкім қозғалыстың мақсатын немесе дивизияның қай кезде қайта жиналатынын білмеді. Сейсенбі күні түнде Бердулат Харбордқа олардың дивизиясы бейсенбі күні таңертең шабуылға шығатынын хабарлады. Дивизиямыз Эйн аймағында шашырап, Марсиллиге жететін біздің дивизиямызды белгісіз адам бұйрықтармен қарсы алады, бірақ олар қайда бару керектігін білмедім, олар жауапты қолбасшының білімінен және бақылауынан толықтай алынып тасталды және жабдықтау, қауіпсіздік және шабуылға қатысу тиімділігі үшін жауапты органдарға хабарланбаған бағытқа қарай жүк көлігімен және Франция арқылы сапармен 30 сағатқа созылатын жағдайға түсті. Генерал Бердулат пен оның адамдары оны қай жерде түсіру керектігін немесе оны уақытында орнына жеткізетін бұйрықтарды қайдан алуға болатынын айта алмады. 16 шілдеде Бердулатпен кездесу кезінде Бердулаттың операциялар офицері американдық 2-ші дивизия үшін шайқас бұйрығын жазуды ұсынды. 17 шілдеде Вивьерде болғанда, Марокконың 1-ші дивизиясының қолбасшысы генерал Альберт Дауган Харбордқа штаб бастығы полковник Анри Жиро дайындаған шайқас бұйрығын ұсынды. Харборд екі бұйрықты да қабылдамады, кейіннен: «Егер мен екі бұйрықтың біреуін қабылдап, апат орын алғанда, менің жағдайым қандай болар еді?» деді. 16/17 шілде күні кешке Харборд және оның штабы Рец орманның солтүстік шетіндегі Тайлефонтейндегі генерал-майор Роберт Л. Буллардтың штабына барды. Бұл жерде Харборд пен оның штаб бастығы, полковник Престон Браун «түннің қалған бөлігін карталарды зерделеуге және шабуыл бұйрығын дайындауға» жұмсады, ал аумақты тануға мүмкіндік болмады. Олардың қайда екені туралы ақпарат болмағандықтан, Харборд шабуылға бастауға тағайындалған бөлімнің бірінші болып жететінін немесе соңғы болып жететінін білмеді. Сондай-ақ, әр бөлімше командиріне шабуыл кезінде қажет болған жағдайда оны табуға болатын нақты орын тағайындалуы да маңызды болды. Американдық 2-ші дивизияның көп бөлігі 17 шілде күні таңертең Рец орманның батысына қарай ашық жерде келе бастады. Жаудың ұшақтары мен аэростаттарынан тығыз бұлтты жамылғымен қорғалған, олар шабуыл позициясына дейін он екі-он бес миль (24 км) қашықтықта түсірілді. Рец орманға кірген американдық 2-ші дивизия американдық 1-ші дивизия сияқты жағдайға тап болды. Олар Марокконың 1-ші дивизиясы, екі француздық екінші саптық дивизиясы, 30-шы корпустың дивизиясы, атты корпусы, танктер, корпустың және армияның артиллериясы және осы әскерлерді қолдаған барлық арнайы қызметтер арқылы алға жылжыды. 48 сағат бойы ұйықтамай жүрген ер адамдар әр тоқтаған сайын аяқтарына құлап, ұйықтап қалады. Бір тоқтағанда, колоннасының жоғалған жартысын іздеген офицер шаршаған теңізшінің алдынан жылқының жанына қадам басқандығын тапты. Теңізші жылқының қабырғасына басын сүйеп ұйықтаған, соның салдарынан қатардан шығып кеткен. Харборд осы оқиға туралы былай деді: «Барлық келген бөлімдер түнгі сапардың шаршатуы, белгісіз жерлерде кездейсоқ түсірілуі, ақпараттың жетіспеуі және автобус топтарының үйлестірілмеуінен туындаған шашырау туралы айтты. Оларда карталар, нұсқаулар болмады және оларға қайда бару керектігі айтылмады». Осының салдарынан 5-ші пулемет батальоны шайқас күні қаруларын алды, ал 4-ші пулемет батальоны қарусыз және оқ-дәрісіз орманға кірді. 6-шы пулемет батальоны қару-жарақ пен оқ-дәрі алып жүрсе де, жаяу әскермен бірге шабуылға шығу үшін ұшып шығу нүктесіне уақытында келмеді.

Paquette's order of transfer included orders for the 2nd Field Artillery Brigade of the American 2nd Division to move to Betz during the night of 14/15 July. In his memoirs Major General James G. Harbord, commander of the American 2nd Division, complained he “found the 2nd Division entering another disorganizing secret mission scattering its units with no information to the Division of their actual destination Thus when the new Division Commander arrived he found a command short of artillery and trains, and no one in authority there who had any idea as to the purpose of the movements or when, if ever, the Division might expect to be brought together again”. On Tuesday night Harbord was informed by Berdoulat his division would be in the attack on Thursday at daybreak. With his division “scattered through the Aisne Department our Division would arrive at Marcilly, where they would be met by an unknown with orders, but I knew nothing of where they were to go had been completely removed from the knowledge and control of its responsible Commander, and deflected by truck and by marching through France to a destination uncommunicated to any authority responsible for its supply, its safety or its efficiency in an attack thirty hours away. General Berdoulat and his people were unable to say where it would be debussed or where orders could reach it which would move it to its place in time." While visiting with Berdoulat on 16 July, Berdoulat's operations officer offered to write the battle orders for the American 2nd Division. Again on 17 July, while in Vivières, General Albert Daugan, commander of the Moroccan 1st Division, offered Harbord battle orders prepared by his chief of staff, Colonel Henri Giraud. Harbord refused both sets of orders stating later, “If I had accepted either orders and disaster had occurred, what would have been my position?”

During the evening of the 16/17 July, Harbord and his staff went to the headquarters of Major General Robert L. Bullard in Taillefontaine on the northern edge of the Forêt de Retz. Here Harbord and his chief of staff, Colonel Preston Brown, “spent the rest of the night studying maps and preparing our attack order” with no opportunity to reconnoiter the area.” Because he had no information regarding their whereabouts, Harbord had no idea if the unit he assigned to lead the attack would arrive first or last. Also of concern was that each unit commander be assigned a definite location where he could be found if needed during the attack. Much of the American 2nd Division began to arrive west of the Forêt de Retz out in the open mid morning on 17 July. Screened from enemy aircraft and balloons by dense cloud cover, they were debussed twelve to 15 mile (24 km) from their position for attack. Moving into the Forêt de Retz, the American 2nd Division found themselves experiencing the same conditions as the American 1st Division. They slogged their way forward through the Moroccan 1st Division, two French second line divisions, a division of the 30th Corps, a Cavalry Corps, tanks, Corps and Army artillery, and all the special services supporting these troops. Having gone without sleep for 48 hours, the men would fall asleep on their feet at every halt. After one such halt, an officer in search of the missing half of his column found a horse had stepped sideways in front of a tired marine. The marine had fallen asleep with his head pressed against the horse's flank and had broken the line. Harbord said of the experience, “All arriving units told of the weary night ride and the arbitrary debussment at unknown points, and of the lack of information and of an inevitable dispersion as a consequence of no co ordination of the several bus groups. They had no maps, no guides, and they were not told where to go.” As a consequence the 5th Machine Gun Battalion received its guns the day of the battle and the 4th Machine Gun Battalion made its way into the forest without guns and ammunition. The 6th Machine Gun Battalion, although carrying guns and ammunition, did not arrive at the jump off point in time to go over with the infantry.

Неміс әскері

1918 жылғы 19 маусымда бесінші шабуыл басталғанға дейін неміс 9-армиясы Румыниядан Шығыс майданнан Батыс майданға көшірілді. 23 маусымда 9-армия 18-армияның сол жағындағы және 7-армияның оң жағындағы секторға тағайындалды, ол неміс көзқарасынан Марна шығыңқысының оң жақ иығы болды. Үш корпус, әрқайсысы үш дивизиядан тұрады, 9-армияға тағайындалды. VII корпус сектордың оң жақ фланкіне, XIII корпус сол жақ фланкіне, ал XXXIX резервтік корпус ортадағы секторға тағайындалды. Сонымен қатар, төрт дивизия армия резервінде, ал бесінші дивизия 9-шы армия секторындағы армия тобы резервінде болды. XIII корпус Айн өзенінің оңтүстігінде орналасты. XXXIX резервтік корпус Айн өзенінің бойымен орналасты, Баварияның 11-ші дивизиясы оңтүстік жағалауда, ал Германияның 241-ші дивизиясы солтүстік жағалауда бекінді. Фош шабуылды құпия ұстауға тырысқанына қарамастан, 11 шілдедегі неміс құжаттары дезертирлердің оларды Рец орман аймағындағы үлкен әскер жиналуы және ірі шабуылға дайындық туралы хабардар еткенін көрсетті. Немістер шабуылдың Айн өзенінің оңтүстігінен басталатынын және негізгі күшті XIII корпуске қарсы бағытталатынын күтті. Айн өзенінің оңтүстігіндегі қорғанысын нығайту үшін немістер 241-ші дивизия секторына артиллериялық батареяларды орналастырып, оңтүстікке қарай артиллериялық отпен қамтамасыз етті. Неміс 46-шы резервтік дивизиясы VII корпусын қолдау үшін жеткізілді. Неміс 14-ші дивизиясы Айнның солтүстігіндегі XXXIX резервтік корпусын қолдауға орналастырылды, ал неміс 34-ші дивизиясы Айнның оңтүстігіндегі XXXIX резервтік корпусын қолдауға жеткізілді. Неміс 6-шы дивизиясы XXXIX резервтік корпус пен XIII корпус арасындағы сектор шекарасын нығайту үшін жөнелтілді. XIII корпусын қолдау үшін неміс 47-ші резервтік және 28-ші дивизиялар жеткізілді. 28-ші дивизия Айн өзенінің оңтүстік жағалауында шоғырландырылды. Соңында, VII корпустағы неміс 211-ші дивизиясының артиллериясы неміс 28-ші дивизиясының секторына ауыстырылды. 11 шілде күні кешке неміс 9-армиясының қолбасшысы генерал Йоханнес фон Эбен өзінің корпус командирлеріне Пернант, Боурпаир шаруашылығы, Виллерс-Хелоннан батысқа қарай және Шоуй төбелерінде мықты бекіністермен қарсылық шебін құруға бұйрық берді. Саконин-э-Брейль, Шаудун, Виерзи және Сент-Реми-Бланзиге жақын Маулой ормандығының батыс жиегінде мықты бекіністермен екінші қарсылық шебі де құрылуы керек еді. 12 шілде күні кешке қарай 9-армияның артиллериясы одақтастардың дайындықтарына барынша кедергі келтіру үшін жиналыс орындары мен шабуыл бағыттарына оқ атуды бастады. Сондай-ақ, Тейлефонтеннен шығысқа қарай одақтас жаяу әскер колонналарының қозғалысы байқалғаны туралы хабарлама келіп түсті.

On 19 June 1918, prior to the start of the fifth offensive, the German Ninth Army was transferred from Romania on the Eastern Front to the Western Front. On 23 June, the Ninth Army was assigned the sector to the left of the Eighteenth Army and the right of the Seventh Army which was, from the German perspective, the right shoulder of the Marne Salient. Three corps, each consisting of three divisions, were assigned to the Ninth Army. VII Corps was assigned the right flank of the sector, XIII Corps was assigned the left flank, and the XXXIX Reserve Corps was assigned the sector in the center. In addition, four divisions were held in Army reserve while a fifth division was held in Army Group reserve in the Ninth Army sector. XIII Corps was south of the Aisne River. XXXIX Reserve Corps straddled the Aisne with the Bavarian 11th Division positioned on the south bank and the German 241st Division on the north bank. Despite Foch's efforts to keep his attack secret, German documents from 11 July indicated deserters informed them of a large buildup of troops in the Forêt de Retz and of an impending large scale attack. The Germans expected the attack would be launched south of the Aisne River with the main thrust directed against the German XIII Corps. In an effort to strengthen their defenses south of the Aisne, the Germans placed artillery batteries in the German 241st Division sector assuring artillery enfilade fire to the south. The German 46th Reserve Division was brought up in support of the VII Corps. The German 14th Division was placed in support of the XXXIX Reserve Corps north of the Aisne and the German 34th Division was brought up in support of the XXXIX Reserve Corps south of the Aisne. The German 6th Division was brought up to shore up the sector boundary between the XXXIX Reserve Corps and XIII Corps. The German 47th Reserve and 28th Divisions were brought up to support the XIII Corps. The 28th Division was concentrated on the south bank of the Aisne. Finally, the artillery of the German 211th Division in VII Corps was transferred to the German 28th Division sector. On the evening of 11 July, General Johannes von Eben, commander of the German Ninth Army, sent orders to his corps commanders to establish lines of resistance with strong points at Pernant, Beaurepaire Farm, west of Villers Hélon, and the hills of Chouy. A second line of resistance with strong points at Saconin et Breuil, Chaudun, Vierzy, and the west edge of the Bois de Mauloy near St. Rémy Blanzy was also to be established. Beginning on the evening 12 July, artillery of the Ninth Army began firing on points of assembly and routes of approach in order to interfere as much as possible with Allied preparations. It was also reported that Allied infantry columns were spotted moving east from Taillefontaine.

Жарыс реті

Төменде 1918 жылдың 18 шілдесіндегі шайқас басталған кездегі негізгі әскер бөлімдерінің тізімі келтірілген. Барлық жағдайларда дивизиялар солтүстіктен оңтүстікке қарай тізімделген (Одақтастардың картасын қарағанда солдан оңға қарай).

Соғыс

Америкалық 1-ші дивизия француз XX корпусының ең солтүстік шабуыл аймағына тағайындалды, олардың солтүстігінде француз I корпусының 153-ші дивизиясы болды. Америкалық 2-ші дивизия ең оңтүстік шабуыл аймағына тағайындалды, олардың оңтүстігінде француздық 38-ші дивизия болды. Американың екі дивизиясының арасында Марокконың 1-ші дивизиясы орналасқан. Екі француз дивизиясы резервте қалды. Француздық 1-ші әуе дивизиясының 40 эскадрильясы әуеден қолдау көрсету үшін француздық 10-армияға қосылды. Алайда, ұшқыштарға берілген бұйрықтардан олардың негізінен барлау жұмыстарын жүргізу үшін келгені байқалды. Американың 1-ші дивизиясына француздық 253-ші далалық артиллерия полкі (көлікпен 75 мм далалық пушкаларды тасымалдайтын) және француздық 11-ші және 12-ші танк тобы (жеңіл танктер) қосылды. Француздық 58-ші дивизияның және француздық 288-ші далалық артиллерия полкінің артиллериясы, сондай-ақ француздық 11-ші және 12-ші танк тобы (ауыр танктер) американдық 2-ші дивизияға қосылды. Артиллерия атысы Катридегі жол қиылысында шоғырланды, бұл алға жылжу үшін қолдау батальоны ретінде тағайындалған 28-ші жаяу әскер 1-ші дивизиясының 3-ші батальонының 25%-ын жойды. Сағат 4:35-те одақтас артиллерия отын неміс 9-армиясына, неміс VII корпусының оңтүстік флангідегі неміс 202-ші дивизиясының секторларына, неміс XXXIX резервтік корпусының бүкіл майданына және неміс XIII корпусына бағытталды. Неміс XXV резервтік корпусының бүкіл фронты және VIII корпустың солтүстік флангі де артиллериялық оқ астына түсті. 26-шы және 28-ші жаяу әскер полктері гранатасыз шабуылға түсті, ал олардың оқ-дәрі тасымалдаушылары артқы жақта байланыстан тыс болды. Бастапқы шабуыл үшін 2-ші батальон 28-ші жаяу әскердің шабуыл батальоны ретінде қызмет етті, 3-ші батальон қолдау көрсетті және 1-ші батальон дивизия резервінде болды. Бастапқыда шабуылға қарсылық аз болды. Алайда, 28-ші жаяу әскердің солтүстігінде 153-ші француз дивизиясының аймағындағы мықты нүктесі Сент-Аманд фермасына жақындаған кезде оның флангтарына бағытталған қатты от басталды. 2-ші батальонның бір бөлігі солтүстік-шығысқа қарай бұрылды және ферма таңғы сағат 7-де алынды. Дивизияның солтүстігінде 2-батальон қазір Мисси Равиннің алдында тұрды, Манин француздар 153-дивизиясына бұл жерден аулақ жүруді бұйырды. Өркеннің батыс шетінде Ле Монт-д'Арли ауылы орналасқан. Өркеннің түбінде және солтүстікке қарай француздық 153-ші дивизияның секторында Саконин мен Брюль болды. Монт-д'Арлидің қарама-қарсы жағында, шатқалдың шығыс жағында Брюйль ауылы орналасқан. Төртінші ауыл, Мисси-о-Буа, 26-шы жаяу әскер секторындағы шатқалдың оңтүстік-шығыс жағында орналасқан. Немістердің артиллериясы, пулеметтері және жаяу әскерлері бүкіл шатқалда, сондай-ақ шығыс жағалауда артиллерия болды. Өркеннің батыс шетінің түбінде жаяу жүргіншілер көпірлері бар батпақ бар еді. 2-ші батальонның екі ротасы ойыстан өтуді қалап, Саконин мен Брюильдің автоматтық оғынан және Брюильдің артиллериялық оғынан жапа шекті. Екінші рет олар қатты зардап шеккен кезде екінші рет алға жылжи бастады. Бес француз танкісінің қиырға қарай қарай өрлеп, үшеуі артиллерия оғынан құрып, екеуі батпаққа батып кеткен. 2-ші және 3-ші батальон командирлері өздерінің күштерін біріктіріп, шатқалдың шығыс шетіне жету керек деп шешті. Басқа жерде белге дейін терең батпақты аралап, біріктірілген күш Мисси Равиннің шығыс жағалауына жетті және таңғы сағат 9:30-да барлық қаруларды басып алды. Қарулы топ Брейльдің шығысында тұрып, қақтығысты жалғастырды. Барлық офицерлерін жоғалтқаннан кейін 2-батальон бес шағын взводқа және әрқайсысына сержант басқаратын пулемет взводына қайта ұйымдастырылды. Бірлескен күш құламаның шығысына шабуыл жасағанда, 3-батальонның М ротасы Мон-д'Арли маңында резервте орналастырылды. Мұнда олар 2 және 3 батальонға арт жағынан шабуыл жасауға ниеттенген немістердің үлкен тобын көрді. М ротасының екі взводы немістерге атқылап, оларды үңгірге қамап әкетті. Олар кешкі сағат 4-ке дейін сонда тұрды. 20 офицер мен 500-ге жуық сарбаз қазба минометтері мен автоматтарымен тұтқынға алынды. Сол күні кейіннен сол үңгірде тағы бір үлкен топ неміс дәрігерлері табылды. Олар екі жақта да жараланғандарды емдеуге арналған ортақ көмек станциясында жұмыс істеді. Сағат 11:00-де 28-ші жаяу әскер полкінің командирі полковник Конрад Бэбкок 153-ші дивизияның француздарымен 2-ші батальонды өз секторына қайтару туралы кеңес берді. Алайда, француздар 153-ші дивизиясының шабуылда өз қарқынын ұстай алмады. Бұл осы дивизияның шабуыл аймағындағы оңтүстікке қарап орналасқан бекіністерге байланысты болды. Бұл бекіністер Во-Буэн қаласынан оңтүстік-батысқа қарай созылған платоны бақылайтын бірнеше мықты нүктелермен қоса, қолайлы жерді ұстанды. Бұл қорғаныс позициясы немістерге 28-ші жаяу әскердің шабуылдап келе жатқан жағына оқ атуға мүмкіндік берді. Немістер бұл позицияны Суассонды қорғаудың кілті деп есептеді. Неміс XIII корпусы шабуыл туралы хабардар болғанда, ол бірінші болып күшейтілді; бастапқыда бір бригадамен, содан кейін күнінің соңында үш бригадамен. Француздық 153-ші дивизия ақыры Саконин мен Брюльді басып алды және американдықтарды ауыстыру үшін батальон жіберді. 2-батальонның барлығы сағат 14:00-ге дейін өз шабуыл аймағына оралды.

The American 1st Division was assigned to the northernmost attack zone in the French XX Corps sector with the French 153rd Division of the French I Corps to their north. The American 2nd Division was assigned to the southernmost attack zone with the French 38th Division to their south. Sandwiched between the two American divisions was the Moroccan 1st Division. Two French divisions were held in reserve. 40 squadrons of the French 1st Air Division were attached to the French Tenth Army to provide air support. However, the orders given to the aviators indicate they were there principally to provide reconnaissance. Attached to the American 1st Division were the French 253rd Field Artillery Regiment (truck carried 75mm field guns), and the French 11th and 12th Tank Groups (light tanks). The artillery of the French 58th Division and the French 288th Field Artillery Regiment as well as the French 11th and 12th Tank Groups (heavy tanks) were attached to the American 2nd Division. The artillery fire, which was concentrated on the crossroads at Cutry, inflicted 25% casualties on the 3rd Battalion, 28th Infantry, 1st Division which was designated as the support battalion for the advance. At 4:35am, Allied artillery fire was directed at the German Ninth Army in the sectors of the German 202nd Division on the southern flank of the German VII Corps, the entire front of the German XXXIX Reserve Corps and the German XIII Corps. The entire front of the German XXV Reserve Corps and the northern flank of the German VIII Corps in the German Seventh Army also came under artillery fire. Both the 26th and 28th Infantry Regiments went into the attack without grenades and their ammunition carriers were out of contact to the rear. For the initial assault, 2nd Battalion served as the 28th Infantry's assault battalion with 3rd Battalion following in support and 1st Battalion held in division reserve. Initially the attack was met with little resistance. However, 28th Infantry began taking heavy fire directed at its flanks as they approached Saint Amand Farm, a strong point in the French 153rd Division's zone to their north. A portion of 2nd Battalion veered northeast and the farm was taken by 7:00am. Well north of the division boundary, 2nd Battalion was now directly in front of Missy Ravine, which the French 153rd Division was told by Mangin to avoid. On the western edge of the ravine was the village of le Mont d’Arly. At the bottom of the ravine and further north into the French 153rd Division sector was Saconin et Breuil. Directly across from le Mont d’Arly, on the eastern lip of the ravine, was the village of Breuil. A fourth village, Missy aux Bois, was on the southeastern lip of the ravine in the sector of 26th Infantry. The Germans had artillery, machine guns, and infantry emplacements throughout the ravine as well as artillery on the eastern bank. Across the bottom of the western edge of the ravine was a swamp with footbridges. When two companies of 2nd Battalion attempted to cross the ravine they were met with withering machine gun fire from Saconin et Breuil and artillery fire from Breuil. A second attempt saw them advance another while taking heavy casualties. Of the five French tanks that ventured down the slopes of the ravine, three were destroyed by artillery fire and two sank in the swamp. The commanders of the 2nd and 3rd Battalions decided they needed to combine forces to reach the eastern edge of the ravine. Wading elsewhere through the waist deep swamp, the combined force made it up the eastern bank of Missy Ravine and captured all the guns by 9:30am. While still under heavy machine gun fire, the men formed a consolidated line east of Breuil. Having lost all of its officers, 2nd Battalion was reorganized into five small platoons plus a machine gun platoon, each commanded by a sergeant. While the combined force was attacking east across the ravine, Company M of 3rd Battalion had been placed in reserve near le Mont d’Arly. Here they spotted a large group of Germans emerge from a cave intending to attack the 2nd and 3rd Battalions from the rear. Two platoons from M Company fired on the Germans and drove them back into the cave where they held out until 4:00pm. Twenty officers and about 500 soldiers were captured along with trench mortars and machine guns. Later in the day, another large group of German medical personnel were discovered in the same cave. These were put to work in a common aid station treating wounded from both sides. By 11:00am, Colonel Conrad Babcock, commander of 28th Infantry Regiment, was conferring with the French of the 153rd Division about moving 2nd Battalion back into its own sector. However, the French 153rd Division was failing to keep abreast in the attack. This was due in large part to the southward facing entrenchments in the division's zone of attack. These entrenchments followed favorable terrain with a series of strong points which dominated the plateau running southwest from the town of Vauxbuin. This defensive position allowed the Germans to fire into the open flank of the 28th Infantry which was attacking across their front. The Germans considered this position to be the key to defending Soissons. When the German XIII Corps was informed of the attack, it was the first to be reinforced; initially by one brigade and then three more brigades later in the day. The French 153rd Division eventually took Saconin et Breuil and sent a battalion to relieve the Americans. All of 2nd Battalion was back in their attack zone by 2:00pm.

26-шы жаяу әскер полкі

26-шы жаяу әскер полкі таңғы сағат 5:30-да бірінші мақсатын басып алды және Мисси-о-Буаға дейін жарты жолда тоқтады. Полк шығысқа қарай қозғалысын жалғастырып, таңғы сағат 9-да Мисси шатқалының оңтүстік жиегінде Мисси-о-Буа ауылын басып алды. Олар Мисси-о-Буадан шығысқа қарай шамамен жылжыды, бірақ Сойсон-Париж тас жолының батысында, жолдың шығыс жағынан келген пулеметтен атылған оқтардан тоқтатылды.

1-бригада

1-ші бригада аралық мақсатқа, La Glaux Tillieul – La Glaux сызығына қарай шығысқа жылжыды, қадамдар әр екі минут сайын жылдамдап қозғалатын артиллериялық қолдаумен. Бұлақтардың алға жылжуын тежемегендігіне байланысты, бригада секторының солтүстігіндегі 16-шы жаяу әскердің сол жақ фланкі ашық қалды. Оңтүстіктегі 18-ші жаяу әскер 16-шы жаяу әскермен бірқатар жылжуға қол жеткізді. 18-ші жаяу әскердің оң жағындағы Марокконың 1-ші дивизиясы бірінші мақсатқа жетті, бірақ одан кейін жылдамдығы әр 4 минутқа төмендеді. 18-ші жаяу әскер алға жылжығанда олардың оң жақ фланкі ашық қалды және Cravançon Farm-нан келіп жатқан тікелей пулеметтен атысқа түсті. Полковник Франк Паркер мәселені шешу үшін 18-ші жаяу әскердің бір бөлігін Марокконың 1-ші дивизиясының аймағына жіберді. Көп ұзамай Cravançon Farm америкалықтардың бақылауына көшті. 16-шы және 18-ші жаяу әскер полктері Vauxbuin-дегі пулеметтерден оңтүстікке қарай жеткілікті қашықтықта болды, соның салдарынан олардың ату қабілетіне ілікпеді және таңғы сағат 8:30-ға қарай екі полк та Soissons–Paris тас жолын кесіп өтті. Екі полк та қайта құрылып, Chaudun Position арқылы жылжып, Chaudun-ның солтүстігіндегі бидай егістіктерін басып алды. Таңғы сағат 11:00-ге қарай американдық 1-ші дивизия Фош күткен екі мақсатты да иеленді. Бердулат өзінің ерте жетістігін пайдалануды көздегендіктен, американдық 1-ші дивизияға Crise өзенінің оңтүстік шығуларын бөгеу үшін Berzy le Sec – Buzancy сызығына баруға бұйрық берді. Француздық 153-ші дивизияға Berzy le Sec-ті басып алу, ал Марокконың 1-ші дивизиясына Buzancy-ді алу міндеті жүктелді. 1-ші дивизия түстен кейін сағат 17:00-де қайтадан шабуылға дайындалуға жұмылды. Vauxbin Position-нан келіп жатқан күшті тікелей пулеметтен атысты басуға артиллериялық қолдау ала алмағандықтан, 2-ші бригада 2-ші мақсаттан әрі жылжуға мүмкіндік таппады. 1-ші бригада Buzancy-дің солтүстігіндегі үшінші мақсатта болды. Chaudun-ды басып алу оқиғасы – даулы тарихтың бір бөлігі. Онда оңтүстіктен теңіз жаяу әскерлері, солтүстіктен 18-ші жаяу әскер және сенегалдықтар қатысты. 18-ші жаяу әскердің тарихшысының мәлімдемесіне сәйкес, Chaudun полк тарапынан басып алынып, француздарға тапсырылды. Алайда, теңіз жаяу әскерлері корпусының тарихшылары 18-ші жаяу әскердің нұсқасын жоққа шығарып, "қала 1-ші дивизиядан ешкім қатыспаған 5-ші теңіз жаяу әскерлерінің A ротасымен, сондай-ақ бірнеше еріктілермен басып алынды" деді. Америкалық шайқас ескерткіштері комиссиясы жариялаған мәлімдемеде "қала, марокколық дивизияның аймағында, 18 шілдеде 2-ші дивизияның қатысуымен шабуылда басып алынды. Шабуыл оңтүстіктен басталды" делінген. Таңғы сағат 10:00-де Марокконың 1-ші дивизиясы, танктердің көмегімен, Villemontoire шатқалының оңтүстік жиегіндегі Rapière-ге шабуыл жасады. Неміс қорғанысы күйреп, Villemontoire-дің арғы жағына қарай шегінді. Түске қарай 2-ші батальон, 110-шы гранадерлер, 28-ші дивизия Chazelle шатқалының батыс жағында оқшауланды және Soissons–Paris тас жолының шығысында жиналу позициясына қайтаруға мәжбүр болды. 3-ші батальон, 110-шы гранадерлер, 28-ші дивизия резервтік позициясынан Léchelle маңындағы сектордың солтүстік бөлігін қорғау үшін шақырылды. Батальонға бронетранспорттық құралдармен көмектескен аралас күш шабуыл жасады. Шабуылдаушы күш неміс позициясын оңтүстіктен Charentigny бағытында қоршауға тырысты. Неміс артиллериясының қателікпен жасаған атыстары өз әскерлеріне түсіп, ауыр жарақаттарға әкелді және батальонды Buzancy-дің солтүстігіне шегінуге мәжбүр етті. Түске қарай Марокконың 1-ші дивизиясы өз кестесіне сәйкес алға жылжыды, бірақ оған екі американдық дивизия да үлкен көмек көрсетті. Алайда, олардың шабуылдары екі жақта да американдықтардың өз секторларына енуіне байланысты тоқтады. Күннің соңында дивизия солтүстік фланкімен Chaudun-ның солтүстігіндегі 18-ші жаяу әскермен байланысу үшін сәл шегінді. Оңтүстік фланкінде олар оңтүстік-шығысқа қарай жылжып, Léchelle шатқалының оңтүстік жиегін ұстап тұрған 5-ші теңіз жаяу әскерлері жасағымен байланысты.

1st Brigade advanced eastward to the intermediate objective, the line La Glaux Tillieul – La Glaux, behind a rolling barrage advancing at the rate of every two minutes. Because their advance was not slowed by ravines, the left flank of the 16th Infantry on the north of the brigade sector became exposed. Further to the south 18th Infantry was able to keep pace with 16th Infantry. The Moroccan 1st Division, on the right flank of 18th Infantry, kept pace to the first objective but slowed to every 4 minutes beyond that point. As 18th Infantry pushed forward their right flank became exposed and they started taking enfilading machine gun fire from Cravançon Farm. Colonel Frank Parker sent an element of 18th Infantry into the Moroccan 1st Division's zone to deal with the problem. Shortly thereafter, Cravançon Farm was in American hands. Both the 16th and 18th Infantry Regiments were far enough south of the machine guns at Vauxbuin to be out of range and by 8:30am both regiments had crossed the Soissons–Paris road. Both regiments reformed and advanced through the Chaudun Position to take the wheat fields north of Chaudun. By 11:00am, the American 1st Division captured both objectives Foch had hoped for by the end of the day. Berdoulat, wishing to exploit his early success, issued orders for the American 1st Division to reach the line Berzy le Sec – Buzancy facing northeast to block the southern outlets of the Crise River. The French 153rd Division was tasked with capturing Berzy le Sec and the Moroccan 1st Division was assigned the taking of Buzancy. 1st Division spent the afternoon preparing to go on the attack again at 5:00pm. Unable to secure artillery support to suppress the heavy enfilading machine gun fire from the Vauxbin Position, 2nd Brigade was unable to advance beyond the 2nd objective. 1st Brigade was on the third objective just north of Buzancy. The events surrounding the taking of Chaudun are a piece of disputed history. It involves Marines from the south, 18th Infantry soldiers from the north, and the Senegalese. According to the 18th Infantry's historian, Chaudun was taken by the regiment and turned over to the French. But Marine Corps historians reject the 18th Infantry version claiming “the town was taken by Company A, 5th Marines, with some hangers on, none of whom were from the 1st Division.” The statement published by the American Battle Monuments Commission says “the town, in the zone of the Moroccan division, was captured on July 18 in an attack in which the 2nd Division participated. The attack was launched from the south." About 10:00am, the Moroccan 1st Division, aided by tanks, mounted an attack toward the Rapière at the southern edge of the Villemontoire Ravine. The German defenses collapsed and ran to the rear past Villemontoire. By noon the 2nd Battalion, 110th Grenadiers, 28th Division was isolated on the western lip of Chazelle Ravine and forced to withdraw to rally positions east of the Soissons–Paris road. The 3rd Battalion, 110th Grenadiers, 28th Division was called forward from their reserve position to defend the northern portion of the sector near Léchelle. The battalion was attacked by a mixed force assisted by armored vehicles. The attacking force tried to envelop the German position from the south in the direction of Charentigny. Short rounds from a German artillery barrage mistakenly fell on its own troops causing heavy casualties and forced the battalion to withdraw north of Buzancy. By midday, the Moroccan 1st Division had pushed forward on its own schedule but had been greatly assisted by both American divisions on its flanks. However, their attack stalled due to the Americans encroaching into their sector on both sides. By the end of the day the division withdrew slightly on its northern flank to connect with the 18th Infantry just north of Chaudun. On its southern flank they advanced southeastward to connect with the 5th Marines holding the southern edge of Léchelle Ravine.

5-ші теңіз жаяу әскері

5-ші теңіз жаяу әскері полкінің белгіленген шабуыл аймағы 2-ші дивизияның солтүстік (сол) қанаты болды. 6-шы теңіз жаяу әскері полкі Бердулаттың бұйрығымен XX корпусының жалпы резерві ретінде тағайындалғандықтан, 5-ші теңіз жаяу әскеріне толық бригаданың шабуылдық фронты берілді. Бұл 5-ші теңіз жаяу әскерінің командирі, подполковник Логан Феландты, стандартты шабуыл, қолдау, резервтік құрылым орнына екі шабуыл батальонын қолдануға мәжбүр етті. Полк үшін шығу шебі Forêt de Retz орманында орналасты және 3-ші бригадамен байланысу үшін оңтүстік-шығысқа қарай созылды, олардың шығу шебі орманның шығысындағы далаларда болды. Стандартты құралымда шығу шебіне жақындаған 1-ші батальон, артиллериялық оқ жауғаннан кейін көп ұзамай, соңғы аралықты қос қарқынмен жүріп өтті. Одан кейін 2-ші батальон оң жағына орналасты, ал толық емес 3-ші батальон қолдау үшін ілесіп келді. Шабуылдың алдыңғы қатарындағы теңіз жаяу әскерлерінің шамамен жартысы бағытты өзгерте алмады. 2-ші батальонның үш ротасы оңтүстікке тым шарықтап, 9-шы жаяу әскері секторын кесіп өтті. Олар француздық 38-ші дивизиясының шабуыл аймағындағы дивизияның оңтүстік шекарасынан сәл асып, Вокскастильді тазалап жатқан 23-ші жаяу әскерінің бөлімдеріне қосылды. 5-ші теңіз жаяу әскерінен және 23-ші жаяу әскерінен бір топ американдықтар, жоғалған болуы мүмкін, Мисси-о-Буа мен Сосон қалалары арасында, Сосон-Париж тас жолына жақын жерде түскі уақытта тұтқындалды. Бұл топ француздық XX корпусының және неміс корпусының бүкіл фронтын кесіп өтті. 1-ші батальонның 49-шы ротасы Марокконың 1-ші дивизиясымен байланысты тоқтатты. Көптеген сенегалдықтар Бои-дю-Кесноны айналып өту үшін солтүстікке бұрылды, ал 49-шы рота Maison Neuve және Chaudun қалаларынан атыс ала бастады. Maison Neuve 5-ші теңіз жаяу әскерінің шабуыл аймағының солтүстік шекарасынан сәл асып, ал Chaudun Марокконың 1-ші дивизиясының шабуыл аймағының солтүстік шекарасына жақын болды. 1-ші батальонның 17-ші ротасы, 2-ші батальонның 55-ші ротасының бір бөлігі (батальондар арасында байланыс орнатумен тапсырылған) және шамамен 20 сенегалдық жауынгерлер 49-шы ротамен бірге Chaudunға жылжыды. Ауыр шайқастан кейін, таңғы сағат 9:00 шамасында Chaudun теңіз жаяу әскері мен сенегалдық жауынгерлердің қолына көшті, ал теңіз жаяу әскерінің басқа бөлімдері Maison Neuve-ді тазартып жатты.

The assigned attack zone of the 5th Marine Regiment was the northern (left) flank of the 2nd Division. Because the 6th Marine Regiment was designated as general reserve for XX Corps by Berdoulat, the 5th Marines were assigned the attack frontage of an entire brigade. This forced Lieutenant Colonel Logan Feland, commander of the 5th Marines, to use two assault battalions rather than the standard assault, support, reserve formation. The jump off line for the regiment was well back in the Forêt de Retz and stretched southeast to liaise with 3rd Brigade whose jump off line was in the fields east of the forest. Approaching the jump off line in standard formation, 1st Battalion double timed the final stretch not long after the barrage started. The following 2nd Battalion deployed to its right and the understrength 3rd Battalion followed in support. Approximately half of the Marines in the frontline assault failed to make the change of direction. Three of 2nd Battalion's companies wheeled too far to the south and crossed the 9th Infantry sector. It joined elements of 23rd Infantry clearing Vauxcastille which was just over the division's southern boundary in the attack zone of the French 38th Division. A group of Americans from the 5th Marines and 23rd Infantry, apparently lost, were captured around noon between Missy aux Bois and Soissons near the Soissons–Paris road. This group crossed the entire front of French XX Corps and a German Corps. 49th Company, 1st Battalion lost contact with the Moroccan 1st Division's liaison not long after breaking onto the fields of the plateau. Most of the Senegalese turned north to flank the Bois du Quesnoy while 49th Company started taking fire from Maison Neuve and Chaudun. Maison Neuve was just over the northern boundary of the 5th Marine's attack zone while Chaudun was near the northern boundary of the Moroccan 1st Division's attack zone. 17th Company of 1st Battalion, part of 2nd Battalion's 55th Company (detailed with maintaining liaison between battalions), and about 20 Senegalese fighters moved with 49th Company on Chaudun. After heavy fighting, Chaudun fell to the Marines and the Senegalese fighters around 9:00am while other Marine elements cleared Maison Neuve.

9-шы жаяу әскер полкі

17 шілде күні 9-шы жаяу әскер полкінің командирі полковник Лэрой Аптон екі ротадан басқа барлық бөлімдерін Рец орман арқылы өткізіп, түн ортасына дейін жаңа позицияларға жеткізді. L және M роталары тиісінше сағат 4:15 және 3:00-ге дейін орналаспады. 9-шы жаяу әскердің шабуылын 1-ші батальон бастады, ал 2-ші батальон қолдау көрсетіп, 3-ші батальон резервте болды. Сол жақтағы теңізшілер бірнеше минут кешіккендіктен және қолдау танктері уақытында келмегендіктен, 9-шы жаяу әскер сол жақтан бірден пулеметтен атылуын бастан кешірді. 1-ші батальон солға бұрылып, отқа қарсы тұрып, Верте Фей фермасына қарай жол ашты. Сағат 5:45 шамасында қолдау танктері майданға жетіп, ферманы айналып өтті. Сол кезде 5-ші теңізшілер полкінің бөлімдері орманнан шығып, Верте Фей фермасын басып алды. 1-ші батальон солтүстік-шығысқа қарай жылжып, 5-ші теңізшілердің шабуыл аймағын кесіп өтіп, Марокконың 1-ші дивизиясының секторындағы Maison Neuve үшін шайқасты. 3-ші батальон полк резервінде болуға тиіс болғанымен, M ротасының командирі лейтенант Ладислав Янда өзінің ротасының 1-ші және 2-ші батальондар солға бұрылғанда және басқа әскерлер оң жақтан жақындағанда, алғашқы толқынмен жылжып бара жатқанын байқады. Янда ротасын дұрыс бағытта ұстап тұрғанда, оң жақтағы әскерлердің 23-ші жаяу әскер екені туралы хабар алды. Сағат 5:15-ке дейін M ротасы 9-шы жаяу әскердің шабуыл аймағының оңтүстік шекарасындағы Боурпеир фермасын басып алды, дәл сол кезде артиллериялық оқ фермадан өтті. Тірі қалған немістерді ұстап алғанда, I ротасынан бір взвод келді. Ферманы басып алу кезінде M ротасы күшінің шамамен қырқ пайызын жоғалтты. Боурпеир фермасын қосқаннан кейін көп ұзамай, M ротасы Вирзи шатқалының арғы жағынан артиллерия мен пулеметтен атылуын бастан кешірді. Олар шатқалдың жиегінде тоқтағанда, көзден жас шығаратын газға ұшырады. М ротасының қалғандары төбеден төмен құлап, шатқалды кесіп өтіп, қарама-қарсы беткейге, қару орналасқан жерге көтерілді. Неміс артиллериялық экипаждары шатқалдан өткен бидай егісі арқылы шегінді. Ұзақ уақытқа тоқтап, демалып, M ротасы Виерзидің солтүстік-шығысына қарай жылжуын жалғастырды; сағат 9:20-да сол жерге жетті. Шабуылдың басында 23-ші жаяу әскер оңтүстік-шығысқа бұрылып, Вокскастильге жеткенше жақсы тәртіппен жылжыды, онда олар күшті қарсылыққа тап болды. Оң қанаты ашық қалғандықтан, 1-ші және 2-ші батальондардың бөлімдері француздық 38-ші дивизияның шабуыл аймағына өтті, ал 3-ші батальонның бөлімдері біртіндеп алға жіберілді. 23-ші жаяу әскер Вокскастильді қоршап алды және ауыр шайқастан кейін немістер қаладан ығыстырылды. Вокскастильден қашқан немістердің көпшілігі жақын жердегі үңгірлерге тығылып, бірақ түстен кейін ұсталды.

On the night of 17 July, Colonel LaRoy Upton, commander of the 9th Infantry Regiment, managed to get all but two of his companies through the Forêt de Retz and into position before midnight. Companies L and M were not in position until 4:15am and 3:00am, respectively. 1st Battalion led the 9th Infantry attack with 2nd Battalion following in support and 3rd Battalion in reserve. Because the Marines on their left were a few minutes late and the supporting tanks had not arrived on time, 9th Infantry began taking flanking machine gun fire from their left almost immediately. 1st Battalion turned left to face the fire and fought their way north toward Verte Feuille Farm. At about 5:45am the supporting tanks caught up to the front line and circled around the farm. At about the same time elements of the 5th Marines charged out of the woods to capture Verte Feuille Farm. 1st Battalion continued northeast, cutting across the 5th Marines attack zone into the Moroccan 1st Division's sector to fight at Maison Neuve. Although 3rd Battalion was supposed to be in regimental reserve, Lieutenant Ladislav Janda, commander of Company M, noticed his company was advancing with the first wave as 1st and 2nd Battalion veered off to the left while other troops were approaching from the right. While Janda kept his company on course, he received word the troops on his right were from 23rd Infantry. By 5:15am, Company M had seized control of Beaurepaire Farm on the southern boundary of 9th Infantry's attack zone, just as the rolling barrage passed the farm. While rounding up the surviving Germans a stray platoon from Company I arrived. In taking the farm, Company M lost about forty percent of its strength. Soon after leaving Beaurepaire Farm, Company M began taking artillery and machine gun fire from across Vierzy Ravine. The company had halted at the edge of the ravine when they were hit with tear gas. Plunging down the slope, what remained of Company M crossed the ravine and scrambled up the opposite slope where the gun emplacements were located. The German gun crews had retreated through the wheat field beyond the ravine. Pausing for a short while to recover, Company M continued its advance to a point about north northeast of Vierzy; reaching there by 9:20am. Early in the attack, 23rd Infantry made the turn to the southeast and proceeded in good order until they reached Vauxcastille where they met stiff resistance. With their right flank exposed, elements of both the 1st and 2nd Battalions moved into the French 38th Division attack zone while elements of 3rd Battalion were sent forward piecemeal. 23rd Infantry surrounded Vauxcastille and, after heavy fighting, the Germans were driven from the town. A large number of the Germans who fled Vauxcastille hid in the nearby caves but were captured later in the afternoon.

Қайырлы күн !

Таңертеңгі уақытта 9-шы және 23-ші жаяу әскерлерінің командирлері өздерінің командалық пункттерін Боурпеир фермасына жылжытты. Оларға 3-ші бригаданың командирі, бригадир генерал Хансон Эли және оның штабы түстен кейін қосылды. Харборд Элиге келесі күнгі шабуыл туралы бұйрық берді. Дегенмен, шабуылға арналған бастапқы позициялар әлі басып алынбаған еді. Эли өзінің полк командирлерін және 5-ші теңізшілер полкін кешкі шабуылға дайындауға кірісті. Жоспар бойынша шабуыл сағат 18:00-де басталуы керек еді, бірақ француздық танк командирі 19:00-ден бұрын дайын бола алмайтынын мәлімдеді. Эли жаяу әскерге дайын болғанда, бірақ кешкі сағат 6:00-ден кешіктірмей шабуыл жасауға, ал танкілер мүмкіндігінше тезірек шабуылға қосылуға бұйрық берді. Шабуыл кешкі сағат 7-де басталды. 9-шы жаяу әскері, 5-ші теңізшілер полкімен күшейтіліп, Виерзи ойысының солтүстік секторында шабуыл жасап, шығысқа қарай жылжиды. Жоспар бойынша екі батальон шабуылға түсіп, екі батальон қолдау көрсетуі керек еді, ал майданның ені кең болды. Шабуылдың бастапқы кезінде оң жақтан қарсылық болды. Шамамен 2 км алға жылғаннан кейін, шабуыл сол жақтан Лешель Вудс және Равиннен ауыр пулеметтенуге ұшырады. Алдыңғы қадамның сол жақ фланғында 2-ші батальон, 5-ші теңізшілер полкі отпен бірге солтүстік-шығысқа бұрылды. Немістер қарқынды артиллериялық оқ жаудырғанда, танкілер бағытын өзгертіп, теңізшілердің алдыңғы қатарынан артқа шегінді, ал артиллериялық оқтар олардың соңынан ерді. Оқ жаудырғаннан кейін, теңізшілер қорғаныс позицияларын тазартып, шығысқа қарай жылжи берді. Осы қорғаныс позициялары марокколықтардың шабуылын тоқтатқан еді. Немістердің оңтүстік фланғы толыққанды ашық қалды. Вокскастиль үшін болған шайқас түстен кейін жалғасқанда, немістер Виерзиді қайта басып алып, қаланы қатал қорғады. 23-ші жаяу әскері, сол жақта 2-ші батальон және оң жақта 1-ші батальон (әрқайсысы 3-ші батальонның бөліктерімен және 9-шы жаяу әскерінің бірнеше сарбаздарымен араластырылып) кешкі сағат 6:30-да шабуыл жасады. Сағат 19:15 шамасында марокколық әскерлер мен 15 танк батальоны ауыр пулеметтену және артиллериялық оқпен бірге шабуылға қолдау көрсетті. Жағдайды одан да қиындатқан XX корпустың француздық 38-ші дивизиясы болды. 2-ші дивизияның оңтүстік секторында жұмыс істеп, олар америкалықтардан жақсырақ, Парси және Тигниге қарай Монтрембоф Ферме – Боис де Маулой сызығында солтүстік және шығысқа шабуыл жасады. Француздық 38-ші дивизия Виерзиді қоршауға алу қаупін тудырғандықтан, немістер қаланы тастап кетуге мәжбүр болды. 2-ші дивизияның екі бригадасына командалық пункттерін Виерзиге көшіруге бұйрық берілді. Виерзи түскеннен кейін, 1-ші батальон шығысқа қарай қаладан тысқары жылжиды.

By mid morning both the 9th Infantry and 23rd Infantry commanders moved their command posts forward to Beaurepaire Farm. They were joined by Brigadier General Hanson Ely, commander of 3rd Brigade, and his staff just past noon. Around mid afternoon, Harbord advised Ely of the attack order for the following day. However, the start positions for the attack had not yet been captured. Ely set about getting his regimental commanders and the 5th Marines prepared to make a late afternoon attack. The plan called for the attack to start at 6:00pm but the French tank commander said he could not be ready before 7:00pm. Ely then ordered the infantry to attack when ready but not later than 6:00pm, with the tanks to join the attack as soon as possible. The attack eventually commenced at 7:00pm. 9th Infantry, reinforced with the 5th Marines, attacked in the northern sector of Vierzy Ravine and moved east. The plan called for two attacking battalions with two battalions in support on a front over a wide. From the outset the attack met with resistance on the right front. After advancing about 1 mile (2 km), the attack ran into heavy enfilading machine gun fire from Léchelle Woods and Ravine on the left flank. On the left flank of the advance, 2nd Battalion, 5th Marines turned northeast toward the fire following the support tanks. When the Germans fired an intense artillery barrage, the tanks reversed course and retreated through the Marines' front line with the artillery barrage following in their wake. When the barrage passed, the Marines cleared out the defensive positions and continued east. These same defensive positions had been holding up the Moroccan attack. The German southern flank was now completely exposed. While the fight for Vauxcastille was playing out all afternoon, the Germans reoccupied Vierzy and fiercely defended the town. 23rd Infantry with 2nd Battalion on the left and 1st Battalion on the right (each with parts of 3rd Battalion and some men from 9th Infantry intermingled) attacked around 6:30pm. At about 7:15pm, a battalion of Moroccan troops and 15 tanks supported the attack in conjunction with heavy machine gun and artillery fire. Adding to the confusion was the French 38th Division of XXX Corps. Operating in the sector south of 2nd Division, they were attacking to the north and east on a line Montrembœuf Ferme – Bois de Mauloy toward Parcy et Tigny, well beyond the Americans. Because the French 38th Division threatened to envelop Vierzy the Germans were forced to vacate the town. Both brigades of the 2nd Division were ordered to move their command posts to Vierzy. After Vierzy fell, 1st Battalion pushed east to a point beyond the town.

Неміс әскері

Осы шабуыл туралы алдын ала хабардар болғандарына қарамастан, немістер оның ауқымына толыққанды дайындалмай келді. Түске дейін, Айн өзенінің оңтүстігіндегі неміс 9-армиясының барлық майданы және неміс 7-армиясының оң жағы Воксбуэн – Мисси-о-Буа – Шодон – Виерзи – Виллер-Элонның шығысы – Виллер-ле-Пти – Шуи – Нёйи-Сен-Фрон – Маконьи – Брёйіл сызығына дейін шегінді. Алға жылжуды тежеу үшін неміс 46-шы резервтік дивизиясына Айн өзенінен оңтүстікке қарай жылжу және Бузансидің шығысындағы төбелерде қорғанысқа дайындалу бұйрығы берілді. Бұған қоса, қазіргі уақытта Вриньиде орналасқан 211-ші дивизия және әлі желіде емес 3-ші резервтік дивизияның бөлімдері неміс 9-шы армиясының қарамағына берілді. Түстен кейін жағдай нашарлай түскендіктен, неміс мұрагер ханзадасы армия тобы 20-шы дивизияны Айн аңғары арқылы Сермуазға, ал 9-шы дивизияны Весль аңғары арқылы Фисмеге жол тартты. Екі дивизия да, сондай-ақ 19-шы қосалқы дивизия 7-ші армияға қарастырылды. Сонымен қатар, 51-ші резервтік дивизия, 10-шы дивизия және 33-ші дивизия 7-ші армия резервіне қосылды. Әскерлерге шегінуге болмайтыны және кез келген жағдайда ұстанысты сақтау керектігі ескертілді. 18 шілдедегі неміс мұрагер ханзадасы армия тобының соғыс күнделігінде неміс 9-шы армиясының көп бөлігі 15 шілдедегі Марне-Реймс шабуылына қолдау көрсету үшін жіберілгені көрсетілген. Сондай-ақ, неміс 9-шы армиясын құрайтын дивизиялар толық құрамына келмегені және көптеген сарбаздар испан тұмауынан зардап шеккені айтылған. Одақтастардың шабуылдарының кең ауқымды болғаны анықталғанда, армия тобы одақтастардың алға жылжуын тоқтату үшін резервке ие болмады. Күнделікте одақтастардың Суассонға жасаған шабуылы бүкіл неміс 7-ші армиясын қоршау қаупіне ұшыратқаны да мойындалған. Күннің соңында армия тобы Марнаның оңтүстігіндегі әскерлерге түнде солтүстік жағалауға шегінуге бұйрық берді.

Despite foreknowledge of the attack, the Germans were overwhelmed by its magnitude. By noon, the entire front of the German Ninth Army south of the Aisne and the right of the German Seventh Army had been pushed back to the line Vauxbuin – Missy aux Bois – Chaudun – Vierzy – east of Villers Hélon – Villers le Petit – Chouy – Neuilly Saint Front – Macogny – Breuil. To slow the advance, the German 46th Reserve Division was ordered to advance southward across the Aisne River and prepare defenses in the hills east of Buzancy. In addition, the 211th Division, currently in Vrigny, and elements of the 3rd Reserve Division not yet in the line were placed at the disposal of the German Ninth Army. As the situation continued to deteriorate in the afternoon, Army Group German Crown Prince ordered the 20th Division forward in the valley of the Aisne to Sermoise and the 9th Division to the valley of the Vesle to Fismes. Both divisions, as well as the 19th Ersatz Division, were made available to the Seventh Army. In addition, the 51st Reserve Division, the 10th Division and 33rd Division were added to the Seventh Army reserves. Troops were told that falling back was out of the question and the line must be held under all contingencies. The Army Group German Crown Prince War Diary entry for 18 July indicates that much of the artillery for the German Ninth Army had been sent to support the Marneschutz Reims offensive of 15 July. It also indicated the divisions composing the German Ninth Army had not been brought up to full strength and many of the men were suffering from the Spanish flu. When it became apparent that the Allied attacks were extensive, the Army Group found itself without reserves to stop the allied advance. The entry also acknowledges that the Allied penetration toward Soissons put the entire German Seventh Army in danger of being cut off. By the end of the day, the Army Group issued orders to the troops south of the Marne to withdraw to the north bank during the night.

2-күн: 1918 жылдың 19 шілдесі, жұма

Оныншы армияның 301-ші бұйрығында баяндалған шабуыл 18 шілдеде жарияланған мақсаттарға қол жеткізу мақсатындағы шабуылдың жалғасы болды. Шабуыл таңғы сағат 4:00-де, 18 шілдедегідей жағдайда, танктердің қолдауымен басталды. ХХ корпусынан босатылғандығы туралы тіркелмегенімен, 6-шы теңізшілер полкі 2-ші дивизияның солтүстік жағындағы 5-ші теңізшілер полкін ауыстыру үшін резервтен алынды. 6-шы теңізшілер полкінің газ офицері лейтенант Дэниел Бендер алғашқы шабуылмен бірге уытты снарядтарды тексеру үшін ілгері жылды. Жарамсыз снарядты қарап тұрғанда, оның қабырғасына оқ тиіп, омыртқасы зақымданды. Бендер штабқа хабарлама жіберді: "Газ жоқ. Қабырғасынан оқталдым. Бендер."

2-бригада

Америкалық 1-ші дивизия үшін күндік мақсат – Берзи-ле-Сек – Бузанси желісіне жету болды. Берзи-ле-Секті алу француздық 153-ші дивизияға, ал Бузансиді марокколық 1-ші дивизияға тапсырылды. 1-ші артиллериялық бригаданың дөңгелек атқышуы уақытылы басталды. Дегенмен, олар әлі жете алмаған бастапқы позицияны қолдау үшін атып отырды. Сонымен қатар, дөңгелек атқышу күтілгендей от қабырғасы болған жоқ, себебі ол минутына бір зеңбірекпен шектелді. Сойсон-Париж жолы (2-жол) 1-ші дивизияның 2-бригадасы үшін алғашқы кедергі болды. Жолдың осы учаскесіндегі неміс қорғанысының басты нүктесі – француздық 153-ші дивизия учаскесіндегі биік жерде орналасқан Воксбуин позициясы, көптеген пулеметтердің шоғырланған орны еді. Осы позициядан ашылған от 1-ші бригаданың 2-ші бригададан оңтүстікке қарайғы учаскесіне дейін жете алды. 2-жолдың батысында орналасқан 166-шы төбе – немістердің жолды қорғау үшін пайдаланған тағы бір бекінісі болды. 2-жолдан әрі Плоизи шатқалы мен Берзи-ле-Сек ауылы жатыр. Берзи-ле-Сек дивизия учаскесінің солтүстігінде орналасқан және Сойсон-Шато-Тьерри жолы мен Кризи өзенінің аңғарындағы теміржолға қарап тұрды. 28-ші жаяу әскер дивизиясының 3-ші батальоны таңғы сағат 4-те дивизияның сол жақ қанатынан шабуылға шықты, 2-ші батальон қолдау көрсетіп, 1-ші батальон дивизия резервінде болды. Шабуыл алға жылғанда, олар жолдың арғы жағынан және сол жақ қанатынан қарсы отқа ұшырады. Жолды кесіп өтуге бірнеше рет әрекеттенгеннен кейін 28-ші жаяу әскері орнында қазылып, ашық қалған сол жақ қанатын қорғауға мәжбүр болды. Полкке көмектесетін барлық танктар тез арада істен шықты. Француздық 153-ші дивизияның кешкі сағат 17:30-да шабуылға шығатыны туралы хабар алғаннан кейін, 1-ші дивизия штабы 28-ші жаяу әскерге бірдей уақытта шабуыл жасауға бұйрық берді. 1-ші батальон резервтен босатылып, шабуылға жетекшілік етті. Полктің қалған бөлігінен өтіп, дөңгелек атқышуға ілесіп, Берзи-ле-Сектің сыртындағы мақсатқа жетті. 2-ші және 3-ші батальонның қалдықтары 1-ші батальонға қолдау көрсету үшін орналастырылды, бірақ жақын арада 1-ші дивизия мен баяу жылжыған француздық 153-ші дивизия арасындағы алшақтықты жабу үшін сол жақ қанатына жылжытылды. 26-шы жаяу әскер таңғы сағат 4:30-да Сойсон-Париж жолын кесіп өте алды, бірақ Воксбуин позициясы мен қарсы отпен тоқтатылды. Олар сондай-ақ 17:30-да шабуыл жасап, алға жылжып, Плоизиді басып алуға көмектесті.

For the American 1st Division, the objective for the day was to reach the line Berzy le Sec – Buzancy. The taking of Berzy le Sec was assigned to the French 153rd Division and Buzancy assigned to the Moroccan 1st Division. The rolling barrage by the 1st Artillery Brigade opened on time. However, they were firing in support of the assumed jump off line which had not been reached. Also, the rolling barrage was not the expected wall of fire as it was limited to one gun per per minute. The Soissons–Paris road (Route 2) was the first obstacle for 2nd Brigade, 1st Division. The main German defense for this sector of the road was the Vauxbuin Position, a large concentration of machine guns on the high ground in the sector of the French 153rd Division. The fire from this position was able to reach into the 1st Brigade sector south of 2nd Brigade. Hill 166, just west of Route 2, was another strong point the Germans used to defend the road. Beyond Route 2 lay Ploisy Ravine and the village of Berzy le Sec. Berzy le Sec was just north of the division sector and overlooked the Soissons – Château Thierry road and the railroad in the valley of the Crise. 3rd Battalion, 28th Infantry led the attack at 4:00am on the northern flank of the division with 2nd Battalion in support and 1st Battalion in division reserve. As the assault moved forward, they received withering fire from across the road and the northern flank. After several attempts to cross the road 28th Infantry was forced to dig in and protect its open left flank. All of the tanks supporting the regiment were soon put out of action. Informed that the French 153rd Division would attack at 5:30pm, orders were issued by 1st Division headquarters for 28th Infantry to attack simultaneously. 1st Battalion was released from reserve and led the assault. Passing through the rest of the regiment, it clung to the rolling barrage and reached the objective, just outside Berzy le Sec. The remnants of 2nd and 3rd Battalions were placed in support of 1st Battalion but were soon moved forward on the left flank to plug the gap between 1st Division and the slow moving French 153rd Division. The 26th Infantry was able to cross the Soissons–Paris road during the morning attack at 4:30am but were halted by fire from the front and the Vauxbuin Position. It also attacked at 5:30pm and was able to advance , assisting in the capture of Ploisy.

1-бригада

Түске қарай берілген бұйрықтарға сәйкес, неміс жаяу әскері 1-бригаданың және Марокконың 1-дивизиясының барлық фронттары бойынша кері шегінді, бұл күні 1-бригаданың полкіне күннің соңында жер алуына мүмкіндік берді. Бірақ немістер артиллерия мен пулемет оғымен қарсы тұрып, шабуылды қиындатты. 26-шы жаяу әскердің 2-бригадасы күні бойы ілгерілемей, 1-ші бригаданың 16-шы жаяу әскерінің сол жақ жағын флангтан пулемет оғына ұшыратты. 18-ші жаяу әскер күшейтілген пулемет позицияларына қарсы шабуылда шамамен 2 километрге ілгеріледі. Неміс 20-дивизиясы кешке қарсы шабуыл жасады, нәтижесінде марокколықтар бұрынғы жетістіктерінен айырылды. 18:45-ке қарай немістер Вильментоирді басып алды, оны үрейленген неміс әскерлері тастап кеткен еді. Кешке марокколықтар Вильментоир шатқалының батыс жағынан оңтүстікке айналып өтіп, неміс позициясын қоршады. Неміс артиллериясының жетілмеген оқтарымен бірге немістер позициядан ығыстырылды. Дегенмен, күннің соңына қарай немістер Вильментоирді қорғауды қайта жаңартты.

Американың 2-дивизиясы

5-ші теңізшілер корпусы 18 шілдеде ауыр шығынға ұшырағандықтан, 6-шы теңізшілер корпусы резервтен алынып, дивизияның шабуыл аймағының солтүстік жағында оларды алмастыруға жіберілді. 2-ші дивизияның оңтүстік секторындағы Тигни маңында француздық 38-ші дивизия солтүстік-шығыс бағытта шабуыл жасады. Бұл шабуылдар немістерді келесі қорғаныс шебі ретінде Суассон – Артенн және То тас жолын белгілеуге мәжбүр етті. Француздық XX корпусының байланыс офицері 19 шілдедегі шабуыл бұйрықтарын жеткізу үшін 2-ші дивизия штабын таңғы сағат 2:00-ге дейін таба алмады. Бұл кешігу салдарынан бастапқыда таңғы сағат 4:00-ге жоспарланған шабуыл таңғы сағат 7:00-ге шегерілді. 1-ші батальон, 2-ші инженерлік батальон және 4-ші пулеметтік батальон дивизия резерві ретінде белгіленді. Шабуылға қолдау көрсету үшін жиырма сегіз француз танкы бөлінді.

6-шы теңізшілер

6-шы теңізшілер полкінің жиналу аймағы Боурпеир фермасының оңтүстік-шығысында, шамамен алдыңғы шепке қарай орналасқан. Батальон командирлері жартылай жасырын маршрутты таңдап, шабуылға көтерілу сызығына тағы бір қадам жасады. Артиллериямен шабуыл уақытын келістіре алмаған теңізшілер, таңғы сағат 6:30-да басталған артиллериялық дабылды бастағанда жиналу аймағынан шықты. Сағат 8:15-те Виерзидегі теміржол станциясынан полковник-лейтенант Гарри Ли полкті орналастыру туралы бұйрық берді. 5-ші теңізшілер полкі сияқты, Ли екі шабуыл батальонын қолданды, 1-ші батальонды оң қанатқа, 2-ші батальонды сол қанатқа орналастырды, ал 3-ші батальон қолдау көрсетті. 2-ші батальон солтүстіске қарай жылжыса, 1-ші батальон қала арқылы өтіп, шатқалдың шығыс жағалауымен платоға, танктер одан ілесе келді. Артиллериялық дабыл ерте басталғандықтан, немістер шабуыл жақын екенін білді. Теңізшілер алға жылжуды бастағанда, олар әлі де алдыңғы шептен шамалы қашықтықта және мақсаттарына – Бои де Конкроидің батыс жиегіне дейін жетпеген еді. 2-ші батальон бидай далалары арқылы шығысқа қарай жылжуды бастағанда, ауыр артиллериялық дабыл басталды. Олар олардан ілесе келген танктермен бірге жылдық нормадан баяу жылды. Олар алдыңғы шептен өткеннен кейін, шығыс және солтүстікке қарайғы биік жерлерден автоматтан атыс ашылды. Олар сағат 9:30-ға дейін алға жылжып, тастап кетілген неміс окоптарын басып алды. Олар сағат 16:00-ге дейін сол жерде тұрды, үздіксіз артиллерия, автомат және мылтық оқтарына ұшырады. 1-ші батальон танктермен бірге алға жылды, ал танктер шығысқа қарай орналасқан неміс артиллериясының отына көбінесе ұшырады. Теңізшілер 23-ші жаяу әскер полкінің алдыңғы окоптарынан бидай далаларына қарай жылжыды. 75-ші рота аймақтағы соңғы танк тікелей оққа ұшырап, жарылғаннан кейін алға жылжуын тоқтатты. 83-ші және 84-ші роталар екі жетекші батальон арасындағы олқылықты толтыру үшін көтерілді, 83-ші сол жақта, ал 84-ші оң жақта. 97-ші және 82-ші роталар 84-ші және 83-ші роталардың артында қолдау көрсетті. Сағат 10:30-да алдыңғы шеп бұрынғы алдыңғы шептен шамалы шығысқа қарай жылғандығы, бірақ қатты тікелей артиллериялық оқтарға және қанаттан автоматтан атысқа ұшырағандығы хабарланды. Он минуттан кейін 83-ші және 84-ші роталар 60% шығынға ұшырағанын хабарлады. Жауап ретінде 82-ші рота, кейіннен штабтың бөлімдері алға жіберілді. Сағат 11:45-те Ли 1-ші батальон Тигниден батысқа қарай тоқтағанын және оң қанатта француз әскері жоқ екенін хабарлады. Ол сондай-ақ шығын 30% құрап, артып келе жатқанын мәлімдеді. Лейтенант Мейсон 84-ші ротаның қалған бөлігінің басшылығын өз қолына алды. Ол өз әскерін ашық кеңістік арқылы Тигнидің солтүстігіндегі биік қорғаныс нүктесіне (160-шы төбе) жеткізді. Бұл позиция американдық 2-ші дивизияның шайқастағы ең алға жылжуы болды, Сойсонс – Шато-Тьерри жолынан шамалы қашықтықта. 6-шы теңізшілер полкінің 3-ші батальоны күнін 36 офицермен және 850 сарбазбен бастады. Кешкі сағат 8-ге дейін тек 20 офицер мен 415 сарбаз есепке алынды. Алдыңғы шеп пен батальондық басқару пункті арасындағы далада жарақат алғандарды шығаруға ешқандай мүмкіндік болмады. Бір орыннан екінші орынға оқ атусыз жылжу мүмкін емес еді. 19 шілдедегі американдық 2-ші дивизияның шабуылы артиллерия алға жылжымаса, артиллериямен қолдау көрсетуге келмейтін жағдайға жетті. Қазіргі жағдайда бұл орынды деп табылмайды. Шабуыл оң жақтан Парси Тигни бағытынан тоқтатылды, ол француздардың қолында екені Харбордқа хабарланды. Сонымен қатар, сол қанатқа қауіп төнді, өйткені Марокконың 1-ші дивизиясы Шарентиньиге дейін жетпеген еді.

The assembly area for the 6th Marines was southeast of Beaurepaire Farm approximately from the front. Battalion commanders chose a partially concealed route to the jump off line adding another to the march. Failing to coordinate the actual jump off time with the artillery, the Marines moved out from the assembly area when the rolling barrage commenced at 6::30am. At 8:15am, from the railway station in Vierzy, Lieutenant Colonel Harry Lee issued his order deploying the regiment. As with the 5th Marines the previous day, Lee used two attack battalions placing 1st Battalion on the right flank and 2nd Battalion on the left flank, with 3rd Battalion following in support. While 2nd Battalion went north, 1st Battalion went through the town and up the east bank of the ravine to the plateau with the tanks following. Since the barrage was early the Germans knew an attack was imminent. When the Marines began their advance, they were still from the front line and about from their objective the western edge of the Bois de Concrois. As 2nd Battalion began moving east through the wheat fields, a heavy artillery barrage opened up. The advance was slower than normal as they kept pace with the tanks they were following. As soon as they passed through the front line they began taking machine gun fire from the elevations to the east and north. They advanced until 9:30am where they occupied abandoned German foxholes. They remained there until 4:00pm while taking continuous artillery, machine gun, and rifle fire. 1st Battalion advanced with the tanks which were dispersed at intervals. The tanks drew most of the artillery fire from German guns positioned about to the east. The Marines advanced steadily as they passed through the forward foxholes of 23rd Infantry into the wheat fields. The 75th Company stopped advancing when the last tank in its area took a direct hit and exploded. The 83rd and 84th Companies moved up to fill the gap between the two lead battalions; 83rd on the left and 84th on the right. The 97th and 82nd Companies remained in support behind the 84th and 83rd Companies, respectively. At 10:30am, it was reported that the advance line was about east of the old front line but taking heavy direct artillery fire and flanking machine gun fire. Ten minutes later 83rd and 84th Companies both reported 60% casualties. In response 82nd Company, and later elements of HQ Company, were sent forward. By 11:45am, Lee reported 1st Battalion was held up about west of Tigny with no French troops on the right flank. He also stated casualties were 30% and growing. Lieutenant Mason took over as commander of what was left of 84th Company. He led his men across open space to take an elevated strong point (Hill 160) which was about north of Tigny. This position was the furthest advance by the American 2nd Division in the battle, some short of the Soissons – Château Thierry road. 3rd Battalion, 6th Marines had started the day with 36 officers and 850 men. By 8:00pm, only 20 officers and 415 men could be accounted for. There was no facility for getting any but the walking wounded out of the fields between the front line and the battalion Command Post. It was impossible to move from one position to another without drawing fire. The American 2nd Division attack on 19 July had reached a point where it could not be supported by artillery unless the artillery was moved forward. Under the existing conditions it was not considered advisable. The attack was held up on the right from the direction of Parcy Tigny which had been reported to Harbord as being in French hands. Also, the left the flank was threatened as the Moroccan 1st Division had not advanced as far as Charentigny.

Неміс әскері

Тоғызыншы армияның таңертеңгі баяндамасы олардың қандай қиын жағдайға тап болғанын көрсетті. Олардың орталығында XXXIX резервтік корпусы 241-ші дивизия мен Баварияның 11-ші дивизиясының дерлік толығымен жойылғанын хабарлады. 8-ші дивизия мен 34-ші дивизияның бір бөлігі ғана майдан шебінде қалды. 34-ші дивизияның қалған бөлігі фронттан бірнеше километр қашықтықтағы Сойсон қаласында орналасқан. 211-ші дивизия бөлінді, оның бір бөлігі Сойсонның солтүстік-шығысында, ал қалғаны Бельедегі 46-шы резервтік дивизияны қолдады. 53-ші резервтік және 14-ші дивизиялар Айн өзенінің солтүстік жағалауында қалды. XIII корпустың 9-армиядан 7-армияға ауысуы 18/19 шілдеде кешке аяқталды. Жетінші армияның хабарлауынша, XIII корпус таңертең Виерзиде және Виллерс-Хелонның оңтүстік-шығысында Парси-э-Тиньи және Вильментоир бағытында кері шегінді. Кешке қарай одақтастар Берзи-ле-Сек – Визиньо – Шарентиньи – Тиньи сызығына дейін жетті. Вильментоирді 20-шы дивизия сәтті қарсы шабуылдан кейін қайта басып алды. Жетінші армияның адам және материалдық шығындары өте жоғары болды. Күннің соңына қарай, неміс майдан шебіне дейінгі жалғыз байланыс жолы одақтас артиллериясының тиімді атыс қашықтығында болды. Майданды ұстап тұрған күштердің артқы жағына төнген қауіпті ескере отырып, майданның қорғаныс қабілетін күшейте отырып, эшелонмен кері шегіну туралы шешім қабылданды. XVII бас қолбасшылығы XIII корпус пен XXV резервтік корпус арасына енгізілді. Екінші күннің соңына қарай, Армия тобының Таж Мұрагері жаңа күштердің жетіспеушілігімен және майданды нығайтуға резервтердің болмауымен бетпе-бет келді. 19/20 шілде түнінде кері шегінуді бастау және келесі күндері артқы күзет әрекеттеріне қатысты нұсқаулар берілді.

3-күн: 1918 жылдың 20 шілдесі, сенбі

19-20 шілде түнiнде жылжымалы асханалар Плоизиге азық-түлік пен су жеткізді. Алты жылжымалы асхана артиллерия оғынан қирады, ал пойыздың адамдары мен жануарлары арасында көптеген жарақаттылар болды. Неміс артиллериясы Плоизи ойысына газ және артиллериялық снарядтармен, сондай-ақ үдемелі машиналық оқтармен атты. Сағат 2:30-да Мангин Фоштан 20 шілдеде шабуылды жалғастыру туралы нұсқаулар алды: «Қазіргі шайқас Айн және Весль өзендерінің оңтүстігіндегі жау әскерін жоюға бағытталған. Оны Оныншы армия, Айн және кейін Весль өзендерімен қамтамасыз етілген, Fère en Tardenois-тен солтүстікке қарайғы жазықтарды басып алу мақсатында, оң жағы Fère en Tardenois-те жалғастырады. Алтыншы армия Оныншы армияның шабуылын қолдап, сол жағын Fère en Tardenois-ке қарай жылжиды».

19 шілдеде шайқас аяқталғанда, американдық 1-дивизияның алдыңғы шебі солтүстік-шығысқа қарады. 28-ші жаяу әскер полкі Плоизи ойысында француздық 153-ші дивизиямен байланыс орнатты. 26-шы жаяу әскер полкі солтүстікке қарап, 28-ші жаяу әскер және 1-ші бригадамен байланыс орнатты. 1-ші бригаданың алдыңғы шебі Плоизи ойысының шетінен басталып, Шазель маңында оңтүстікке қарай созылды, онда олар марокколық 1-ші дивизиямен қосысты. Американың 1-ші дивизиясының солтүстігінде Сойсон қаласы ұзын, биік жазықтың солтүстік-шығыс бұрышында орналасқан. Крайс өзені аңғары арқылы оңтүстікке қарай сапарлағанда, Сойсон мен оның жолдарына қарап тұрған төрт биік орналасқан жер бар. Монтен де Париж Сойсонға кіретін және шығатын оңтүстік көлік артерияларын бақылайды. Воксбуйн және Курмельдің батысындағы биік жер Монтен де Парижге шамамен параллель және Криз өзенінің батысында орналасқан. Берзи-ле-Сек үшінші биік орналасқан жерде орналасқан және теміржол мен автомобиль жолынан өтетін аңғарға құлайды. Осы жерден солтүстікке қарасаңыз, Сойсонды көруге болады. Ноянт жазық алабы Берзи-ле-Сектің шығысында орналасқан және биік болғанымен, жол мен теміржолды осы жазықтан қамтамасыз ету мүмкін емес. Берзи-ле-Секке ие болу – аңғарды бақылаудың кілті, себебі ол оларды бейтараптандырады. Берзи-ле-Секті иеленудің маңыздылығына және француздық 153-ші дивизияның оны ала алмауына байланысты Мангин француздық 153-ші дивизия мен американдық 1-ші дивизия арасындағы дивизиялық шекараны өзгертті. Берзи-ле-Секті басып алу және ұстау міндеті американдық 1-ші дивизияға жүктелді. Француздық 153-ші дивизиямен шабуылды үйлестіру жөніндегі кездесуден кейін генерал-майор Чарльз П. Саммерал дивизия резервінен 18-ші жаяу әскердің 2-ші батальонын алды. Ол оны 2-бригаданың қолбасшысы, бригадир генерал Бомонт Бактың басқаруына берді, Берзи-ле-Секке шабуыл жасау үшін. Шабуыл сағат 14:00-ге жоспарланды. Марокколық 1-ші дивизия таңертең кеш шабуылға шықты, Берзи-ле-Секке шабуылға түсуге дайындық шаралары басталмас бұрын. Олармен бірге 1-ші бригада да қозғалды. Екі шабуыл да теміржолдың астындағы жардан төмен түскенге дейін аз қарсылыққа тап болды. Марокколықтар кейбір бөлімшелерді теміржолдан итеруге қол жеткізді және күнді олардың желісі Берзи-ле-Сектің батысы мен оңтүстігіне қарай жылған күйі аяқтады. 1-бригада, 1-дивизия, 16-шы жаяу әскердің екі батальонының бір бөлігін теміржолдың шығысына, Аконин фермасының оңтүстік-батысына жылжытуға қол жеткізді. 18-ші жаяу әскердің бөлімнің оңтүстік шекарасында жұмыс істейтін бөлімдері Бои де Мобуеден бірнеше жүз метр солтүстік-шығысқа қарай теміржол бойында орналасты. Полковник Конрад Бэбкок Бакқа ауыр артиллериялық және машиналық оқтардың астында ашық жерді кесіп өтуде ауыр шығынға ұшырайтынын, сондықтан ауыр шабуылсыз әскерлеріне шабуыл жасау мүмкін емес екенін айтты. Алайда жоспар өзгерген жоқ. Бірінші лейтенант Сорен С. Соренсонға 6 адамнан тұратын үш шабуыл жасағының басшысы тағайындалды. Олар сағат 14:00-де шабуыл жасап, Плоизи ойысына жақын орналасқан ағаштар арқылы өтіп, қалаға солтүстіктен кіруге тырысты. Олар Берзи-ле-Сектің шетіне жетті, бірақ үдемелі машиналық оқтар қалаға қараңғы түскенге дейін кіруді қиындатты. Сол уақытта 26-шы жаяу әскер полкінің батальоны шабуылға ілесіп, қаладан оңтүстікке қарай шығысқа қарай шабуыл жасады. Бұл шабуыл неміс артиллериясының жойқын атысынан тез арада сәтсіз аяқталды. Бэбкок Бакпен түнгі шабуыл жасауды келісті. Бұл сағат 23:00-де тоқтатылды, өйткені таңғы 4:45-те қарқынды артиллериялық шабуыл жоспарланған еді және қала басып алынса, дивизия штабына хабарлау мүмкін болмады. Нәтижесінде Соренсон мен оның адамдары Плоизиге қайтаруға бұйрық берілді, ал 28-ші жаяу әскер полкі түнгі уақытта бекініске кірді. Берзи-ле-Сек 20 шілдеде алынбаса да, неміс 65-ші жаяу әскер бригадасының есебінде сағат 11:00-де қала неміс қолында болмағаны көрсетілген. Есепке қоса берілген схемаларда қаланың шығысында және теміржол мен автомобиль жолының батысында орналасқан қорғаныс бөлімдері көрсетілген. Алайда француз және американдық әскерлер сол күні таңда қалаға жақын болмағанын хабарлады, ал 28-ші жаяу әскер полкі сағат 14:00-ге дейін шабуылға шыққан жоқ. Кешке Мангин, Буллард және Першинг келді және Берзи-ле-Секті басып алудың қажеттілігін талап етті. Шабуылды ертең жалғастыру туралы бұйрық берілді. Бұйрықта американдық 1-ші дивизия шабуыл сәтті аяқталғаннан кейін шотландық 15-ші дивизиямен алмастырылатыны да көрсетілген. Оңтүстікте 1-ші бригада әлі де Сойсон – Шато Тьерри жолының батысында орналасқан, теміржолды бағыттайтын ойысты кесіп өтті. Олар Буа Жерар, Висинье және Аконин фермасының маңына жетті, содан кейін 2-ші бригадамен байланыста болу үшін жақтарын шығыс-батыс бағытында бұрды. Марокколықтар да теміржолды кесіп өтіп, Буа Жерарға кірді. Олар 20/21 шілде түнінде француздық 87-ші дивизиясымен алмастырылды. XX корпусының оңтүстік жағында француздық 58-ші дивизия американдық 2-ші дивизияны алмастыруды аяқтады және 21 шілдеде шабуыл жоспарлады.

When the fighting ended on 19 July, the American 1st Division front line faced northeast. The 28th Infantry Regiment was in Ploisy Ravine maintaining contact with the French 153rd Division. The 26th Infantry Regiment was north facing, maintaining liaison with 28th Infantry and 1st Brigade. The 1st Brigade front line ran from the edge of Ploisy Ravine and extended south near Chazelle where they connected with the Moroccan 1st Division. To the north of the American 1st Division sector the city of Soissons sits in the northeast corner of a long, high plateau. Traveling south through the Crise River Valley are four elevated positions overlooking Soissons and its approaches. Montaigne de Paris overlooks and controls the southern transportation arteries into and out of Soissons. The high ground west of Vauxbuin and west of Courmelles is roughly parallel to Montaigne de Paris and approximately west of the Crise River. Berzy le Sec sits on the third elevated position and spills down into the valley where both the railroad and the highway run. Looking north from this position, one can actually see Soissons. The Noyant Plateau is east of Berzy le Sec and, although it sits at a higher elevation, the road and railway cannot be secured from this plateau. Possession of Berzy le Sec is the key to controlling the valley because it neutralizes both. Owing to the importance of possessing Berzy le Sec and the failure of the French 153rd Division to take it, Mangin changed the divisional boundary between the French 153rd Division and the American 1st Division. The task of taking and holding Berzy le Sec was given to the American 1st Division. After a meeting to coordinate his attack with the French 153rd Division, Major General Charles P. Summerall took the 2nd Battalion, 18th Infantry from division reserve. He placed it under the command of Brigadier General Beaumont Buck, commanding officer of 2nd Brigade, for use in the attack on Berzy le Sec. The attack was scheduled for 2:00pm. The Moroccan 1st Division attacked late in the morning before the barrage for the attack on Berzy le Sec got under way. The 1st Brigade of the American 1st Division moved with them. Both advances met with little resistance until they started down the bluff, at the bottom of which was the railroad. The Moroccans managed to push some units across the railroad and ended the day with their line slanted west and south of Berzy le Sec. 1st Brigade, 1st Division, managed to move parts of two battalions of 16th Infantry east of the railroad stopping about southwest of Aconin Farm. Elements of 18th Infantry, operating on the division's southern boundary, organized themselves along the railroad tracks several hundred yards/meters northeast of the Bois de Maubuée. Colonel Conrad Babcock protested to Buck that without a heavy barrage his troops would sustain heavy losses crossing flat, open ground under heavy artillery and enfilading machine gun fire. However, the plan was not altered. 1st Lieutenant Soren C. Sorenson was put in charge of three 6 man infiltration squads. Attacking behind the 2:00pm barrage, they tried to enter Berzy le Sec by going through the trees bordering Ploisy Ravine and entering the town from the north. They reached the outskirts of Berzy le Sec, but withering machine gun fire made it impractical to enter the town until after dark. At the same time a battalion of the 26th Infantry followed the barrage and attacked due east from the ravine bluff south of town. This attack quickly foundered due to devastating German artillery fire. Babcock arranged with Buck to make a night infiltration. This was subsequently canceled at around 11:00pm because an intense artillery barrage was scheduled for 4:45am and there was no way to signal division HQ if the town was captured. As a result, Sorenson and his men were ordered to fall back to Ploisy while the 28th Infantry dug in for the night. Although Berzy le Sec was not taken on 20 July, records of the German 65th Infantry Brigade reported the town was not in German hands at 11:00am. Diagrams accompanying the report show defending units east of the town and west of the railroad and highway. Yet neither French nor American troops reported getting anywhere near the town that morning and 28th Infantry did not attack until 2:00pm. Late in the afternoon Mangin, Bullard and Pershing arrived and insisted on the necessity of capturing Berzy le Sec. Orders were issued to renew the attack the next morning. The orders also indicated that the American 1st Division would be relieved by the Scottish 15th Division after the attack was successfully completed. Further south, 1st Brigade was still west of the Soissons – Château Thierry road, straddled the ravine carrying the railroad southwest. They reached the vicinity of Bois Gérard, Visigneux, and Aconin Farm then bent its flank on an east–west line to stay in touch with 2nd Brigade. The Moroccans also crossed the railroad and entered Bois Gérard. They were relieved on the night of 20/21 July by the French 87th Division. On XX Corps' southern flank the French 58th Division completed its relief of the American 2nd Division and planned its attack for 21 July.

4-күн: 1918 жылдың 21 шілдесі, жексенбі

20-21 шілде түнiнде марокколық 1-шi дивизия 1-шi дивизияның 1-шi бригадасының оң жақ фланғында француздық 87-шi дивизиямен алмастырылды. Француздық 69-шы дивизияның полкі 153-шi дивизияны нығайту үшiн алға жылжытылды. Бұл олардың шабуылын алға жылжыту үшiн, 1-шi дивизияның 2-шi бригадасының сол жақ қанатын қорғауға арналған едi. 21 шiлдедегi 1-шi дивизияның шабуыл жоспары алдыңғы күнгiдей болды, содан кейiн таңғы 4:45-те басталатын артиллериялық дайындық қосылды. Алайда шабуылды француздық 69-шы дивизияның командирi қиындатты. Ол таңертеңгi сағаттa шабуыл жасауға қабiлетсiз екенiн мәлiмдеп, үш сағаттық артиллериялық дайындықты талап еттi. Бұл дегенiмiз, американдық 1-шi дивизия таңғы сағат 4:45-те шабуылға шыққан француздық 87-шi дивизиямен және таңғы сағат 8:30-да шабуылға шығатын француздық 153-шi дивизиямен байланыс орнатуы керек едi. Осы жағдайды шешу үшiн 1-бригада француздық 87-шi дивизиямен байланыста алға жiберiлдi. Сонымен қатар, олар сол жақтан қақпаны қорғауға шықты, ол да артиллерияның қарқынды атысымен қорғалды. Бак 20-21 шiлде түнiнде майдан шебiнде снарядтық шұңқырдан түлкi шұңқырына барып, сол күнгi шабуыл тәртiбiн түсiндiрдi. Әр қолбасшыға шабуыл жасалатын аймақты бейнелейтiн картаның сызбасы берiлдi. Шабуыл үш толқынмен жасалуы тиiс едi, бiрiншi толқынды Соренсон басқарды, ал екiншi толқын оған қолдау көрсеттi. Үшiншi толқын негiзiнен Плоизи ойысының шетiнде орналасуға бағытталған пулеметшiлерден құралған. Бак өзiнiң қолбасшыларына шабуыл жасау туралы бұйрықтарды түсiндiрiп жатқанда, немiстер өздерiнiң позициясын 46-шы дивизиямен нығайта бастады. Бак 28-шi жаяу әскерге Берзи-ле-Сектi басып алу және қаланың шығысындағы шатқалдың ортасына қарай iлгерiлеу мiндетiн жүктедi. 26-шы жаяу әскерге Sucrerie (шакар зауыты) алу мiндетi берiлдi. 28-шi жаяу әскер үшiн шатқалдың орталығы темір жол станциясы болады, ал Sucrerie темір жолдан және Сосонс-Шато-Тьерри жолынан шығысқа қарай орналасқан. Бұл Берзи-ле-Секке одақтастардың бақылауын солтүстiкке қарай Сойсонға қарай берiк түрде бередi. Шабуыл басталғанға дейiн бiрнеше минут қалғанда немiс артиллериясы қарсы шабуыл жасады. Соренсонның сол жамбасын снарядтың сынығы соққыға ұшырады. Бұл соққы Бакпен соңғы рет шабуыл жоспарын талқылау кезiнде болды. Соренсонды алып кету керек болды, ал Бак бiрiншi толқынды келесi командалық кезекке тұрған лейтенант Джон Р. Д. Клелендке тапсырды. Шабуыл желiсi Берзи-ле-Секке жақындаған сайын жаудың артиллерия атысы күшейе түстi. Бiрiншi толқын қаладағы жақсы қорғалған орындардан автомат және мылтық отына ұшырады. Немiс 77 ұшақтары шабуылшыларды қақ айырып атып тастады, бiрақ шабуыл сызығы бұзылмады. Сағат 9.15-те 2-бригада Берзи-ле-Сектi басып алды, ал немiстер Криз өзенiнiң арғы жағына шегiндi. 2-бригада қашып бара жатқан немiстердi қуды, бiрақ Криз өзенiнiң батыс жағалауында тоқтады. Олар теміржолды 10.15-те өз бақылауында ұстап, мақсатына жеттi. 2-бригаданың сол жақ фланғы француздар 153 дивизиясы болу керек жерге дейiн созылды, бiрақ олар осыншалықты алға баспады. Немiстердiң 28-шi жаяу әскерi сол жақ қанатынан және Криз өзенiнiң арғы жағындағы төбелерден ұзақ қашықтықтан автоматтандырылған оқтығыстармен ұсталды. Күннiң соңында 2-бригаданың желiсi Берзи-ле-Сектiң солтүстiкпiндегi биiктiктен Сойсонс-Шате-Тьерри жолымен Sucrerieден оңтүстiкке қарай жүредi, ал 1-бригада жолдың шығысына қарай жылжып, Бузанси-Шатедан батысқа қарай орманға тоқтады. Ең бастысы, жарақаттанғандарды даладан алып шығып, өлгендердi жерлеу болды. Немiс ұшақтары күні бойы төмен ұшып, қол жетiмдi нысаналарды атумен өткiздi. Немiс артиллериясы майданды бомбалауда белсендi болды, сондай-ақ қарсы батарея миссиясын атқарды. Түстен кейiн француз және британдық көмекшi күштердiң алдын ала топтары түнгi көмек көрсетудi жоспарлау үшiн Берзи-ле-Секке келді. 22-23 шiлде түнiнде шотландтық 15-шi дивизия және француздық 69-шы дивизияның қалған бөлігі американдық 1-шi дивизияның қалған бөлігін босату үшiн алға жылды.

During the night of 20/21 July, the Moroccan 1st Division was relieved by the French 87th Division on the right flank of 1st Brigade, 1st Division. A regiment of the French 69th Division was pushed forward to reinforce the French 153rd Division. This was done to advance their attack to protect the left flank of 2nd Brigade, 1st Division as they attacked Berzy le Sec. The American 1st Division attack plan for 21 July was the same as the one for the previous day with the addition of a rolling barrage commencing at 4:45am, with the attacking forces following. However, the attack was complicated by the commander of the French 69th Division. He declared his inability to attack at so early an hour and demanded a three hour artillery preparation. This meant that the American 1st Division had to maintain liaison with the French 87th Division which was attacking at 4:45am and the French 153rd Division which would attack at 8:30am. In order to address this situation, 1st Brigade was sent forward in liaison with the French 87th Division. In addition they retired their left to protect their flank which was also covered by intense supporting artillery fire. Buck spent the night of 20/21 July going from shell hole to fox hole along the front line to explain the attack order for that day. Each commander was given a copy of a sketch map outlining the area of attack. The attack was to be made in three waves with the first wave to be led by Sorenson and the second wave following in support. The third wave was made up mostly of machine gunners who were directed to set up at the edge of Ploisy Ravine. While Buck was explaining the attack orders to his commanders, the Germans were reinforcing their position with the German 46th Division. Buck assigned 28th Infantry with the task of taking Berzy le Sec and advancing to the center of the ravine east of town. 26th Infantry was given the task of taking the Sucrerie (sugar factory). For the 28th Infantry the center of the ravine would be the railroad station while the Sucrerie was well east of the railroad and the Soissons – Château Thierry road. This would place Berzy le Sec firmly in control of the Allies with a view of Soissons due north. A few minutes before the attack began, German artillery opened up with a counter barrage. Sorenson was struck in the left hip by a shell fragment while going over the attack plan with Buck one last time. Sorenson had to be carried away and Buck placed the first wave under Lieutenant John R. D. Cleland who was next in command. As the assault line approached Berzy le Sec, enemy artillery fire increased in intensity. The first wave pressed forward into a hail of machine gun and rifle fire from well protected emplacements within the town. A battery of German 77s fired point blank at the attackers but the assault line never broke. By 9:15am, 2nd Brigade had taken Berzy le Sec with the Germans retreating across the Crise River. 2nd Brigade pursued the fleeing Germans but stopped at the western bank of the Crise River. By 10:15am, they were in control of the railroad and had achieved their final objective. The left flank of the 2nd Brigade line extended to where the French 153rd Division was supposed to be but they had not advanced that far. The Germans had 28th Infantry pinned down with enfilading fire from their exposed left flank and long range machine gun fire from the hills beyond the Crise River. By the end of the day the 2nd Brigade line ran from the heights north of Berzy le Sec, along the Soissons – Château Thierry road south of the Sucrerie while 1st Brigade pushed east of the road stopping in the woods west of Buzancy Château. Priority was given to removing the wounded from the field and burying the dead. German aircraft spent the day flying low and strafing available targets. German artillery was active in shelling the front lines as well as firing counter battery missions. During the afternoon, advance parties from the French and British relief forces arrived in Berzy le Sec to plan the relief for that night. During the night of 22/23 July the Scottish 15th Division and the remainder of the French 69th Division moved forward to relieve what was left of the American 1st Division.

Қорытынды

23 шілде күні таңда Шотландияның 15-ші дивизиясы шабуылды шығысқа қарай жалғастырды. Американың 1-ші дивизиясының артиллериясы қолдау көрсету үшін өз орнында қалды. Жаяу әскердің алдыңғы шебін анықтауда қиындықтар туындағандықтан, дөңгелек артиллериялық оқшаңдау шабуылдаушы әскерлерге жеткілікті қорғауды қамтамасыз ете алмады. Ауыр шығынға ұшыраған Шотландияның 15-ші дивизиясы аз ғана үлгерді. Марна шығыңқысымен байланысты негізгі жабдықтау жолы үзіліп, Сойссондағы теміржол торабы одақтас артиллериясының атыс қашықтығында болғандықтан, немістердің шығыңқыдағы әскерін ұстап тұруы қиын болды. Марна шығыңқысындағы күштерінің қоршауға түсу қаупіне тап болған немістердің өздерінің басып алғандарынан бас тартудан басқа амалы қалмады. Немістердің жанкешті қарсыласуы мен қаһарлы шайқастардан кейін Сойссон 1918 жылдың 2 тамызында одақтастардың қолына көшті. 1918 жылдың 6 тамызында Эна-Марна кампаниясы ресми түрде аяқталғанда, майдан Сойссоннан Реймске дейін Весль өзені бойымен түзу сызықта орналасты. Дегенмен, 1918 жылдың 22-23 шілдесіне қарай одақтастар шешуші жеңіске жеткен еді. 21 шілдеде британдық секторға қарсы 39 дивизиядан тұратын «Хаген» операциясы тоқтатылды. «Курсфюрст» операциясы «Хагеннен» кейін Парижге шабуыл жасауды көздеген, бірақ алдын ала жоспарлау кезеңінен әрі жүрген жоқ. Германия бастамашылықты қайтару мүмкіндігіне ие болмады және соғыс аяқталғанға дейін қорғанысқа көшті.

Оиз-Айсен американдық зираты

Оиз-Эйн қорымы – Еуропадағы Бірінші дүниежүзілік соғыстағы екінші ірі американдық қорымы, онда 6012 қабір бар. 36,5 акр жері Fère en Tardenois қаласының жанындағы Seringes et Nesles ауылында орналасқан. Қабір тастары ұзын қатарлармен тізіліп, кіреберістен бастап қабірстанның соңындағы ескерткішке қарай көтеріледі. Қорым ағаштар мен гүлзарлармен шектелген кең жолдармен төрт бөлікке бөлінген. Түйіскен жерде дөңгелек алаң мен ту тігуге арналған бағана орналасқан. Ескерткіш – екі жағында ғибадатхана мен карталар бөлмесі бар иілген галерея. Ол ақ жиекпен әрленген қызғылт құмтастан салынған. Ғибадатханада ою-өрнектелген тастан жасалған құрбандық алаңы бар. "Жоғалғандардың қабырғасында" 241 сарбаздың есімдері жазылған. Табылған және сәйкестендірілген сарбаздардың есімдерін розеткалармен белгілейді. Карталар бөлмесінде 1918 жылы аймақтағы әскери операцияларды көрсететін қабырғаға ойылған карта бар. Белгілі американдық ақын, сержант Джойс Килмер осы жерде жерленген. Ол 1918 жылдың 30 шілдесінде майор "Wild Bill" Донованның батальоны күндізгі шабуылға басшылық етуге жіберілген кезде ерікті түрде оны сүйемелдегені үшін снайперден оқ жеді. Ол Оиз-Эйн қорымынан өтетін жол мен өзеннің ар жағында орналасқан Мюрси фермасының жанында қайтыс болды.

1-ші дивизияның соғыс өрісі монументі

1-ші дивизияның майдан ескерткіші 1-ші дивизия тарапынан орнатылған. Ол Бузансидің батысында, Суассон – Шато-Тьерри тас жолында орналасқан. Ескерткіш бетон тұғырдан тұрады, оған қола тақталарға қашалған қаза тапқандардың есімдері жазылған. Тұғырдың үстінде тастан жасалған қанатты бүркіт мүсіні орналасқан. Мүсін тұрған пьедесталдың үстінде 1-ші дивизияның иық белгісінің гүлмен безендірілген көшірмесі бейнеленген.

2-ші дивизияның майдан белгісі

2-ші дивизияның майдан белгісі Сойсонс-Париж жолының жанында, Боурпаир шаруашылығынан батысқа қарай шамамен 2 километр жерде орналасқан. Белгі – диаметрі шамамен 1 метр болатын бетон тас, оның бетіне қоламен 2-ші дивизияның таңбасы қашалған. [198] [199] Жақын маңда 1918 жылы неміс әскерінің ең шеткі қадам басып жеткенін көрсететін қосымша белгі де бар. 2-ші дивизияның шабуылға шығу сызығы белгі орналасқан жерге жақын жолға тік бұрышпен келген.