1268 жылғы Италиядағы тәуелсіздік үшін күрес

Кіріспе

1268 жылы Италиядағы династиялық қақтығыс

Тальякоццо шайқасы 1268 жылғы 23 тамызда Конрадин Хоэнштауфеннің гибеллиндерді қолдаушылары мен Анжулық Карлдың гвельф әскері арасында өтті. Бұл шайқас Италиядағы Гогенштауфендер билігінің соңғы құлауы болды. Шайқастан кейін бірнеше ай өткен соң Конрадиннің тұтқындалуы мен өлім жазасы, сондай-ақ, оның әулетінің Императорлық және Сицилия тақтарынан түсуі, Оңтүстік Италияда Анжуліктердің үстемдігінің жаңа кезеңіне жол ашты.

Бұрынғы оқиғалар

1197 жылы Норман билеушілерінен Сицилия патшалығын мұра еткен Гогенштауфен әулетінің императорлары Солтүстік Италияға деген бұрынғы талаптарын нығайтуға тырысты. Бұл амбицияға Солтүстік Италияның көптеген мемлекеттері мен Папалықтың өкілдері қарсы шықты. Папалық пен Киелі Рим империясы арасындағы күрес итальяндықтардың адалдығын екіге бөліп, фракциялардың пайда болуына әкелді, олар гвельфтер және гибеллиндер деп аталды. 1250 жылы Германия императоры Фридрих II Хогенштауфеннің өлімі осы күрес кезінде оның заңды немересі және мұрагері Конрадинді Оңтүстік Германияда Сицилия королі етіп тағайындады, ал Сицилияны Конрадиннің ағасы, Фридрих II-нің заңсыз ұлы Манфред биледі. Манфред алғашқыда заңды ағасы Конрад IV (Конрадиннің әкесі)мен бірге билік жүргізді, ал 1254 жылы Конрад IV-нің безгекке шалдығуынан кейін Конрадиннің регенті ретінде тағайындалды. Бірақ 1258 жылы Конрадиннің өлімі туралы қауесеттерге қарамастан, Манфред Конрадиннің талабына қарамастан өзін король деп жариялады. Папа Климент IV, өзінің ізашары Папа Урбан IV-тің саясатын жалғастыра отырып, Манфредтің күшейіп бара жатқан билігін тоқтатуға бекінді. Ол Манфредті анафемаға ұшыратты және қару-жарақ күшімен қауіпті Гогенштауфендерді алмастыра алатын Анжу графы Карлмен келіссөздер жүргізуді жалғастырды. Папалықтың ресурстарымен, соның ішінде «кәпір» Гогенштауфендермен күресу үшін арналған крест жорығының оннан бір бөлігімен нығайтылған Карл 1265 жылы Италияға кірді және келесі жылы Беневенто шайқасында Манфредті жеңіп, өлтірді, Сицилияның патшасы ретінде өзін орнатуға кірісті. Беневентодан кейін Климент IV Карлді гибеллиндердің билігіне қарсы тұру үшін пайдалануды жалғастырды, бірақ Анжуліктер де, Гогенштауфендер сияқты, Солтүстік және Оңтүстік Италияны бағындыруға тырысып, Киелі Тақтың уақытша билігіне қауіп төндіруі мүмкін деген қорқыныш болды, Карлдің Солтүстік Италияға талап етуден бас тартуына қарамастан. Дегенмен, Папалық әлі де өзінің ежелгі Гогенштауфен жауының қазіргі уақытта басты қауіп екенін санады, ал 1267 жылдың қыркүйегінде 15 жастағы Конрадин әскерімен Италияға Сицилиядағы Карлдың билігіне қарсы шығу үшін келгенде, Климент дереу Карлдің Тосканада жеңіске жетуіне қолдау көрсетіп, Карлді папалық викарийі етіп тағайындады.

The German emperors of the Hohenstaufen line, who had inherited the kingdom of Sicily from its Norman rulers in 1197, had continually attempted to consolidate their more long standing claims to northern Italy as well—an ambition which was vehemently opposed by many northern Italian states and by the Papacy. The resulting struggle between the Papacy and the Holy Roman Empire split the loyalties of many Italians and led to factionalism, the resulting factions being termed the Guelphs and Ghibellines. The death of the German emperor Frederick II of Hohenstaufen in 1250 in the midst of this struggle eventually found his legitimate grandson and heir as King of Sicily, Conradin, in southern Germany, and Sicily under the rule of Conradin's uncle, Manfred of Sicily, the illegitimate son of Frederick II. Manfred ruled in Sicily at first along with his legitimate half brother, Conrad IV (Conradin's father), and after Conrad IV's death from malaria in 1254, as regent for Conradin. However, in 1258 Manfred declared himself king, despite Conradin's claim, purportedly because of rumors of Conradin's death. Pope Clement IV, continuing the policy of his predecessor Pope Urban IV, was determined to check Manfred's growing power. He excommunicated Manfred and continued discussions with Charles of Anjou as a secular prince who might, by force of arms, replace the dangerous Hohenstaufens. Bolstered by papal resources, which included a crusading tithe granted to combat the "infidel" Hohenstaufen, Charles entered Italy in 1265 and defeated and killed Manfred the next year at the Battle of Benevento, and began to establish himself as King of Sicily. After Benevento, Clement IV continued the papal policy of employing Charles to resist the power of the Ghibellines, although with this support was the fear that the Angevins themselves would, like the Hohenstaufen before them, attempt to dominate northern as well as southern Italy and thus menace the temporal power of the Holy See, despite explicit promises by Charles that he would not lay claim to northern Italy. However, the papacy still considered its ancient Hohenstaufen enemy to be the primary threat for the time being, and when Conradin, now aged 15, entered Italy with his army in September 1267 to challenge Charles' rule of Sicily, Clement immediately sought Charles' support in defeating them in Tuscany, appointing Charles as papal vicar.

Шайқас

Конрадиннің саны жағынан басымдыққа ие әскері, бірқатар маневрлер жасағаннан кейін, Тальякоццо қаласының сыртындағы (дәлірек айтқанда, Скуркола Марсикана маңындағы) Палентин жазығында Анжулық Карл әскерімен кездесті. Әрбір әскер үш бөлімге бөлінді. Бірінші Гогенштауфен бөлімі испан және итальян рыцарьларынан құралды, оны Кастилия инфанты Генрих басқарды; екінші бөлім көбінесе итальяндықтардан тұрды, бірақ неміс рыцарьлары да болды, оны Гальвано Лансия басқарды; ал соңғы бөлімде неміс рыцарьларының көп бөлігі шоғырланды, оны Конрадин өзі басқарды, оған жақын досы Баден маркграфы Фредерик I еріп жүрді. Карлдың бірінші бөлімі негізінен итальяндықтардан, сондай-ақ бірқатар провансальдық рыцарьлардан тұрды, командирі белгісіз болды; екінші бөлім француз әскерлерінің көп бөлігін құрады және байлық іздеген жерсіз рыцарьлар мен қарулы адамдардан тұрды, оны француз маршалы Анри де Кузанс басқарды; соңында, үшінші бөлім, Карл өзінің тәжірибелі француз крестоносцы Эрард Валеримен бірге басқарды (итальяндықтар оны "Аллардо ди Валлери" деп атады), тәжірибелі француз рыцарьларынан құралды. Карл Валеридің кеңесі бойынша осы үшінші бөлімді бір төбеге жасырып, Гогенштауфен күштерінің басымдығына қарамастан, тактикалық тосынсыру жасауды көздеді. Шабыстың бастапқы кезеңінде Конрадиннің әскері үстемдік құрды. Олар Карлдың алғашқы екі бөлімін жеңіп, қашқындыққа мәжбүр етті. Карлдың қаруын киген және Анжу туын алып жүрген адамды Генрих Кастилия өлтіріп, туды тартып алды. Алайда, Гогенштауфендер өлтірген адамның Карл емес, Анри де Кузанс екенін білмеді. Жеңіске жеткендерін ойлап, олар екіге бөлінді: бірі Карлдың қашқан бөлімдерін қуды, екіншісі Анжу лагерін тонауға кірісті. Осы сәтте Карл тұзағын жапты; оның жасырын элиталық резервтері шайқасқа қосылып, Конрадиннің күштерін талқандады. Конрадин Римге қашып кетті, бірақ кейін тұтқындалып, түрмеге қамалып, өлім жазасына кесілді. Осылайша Гогенштауфен әулетінің тарихы аяқталды.

After considerable maneuvering, Conradin's army, which enjoyed numerical superiority, confronted that of Charles of Anjou on the Palentine Plains outside the town of Tagliacozzo (more precisely, near Scurcola Marsicana). Each army deployed in three divisions. The first Hohenstaufen division was composed of Spanish and Italian knights, led by the Infante Henry of Castile; the second division was largely composed of Italians but included a body of German knights, and was led by Galvano Lancia; the final division contained most of the German knights, and was led by Conradin himself, accompanied by his close friend Frederick I, Margrave of Baden. Charles' first division was mostly composed of Italians, with some Provençal knights, under an unknown commander; the second division contained the bulk of the French troops, and was mostly made up of landless knights and men at arms in quest of wealth, commanded by French Marshal Henri de Cousances; and finally the third division, which Charles himself led alongside the veteran French crusader, Erard of Valery (who was referred to by the Italians as "Allardo di Valleri"), was composed of veteran French knights. This third division was hidden behind a hill by Charles at Valery's advice, in order to constitute a tactical surprise against the numerically superior Hohenstaufen forces. Conradin's army dominated the initial phase of the battle. They overwhelmed Charles' first two divisions and put them to flight. A man wearing Charles' armor and who was accompanied by the Angevin banner was killed by Henry of Castile and the banner captured. The Hohenstaufen forces did not realize the man they had just killed was Henri de Cousances and not Charles himself however. Believing the battle was won, they then split up, some to pursue Charles' fleeing divisions, others to pillage the Angevin camp. At this point Charles sprung his trap; his hidden elite reserves entered the fight and decimated Conradin's forces. Conradin fled back to Rome but was later captured, imprisoned and executed. Thus ended the Hohenstaufen's line.