Кіріспе

Джоның пәтері — 1996 жылы түсірілген американдық музыкалық қара комедиялық фильм. Сценарийін Джон Пейсон жазған және ол режиссерлік дебютін осы фильммен жасады. Фильм 1992 жылы түсірілген, сол аттас қысқаметражды фильмнің негізінде жасалған. Басты рөлдерді Джерри О’Коннелл мен Меган Уорд ойнады. Бұл MTV Films-тің алғашқы туындысы, Paramount Pictures-тің қатысуынсыз жасалған жалғыз фильм (2019 жылы Netflix арқылы таралған Eli фильмінде Paramount-тің де үлесі болды). Сонымен қатар, Blue Sky Studios қатысқан алғашқы фильм де осы болды. Фильмнің негізгі мәселесі – көптеген адамдар білмейтін факт, тарақандар сөйлей алады, бірақ адамдардың «алдымен басып, кейін сұрайтынына» байланысты сөйлемеуді жөн көреді. Олар ән айтады, тіпті өздерінің кабельдік телеарнасы да бар. Тарақандардың дауыстарын Билли Уэст (оның көркем фильмдегі дебюті), Джим Тернер, Рик Авилес (оның өміріндегі соңғы рөлі), Тим Блейк Нельсон, БД Вонг және Дейв Чаппел сомдады. Фильм сыншылардан көбінесе жағымсыз пікірлер алды және кассада сәтсіздікке ұшырады.

Сюжет

Айова университетін бітіріп, бір тиын да жоқ Джо Ф. Нью-Йоркке көшіп келеді, оған пәтер мен жұмыс қажет. Г-жа Гротовскидің кездейсоқ қазасынан кейін, Уолтер Шит деген суретші Джоға ғимараттағы соңғы бағасы реттелген пәтерді иеленуге көмектеседі, барлығына Г-жа Гротовски Джоның анасы болған деген ойды ұқтырып. Егер сенатор Догерти ғимаратты босата алса, ол онда салуды жоспарлап отырған түрмеге орын аша алады, және ол Альберто Бьянко мен оның жүрексіз туыстары Влад пен Хесусты жалға алушыларды қорқыту үшін пайдаланады. Джо өзінің 20-30 мың бөлмелес бар екенін біледі, олардың бәрі де сөйлеп, ән шырқап, бір құлазының келгеніне риза болатын тарақандар. Ральф бастаған, сезімтал, музыканы жақсы түсінетін жәндіктер өздерінің мүдделерін ойлап, қарақшыларды қорқытып жібереді, бұл оларды өздеріне тамақ әкелетін адамдарға ұнайды. Айовада анасынан ақша алып өмір сүруден шаршаған Джо, жақсы ниетті алты аяқты бөлмелестерінің салдарынан бірнеше жұмысын жоғалтқаннан кейін, Уолтер Шиттің тобындағы тәжірибесіз барабаншы болып табылады. "ШИТ" тобының концерттеріне шақыру қағаздарын жабыстырып жүргенде, ол сенатор Догертидің қызы Лилимен кездеседі, ол Джоның ғимаратын қоршаған бос жерді абаттандыруға арналған қоғамдық бақша жобасын ілгерілетуде. Лилиге бақшада жұмыс істеп жатқанда жасаған сыйлық оны Джоның пәтеріне қайтаруға жеткілікті болады. Алайда, тарақандар оның ісіне араласпамайтынына берген уәделерін бұзып, қорқып кеткен Лили қашып кетеді, содан кейін ол жұмыс істеген бақшаның өртеп тасталғанын біледі. Бөлмелестерімен романтикалық кешін бұзғаны үшін дауласып, ғимарат та бақшаның тағдырына ұшырайды. Бақытсыз және енді үйсіз қалған бөлмелестердің арасындағы өзара келісім тарақандарды Джоға өкіну үшін "Нью-Йорк қаласындағы әрбір тарақан, егеуқұйрық және қаздың көмегін шақыруға" итермелейді. Түнде тарақандар Нью-Йорк қаласын аралап, бүкіл аумақты бақшаға айналдыру үшін қажетті материалдарды жинап, барлық қажетті құжаттарды рәсімдеп, үйлесімділіктің орнауын қамтамасыз етеді.

Өндіріс

Джон Пейсон бастапқыда 1992 жылы «Джоның пәтері» атты қысқа фильмді жасады, ол MTV телеарнасында жарнамалық үзілістер арасында көрсетілді. Пейсон 1987 жылы түсірілген «Those Damn Roaches» атты қысқаметражды фильмнен және 1987 жылғы жапондық «Тарақандардың кескіні» фильмінен шабыттанғанын айтты, соңғысы қолмен салынған анимация мен тікелей түсірілімді үйлестірген. Қысқа фильм CableACE сыйлығын алғаннан кейін, MTV басшылары Пейсонмен толықметражды фильм жасау мүмкіндігін талқылады. 1993 жылы MTV, Geffen Pictures компаниясымен келісім шарт жасады, оған сәйкес, телеарнаның материалдары негізінде фильмдер түсіріліп, Warner Bros арқылы көрсетілетін болды. «Джоның пәтері» 13 миллион долларлық бюджетпен өндіріске кірістірілген кезде, «Бивис және Батт-Хед» фильмінің де экранизациясы әзірленді. «Джоның пәтері» Blue Sky Studios компаниясының қатысқан алғашқы толықметражды фильмі болды, олар бұрын компания логотиптерін және анимациялық жарнамаларын жасаған. Крис Уеджтің жетекшілігімен Blue Sky тарақандардың анимациялық тізбектерін жасады. 20th Century Fox компаниясының басшылары «Джоның пәтерінен» әсер алып, Blue Sky студиясын сатып алды, соның нәтижесінде студия толыққанды анимациялық компанияға айналды.

Қабылдау

"MTV-нің алғашқы толық метражды фильмі" деп үлкен қызығушылықпен жарнамаланған және компанияның қолдауына қарамастан, "Джоның пәтері" 1996 жылдың 26 шілдесінде көрсетілімге шыққанда кассада сәтсіздікке ұшырады. 1512 кинотеатрда көрсетілген фильм бар болғаны 1,8 миллион доллар тауып, тамыздың ортасында барлық көрсетілімдері тоқтатылды және жалпы сомада 4,6 миллион доллармен аяқталды. CinemaScore жүргізген сауалнама бойынша көрермендер фильмді A+ дейін F шкаласы бойынша "B+" деп бағалады. Rotten Tomatoes сынды шолулар жинақтайтын веб-сайттағы кәсіби сыншылардың пікіріне сүйене келе, "Джоның пәтері" фильміне мақұлдау бағасы берілді, орташа бағасы – . Сыншылардың пікірі: "Көрермендер "Джоның пәтерінен" ақшасын қайта алғысы келеді, себебі бұл көңіл көтермейтін комедия, ондағы билейтін таракандар адам кейіпкерлерінен де тартымды."