Кіріспе
Бельгиялық үнді экономисі (1959 жылы туған)
Жан Дрезе (1959 жылдың 22 қаңтарында туған) – бельгиялық туған үнділік әл-ауқат экономисі, әлеуметтік ғалым және белсенді. Ол Үндістанды толғандыратын әлеуметтік әл-ауқат, кедейлік және гендерлік теңсіздік сияқты даму мәселелерімен айналысқан. Оның бірлескен авторларының арасында экономика саласындағы Нобель сыйлығының лауреаты Амартия Сен (аштық туралы бірге жазған), Николас Стерн (нарықтық бағалар бұрмаланған кезде саясатты реформалау туралы бірге жазған) және экономика саласындағы Нобель сыйлығының лауреаты Ангус Дитон бар. Қазіргі уақытта ол Дели экономика мектебінің құрметті профессоры, Ранчи университетінің экономика факультетінің арнайы шақырылған профессоры, сондай-ақ Нобель сыйлығының лауреаты Эстер Дюфло басқаратын Тамил Наду бас министрінің экономикалық кеңесшілер кеңесінің мүшесі. Ол ҮПА үкіметінің екі мерзімінде де Үндістанның Ұлттық кеңесінің құрамында болды, бірақ бірінші мерзімінде бір жыл, екінші мерзімінде екі жыл қызмет етті.
Ерте өмір
Жан Дрезе 1959 жылғы 22 қаңтарда Бельгияның Левен қаласында дүниеге келген. Ол Ловен католикалық университетінің Операциялық зерттеулер және эконометрия орталығын құрған Жак Дрезенің ұлы. Оның інісі, Ксавье Дрезе, маркетинг және тұтынушылық зерттеулер саласындағы ғалым. Ол 1980-ші жылдары Эссекс университетінде математикалық экономиканы оқыды және Үндістанның Нью-Делидегі Статистикалық институтында «баға-пайда талдауының теориялық экономикасы» тақырыбында докторлық диссертациясын қорғады. 1979 жылдан бері Үндістанда тұрып келеді және 2002 жылы Үндістан азаматы болды, бұл Бельгия азаматтығынан бас тартумен байланысты болды.
Жеке өмір
Ол 1993 жылдан 2002 жылға дейін Делиде, ал 2002 жылдан 2014 жылға дейін Аллахабадта тұрды. Қазір Ранчиде тұрады.
Мансап
Дрезе 1980-ші жылдары Лондон экономика мектебінде, оның жалғыз толық уақытты лауазымында, сондай-ақ Дели экономика мектебінде сабақ берді. Ол Аллахабадтың Г. Б. Пант әлеуметтік ғылымдар институтында қонақ профессор болды. Үндістан Үкіметінің Жоспарлау комиссиясы құрған "Жоспарлау және даму бөлімшесінің" құрметті профессоры қызметін Үндістанның Аллахабад университетінің экономика кафедрасында атқарды. Ол даму экономикасы және мемлекеттік экономика салаларына, әсіресе Үндістанға қатысты маңызды үлес қосты. Ол даму экономикасы саласындағы маңызды зерттеулер жасады, оның ішінде аштық, ашаршылық, білім беру, гендерлік теңсіздік, балаларға күтім жасау, мектепте тамақтандыру және жұмыспен қамтуға кепілдік беру сияқты бірқатар маңызды мәселелерге назар аударды. Оның зерттеу әдісі дәстүрлі экономикалық тәсілдерді, Үндістандағы кедейлік туралы оның терең ойлармен жазылған мақалаларында көрініс тапқандай, антропологтар қолданатын әдістемелермен үйлестіреді. Оның пәнаралық жұмысының жарқын мысалы – Николас Стерн, Питер Ланжоу және басқа зерттеушілермен бірлесіп, Үндістанның Уттар-Прадеш штатының Морадабад ауданындағы Паланпур ауылын зерттеуі. Осы зерттеу үшін ол ауылға толыққанды еніп, жергілікті халықпен бірдей жағдайда өмір сүрді. Бұл жерді өңдеу және мал өсірумен айналысуын қамтыды, ал осы тәжірибесі туралы ол Нареш Шармамен бірге 1996 жылғы қазан айында "Жағдайлар мен даму туралы зерттеулер" журналында жарияланған "Солтүстік Үндістан ауылындағы жалға берушілік шаруашылық" атты мақаласында айтып берді. Оның кең ауқымды далалық жұмыстары, күнделікті өмір мен кедейліктің сапалық талдауы және сандық зерттеулерді үйлестіру арқасында оның еңбектері экономика саласында ерекше көзге түседі. Ол зерттеулеріне өзінің бай далалық тәжірибесін және талдамалық жұмысын қатар қолдана отырып, ерекше көзқарас ұсынады.
PROBE есебі
Дрез кішігірім команданың бір бөлігі ретінде жұмыс істеген маңызды еңбектерінің бірі – Солтүстік Үндістанның негізгі штаттарындағы бастауыш білім беруді зерттеу, көбінесе «PROBE Report» немесе «The Public Report on Basic Education» (1999) деген қысқаша атаумен белгілі. Бұл зерттеу, жергілікті даму саласындағы мамандарды пайдаланған, осы сияқты толыққанды зерттеулердің жетіспеуіне байланысты, маңызды дереккөз болып қала береді.
Әлеуметтік белсенділік
Дрезе Үндістанда да, халықаралық деңгейде де әлеуметтік әділдікке деген бейілділігімен танымал. Үндістанда докторантураны бітірген кезінде және одан кейін ол ерікті түрде қарапайым өмір салтын қабылдады. LSE-де оқығанда ол көбінесе көшеде ұйықтап, үйсіздермен бірге тұрды, 1988 жылы үйсіздерге ғимараттарды ашып, шығаруға қарсылық көрсеткен үйсіздер қозғалысын ұйымдастыруға көмектесті. Дрезе зәулімдіктен бас тартуымен белгілі және далалық зерттеулер жүргізгенде, респонденттерімен бірдей жағдайда өмір сүріп, жұмыс істейді. Делиде ол әйелі Бела Бхатиямен бір бөлмелі шатыр тұрғынжайда тұрды, және тағы басқалары. 1990-1991 жылдардағы Ирак соғысы кезінде ол Ирак-Сауд Арабия шекарасында орналасқан бейбітшілік лагеріне қосылды. 1992 жылы Харис Газдармен бірлескен "Ирактағы аштық және кедейлік, 1991" атты мақаласы – Персы шығанағы соғысынан кейін Ирак экономикасын алғаш бағалаулардың бірі болды және Иракқа қатысты санкциялардың адам құнына қатысты алдын ала ескерту жасады. Ирактан шыққан тағы бір кітап – Бела Бхатия, Жан Дрезе және Кэти Келли өңдеген «Шығанақтағы соғыс және бейбітшілік».