1935 жылғы Нюрнберг заңдары: Нацистік антисемитизм мен расизм

Кіріспе

1935 жылы қабылданған нацистік антисемиттік және расистік заңдар

Нюрнберг заңдары (link=no, ) – нацистік Германияда 1935 жылдың 15 қыркүйегінде нацистік партияның Нюрнберг митингісі кезінде шақырылған Рейхстагтың арнайы отырысында қабылданған антисемиттік және расистік заңдар. Екі заң: неміс қаны мен неміс ар-намысын қорғау туралы заң, ол еврейлер мен немістер арасындағы некеге тұру мен некеден тыс қатынастарға тыйым салды, сондай-ақ 45 жасқа дейінгі неміс әйелдерін еврей үйлерінде жұмысқа орналастыруға тыйым салды; және Рейх азаматтығы туралы заң, ол неміс немесе олармен туысқан қанды адамдар ғана Рейх азаматы болуға құқылы екенін жариялады. Қалғандары азаматтық құқықтары жоқ мемлекеттік субъектілер ретінде қарастырылды. 14 қарашада еврей кім екенін анықтайтын қосымша жарлық қабылданды, ал Рейх азаматтығы туралы заң сол күні ресми түрде күшіне енді. Заңдар 1935 жылдың 26 қарашасында рома және қара нәсілділерді де қамтыды. Бұл қосымша жарлықта рома халқы еврейлер сияқты «расаға негізделген мемлекеттің жауы» ретінде анықталды. Сыртқы саясатқа байланысты, екі заң бойынша қудалаулар 1936 жылғы Берлинде өткен жазғы Олимпиада ойындарынан кейін ғана басталды. 1933 жылы Гитлер билікке келгеннен кейін нацистер антисемиттік саясатты жүзеге асыруды бастады, оның ішінде нәсілге негізделген халық қауымдастығы (Volksgemeinschaft) құрылды. Нацистік партияның рейхканцлері және фюрері Адольф Гитлер 1933 жылдың 1 сәуірінде еврей бизнесіне қарсы ұлттық бойкот жариялады, ал 7 сәуірде қабылданған «Кәсіптік мемлекеттік қызметті қалпына келтіру туралы» заң «арий емес» адамдарды заңгерлік мамандықтан, мемлекеттік қызметтен және орта мектептер мен университеттерде оқытудан шеттетуге алып келді. 10 мамырда бүкіл елде еврей авторларының кітаптарын қоса алғанда, «неміс емес» деп саналатын кітаптарды өртеп, жойды. Еврей азаматтары қудаланды және зорлық-зомбылыққа ұшырады. Олардың азаматтығы мен азаматтық құқықтарынан айырылып, белсенді түрде қысымға алынды және ақырында неміс қоғамынан толығымен шығарылды. Нюрнберг заңдары еврей қауымына ауыр экономикалық және әлеуметтік зиян келтірді. Неке заңдарын бұзғандар түрмеге жабылды, ал (1938 жылдың 8-інен кейін) жазасын өтегеннен кейін гестапо қайтадан тұтқындап, нацистік концлагерлерге жіберді. Еврей емес адамдар біртіндеп еврейлермен қарым-қатынасты тоқтатты немесе еврейлерге тиесілі дүкендерде сауда жасаудан бас тартты, олардың көпшілігі клиенттердің жетіспеуіне байланысты жабылды. Еврейлерге мемлекеттік қызметте немесе медицина және білім беру сияқты мемлекеттік реттелетін кәсіптерде жұмыс істеуге рұқсат берілмегендіктен, көптеген орта таптағы бизнес иелері мен мамандар қарапайым жұмысқа орналасуға мәжбүр болды. Эмиграция қиын болды, өйткені еврейлер елден шыққанда байлықтарының 90% дейін салық ретінде төлеуге міндетті болды. 1938 жылға қарай, еврей эмигранттарын қабылдауға дайын ел табу мүмкін емес болды. Мадагаскар жоспары сияқты жаппай депортация жоспарларын нацистер жүзеге асыра алмады, сондықтан 1941 жылдың ортасынан бастап неміс үкіметі еуропалық еврейлерді жаппай қырып-жоюды бастады.

The Nuremberg Laws (link=no, ) were antisemitic and racist laws that were enacted in Nazi Germany on 15 September 1935, at a special meeting of the Reichstag convened during the annual Nuremberg Rally of the Nazi Party. The two laws were the Law for the Protection of German Blood and German Honour, which forbade marriages and extramarital intercourse between Jews and Germans and the employment of German females under 45 in Jewish households; and the Reich Citizenship Law, which declared that only those of German or related blood were eligible to be Reich citizens. The remainder were classed as state subjects without any citizenship rights. A supplementary decree outlining the definition of who was Jewish was passed on 14 November, and the Reich Citizenship Law officially came into force on that date. The laws were expanded on 26 November 1935 to include Romani and Black people. This supplementary decree defined Romani people as "enemies of the race based state", the same category as Jews. Out of foreign policy concerns, prosecutions under the two laws did not commence until after the 1936 Summer Olympics, held in Berlin. After Hitler rose to power in 1933, the Nazis began to implement antisemitic policies, which included the formation of a Volksgemeinschaft (people's community) based on race. Chancellor and Führer (leader) of the Nazi Party Adolf Hitler declared a national boycott of Jewish businesses on 1 April 1933, and the Law for the Restoration of the Professional Civil Service, passed on 7 April, excluded so called non Aryans from the legal profession, the civil service, and from teaching in secondary schools and universities. Books considered un German, including those by Jewish authors, were destroyed in a nationwide book burning on 10 May. Jewish citizens were harassed and subjected to violent attacks. They were actively suppressed, stripped of their citizenship and civil rights, and eventually completely removed from German society. The Nuremberg Laws had a crippling economic and social impact on the Jewish community. Persons convicted of violating the marriage laws were imprisoned, and (subsequent to 8 March 1938) upon completing their sentences were re arrested by the Gestapo and sent to Nazi concentration camps. Non Jews gradually stopped socialising with Jews or shopping in Jewish owned stores, many of which closed due to a lack of customers. As Jews were no longer permitted to work in the civil service or government regulated professions such as medicine and education, many middle class business owners and professionals were forced to take menial employment. Emigration was problematic, as Jews were required to remit up to 90% of their wealth as a tax upon leaving the country. By 1938 it was almost impossible for potential Jewish emigrants to find a country willing to take them. Mass deportation schemes such as the Madagascar Plan proved to be impossible for the Nazis to carry out, and starting in mid 1941, the German government started mass exterminations of European Jews.

Өмірбаян

Нацистік партия Бірінші дүниежүзілік соғыс аяқталғаннан кейін Германияда белсенді болған бірнеше оңшыл саяси партиялардың бірі болды. Партия бағдарламасына Веймар Республикасын жою, Версаль келісімінің талаптарын қабылдамау, радикалды антисемитизм және большевизмге қарсы күрес кірді. Олар күшті орталық үкімет құруға, герман халқы үшін Lebensraum (тіршілік кеңістігі) ұлғайтуға, нәсілге негізделген Volksgemeinschaft (халық қауымдастығы) құруға және еврейлерді белсенді түрде қысымға алып, нәсілдік тазалау жүргізуге уәде берді, олар азаматтығынан және азаматтық құқықтарынан айырылатын еді. 1924 жылы сәтсіз «Пивохана төңкерісінен» кейін түрмеде отырған Гитлер өзінің орынбасары Рудольф Гесске «Менің күресім» атты кітабын диктант етті. Бұл кітап – Гитлердің өмірбаяны және идеологиясының тұжырымдамасы, онда ол неміс қоғамын нәсілге негізделген қоғамға айналдыру жоспарларын баяндады. Онда ол еврейлік большевизмге сенімін білдірді, бұл теория еврейлердің әлемдік үстемдік үшін халықаралық құпия заговор жасағанын және олар неміс халқының өлім жазасын тартуға лайық жауы екенін көрсетеді. Гитлер өмірі бойы «Менің күресімде» баяндалған көзқарасынан еш айныған жоқ. Нацистік партия Volksgemeinschaft («халық қауымдастығы») тұжырымдамасын қолдады, мақсаты – барлық немістерді ұлттық серіктестер ретінде біріктіру, ал қауымдастықтан шеткерлегендер немесе шетелдік нәсіл (Fremdvölkische) саналғандарды шығарып тастау еді.

Нацистік Германия

Нацистер билікке келгеннен кейін яһудилерге қарсы кемсіту күшейді; Нацистік партияның әскери бөлімшелерінің мүшелері бір ай бойы яһуди бизнесіне, синагогтарға және заңгерлерге шабуыл жасады. 1933 жылдың 21 наурызында АҚШ-тың бұрынғы конгрессмені Уильям В. Коэн, АҚШ-тың еврей соғыс ардагерлерінің атқару комитетінің отырысында, барлық неміс тауарларына қатаң бойкот жариялауға шақырды. Сол айдың соңында, бірнеше көрнекті еврей ұйымдарының қолдауымен (бірақ Британдық еврейлердің депутаттар кеңесі сияқты басқалары қатыспады), бүкіл әлем бойынша неміс тауарларына бойкот жарияланды. Осыған жауап ретінде Гитлер 1933 жылдың 1 сәуірінде яһуди бизнесіне қарсы ұлттық бойкот жариялады. Сол кезде, нацистік партияға мүше емес көптеген адамдар яһудилерді Германия қоғамының қалған бөлігінен оқшаулауды жақтады. 1933 жылдың 7 сәуірінде қабылданған «Кәсіби мемлекеттік қызметті қалпына келтіру туралы» заң, барлық «арий емес» адамдарды заңгерлік мамандықтан және мемлекеттік қызметтен зейнеткерлікке шығуға міндеттеді. Ұқсас заңдар көп ұзамай басқа мамандықтардағы яһуди мүшелерін олардың қызметін атқару құқығынан айырды. Сондай-ақ, бұл заң яһудилердің университеттерде оқытуына тыйым салды. 1934 жылы нацистік партия «Warum Arierparagraph?» («Неге арийлер заңы?») атты брошюра жариялады, онда заңның қажеттілігі түсіндірілді. Нацистер «яһуди әсерін» мәдени өмірден жою мақсатымен, Ұлттық социалистік студенттер лигасының мүшелері кітапханалардан «неміс емес» деп саналған кітаптарды алып тастады, ал 10 мамырда бүкіл елде кітаптар өртеу акциясы өтті. Режим яһудилерді елден ерікті түрде кетуге мәжбүрлеу үшін зорлық-зомбылық пен экономикалық қысымды қолданды. 1933 жылдың шілдесінде қабылданған заң, табиғи жолмен неміс азаматтығын алған яһудилерді азаматтығынан айырды, бұл жаңадан келген иммигранттарға (әсіресе Шығыс Еуропалық яһудилерге) депортация жасауға заңдық негіз болды. Көптеген қалаларда яһудилерге кіруге тыйым салатын белгілер орнатылды. 1933 және 1934 жылдары яһуди бизнесіне базарларға кіруге, газеттерде жарнамалауға тыйым салынды және мемлекеттік тапсырыстардан айырылды. Азаматтар қудаланды және зорлық-зомбылыққа ұшырады. Осы кезеңде қабылданған басқа заңдардың ішінде «Тұқым қуалайтын аурулардың алдын алу туралы» заң (1933 жылдың 14 шілдесінде қабылданған) болды, ол тұқым қуалайтын, физикалық және психикалық аурулары бар адамдарды міндетті түрде стерильдеуді талап етті. «Қауіпті әдеттегі қылмыскерлерге қарсы» заң бойынша (1933 жылдың 24 қарашасында қабылданған) әдеттегі қылмыскерлер де стерильдеуден өтуге міндетті болды. Бұл заң сонымен қатар «әлеуметтік бейімсіздерді» – созылмалы жұмыссыздық, проституция, тіршілікке жарамсыздық, алкоголизм, баспанасыздық, қара нәсілділер және цығандарды ( «цыган» деп аталатын) түрмеге қамау немесе нацистік концлагерьлерге жіберу үшін де пайдаланылды.

Discrimination against Jews intensified after the Nazis came into power; a month long series of attacks by members of the Sturmabteilung (SA; paramilitary wing of the Nazi Party) on Jewish businesses, synagogues, and members of the legal profession followed. On 21 March 1933, former U. S. congressman William W. Cohen, at a meeting of the executive advisory committee of the Jewish War Veterans of the United States, urged a strict boycott against all German goods. Later that month, a worldwide boycott of German goods was declared, with the support of several prominent Jewish organisations (though with the abstention of others, such as the Board of Deputies of British Jews). In response, Hitler declared a national boycott of Jewish businesses on 1 April 1933. By that time, many people who were not Nazi Party members were advocating for segregating Jews from the rest of German society. The Law for the Restoration of the Professional Civil Service, passed on 7 April 1933, forced all non Aryans to retire from the legal profession and civil service. Similar legislation soon deprived Jewish members of other professions of their right to practice. It also barred Jews from teaching at universities. In 1934, the Nazi Party published a pamphlet titled "Warum Arierparagraph?" ("Why the Aryan Law? "), which summarised the perceived need for the law. As part of the drive to remove what the Nazis called "Jewish influence" from cultural life, members of the National Socialist Student League removed from libraries any books considered un German, and a nationwide book burning was held on 10 May. Violence and economic pressure were used by the regime to encourage Jews to voluntarily leave the country. Legislation passed in July 1933 stripped naturalised German Jews of their citizenship, creating a legal basis for recent immigrants (particularly Eastern European Jews) to be deported. Many towns posted signs forbidding entry to Jews. Throughout 1933 and 1934, Jewish businesses were denied access to markets, forbidden to advertise in newspapers, and deprived of access to government contracts. Citizens were harassed and subjected to violent attacks. Other laws promulgated in this period included the Law for the Prevention of Hereditarily Diseased Offspring (passed on 14 July 1933), which called for the compulsory sterilisation of people with a range of hereditary, physical, and mental illnesses. Under the Law against Dangerous Habitual Criminals (passed 24 November 1933), habitual criminals were forced to undergo sterilisation as well. This law was also used to force the incarceration in prison or Nazi concentration camps of "social misfits" such as the chronically unemployed, prostitutes, beggars, alcoholics, homeless vagrants, black people, and Romani (referred to as "Gypsies").

Рим цигандарының құқығы

Цигандарға қарсы күрес жөніндегі орталық кеңсе 1929 жылы Веймар республикасы тұсында құрылды. 1938 жылдың желтоқсан айында Рейхсфюрер-СС Генрих Гиммлер «циган обасына қарсы күрес» туралы бұйрық шығарды. Рома халқының ромалық тегі нәсілдік белгі ретінде сараланды, бұрын олар қоғамның «әлеуметтік бейімделмеген» элементі ретінде сипатталған болатын. Бұл жұмысты Денсаулық сақтау министрлігінің Растық гигиена және демография бөлімінің қызметкері Роберт Риттер жүргізді. 1942 жылға қарай ол ZM+, бірінші және екінші дәрежедегі ZM, сондай-ақ ZM шкаласын жасады, бұл жеке адамның ромалық тегінің деңгейін көрсететін болды. Бұл классификацияға сәйкес, егер адамның екі әжесі де рома болса, ол рома ретінде танылып, ромаларға қарсы заңға бағынатын еді. Ішкі істер министрлігінің мәліметінше, «циган мәселесін» Германия ішінде күштеп қоныс аудару немесе түрмеге жабу арқылы шешу мүмкін емес еді, сондықтан Нюрнберг заңдарын толықтыру және күшейте түсу мақсатында Рейхтің «Циган заңы» жобасы дайындалды. Жобада барлық ромаларды анықтап, тіркеу, одан кейін стерильдеу және депортация жасау көзделген. 1938 жылы денсаулық сақтау органдарына барлық ромаларды және рома тегі барларды тіркеуге бұйрық берілді. Гиммлер мұндай заңға қызығушылық танытса да, ол «қан араласуына жол бермейтін және неміс халқының тұру кеңістігіндегі цигандармен байланысты барлық маңызды мәселелерді реттейтін» заң деді, бірақ бұл заң ешқашан қабылданылмады. 1942 жылдың желтоқсан айында Гиммлер барлық ромаларды нацистік концлагерьлерге жіберуді бұйырды.

"Еврей мәселесі"

Нацистік партия басшыларының неміс қоғамынан еврейлерді жою туралы орындалмаған уәдесінен көңілі қалған SA мүшелері, өздерінің наразылықтарын білдіру үшін еврей азшылығына қарсы күш қолдануға құштарлық танытты. 1935 жылдың басындағы Гестапо есебінде, нацистік партияның қатардағы мүшелері «еврей мәселесін төменнен шеше бастайды», ал үкімет содан кейін олардың ізінен қадама жасайды деп күтілгені айтылды. Нацистік үкімет 1934 жылы уақытша тоқтатқан еврейлерге қарсы шабуылдар, вандализм және бойкоттар, 1935 жылы үкіметтің жоғары деңгейлерінде мақұлданған үгіт науқаны аясында қайтадан күшейді. Партияға мүше емес көптеген адамдар бойкотқа немқұрайлы қарады және өздерінің қауіпсіздігіне алаңдап, зорлық-зомбылыққа қарсы шықты. Израильдік тарихшы Отто Дов Кулка «Альте Кемпфер» (ұзақ жылдар бойы партия мүшесі болғандар) пен жалпы халықтың көзқарастары арасындағы айырмашылықты атап көрсетті, бірақ саяси белсенділігі жоқ немістердің көпшілігі де 1935 жылы қатаң антисемит заңдарын қабылдауды қолдады. Бұл мәселе антисемит агитациясының нәтижесінде мемлекеттік күн тәртібінің басымдығына шықты. Ішкі істер министрі Вильгельм Фрик 25 шілдеде еврейлер мен еврей емес адамдар арасындағы некелерге тыйым салатын заңның жақын арада қабылданатынын жариялады және тіркеушілерге мұндай некелерге лицензия беруден уақытша бас тартуды ұсынды. Заң жобасында сондай-ақ тұқым қуалайтын аурулары бар адамдарға некеге тұруға тыйым салу қарастырылған. Экономика министрі және Рейхсбанк президенті Хьялмар Шахт «Альте Кемпфер» пен SA-ның зорлық-зомбылық әрекеттерін экономикаға тигізген теріс әсері үшін сынады. Бұл зорлық-зомбылық Германияның халықаралық аренадағы беделіне де зиян келтірді. Осы себептерге байланысты Гитлер 1935 жылдың 8 тамызында неміс еврейлеріне қарсы «жеке шараларға» тоқтатуды бұйырды және Фрик бұл бұйрықты орындамаған нацистік партия мүшелеріне қарсы заңдық шаралар қолданумен қорқытты. Гитлер үшін партиядағы радикалдық топтарды қанағаттандыру үшін жаңа антисемит заңдарын жылдам қабылдау маңызды болды. Бұл мәселені талқылау үшін 1935 жылдың 20 тамызында министрлер кеңесі өтті. Гитлер экономикаға келтірілген зияндылығына байланысты зорлық-зомбылық әдістеріне қарсы болды және мәселені заң арқылы шешу қажеттігін мәлімдеді. Жаңа заңдардың негізгі мақсаты – «расалық тазалықты» сақтау үшін неке заңдарын қабылдау, еврейлерді неміс азаматтығынан айыру және олардың экономикалық қызметіне кедергі келтіру болды.

Disenchanted with the unfulfilled promise of Nazi Party leaders to eliminate Jews from German society, SA members were eager to lash out against the Jewish minority as a way of expressing their frustrations. A Gestapo report from early 1935 stated that the rank and file of the Nazi Party would set in motion a solution to the "Jewish problem from below that the government would then have to follow". Assaults, vandalism, and boycotts against Jews, which the Nazi government had temporarily curbed in 1934, increased again in 1935 amidst a propaganda campaign authorised at the highest levels of government. Most non party members ignored the boycotts and objected to the violence out of concern for their own safety. Israeli historian Otto Dov Kulka argues that there was a disparity between the views of the Alte Kämpfer (longtime party members) and the general public, but that even those Germans who were not politically active favoured bringing in tougher new antisemitic laws in 1935. The matter was raised to the forefront of the state agenda as a result of this antisemitic agitation. Interior Minister Wilhelm Frick announced on 25 July that a law forbidding marriages between Jews and non Jews would shortly be promulgated, and recommended that registrars should avoid issuing licences for such marriages for the time being. The draft law also called for a ban on marriage for persons with hereditary illnesses. Hjalmar Schacht, Economics Minister and Reichsbank president, criticised the violent behaviour of the Alte Kämpfer and SA because of its negative impact on the economy. The violence also had a negative impact on Germany's reputation in the international community. For these reasons, Hitler ordered a stop to "individual actions" against German Jews on 8 August 1935, and Frick threatened to take legal action against Nazi Party members who ignored the order. From Hitler's perspective, it was imperative to quickly bring in new antisemitic laws to appease the radical elements in the party who persisted in attempting to remove the Jews from German society by violent means. A conference of ministers was held on 20 August 1935 to discuss the question. Hitler argued against violent methods because of the damage being done to the economy and insisted the matter must be settled through legislation. The focus of the new laws would be marriage laws to prevent "racial defilement", stripping Jews of their German citizenship, and laws to prevent Jews from participating freely in the economy.

Нюрнбергтегі оқиғалар

1935 жылдың 10-16 қыркүйегінде Нюрнбергте өткен жетінші жылдық нацистік партия митингісі, нацистік режим кезінде Берлиннен тыс жерде өткен Рейхстагтың жалғыз отырысы болды. Гитлер бұл митингті ұзақ күткен яһудилерге қарсы заңдарды енгізуге қолайлы мүмкіндік деп шешті. 12 қыркүйекте сөйлеген сөзінде жетекші нацистік дәрігер Герхард Вагнер үкіметтің жақын арада «неміс қанын қорғау туралы заңды» енгізетінін хабарлады. Келесі күні Гитлер Рейхстагты 15 қыркүйекте Нюрнбергте отырыс өткізуге шақырды, ол митингтің соңғы күні болды. Одан кейін ол Рейхтің ішкі істер министрлігінің мемлекеттік хатшысы Ханс Пфундтнермен және министрлік кеңесшісі Вильгельм Штукартпен сөйлесіп, яһудилер мен яһуди емес адамдар арасындағы сексуалдық қатынастарға немесе некеге тыйым салатын заң жобасын дайындауды тапсырды. Олар өз кезегінде, заң жобасын жеделдетіп дайындауға көмектесу үшін Франц Альбрехт Медикусты [de] және Ішкі істер министрлігінің Бернхард Лёзенерін Нюрнбергке шақырды. Екі адам 14 қыркүйекте келді. Сол күні кешке Гитлер оларға таңертеңге дейін Рейх азаматтығы туралы заң жобасын да дайындауды бұйырды. Гитлер «Қан туралы заңның» бастапқы жобаларын тым жұмсақ деп тапты, сондықтан түн ортасында Фрик оған төрт жаңа жобаны әкелді, олардың айырмашылығы негізінен санкциялардың қатыстығында болды. Гитлер ең жұмсақ нұсқаны таңдады, бірақ «кім яһуди» деген анықтаманы бұлыңғыр қалдырды. Гитлер митингте заңдардың «проблеманы заңмен шешуге жасалған әрекет екенін, егер бұл сәтсіздікке ұшыраса, түпкілікті шешімді заң бойынша Ұлттық-социалистік партияға тапсыру қажет» екенін мәлімдеді. Пропаганда министрі Жозеф Геббельс заңдар қабылдануы туралы радио хабарларын тоқтатты және неміс БАҚ-тарына оларды қалай іске асыру туралы шешім қабылданғанға дейін жарияламауды бұйырды.

Заңдардың мәтіні

1935 жылы 15 қыркүйекте Рейхстаг екі Нюрнберг заңын бірауыздан қабылдады. Неміс қаны мен намысын қорғау туралы заң еврейлер мен немістердің арасындағы некелерге және некеден тыс қатынастарға тыйым салды, сондай-ақ 45 жасқа дейінгі неміс әйелдерін еврей шаруашылықтарында жұмысқа алуға тыйым салды. Рейх азаматтығы туралы заң неміс немесе оған жақын туысқандық байланысы бар адамдар ғана Рейх азаматы бола алатынын жариялады; қалғандары азаматтық құқықтары жоқ мемлекеттік қарастырылатын тұлғалар ретінде саналды. Азаматтық заңында "өз мінез-құлқымен неміс халқы мен Рейхке адал қызмет етуге дайын және лайық екенін" дәлелдеу қажеттігі туралы талап саяси оппозиция өкілдерін де неміс азаматтығынан айыруға мүмкіндік берді. Бұл заң еврейлер, цығандар және басқа да "көңілсіз" адамдардың заңдық құқықтары мен азаматтығын жоюдың тиімді құралы болды. Алдағы жылдарда Германияда еврей қауымын одан әрі шеттетуге бағытталған 13 қосымша заң қабылданды. Мысалы, еврей отбасылары көп балалы отбасыларға арналған жәрдемақы алуға құқықтан айырылды және арийлермен кез келген сауда-саттық жасауға тыйым салынды.

Әсері

Ішкі істер министрлігі мен нацистік партия үш немесе одан көп еврей әже-шешесі бар адамдар еврей болып саналады, ал бір ғана (екінші дәрежелі мишлинге) адам емес деп саналады. Нацистік партия, әсіресе оның радикалды элементтері, заңдардың бірінші және екінші дәрежелі мишлинге де қолданылуын қалады. Осы себепті Гитлер кешіктіріп, 1935 жылдың қараша айының басына дейін шешім қабылдамады. Оның соңғы шешімі бойынша, үш еврей әжесі мен ата-бабасы бар адамдар еврей болып саналады; екі еврей әжесі мен ата-бабасы барлар тек еврей дінін ұстанатын немесе еврей жұбайы бар болса ғана еврей болып саналады. 14 қарашада еврейлердің анықтамасын айқындайтын қосымша жарлық қабылданды және Рейх азаматтығы туралы заң сол күні күшіне енді. Еврейлер енді неміс азаматы емес еді және сайлауға қатысу құқығынан айырылды. Еврейлер мен цығандар Рейхстаг сайлауында немесе 1938 жылғы Австрия аншлюсі референдумында дауыс беруге құқығы жоқ еді. Осы күні әскери ардагерлер мәртебесіне байланысты кәсіби мемлекеттік қызметті қалпына келтіру туралы заңға сәйкес босатылған мемлекеттік қызметкерлер жұмыстан шығарылды. 21 желтоқсанда шығарылған қосымша қаулыда еврей ардагерлерін медицина және білім беру сияқты басқа да мемлекеттік реттелетін мамандықтардан босату туралы бұйрық берілді. Фриктің әрбір неміс өзінің арий екенін дәлелдейтін азаматтық сот отырысын ұйымдастыру ұсынысы қабылданбаса да, адамның нәсілдік тегін дәлелдеу күнделікті өмірдің қажетті бөлігіне айналды. Мемлекеттік емес жұмыс берушілерге өздерінің жарғыларына араласқандар мен еврейлерді жұмысқа алудан алып тастайтын «арий параграфы» енгізуге рұқсат берілді. Арий тегінің дәлелі арийлік куәлік алу арқылы расталатын болды. Бір жолы – Аненпасс алу, оны төрт ата-бабасының да арий тегінен екенін көрсететін туу немесе крещение куәліктерін ұсыну арқылы алуға болады. Аненпасс басқа елдердің азаматтарына да қол жетімді болды, егер олар «неміс немесе туысқандық қанға» ие болса. Неміс қаны мен намысын қорғау туралы заңға (15 қыркүйек 1935 жыл) сәйкес, еврейлер мен немістердің арасындағы некеге, бірінші дәрежелі араласқандар мен немістердің арасындағы некеге, екінші дәрежелі еврейлер мен араласқандардың арасындағы некеге және екінші дәрежелі екі араласқанның арасындағы некеге тыйым салынды. Бірінші дәрежелі араласқандарға еврейлермен некеге тұруға рұқсат етілді, бірақ олар енді еврей болып саналатын болды. Еврейлер мен немістер арасындағы кез келген неке Неміс қанын қорғау комитетінің келісімін қажет етті. Мұндай келісімдер өте сирек берілді. 26 қараша 1935 жылғы қосымша жарлықта заң «цығандар, қара нәсілділер және олардың заңсыз туған балаларына» да қолданылатыны айтылды. Арий емес адамдармен сексуалдық қатынас жасады деген күдікпен айыпталғандар «расалық арамданумен» (Rassenschande) айыпталып, әдеттегі соттарда сотталды. Гестапоға осындай істер бойынша ұсынылған дәлелдерді көбінесе көршілер, әріптестер немесе басқа да хабар берушілер сияқты қарапайым азаматтар ұсынды. Расалық арамданумен айыпталғандар мойындарына қылмыстарын жазған плакат ілініп, көшеде жұрт алдында қорланды. Сотталғандар әдетте түрмеге кесілді және (8 наурыз 1938 жылдан кейін) жаза мерзімі біткеннен кейін гестапо қайтадан тұтқындап, концлагерлерге жіберді. Заң расалық арамдану үшін өлім жазасын қарастырмағандықтан, кейбір жағдайларда өлім жазасын кесуге арнайы соттар шақырылды. 1935 жылдың соңынан 1940 жылға дейін 1911 адам Rassenschande бойынша сотталды. Уақыт өте келе, заң жыныстық қатынас емес, амандасу кезінде сүйісу сияқты физикалық байланыс түрлерін де қамтыды. Немістер Нюрнберг заңдарын көбінесе қабылдады, себебі нацистік пропаганда халық пікірін еврейлер бөлек нәсіл екендігіне сендірген, сонымен қатар режимге қарсы шығу гестапоның мазақтауына немесе тұтқындалуына әкелуі мүмкін еді. Азаматтар заңдар қабылданғаннан кейін антисемиттік зорлық-зомбылық тоқтағанын білгенде, тынышталды. Еврей емес адамдар біртіндеп еврейлермен араласуды немесе еврейлерге тиесілі дүкендерде сауда жасауды тоқтатты. Еврей саудагерлеріне қызмет көрсетуді жалғастырған көтерме саудагерлер мойындарына «сатқын» деп жазылған плакаттар ілініп, көшеде жүргізілді. Коммунистік партия мен католик шіркеуінің кейбір өкілдері заңдарды сынады. Халықаралық қоғамдық пікірдің жаңа заңдарға кері әсер етуі мүмкін деп алаңдаған Ішкі істер министрлігі оларды 1936 жылғы жазғы Олимпиада ойындарынан кейін ғана белсенді түрде іске қосты (ол ойындар тамыз айында Берлинде өтті). Ішкі істер министрлігі 1935 жылдың сәуір айында 750 000 араласқан бар екенін бағалады (соғыстан кейін жасалған зерттеулерде араласқандардың саны шамамен 200 000 екені анықталды). Еврейлер неміс қоғамынан көбірек шеттетілген сайын, олар өздерінің әлеуметтік шараларын, мектептерін және басқа да іс-шараларын ұйымдастырды. Дегенмен, экономикалық проблемаларды шешу оңай болған жоқ, көптеген еврей фирмалары клиенттердің жетіспеуіне байланысты банкротқа ұшырады. Бұл 1933 жылы режим бастаған және Нюрнберг заңдары қабылданғаннан кейін күшейген арийлендіру процесінің (еврей фирмаларын еврей емес иелеріне, әдетте нарық құнынан әлдеқайда төмен бағамен беру) бір бөлігі болды. Бұрынғы орта тапқа жататын немесе бай бизнесмендер отбасыларын асырау үшін қара жұмыс істеуге мәжбүр болды, ал көптегендер жұмыс таба алмады. Нацистердің мақсаты барлық еврейлер елден кетуі еді, бірақ эмиграция қиын болды, себебі еврейлер елден шығарда байлықтарының 90 пайызын салық ретінде төлеуге міндетті болды. Ақшасын шетелге аударғандар «экономикалық саботажшылар» деп айыпталып, ұзақ мерзімге түрмеге жабылды. Алайда, Хаавара келісімі шеңберінде Палестинаға жіберілген ақшаға бұл ереже қолданбады, осылайша еврейлер мүлкін аударып, сол елге эмиграциялай алатын болды. Осы келісім бойынша 1933 жылдан 1939 жылға дейін Палестинаға шамамен 52 000 еврей эмиграциялады. 1939 жылы Екінші дүниежүзілік соғыс басталған кезде Германияның 437 000 еврейінің шамамен 250 000-ы АҚШ, Палестина, Ұлыбритания және басқа елдерге эмиграциялады. 1938 жылға қарай еврей эмигранттарына баспана табу мүмкіндігі жоғалып бара жатты. 1936–39 жылдар аралығындағы араб көтерілісінен кейін британдықтар Палестинаға еврейлерді қабылдауға құлшынбады, себебі бұл аймақты одан әрі тұрақсыздандыруы мүмкін еді. Басқа елдердегі ұлтшыл және ксенофобтық көзқарастарға ие адамдар үкіметтеріне еврей иммигранттарын, әсіресе кедейлерді қабылдамау үшін қысым жасады. Еуропалық еврейлерді Мадагаскарға жаппай депортациялауды көздеген Мадагаскар жоспары іске аспады. 1941 жылдың ортасынан бастап неміс үкіметі еуропалық еврейлерді жаппай қырып салуға көшті. Нәтижесінде болған Холокост кезінде шамамен 5,5–6 миллион еврей қаза болды. Пораймос кезінде цыған халқының қаза болғандарының саны 150 000-нан 1 500 000-ға дейін бағаланады.

While both the Interior Ministry and the Nazi Party agreed that persons with three or more Jewish grandparents would be classed as being Jewish and those with only one (Mischlinge of the second degree) would not, a debate arose as to the status of persons with two Jewish grandparents (Mischlinge of the first degree). The Nazi Party, especially its more radical elements, wanted the laws to apply to Mischlinge of both the first and second degree. For this reason Hitler continued to stall, and did not make a decision until early November 1935. His final ruling was that persons with three Jewish grandparents were classed as Jewish; those with two Jewish grandparents would be considered Jewish only if they practised the faith or had a Jewish spouse. The supplementary decree outlining the definition of who was Jewish was passed on 14 November, and the Reich Citizenship Law came into force on that date. Jews were no longer German citizens and did not have the right to vote. Jews and Gypsies were not allowed to vote in Reichstag elections or the 1938 Austrian Anschluss referendum. Civil servants who had been granted an exemption to the Law for the Restoration of the Professional Civil Service because of their status as war veterans were forced out of their jobs on this date. A supplementary decree issued on 21 December ordered the dismissal of Jewish veterans from other state regulated professions such as medicine and education. While Frick's suggestion that a citizenship tribunal before which every German would have to prove that they were Aryan was not acted upon, proving one's racial heritage became a necessary part of daily life. Non government employers were authorised to include in their statutes an Aryan paragraph excluding both Mischlinge and Jews from employment. Proof of Aryan descent was achieved by obtaining an Aryan certificate. One form was to acquire an Ahnenpass, which could be obtained by providing birth or baptismal certificates that all four grandparents were of Aryan descent. The Ahnenpass could also be acquired by citizens of other countries, as long as they were of "German or related blood". Under the Law for the Protection of German Blood and German Honour (15 September 1935), marriages were forbidden between Jews and Germans; between Mischlinge of the first degree and Germans; between Jews and Mischlinge of the second degree; and between two Mischlinge of the second degree. Mischlinge of the first degree were permitted to marry Jews, but they would henceforth be classed as Jewish themselves. All marriages undertaken between half Jews and Germans required the approval of a Committee for the Protection of German Blood. Few such permissions were granted. A supplementary decree issued on 26 November 1935 extended the law to "Gypsies, Negroes, and their bastards". Persons suspected of having sexual relations with non Aryans were charged with Rassenschande (racial defilement) and tried in the regular courts. Evidence provided to the Gestapo for such cases was largely provided by ordinary citizens such as neighbours, co workers, or other informants. Persons accused of race defilement were publicly humiliated by being paraded through the streets with a placard around their necks detailing their crime. Those convicted were typically sentenced to prison terms, and (subsequent to 8 March 1938) upon completing their sentences were re arrested by the Gestapo and sent to concentration camps. As the law did not permit capital punishment for racial defilement, special courts were convened to allow the death penalty for some cases. From the end of 1935 through 1940, 1,911 people were convicted of Rassenschande. Over time, the law was extended to include non sexual forms of physical contact such as greeting someone with a kiss or an embrace. For the most part, Germans accepted the Nuremberg Laws, partly because Nazi propaganda had successfully swayed public opinion towards the general belief that Jews were a separate race, but also because to oppose the regime meant leaving oneself open to harassment or arrest by the Gestapo. Citizens were relieved that the antisemitic violence ceased after the laws were passed. Non Jews gradually stopped socialising with Jews or shopping in Jewish owned stores. Wholesalers who continued to serve Jewish merchants were marched through the streets with placards around their necks proclaiming them as traitors. The Communist Party and some elements of the Catholic Church were critical of the laws. Concerned that international opinion would be adversely swayed by the new laws, the Interior Ministry did not actively enforce them until after the 1936 Summer Olympics, held in Berlin that August. The Interior Ministry estimated there were 750,000 Mischlinge as of April 1935 (studies done after the war put the number of Mischlinge at around 200,000). As Jews became more and more excluded from German society, they organised social events, schools, and activities of their own. Economic problems were not so easily solved, however; many Jewish firms went out of business due to lack of customers. This was part of the ongoing Aryanisation process (the transfer of Jewish firms to non Jewish owners, usually at prices far below market value) that the regime had initiated in 1933, which intensified after the Nuremberg Laws were passed. Former middle class or wealthy business owners were forced to take employment in menial jobs to support their families, and many were unable to find work at all. Although a stated goal of the Nazis was that all Jews should leave the country, emigration was problematic, as Jews were required to remit up to 90 per cent of their wealth as a tax upon leaving the country. Anyone caught transferring their money overseas was sentenced to lengthy terms in prison as "economic saboteurs". An exception was money sent to Palestine under the terms of the Haavara Agreement, whereby Jews could transfer some of their assets and emigrate to that country. Around 52,000 Jews emigrated to Palestine under the terms of this agreement between 1933 and 1939. By the start of the Second World War in 1939, around 250,000 of Germany's 437,000 Jews had emigrated to the United States, Palestine, Great Britain, and other countries. By 1938 it was becoming almost impossible for potential Jewish emigrants to find a country that would take them. After the 1936–39 Arab revolt, the British were disinclined to accept any more Jews into Palestine for fear it would further destabilise the region. Nationalistic and xenophobic people in other countries pressured their governments not to accept waves of Jewish immigrants, especially poverty stricken ones. The Madagascar Plan, a proposed mass deportation of European Jews to Madagascar, proved to be impossible to carry out. Starting in mid 1941, the German government began resorting to mass exterminations of European Jews. The total number of Jews murdered during the resulting Holocaust is estimated at 5.5 to 6 million people. Estimates of the death toll of Romani people in the Porajmos range from 150,000 to 1,500,000.

Басқа елдердің заңнамасы

Басқа біраз Осі державалары Нюрнберг заңдарының өз нұсқаларын қабылдады. 1938 жылы фашистік Италия итальяндық нәсілдік заңдар мен Нәсілдік манифест қабылдады, олар еврейлерді азаматтығынан айырды және еврейлер мен еврей емес итальяндықтар арасындағы сексуалдық қатынастар мен некелерге тыйым салды. Венгрия 1938 жылғы 28 мамырда және 1939 жылғы 5 мамырда еврейлерге түрлі мамандықтарды шектеу туралы заңдар қабылдады. 1941 жылғы тамызда қосылған үшінші заң бойынша еврейлер кем дегенде екі еврей ата-анасы бар адамдар деп анықталды және еврейлер мен еврей емес адамдар арасындағы сексуалдық қатынастар мен некелерге тыйым салынды. 1940 жылы Румыниядағы биліктегі Темір гвардия румындық еврейлердің құқықтық мәртебесін анықтайтын заң қабылдады. 1941 жылы Словакияда "Кодекс Юдаикус" заңға енгізілді. 1941 жылы Болгария Ұлтты қорғау туралы заң қабылдады. 1941 жылы Хорватиядағы Усташе еврей кімдер екенін анықтап, олармен байланысты шектеу туралы заңдар қабылдады. Жапон империясы ешқандай заң жобасын жасаса да, қабылдамаса да, Индонезия және Сингапур сияқты кейбір оккупацияланған елдерде еврейлерге бағытталған саясатты іске асырды.

Қолданыстағы көшірме

1945 жылы АҚШ армиясының қарсы барлау корпусы Гитлер қол қойған заңдардың түпнұсқа қолжазбасын тапты. Ол генерал Джордж С. Паттонның қолына тиді, ол оны сақтап қалды, бұл мұндай табыстарды үкіметке тапсыру туралы бұйрыққа қайшы келді. 1945 жылы Лос-Анджелеске сапар барысында ол оны Хантингтон кітапханасына тапсырды, онда ол бомбадан қорғалған сейфте сақталды. Кітапхана 1999 жылы құжаттың бар екенін жария етті және оны Скирболл мәдени орталығына тұрақты негізде берді, ол оны көпшілікке қойды. 2010 жылдың тамызында құжат Вашингтондағы Ұлттық архивтер және құжаттар басқармасына жіберілді.