Кіріспе

1240–1241 жылдардағы қақтығыс ұқсас терминдер

Фаенца қаласының қоршауы 1240 жылдың тамызынан 1241 жылдың 14 сәуіріне дейін гвельфтер мен гибеллиндер соғысы аясында болды. Бұл әскери қақтығыста Киелі Рим императоры Фредерик II Фаенца қаласын қарқынды түрде қоршап, қаланы сәтті басып алды.

Өмірбаян

1237 жылдың тамызында Фридрих II Солтүстік Еуропадан Киелі Рим империясының Солтүстік Италиялық иеліктеріне оралды. Ол Германия мен Австриядағы мәселелерін реттеді, соның ішінде ұлы Конрадты Германия патшасы етіп сайлады және Австрияның бүлікші герцогын жеңіп алды. Бұл табыстарымен аяқтасқан император әскер жинап, өзінің империясындағы көтерілісші солтүстік Италия қалаларын қайта бақылауға алуға көшті.

Ломбардия мен Италия үшін соғыс

1237 жылдың соңында Фредерик II мен оның гибеллиндік одақтастары Солтүстік Италияға жеткен соң, Мантуя және Феррара қалаларын жылдам басып алды. 1237 жылдың 27 қарашасында император әскері Кортенуова шайқасында Ломбард Лигасын қатты жеңді. 1238 жылдың тамызында Фредерик II Брешия қаласын қоршау арқылы жаулауға тырысты; бұл әрекет сәтсіз аяқталды және қазан айында келісімге келді.

Папа Григорий IX әрекет етеді

Фридрих II-нің осы әрекеттері және Киелі Рим империясының бүкіл Италияны басып алу мүмкіндігі көп ұзамай Папа Григорий IX-қа қауіп келтірді. Қорғану үшін Григорий IX 1239 жылдың басында Фридрих II-ге қарсы шабуылға көшті. Біріншіден, Папа Венеция және Генуя республикаларымен одақ құрып, Ломбард Лигасын қолдауын білдірді. Содан кейін 1239 жылдың наурыз айында Григорий IX Фридрих II-ні он қылмыс жасағаны үшін, оның ішінде "Римде Папа мен кардиналдарға қарсы бүлік шығаруға" және "Папаның өзі мен Ломбардтар арасындағы шешімін сыйламағаны үшін" қауымнан шығарды. Бұған қоса, Григорий IX императорға қарсы крест жорығын жариялап, Папаның жауларына қарсы күресу үшін үлкен гвельф әскерін жинады. Ақырында, Папа Фридрих II-ге қатысты айыптау оның империясын жоюды да қамтитынын жариялады және неміс князьдеріне жаңа сайлау өткізуді бұйырды.

Фредерик II мен Папа Григорий IX арасындағы соғыс

Нәтижесінде Киелі Рим империясы мен Папа Григорий IX арасында ұзақ және созылған соғыс болды. 1239 жылы Фредерик II ұлы Энционы Италиядағы өкілі немесе лейтенанты етіп тағайындағанда шайқастар басталды. Энцио солтүстікте Романьяда және орталық Италияда Анкона маркасында жеңіске жетті. Гвельфтер Равеннада гибеллиндерді жеңіске қабылдаса, гибеллиндер Болоньяны жеңді. Фридрих II Миланды қоршауға алуды қарастырды, бірақ ойын өзгертіп, әскерін Тосканаға басқарып, Пизада Рождествоны тойлады. 1240 жылы Фридрих II оңтүстікке жылжыды. Ол Лукка, Сиена және Ареццо қалаларын басып алды. Фридрих II оңтүстікке қарай Папаның территориясына қарай аттанып, Фолиньо қаласын жаулады. Фолиньо және Витербо тұрғындары Киелі Рим императорына адалдықтарын білдірді. Рим азаматтары қысқа уақытқа Фридрих II-ге жақын болды, бірақ Григорий IX олардың адалдығын қайта жеңіп алды. Римге шабуыл жасамай, Фридрих II әскерін Италияның оңтүстігіне, Апулиядағы Папаның қоздырған бүлігін басу үшін алып барды. Оңтүстік Италияда Фридрих II Беневенто және Сент-Анджело қалаларына шабуыл жасап, оларды қиратты. Осы уақытта Италияның солтүстігінде Феррара Венецияға бас иді. Гвельфтер Падуаға сәтті шабуыл жасамады, бірақ Мантуяны басып алды. Оңтүстікте Фридрих II жаңа Апулия армиясын құрып, 1240 жылдың 8 тамызында Равенна қаласы берілген жерге беттеді. Содан кейін Фридрих II бұрын гибеллиндерді қуған және қазір 36000 гвельфтің мекендейтін Фаенца қаласына назар аударды.

Фаенцаның қоршауы

1240 жылдың тамызында Фаенца қаласын қоршау басталғанда, Фаенца тұрғындары бастапқыда қуанды, себебі Фредерик II-нің әскеріне жалақы төлеуге жеткілікті ақшасы болмады және ол былғарыдан жасалған "монеталар" пайдалануға көшті. Бірақ, Фредерик II-нің құндылығы жоқ былғары "монеталарын" оның әскері оның сөзіне сене отырып, тез қабылдағанын көргенде, тұрғындардың көңілі түсті. Фредерик II капитуляцияласу туралы келіссөздер жүргізуге тырысты, бірақ Григорий IX-тың елшілері Фаенцалықтарға Милан мен Болоньядан көмек келетінін мәлімдеді. Алайда Милан мен Болоньядан ешқандай көмек келген жоқ. Венециялықтар Фредерик II-нің әскерін Фаенцадан Апулия жағалауына шабуыл жасап, аулаққа шығаруға тырысты, бірақ Фредерик II өз әскерін лагерде қалдырып, Апулияны өздері қорғауға рұқсат берді. Фаенцаның соңғы үміті – қыс Фредерик II-ні шегінуге мәжбүр етеді деген еді. Бірақ Фредерик II бұл жолы да бекем тұрып, әскеріне жаман ауа-райына төтеп бере алатын үйлер салуды бұйырды. Қоршаудағы қалада азық-түлік азайғанда, тұрғындар әйелдері, балалары және соғысқа қатыспайтын азаматтарын қаладан шығаруға рұқсат сұрады. Фредерик II бұл өтінішті қабылдамады, себебі ол мұндай қадам қала ішінде қалған жауынгерлердің қоршауын ұзартуға себеп болады деп білді. Соңында, азаматтар қаладан қауіпсіз шығуға рұқсат берілсе, капитуляциялауға келісті. Бірақ Фредерик II өзіне қарсы жасалған бұрынғы жасақтар, оның ішінде оны өлтіруге жасалған қастандықтарға байланысты ешқандай уәде бермеді. Ақырында, 1241 жылдың 14 сәуірінде аштық пен қала қабырғаларының нашарлауының салдарынан, тұрғындар шартысыз капитуляциялады. Фаенцаны қорғағандар өлім жазасын күтіп қаладан шыққанда, Фредерик II оларды шартысыз кешірді.

Соңғы нәтиже

1241 жылы соғыс Папа үшін бұрыңғыдан да қиын жалғасты. Григорий IX мойынсұнуға шешім қабылдады; ол бітімге және бейбітшілік шартына келіссөздер бастауға кірісті. Келіссөздер ешқандай нәтиже бермеген соң, Папа бейбітшілік келіссөздерін тоқтатып, жалпы кеңес шақырды. Фредерик II Гильо шайқасында теңізде дінбасыларды тоқтап, жалпы кеңес делегаттарының жиналуына бөгет жасады. Фридрих II Римге қарай жорық жасады, бірақ 1241 жылдың 22 тамызында Григорий IX қайтыс болды. Фридрих II шіркеумен соғыс емес екенін айтып, Римге шабуылды тоқтатты. Фредерик II жаңа Папа сайланғанда Сицилияға кетті.