Куэльяр: Сеговия провинциясының тарихы мен географиясы

Кіріспе

Сеговия провинциясының муниципалитеті, Кастилия және Леон, Испания.

Куэльяр (ˈkweʎaɾ) – Испанияның Кастилия және Леон автономды бірлестігінің Сеговия провинциясындағы муниципалитет. 2010 жылғы 1 қаңтардағы муниципалдық тұрғындар тізілімі (INE) бойынша муниципалитетте 9 730 тұрғын болды, оның ішінде 4 929 ер адам және 4 801 әйел. Куэльяр төбеде орналасқан, Сеговия қаласының солтүстік-шығысына қарай 60 км, ал Вальядолид қаласының оңтүстігіне қарай 50 км қашықтықта жатыр. Оның ауданы – 2 млн км², теңіз деңгейінен жоғары орналасқан. Серкилья және Сега өзендері қаланың жанынан ағып өтеді. Солтүстік жағынан Бахабон муниципалитетімен (Валльядолид провинциясы) шектеседі, оңтүстік жағынан Санхонуньомен, шығыс жағынан Фрумалеспен, ал батыс жағынан Сан-Кристобаль-де-Куэльяр және Вальеладомен шектеседі. Куэльяр тұрғындары дәстүрлі түрде әртүрлі дақылдар (астық, көкөніс, цикорий, бақша өнімдері және қызылша) өсіреді және шошқа, қой және сиыр сияқты мал шаруашылығымен айналысады. Орман шаруашылығы және шайыр өндіру бір кезде маңызды экономикалық ресурстар болған.

Орта ғасырлар

Профессор Убието Артета Куэльярдың 10 ғасырда бар болғанына тарихи дәлелдер бар екенін хабарлады. Әл-Мансур ибн Әби Әмір (испанша аты: Almanzor) қаланы тонап, тұрғындарын құлға айналдырып, Андалусияға депортациялады. Леон және Кастилия королі Альфонсо VI қаланы қайта жаратып, 11 ғасырдың соңында жаңа қоныс аударушылар әкелді. Осылайша қалалық кеңес басқаратын муниципалитет құрылды. 1184 жылы Кастилия королі Альфонсо VIII Куэльярда парламент шақырып өткізді. 13 ғасырда Куэльяр Солтүстік Испаниядағы маңызды қалалардың біріне айналды, ал жүн саудасы жергілікті экономиканы дамытты. Осы кезеңде көптеген сарайлар мен мудехар шіркеулері салынды. 1256 жылы Кастилияның Альфонсо X Куэльярға патшалық фуэро берді. Кастилия королі Санчо IV-нің әйелі Мария де Молина күйеуінің қайтысынан кейін қаланы мұраға алды. Оның қиын регенттік кезінде қала оның ұлы, болашақ король Фердинанд IV Кастилия әлі бала болғандағы панасы болды. 14 ғасырдың ортасында Педро I "Зұлмді" Куэльярда донья Хуана де Кастроға үйленді. Бұл неке корольдың бұрынғы әйелінен заңсыз ажырасуы және үйлену түнінен кейін донья Хуананы тастап кетуі себебінен болды. 1464 жылы Кастилия королі Генрих IV қаланы өзінің сүйікті дворяны, Альбуркерктің бірінші герцогы Белтран де Ла Куеваға сыйлады. Содан бері қала осы әулетпен байланысты. Герцогтың шөбересі маркиз дәрежесіне көтерілді.

Қазіргі заман

17 ғасырда қала елдегі көптеген қалалар мен ауылдар сияқты экономикалық құлдырауға ұшырады. Монархия Мадридке көшіп, патша сарайын осы қалада орналастырды, бұл аристократияны Мадридке қоныс аударуға мәжбүр етті. Жүн саудасының төмендеуі, бұрынғы соғыстарға төленген салықтар және елді шайқаған түрлі жұқпалы аурулар салдарынан бұл кедейшілік кезеңі болды. Солтүстік үстірттің орталық бөлігінде орналасқандықтан, қаланың жер бедері көбінесе тегіс, тек үлкен шатқал мен Сега өзені қаланың муниципалды шекарасын анықтайды. Геологиялық тұрғыдан қарағанда, үш аймаққа бөлуге болады: құмды топырақ пен жасыл өсімдіктерге толы төртіншілік кезеңге жататын масса, топырағы негізінен саздан тұратын миоцендік масса және бұрынғысымен араласқан плиоцендік дәуірге жататын тағы бір масса.

Демография

+ Эволюция 1902 2020ЖылХалық саны19024.06419134.17719305.08019417.29619466.35419516.85319566.919616.77019666.67019706.69919758.84519818.96519869.31019919.07119969.11820019.13820059.48320079.51420089.84120099.86120109.73020169.50120189.58420209.659 2010 жылдың 1 қаңтарындағы муниципалдық тұрғындар тізілімі (INE) мәліметтері бойынша, муниципалитетте 9 730 адам тұрады, оның ішінде 4 929 ер адам және 4 801 әйел бар. Бұл көрсеткішке муниципалитеттің орталығы, сондай-ақ 1981 жылдан бері муниципалитетке қарасты аудандар мен кіші жергілікті бірліктер кіреді. Жалпы саны келесіше бөлінеді: Куэльяр (8 374), Арройо-де-Куэльяр (381), Чатун (262), Кампо-де-Куэльяр (221), Торрегутьеррес (126), Деэса-Майор (112), Ловингос (96), Эскарабайоса-де-Куэльяр (79), Фуэнтес-де-Куэльяр (48) және Деэса (31). Осылайша, муниципалитет провинциядағы ең көп тұрғындары бар муниципалитет болып табылады, астанадан басқа.

Тарих

Куэльлардың демографиялық тарихына 15 ғасырда Американың ашылуы ықпал етті, себебі көптеген куэльранолар жаңа жерлерге сапар шегіп, қаланың демографиялық бағытын өзгертті. Алғашқы толық халық санағы 1528 жылы пайда болғанға дейін оны сенімді түрде зерттеу мүмкін болмады. 16 ғасырдың соңында Куэльлар халқының саны шамамен 3000-ға жетті, бұл жаңа экономиканың дамуына байланысты болды. Бұл экономика негізінен мал шаруашылығына қарағанда ауыл шаруашылығына бағытталған және қала шетелдіктерге ұсынған салық жеңілдіктерін іздеген жақын маңдағы қалалар үшін көші-қон ортасы болды. 17 ғасырдың басында 16 ғасырдың соңындағы айтарлықтай төмендеу байқалды, нәтижесінде Куэльлар халқы 2400 тұрғынға дейін азайды; 1751 жылы онда 2194 адам тұрды. 18 ғасырда патшалықтың жаңаруы және қаланың сауда-экономикалық маңызы қайтадан иммиграцияға мүмкіндік берді, 19 ғасырдың ортасында 3000 тұрғынға жетті. 20 ғасырда халық санының ең үлкен өсімі 1930 және 1940 жылдар аралығында, 2000-нан астам тұрғынмен, сондай-ақ 1970 және 1975 жылдар аралығында тіркелді, бұл Куэльлар демографиясының сол ғасырдағы ең табысты кезеңі болды. Алайда, бұл 1971 жылы Аройо-де-Куэльлар, Кампо-де-Куэльлар, Чатун, Дехеса, Фуэнтес-де-Куэльлар және Ловингос муниципалитеттерінің қала аумағына қосылуының нәтижесінде болды. 1980 жылдардың соңында халық саны 300-ге азайды, бірақ 1990 жылдардан бастап қайта қалпына келе бастады және қазіргі күнге дейін тұрақты өсімді көрсетуде. Бұған айналасындағы муниципалитеттерден келген көші-қон, сондай-ақ қаланың өнеркәсіптері мен қызметтері себеп болды, олар оны аймақтағы экономикалық және сауда орталығына айналдырды.

Куэльардың танымал тұлғалары

Диего Веласкес де Куэльяр, испан конкистадоры. Бартоломе де ла Куева и Толедо, 16 ғасырдағы Рим-католик кардиналы. Хуан де Гриальва, испан конкистадоры. Кейбір авторлар оның Диего Веласкеспен туыс екенін айтады. Антонио де Эррера и Тордесильяс, Филипп II, Филипп III және Филипп IV патшалық құрған дәуірдегі испан тарихшысы.

Сәулет

Сан-Мартин шіркеуі (Cuéllar) [es] (Iglesia de San Martín): 14 ғасырда мудехар стилінде салынған шіркеу. Шіркеу Альбуркерке герцогтарының қамалының жанында орналасқан. 1997 жылы мұнда мудехар өнерін түсіндіру орталығы ашылды. Сан-Андрес шіркеуі (Iglesia de San Andrés): Оның 1277 жылдан бері бар екеніне тарихи дәлелдер бар. Ол кезде шіркеу қала қабырғасының сыртында тұрды. Бұл шіркеу Испаниядағы ең әдемі мудехар шіркеулерінің бірі саналады. Сан-Эстебан шіркеуі (Iglesia de San Esteban): Шіркеу қала қабырғасының бірінші және екінші қатарлары арасында орналасқан. Оның бар екендігі 1247 жылдан бері құжатталып келеді. Шіркеудің апсиді мудехар өнерінің алтын ғасырын көрсетеді. Осы шіркеудің жанында ежелгі зират табылды. Сантьяго шіркеуі (Iglesia de Santiago): Мудехар шіркеуінен сақталған жалғыз бөлік – апсиді. Ғибадатхана туралы жазбалар 1244 жылдан бастап бар. 14 ғасырда құрылған Қалалық рулар үйінің мұрағаттары осында сақталған. Сан-Педро ескі шіркеуі (Antigua Iglesia de San Pedro): Шіркеу 1095 жылы салынған, қала қабырғасының оңтүстік жағында орналасқан. Пішіні бекініске ұқсайды. Мұнарасында және ішкі құрылысында готикалық элементтер сақталған. 19 ғасырда шіркеу азаматтық үкіметтің бұйрығымен сатылды. Ол көп жыл бойы ұн тартатын фабрика ретінде пайдаланылды. Бүгінде шіркеу жеке меншікте. Куэлар қабырғалары: Қала қабырғалары 12 ғасырда салынған. Олар 14 және 15 ғасырларда қорғану мақсатында кеңейтіліп, қайта жаңартылды. Қабырғалар тас және әктан тұрғызылған, олармен бірге көзге түсетін аркалар бар. Қабырғалардың екі бөлігі бар: ежелгі цитадельге арналған және сыртқы қабырға. Қаланың өсуіне байланысты қабырғалар толығымен сақталмаған, бірақ аркалардан басқа, жақсы сақталған бөлімдері де бар. 1931 жылы қабырғалар ұлттық мұра ретінде жарияланды. Альбуркерке герцогтарының қамалы: Ежелгі бекініс 11 ғасырға дейін салынған, бірақ қазіргі ғимарат 14 және 15 ғасырларда тұрғызылған. 1306 жылы бұл құрылым қамал ретінде мойындалды және төбеде орналасқан. Ол қалпына келтіріліп, қазіргі уақытта орта мектеп ретінде пайдаланылады. Грамматика мектебі (Estudio de Gramática): Мектеп 1424 жылы Диакон Гомес Гонсалес құрған қайырымдылық мекемесі. Кардинал Сиснерос мектепке келген деген болжам бар, бірақ ол оқушы ма, әлде мұғалім ме екені белгісіз. Құрылыста ренессанс стиліндегі қасбет сақталған. Педро I қатыгездің сарайы: 14 ғасырда салынған готикалық сарай. 1353 жылы король Сан-Мартин шіркеуінде Дона Хуана де Кастроға үйленгеннен кейін той жасады. Магдалена ауруханасы: 1429 жылы Гонсалес құрған бұл готикалық ғимарат қайырымдылық ауруханасы болды. Сан-Франциско паркі: Бұл тартымды парк үш ескі монастырьмен қоршалған: Санта-Исабель немесе Санта-Ана, Сан-Франциско және Безуақты тұжырымдама. Санта-Исабель шіркеуінің қалпына келтірілуі күтілуде, ал Сан-Франциско бір кезде Куэлардың ең үлкен шіркеуі болған. Ол бір кезде Альбуркерке герцогтарының қабірлерін қамтыған (қазір Американың Испан қоғамы мұражайында сақталған). Бұл ғимарат азаматтық үкіметтің бұйрығымен сатылды және кейіннен өртке ұшырап, жартылай қирады. Қазір ғимарат бұқалардың жүгіру орталығы ретінде пайдаланылады. Безуақты тұжырымдама барокко стилінде салынған. Қазіргі уақытта католик монахындары осы діни ғимаратта тұрып жатыр. Эль-Сальвадор шіркеуі: Бұл шіркеуде мудехар апсиді және ерекше пішін беретін тіреуші аркасы бар. Санта-Клара монастыры: Шіркеудің ренессанс стиліндегі қасбеті бар және Куэларда салынған алғашқы готикалық шіркеулердің бірі. Католик монахындары 13 ғасырдан бері осында тұрып келеді. Санта-Мария шіркеуі: Оның әдемі мұнарасын көп жерден көруге болады. Санта-Марина мұнарасы: Мұнара бұрынғы мудехар шіркеуінің бөлігі және кірпіштен салынған. Санто-Томе шіркеуі: Бұл шіркеу шағын готикалық ғибадатхана. Сан-Мигель шіркеуі: Бұл шіркеу қалалық әкімдіктің алаңында орналасқан. Оның ішінде әртүрлі стильдердің үйлесімі бар және готикалық күмбез сақталған. Шіркеуде қаланың қамқоршысы – Розарийдің Әйелінің мүсіні орналасқан. Қалалық әкімдіктің ауласы: Бұл аула ренессанс стилінде салынған шағын алаң.

San Martín Church (Cuéllar) [es] (Iglesia de San Martín): A church built in the Mudéjar style in the 14th century. The church is located near the Dukes of Alburquerque's castle. In 1997, a center for the interpretation of Mudéjar art was opened inside. San Andrés Church (Iglesia de San Andrés): There is historical evidence of its existence from 1277. During this period, it stood outside the walls of the town. This church is considered one of the most beautiful Mudéjar churches in Spain. San Esteban Church (Iglesia de San Esteban): The church stood between the first and second lines of the town walls. Its existence has been documented since 1247. The church apse is representative of the golden age of the Mudéjar art. An ancient burial ground was discovered next to this church. Santiago Church (Iglesia de Santiago): The apse is the only part of this Mudéjar church that has survived. The temple has been documented since 1244. The records of the House of the Town Lineages, founded in the 14th century, were kept here. San Pedro Old Church (Antigua Iglesia de San Pedro): The church dates back to 1095, and was built on the south side of the town walls. Its shape appears to be more like a fortress. Some gothic structures remain in its tower and inside the structure. In the 19th century, the church had to be sold by order of the civil government. It was used as a flour factory for many years. Today, the church is owned as private property. Walls of Cuéllar: The town walls were built around the 12th century. They were expanded and rebuilt in the 14th and 15th centuries for defense. The town walls are made of stone and lime, with noted arches along with them. The walls have two different parts: one for the ancient citadel and an outer wall. These walls have not remained unbroken because of the growth of the town, but there are several well preserved sections besides the arches. In 1931, the walls were declared as national heritage sites. Dukes of Alburquerque's Castle: The ancient fortress was built before the 11th century, though the current building was built in the 14th and 15th centuries. In 1306, this structure became recognized as a castle and is located on a hilltop. It was restored and is currently used as a high school. School of Grammar (Estudio de Gramática): The school was a charity institution founded by Deacon Gómez González in 1424. It is believed that Cardinal Cisneros visited the school, but it is unknown if he was a student or a teacher. A Renaissance façade remains on the structure. Pedro I the Cruel's Palace: A gothic palace that was built in the 14th century. In 1353, the king celebrated after marrying Doña Juana de Castro in the San Martin Church. Magdalena Hospital: Founded in 1429 by González, this gothic building was a charity hospital. San Francisco Park: This attractive park is surrounded by three old cloisters: Santa Isabel o Santa Ana, San Francisco, and The Immaculate Conception. Santa Isabel is expected to be restored, while San Francisco was once the biggest temple in Cuéllar. It once contained the Duke of Alburquerque's tombs (now located in The Hispanic Society of America Museum). This building had to be sold by order of the civil government and suffered a fire later where the building was nearly destroyed. Now the temple is used as a Center for the Running of the Bulls. The Immaculate Conception was built in the Baroque style. Currently, catholic nuns continue living in this religious building. El Salvador Church: This church has a Mudéjar apse with a flying buttress, which gives its singular shape. Santa Clara Cloister: The church has a renaissance façade and was one of the first gothic temples built in Cuéllar. Catholic nuns have been living here since the 13th century. Santa Maria in The Hill Church: Its elegant tower can be viewed from many places. Santa Marina Tower: The tower was part of a former Mudéjar church and is constructed of brick. Santo Tomé Church: This church is a small gothic shrine. San Miguel Church: This church is located in the square of the town hall. It contains a mix of different building styles and has a gothic dome inside. The church houses a sculpture of Our Lady of the Rosary, which is the religious sponsor of the town. The yard in the town hall: This area is a small yard built in renaissance style.

Фестивальдар

Балалар күні: Мереке Жаңа жыл күні тойланады және бұл балаға арналған шеруден тұратын ежелгі дәстүр. Баламен бірге музыканттар мен бишілер болады, олардың барлығы 15 ғасырлық киім киген. Олар қала көшелерімен жүріп өтеді, көптеген адамдар оларға қосылады. Бұқалардың жүгіруі: Бұл мереке 1215 жылға дейін соққанда, дін қызметкерлеріне бұқалармен бірге жүгіруге тыйым салу туралы өтініш жазылған, бірақ бұл пұтқа табыну дәстүрі христиан діні келгенге дейін пайда болған деп есептеледі. Мереке тамыздың соңғы сенбісінен бастап бес күнге созылады және Розарийдің Анасына құрмет көрсетеді. Ертеңгілікте бұқалар 5 шақырым қашықтықтағы өзен жанындағы қорадан бұқалар аренасына қарай жүгіреді. Бұқаларды қарағайлы орман ішінде аттылар бағыттайды, ал қалаға келгенде халық жетектеп апарып, бағыт көрсетеді. Бұқалардың жүгіруімен бірге, мерекелік кештер ұйымдастырылады, көптеген адамдар дәстүрлі тағам – қуырылған қоян еті мен аймақтық шараптарды татып көңіл көтереді. Жыл сайынғы қажырлы сапар – Хайфилдтегі біздің Анамыздың (Нуэстра Сеньора дель Хенар) қасиетті орнына: Әр жылдың 17 қыркүйегінде аймақтағы сенімді жандар жиналып, дұға етеді және мереке тойлайды.