Кіріспе

Дауылда құлаған Ұлы көлдердегі пойыз паромдары

"Милуоки" SS Мичиган көлінде қызмет еткен пойыз паромдарының бірі болатын. Ол 1902 жылы суға түсірілді және 1929 жылдың 22 қазанында Милуокиден тыс, барлық экипажымен бірге батып кетті. Кемемен бірге 52 адам қаза тапты.

Кеме тарихы

Кемені 1902 жылғы 6 желтоқсанда Огайо штатының Кливленд қаласындағы Америка кеме құрылысы компаниясы салған. Бастапқыда Мичиган штатының Манистик қаласындағы Манистик Маркет және Солтүстік Теміржол компаниясына тиесілі болған ол, 1909 жылға дейін «Манистик Маркет және Солтүстік No. 1» деген атпен жұмыс істеді. Содан кейін Grand Trunk Milwaukee Car Ferry Company компаниясы сатып алып, «Милвоки» деп атады. «Милвоки» Милуокиден Мичиган штатының батысындағы Гранд-Хейвендегі Grand Trunk Railway доктарына теміржол вагондарын тасып тұрды. Бұл маршрут жүк тасушыларға Чикагоның қаулы-қою теміржол станциялары мен қосылған жолдарынан қашуға мүмкіндік берді. «Милвоки» кемесі өз атын алған қалада тіркелген. Grand Trunk Milwaukee Car Ferry Company доктары Кинникинник өзенінде орналасқан, ал олардың паромдары Джонс аралының тұрғындарына жақсы таныс болатын.

Суға бату

1929 жылы 22 қазанда сағат 14:00 шамасында «Милвоки» Мичиган көлінде Гранд-Хейвенге бағытталған дауылға ұшырап, із-жайсыз жоғалып кетті. Сол күні «Милвоки» кемесіне 27 вагон жүкті, оның ішінде ағаш, тез бұзылатын азық-түлік, ванналар және «Нэш» автомобильдері салынған. «Милвоки» соңғы рет U.S. Lightship 95 (LV 95/WAL 519) кемесінің жанынан өтіп бара жатқанда көрінді. Бұл кеме жаңбырлы тұманға сіңіп бара жатқанда қатты шайқалып, қисайғаны хабарланды. Кемеде радио жабдығы болмаған. «Милвокидің» Мичиган көліндегі дауылды ауа-райына қарсы тұруы қалыпқы жағдай саналды. Бірақ осы жолы, кемедегі 27 вагонның бір бөлігі желдің күшінен босап қалды. Олардың инерциясы металл конструкцияларының бұзылуына әкеліп, кемедегі теңіз қақпасын – дұрыс жұмыс істеген кезде кемедегі су өткізбейтін бөлігінің құрамына кіретін жылжымалы болат қалқанды жартылай қиратты. Бұл кемеге судың кіріп, батып кетуіне себеп болды. Капитан Роберт Х. Маккей, көрінеу, «Милвокиге» қайтуға тырысқан, бірақ оған қол жеткізе алмады. 26 қазанда көлдің екінші жағында, Мичиган штатының Холланд қаласының жанында төрт мерт болған экипаж мүшесі бар құтқару шалпасы табылды. Қазір бұл шалпа Висконсин штатының Порт-Вашингтон қаласындағы 1860 жылғы маяк және мұражайында тұр және тұрақты экспонат ретінде көрсетілуде. 27 қазанда Мичиган штатының Гранд-Хейвен қаласының жанында бос құтқару шалпасы табылған. Әрі тексерулер жүргізілгенде, кемедегі хабарлама салынған қорап жақын жерде су бетінде жүзіп отқаны анықталды. Ондағы хабарламада: «1929 жылғы 22 қазан, кешкі 8:30. Кемеге су тез кіріп жатыр. Біз кері бұрылып, «Милвокиге» бет алдық. Насостар жұмыс істеп жатыр, бірақ теңіз қақпасы бүгілгендіктен суды тоқтатуға келмейді. «Фликер» су астында қалды. Толқындар өте зор. Жағдай нашар. Экипаждың саны соңғы жалақы күніне сәйкес келеді. А. Р. Садон, кезші». Ал бір бөтелкеден табылған жазбада: «Бұл мен көрген ең қорқынышты дауыл. Бұдан көп тұра алмаймын. Қайықтың қабырғасында тесік бар». Арадан жылдар өткен соң, кеменің жоғалуына байланысты жағдайларға қызығушылық тағы да жанданды. Мысалы, 1968 жылы теңіз тарихшысы Дуайт Бойер «Ұлы көлдердегі шағын кемелер» атты кітабында осы оқиғаны қайта баяндады.

Милуоки қаласы

"Милвоки" кемесінің қазасы нәтижесінде, "Гранд Транк" компаниясына жаңа пойыз паромдары қажет болды. Оның орнына келген кеме 1930 жылдың 25 қарашасында суға түсірілді. Бұл кеме қазір мұражай кемесі және ұлттық тарихи ескерткіш статусын иеленеді.

Пойыз паромдары қайтадан ашылды

1972 жылғы сәуірде апатқа ұшыраған кеме Мичиган көлінде, Висконсин штатының Милуоки қаласының солтүстік-шығысында жеті шақырым қашықтықта, жағадан үш шақырымда (Милуоки мен Гранд-Хейвен арасындағы түзу сызықта), судың , тереңдігінде табылған. 2006 жылғы наурыз айында History Channel телеарнасының Deep Sea Detectives бағдарламасында "Мичиган көліндегі пойыз апаты" деген атпен эпизод көрсетілді, онда тарихи құжаттар, тарихшылармен сұхбаттасулар және апат орнына жасалған суға түсулер арқылы Милуокидің жоғалуы туралы мәліметтер баяндалды. Бағдарламада пойыз палубасы мен төменгі бөліктер арасында, соның ішінде машина бөлімі мен экипаж бөлмелері (Flicker) арасында люк қақпақтарының жоқтығы айтылды, бұл аталған бөліктердің суға толуына және кеменің батуына себеп болған болуы мүмкін.