Кіріспе

Герман Раухердің кітабы. "Айғырға көз тастау" – Герман Раухердің 1971 жылғы романы. Бұл оның түпнұсқа романы болды; алдыңғы (және бірінші) романы, "42 жылдың жазы", сол аттас өзінің сценарийіне негізделген және Warner Bros. кинокомпаниясының өтініші бойынша фильмді насихаттау мақсатында жазылған. "Айғырға көз тастау" 1971 жылы Нью-Йорктегі бір пәтерде бірге тұратын жас богемиялық алаяқтар Тайгер мен Лютердің оқиғасын айтады. Роман романтикалық комедияның қалыбын сақтайды, бірақ соңғы тарауында күтпеген сюжеттік бұрылысқа ие. Кітап бестселлер болғанымен, "42 жылдың жазы" романының сәттілігіне жете алмады, бірақ сыншылар тарапынан жақсы қабылданды. "Бостон глобусы" оны "күтпеген кульминациясы бар ерекше және әсерлі әңгіме" деп сипаттады.

Сюжеттің қысқаша мазмұны

1960 жылдардың соңында 19 жасар Дженис МакАллистер болашағы туралы ата-анасымен айтысқаннан кейін Индианаполистегі үйінен қашып кетеді және Нью-Йоркке келеді, онда оны ойыншықты алдамшы және богемалық Лютер қабылдайды. Дженисті "Тигр" деп атаған Лютер оның сүйіктісі және ұстазы болып, оны алаяқтық ойындар мен кішігірім қылмыстар өнерінде оқытады. Олар жақсы жұп болып көрінеді және ұрлаған тамақ пен ақшаға табысқа жетеді. Әңгіме өрбіген сайын Лютердің ата-анасы бай етіп құрған үлкен қордың иесі екені, оның өмір салты қажеттіліктен гөрі, жайқалыптылықтан туындағаны анық болады. Екеуі бір-бірінің жанында болуды ұнатады, бірақ Тайгер Льютердің бірнеше тұлғаны ойнау әдетіне үнемі ренжіді, соның ішінде Дракула мен "Лондонның ақылсыз бомбашысы" деп аталатын террорист, тіпті ол арамза жоспарларға қатыспаса да, ол өзін эмоционалды жағынан одан алыстатуға тырысады деп санайды. Лютермен ұзақ уақыт бірге тұрғаннан кейін де, Дженис Лютер туралы одан да көп білетінін түсінеді. Лютер оның эмоциялық жақындыққа деген талпыныстарына жауап ретінде өмірде одан әрі жетілудің қажеті жоқ деп мәлімдейді. Бір күні түстен кейін Лютер порнографиялық суреттерді түсіретін екі адамды өзімен және Джениспен бірге тұруға шақырады, осылайша олар телефон арқылы жыныстық қатынас жасауды дамытуға назар аударады. Олардың бірі, шансы деген елеулі семіз адам, есірткіге толып, қонақ бөлмесінде өліп қалады. Бұл оқиға Дженисті Лютэрмен қарым-қатынасын тоқтатуға жеткілікті қорқытады. Романның осы тұсында баяндау Жанистің өмірін үшінші тұлғада баяндау мен Лютердің бірінші тұлғада баяндаған сегменттері арасында ауысып тұрады, ол үнемі ақыл-ойынан айырылып жатқан сияқты. Лютердің үзінділері хаттар, күнделікті жазбалар түрінде, тіпті оқырманға тікелей жолдама ретінде, ол Тайгердің сүйіспеншілігін қайтаруға тырысқандығын баяндайды. Тайгер заң фирмасының хатшысы болады, онда ол бірнеше әріптестерімен достық қарым-қатынас жасайды және белгілі адвокаттың жеке көмекшісі болып қысқа уақытқа көтеріледі, ол оның жыныстық ұсыныстарын қабылдамағаны үшін оны төмендетеді. Бұл арада Лютер Тайгерді өзімен бірге қайта тұруға көндіруге тырысады; Лютердің Тайгердің махаббатын қайта қалпына келтірудегі әрекеттері кітаптың дамуы бойынша барған сайын зұлым түстерге ие болатын бірқатар комикстің түрін алады. Өзінің бірінші тұлғалық есептерінде Лютер екі порнографтың өз пәтерінен көшіп кеткенін және оның электр қуаты өшірілгенін көрсетеді, ал ол төсектегі кірпішке деген кенеттенгі бейімділігі туралы ойлана бастайды. Дженистің әріптестері оны көз дәрігерімен кездесуге шақырады. Кездесу сәтті басталса да, Лютер өзінің ескі кейіпкерлерінің бірі, орыс официанты ретінде кешкі асқа бара жатқан мейрамханаға келеді. Менеджердің кету туралы өтінішіне қарсылық білдіргеннен кейін Лютер тез арада кейіпкерлерін ауыстырып, оларға клиенттердің тамағын лақтыра бастағаннан кейін кішкене көтеріліске ұшырайды. Кейінірек Лютер менеджердің оны тапқанын білгеннен кейін неге жай ғана рестораннан кетпегенін ойлайды, ал оның ұсталған кезде әрқашан жаман жағдайдан қашып кетуі оның алаяқ кодексінің талабы. Ол шынымен де жартылай ресейлік болуы керек деп шешіп, Лютер Нью-Йорктегі Кеңес елшілігіне баспана сұрауға барады, бірақ оған рұқсат берілмейді. Тайгер жұмыста жоғарылатылады және оптометрикпен кездесуді жалғастырады. Лүтер Тайгерді қууда оғрырақ болады, ақырында оны жұмыста аңдып, оның YWCA бөлмесіне кіреді. Бір күні түнде Лютерді бөлмесінде ұстағаннан кейін, Тайгер мен Лютер өмірлік философияларын талқылайды; Лютер қайғылы түрде өзі мен Дженистің үйлеспейтінін мойындайды және оны жалғыз қалдыруға келіседі. Келесі күні Лютер Дженистің кеңсесіне "Лондонның ақылсыз бомбашы" кейіпкері ретінде телефон соғып, ғимаратты жарылқаймын деп қорқытады. Қызметкерлердің қалған бөлігі ғимаратты эвакуацияласа да, Тайгер бұл жай ғана әзіл екенін және өзінің үстелінде қалатынын айтады. Оқырманға соңғы сөзінде Лютердің әңгімесі түсініксіз, христиан дінін жамандап, бірде Жаңа жыл қарсаңында өзінің мұрнын сындырғаны туралы анекдотпен аяқталады. Ол өзінің үстелінде отырып, Джениске кенеттен аян келеді және ғимараттан шығуға тырысады. Ол мұны білгенде, үйдің еденінде тұрған бомба жарылып, оны өлтіріп, кеңсесін өртеп жібереді. Көшеде Лютер үйінділердің жануын көріп, жағажайда жас Дженисті тауып, оны үйіне алып кететін көрініс алады.