843-847 жылдардағы Константинополь Патриархы Мефодий I

Кіріспе

843-847 жылдардағы Константинопольдің Экуменикалық Патриархы I Мефодий немесе I Мефодий (Μεθόδιος Α ́; 788/800 – 14 маусым, 847) – 843 жылдың 4 наурызынан 847 жылдың 14 маусымына дейін Константинопольдің Экуменикалық Патриархы болды. Ол Сиракуза қаласында туып, Константинопольде қайтыс болды. Оның мерекесі Шығыс және Батыс елдерінде 14 маусымда тойланады.

Өмір

Бай ата-ананың ұлы Мефодий жас кезінде білімін жетілдіру үшін Константинопольға жіберілді, сондай-ақ сарайда қызметке орналасуы үміт етілді. Бірақ, керісінше, ол Бітүниядағы монастырға кіріп, кейіннен аббат болды. Император Лев V Армянның (813–820) тұсында екінші рет иконоборшылық қудалау басталды. 815 жылы Мефодий Римге барды, мүмкін, құлатылған патриарх Никифордың елшісі ретінде. 821 жылы отанына оралғаннан кейін, император Михаил II-нің иконоборшы режимі оны иконодул ретінде тұтқындап, жер аударып жіберді. 829 жылы Мефодий босатылып, одан да ынталы иконоборшы император Теофилдің сарайында маңызды лауазымға ие болды. Император қайтыс болғаннан кейін көп ұзамай, 843 жылы, ықпалды министр Теоктист екі жасар ұлы Михаил III-нің регенті болған императрица Феодораны иконаларды қалпына келтіруге рұқсат беруге көндірді, осы арқылы оның қайтыс болған күйеуінің айыпталуын болдырмады. Ол содан кейін иконоборшы патриарх Иоанн VII Грамматикты қызметтен шеттетуге және Мефодийді оның орнына тағайындауға қол жеткізді, осылайша иконоборшылық дауға нүкте қойылды. Тағайындалғаннан кейін бір апта өткен соң және Константинополь соборынан (843 ж.) кейін, Феодора, Михаил және Теоктистпен бірге Мефодий 843 жылдың 11 наурызында Блахерна шіркеуінен Ая-Софияға жеңіспен процессия жасап, иконаларды шіркеуге қайтарды. Бұл католик православиесінің қайта жаңғыруын жариялады және Византия шіркеуінде жыл сайын Ұлы оразаның бірінші жексенбісінде тойланатын "Православиенің жеңісі" мерекесіне айналды. Патриархтық қызметінің қысқа мерзімінде Мефодий бұрынғы иконоборшы дін қызметкерлерімен келісімге келуге тырысты. Бұл саясатқа, ең алдымен Стаудиос монастырының монахтары сияқты экстремистер қарсы шықты, олар бұрынғы иконоборшыларды еретиктер ретінде қатаң жазалауды талап етті. Экстремистерді бақылауға алу үшін Мефодий кейбір табанды монахтарды шіркеуден шығарып, тұтқындауға мәжбүр болды. Мефодий шынымен де жақсы білім алған, қолжазбаларды көшірумен де, жазумен де айналысқан. Оның жеке шығармаларына полемикалық, агиографиялық және литургиялық еңбектер, уағыздар және поэзия кірді.

Born to wealthy parents, Methodios was sent as a young man to Constantinople to continue his education and hopefully attain an appointment at court. But instead he entered a monastery in Bithynia, eventually becoming abbot. Under Emperor Leo V the Armenian (813–820) the Iconoclast persecution broke out for the second time. In 815 Methodios went to Rome, perhaps as an envoy of the deposed Patriarch Nikephorοs. Upon his return in 821 he was arrested and exiled as an iconodule by the Iconoclast regime of Emperor Michael II. Methodios was released in 829 and assumed a position of importance at the court of the even more fervently iconoclast Emperor Theophilos. Soon after the death of the emperor, in 843, the influential minister Theoktistos convinced the Empress Mother Theodora, as regent for her two year old son Michael III, to permit the restoration of icons by arranging that her dead husband would not be condemned. He then deposed the iconoclast Patriarch John VII Grammatikos and secured the appointment of Methodios as his successor, bringing about the end of the iconoclast controversy. A week after his appointment and after the Council of Constantinople (843), accompanied by Theodora, Michael, and Theoktistos, Methodios made a triumphal procession from the church of Blachernae to Hagia Sophia on March 11, 843, restoring the icons to the church. This heralded the restoration of Catholic orthodoxy, and became a holiday in the Byzantine Church, celebrated every year on the First Sunday of Great Lent, and known as the "Triumph of Orthodoxy". Throughout his short patriarchate, Methodios tried to pursue a moderate line of accommodation with members of the clergy who were formerly Iconoclasts. This policy was opposed by extremists, primarily the monks of the Stoudios monastery, who demanded that the former Iconoclasts be punished severely as heretics. To rein in the extremists, Methodios was forced to excommunicate and arrest some of the more persevering monks. Methodios was indeed well educated; engaged in both copying and writing of manuscripts. His individual works included polemica, hagiographical and liturgical works, sermons and poetry.