Жалпы Вербена: Сипаттамасы, қолданылуы және тарихы
Verbena officinalis
Verbena officinalis – Еуропаға тән көп жылдық шөп. Дәрілік қасиеттерімен белгілі, гүлді өсімдіктерге толы, әсемдік үшін де өсіріледі. Тұқымдармен көбейтіледі.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Гүлді өсімдіктер түрі
Species of flowering plant
Verbena officinalis, қарапайым вербена немесе жалпы вербена – Еуропаға тән көп жылдық шөп. Оның биіктігі 70 см-ге дейін жетеді және тік өсу қабілетіне ие. Жапырақтары тілімделген, жиектері тісті, ал тар тік шоғырларында екі ерінді, лаванда түсті гүлдері орналасқан. Бұл өсімдік әк құрамы бар топырақтарды жақсы көреді; кейде сәндік өсімдік ретінде өсіріледі, бірақ көбінесе кейбір емшілер оған жатқызатын қуатты қасиеттері үшін қолданылады. Тамыр кесінділері немесе тұқым арқылы көбейтіледі. Ол өз туған жерінен тыс жерлерде, мысалы Солтүстік Америкада кеңінен табиғи түрде тараған.
Verbena officinalis, the common vervain or common verbena, is a perennial herb native to Europe. It grows up to 70 cm high, with an upright habitus. The lobed leaves are toothed, and the delicate spikes hold clusters of two lipped mauve flowers. This plant prefers limey soils; it is occasionally grown as an ornamental plant but perhaps more often for the powerful properties some herbalists ascribe to it. Propagation is by root cuttings or seed. It is widely naturalised outside its native range, for example in North America.
Жүйелілік
Вербенаның Америкадан тыс аймақтарда өсетін сирек түрлерінің бірі, ол қазіргі уақытта Солтүстік Америкада кең таралған тектің ұрпағы. Ол ақ вербена (V. urticifolia), V. lasiostachys немесе V. menthifolia және, мүмкін, батпақ вербена (V. hastata) сияқты түрлерді қамтитын топқа ең жақын болуы мүмкін. Осыған байланысты, ол 14 хромосомасы бар диплоидтық түр болып табылады. Көптеген жергілікті сорттары сипатталған, олардың кейбіреулері ерекше түрлер немесе түршелер ретінде қарастырылған. Қазіргі кезде көбінесе қабылданатындары: Жалпы вербенаны медициналық мақсатта көбінесе шөп шайы ретінде қолданады; Николас Калпепердің 1652 жылғы «Англиялық дәрігер» еңбегінде халықтық қолданысы туралы айтылады. «Вербена», болжам бойынша осы түр, Бахтың 38 гүлдік эссенциясының бірі, «артық ынтаға» қарсы тағайындалған. Қазіргі заманда, ол кейде ақындар мен жазушылардың қуатты «серігі» саналады, себебі оның тыныштандыратын әсері жазушылардың қабырғасын қағуын жеңілдетеді. Жүктілік кезінде пайдалану қауіпсіз деп есептелмейді, себебі ол түсік тудыруы мүмкін. Жалпы вербена Солтүстік Америкада туып өспеген, бірақ сол жерге әкелінген және пауни тайпасы оны энтеогенді күшейткіш ретінде және арман жоруда қолданған, көбінесе оны Calea zacatechichi-нің Солтүстік Америкалық нұсқасы деп атайды. Батыс Еуразияда «вербена» немесе «вербен» термині көбінесе осы түрге қатысты, ол ондағы американдық тектің ең кең таралған және көп кездесетін мүшесі. Ежелгі Египетте оны «Изиданың жасы», ал кейін «Юнонаның жасы» деп атаған. Ежелгі Грецияда ол Эос Эригинеяға арналған. Христиандық дәуірінде халық аңызында айтылғандай, жалпы вербена Исаны айқыштан түсіргеннен кейін оның жараларын тоқтату үшін қолданылған; сондықтан «Киелі шөп» немесе (мысалы, Уэльсте) «Шайтанның қарсыласы» сияқты аттар пайда болған. Мәсіхтің құмарлығымен байланысты болғандықтан, ол «шайтандық» ауруды қуып шығару және қайтару үшін майларға қолданылған. Вербена гүлдері итальяндық қарсы-сиқыр шармдары – цимарутаға бейнеленген. 1870 жылы «Пол Кристианның» («Жан Батист Питуа») «Сақшылық тарихы мен практикасы» еңбегінде ол мандрагора шармын дайындауда қолданылады. Хазлиттің «Діндер мен фольклор» (1905) еңбегі Обридің «Жазылулар» (1721) еңбегінен цитата келтіреді: «Вербена және Дилл / Құдайдың еркіне қарсы». Бірінші дүниежүзілік соғыс кезеңіндегі Корольдік теңіз күштерінің кемесі осылай аталып, екінші дүниежүзілік соғыста 1-топ кемесі де осы атты алып жүрген; соңғы сыныптың 2-топтық кемесі осылай аталған. Англияда кеңінен таралған жалғыз вербена – жалпы вербена, бірақ атаулар танымал сәндік вербеналарға, мысалы, бақша вербенасына да сілтеме жасауы мүмкін.
One of the few species of Verbena native to regions outside the Americas, it is derived from the lineage nowadays occurring widely across North America. It might be closest to a group including such species as the white vervain (V. urticifolia), V. lasiostachys or V. menthifolia, and perhaps the swamp verbena (V. hastata). As these, it is diploid with 14 chromosomes. Numerous local varieties have been described, some of them as distinct species or subspecies. The following are often accepted today: Medical use of Common Vervain is usually as a herbal tea; Nicholas Culpeper's 1652 The English Physitian discusses folk uses. "Vervain", presumably this species, is one of the original 38 Bach flower remedies, prescribed against "over enthusiasm". In the modern era, it is sometimes considered a powerful "ally" of poets and writers, as its relaxing effects can relieve writer's block. It cannot be considered safe to use during pregnancy as it might cause miscarriages. While common vervain is not native to North America, it has been introduced there and the Pawnee have adopted it as an entheogen enhancer and in oneiromancy, and is often referred to as the North American version of Calea zacatechichi. In western Eurasia, the term "verbena" or "vervain" usually refers to this, the most widespread and common member of the mostly American genus occurring there. It was called "tears of Isis" in Ancient Egypt, and later on "Juno's tears". In Ancient Greece, it was dedicated to Eos Erigineia. In the early Christian era, folk legend stated that Common Vervain was used to staunch Jesus' wounds after his removal from the cross; hence names like "Holy Herb" or (e. g. in Wales) "Devil's bane". Because of the association with the Passion of Christ, it came to be used in ointments to drive out and repel "demonic" illness. Vervain flowers are engraved on cimaruta, Italian anti stregheria charms. In the 1870 The History and Practice of Magic by "Paul Christian" (Jean Baptiste Pitois) it is employed in the preparation of a mandragora charm. Hazlitt's Faiths and Folklore (1905) quotes Aubrey's Miscellanies (1721): "Vervain and Dill / Hinder witches from their will." A Royal Navy of the World War I era was named , and in World War II a Group 1 bore the same name; a Group 2 vessel of the latter class was called The only Verbena widely found in England in a native state is common vervain, though it is just as possible that the names reference the popular ornamental verbenas, such as the garden vervain.
Химия
Мұнай эфирі мен хлороформ экстракттарының химиялық зерттеулері нәтижесінде β-ситостерол, урсоль қышқылы, олеаноль қышқылы, 3-эпиурсоль қышқылы, 3-эпиолеаноль қышқылы және урсоль және олеаноль қышқылдарының туындыларынан алынған шағын тритерпеноидтар бөліп алынды. Метанол экстрактінің хроматографиялық тазартуы екі иридоид глюкозидін (вербеналин және гастатозид), фенилпропаноид глюкозидін, вербаскозидті және β-ситостерол D-глюкозидін берді. Гастатозид пен вербеналин ұйқыны қоздыратын (сопорификациялық) қасиеттерге ие. Сонымен қатар, құрамында вербенол деп аталатын монотерпен спирті де бар. Тағы бір зерттеуде төрт зат бөлініп, апигенин, 4'-гидроксивогонин, вербеналин және гастатозид екені анықталды. Активті құрамының бірі ретінде аукубин де табылды.
Chemical investigations of petroleum ether and chloroform extracts led to the isolation of β sitosterol, ursolic acid, oleanolic acid, 3 epiursolic acid, 3 epioleanolic acid and minor triterpenoids of derivatives of ursolic acid and oleanolic acids. Chromatographic purification of the methanol extract yield two iridoid glucosides (verbenalin and hastatoside), a phenylpropanoid glycoside, verbascoside and β sitosterol D glucoside. Hastatoside and verbenalin have sleep promoting (soporific) properties. It also contains a monoterpene alcohol called verbenol. In another study, four compounds were isolated and identified as apigenin, 4' hydroxywogonin, verbenalin, and hastatoside. Aucubin has also been found as one of the active constituents.