Кіріспе

Үндістандық романист және әңгімеші

Тахаджи Сивасанкара Пиллай (17 сәуір 1912 – 10 сәуір 1999), туған жерінің атымен Тахаджи деп кеңінен танымал, малаялам әдебиетінің үндістандық романист және әңгімешісі. Ол 30-нан астам роман және повесть, сондай-ақ 600-дан астам әңгіме жазды, олардың барлығы әлеуметтік жағдайы нашар топтардың өміріне арналған. "Кайар" (1978) және "Чеммен" (1956) сияқты туындыларымен белгілі Пиллай Үндістанның үшінші жоғары азаматтық наградасы – "Падма-Бушан" орденімен марапатталды. 1984 жылы "Кайар" романы үшін ол Үндістанның ең жоғары әдеби сыйлығы – "Джнянпитх" сыйлығына ие болды.

Өмірбаян

Тахажы Шивашанкара Пиллай 1912 жылдың 17 сәуірінде қазіргі Керала штатының Алапужа ауданындағы Куттанадтың шағын Тахажы ауылында дүниеге келді. Оның әкесі – Пойпалликалатил Шанкара Куруп, ал әкесінің інісі – Катакали өнерінің шебері Гуру Кунчу Куруп және Арипуратхувееттил Парвати Амма. Пиллай әкесі мен жергілікті мұғалім Чаккампурату Китту Асаннан алғашқы білімін алып, бастауыш мектепті Тахажидегі жергілікті мектепте бітірді. Ал Амбалаппужадағы ағылшын мектебінен 7-сыныпты тәмамдады. Содан кейін ол орта білімін алды, бірінші Вайкомдағы орта мектепте, кейін Каруваттадағы NSS орта мектебінде оқыды. Ол сол кезде мектеп директоры болған Каиниккара Кумара Пиллайдан дәріс алды. 10-сыныпты бітірген соң Тривандрамға көшіп, Тируваннатпурамдағы Үкіметтік құқық колледжінде заңгерлік емтихан тапсырды. 1999 жылдың 10 сәуірінде 86 жасында (87 жасқа толуға бір апта қалғанда) қайтыс болды. Одан соң әйелі (2011 жылдың 1 маусымында қайтыс болған) және бес баласы қалды.

Әдеби мансап

Кейінірек «Керала Маупассант» деген лақап атпен танылатын Пиллай жазуды ерте жастан бастаған. Мектепте оқыған кезінде Каиниккара Кумара Пиллаймен және Тхируванантапурамда оқыған кезінде Кесари Балакришна Пиллаймен араласуы жазушының мансабына көмектескені белгілі. Соңғысы оны еуропалық әдебиетпен таныстырған. Оның алғашқы әңгімесі 1929 жылы жарық көрген «Даридран» («Кедей») атты туындысы болды. 1934 жылы Тхаказидің «Путумалар» («Жаңа гүлдер») атты алғашқы жинағы жарық көрді. Одан кейін оның алғашқы романы «Тьягатину пратифалам» («Құрбандық жемісі») жарық көрді, ол сол кездегі әлеуметтік әділетсіздіктерді баяндады. Пиллайдың әдеби шығармалары 20 ғасырдың ортасындағы Керала қоғамын бейнелейді. 1947 жылы жарық көрген «Тоттиюдэ Макан» («Сыпырушының ұлы») – отбасылық кәсібін жалғастырудан ұлын тоқтатуға тырысатын сыпырушы туралы әңгіме, малаялам әдебиетіндегі алғашқы реалистік роман деп саналады. 1956 жылы Пиллай өзінің махаббат эпосын – «Чеммен» («Шримп») романын жариялады. Бұл роман оның бұрынғы реализмінен өзгеше болды және сыншылар тарапынан жоғары бағаланды. Бұл үнді романы колониялық үстемдіктен кейін алғаш рет ағылшын тіліне аударылды. Ағылшын тіліне аудармасы ЮНЕСКО-ның өкілдік туындылар жинағының үнді сериясына қабылданды. Роман Алаппужадағы балықшылар ауылының фондық нұсқасында трагикалық махаббат оқиғасын баяндайды. Роман мен оның «Чеммен» (1965) атты киноға бейімделуі оған ұлттық және халықаралық даңқ әкелді. «Чеммен» 19 тілге аударылып, 15 елде фильмге түсірілді. Раму Кариаттың режиссерлік жұмысы 1965 жылы «Үздік көркем фильм» номинациясы бойынша Ұлттық кино сыйлығын жеңіп алды. Оның келесі маңызды туындысы – 1964 жылы жарық көрген «Эниппадикал» («Баспалдақ сатылары») романы, билікке және лауазымға құмарлығының салдарынан құлдыраған амбициялы бюрократтың мансабын көрсетеді. Роман 1973 жылы Топпил Бхасидің киноға бейімделуіне ие болды. 1966 жылы жарық көрген «Анубхавангал Пааличакал» романы да 1971 жылы К.С. Сетумадаванның «Анубхавангал Пааличакал» көркем фильміне айналды. 1960 жылдардың ортасында жазылған «Веллапокатил» әңгімесі оның ең жақсы туындыларының бірі саналады. 2007 жылы Жаярадж оны осы аттас қысқаметражды фильмге бейімдеді. Пиллай 1978 жылы «Кайар» («Койр») романын жазды, бұл роман 1000 беттен астам, Куттанадтың 200 жылдан астам тарихын қамтиды. Роман төрт буынның жүздеген кейіпкерлерін бейнелейді, феодализм, аналық және бондаж еңбегінің ерлі-зайыптылық өмірге және жер иелігіне жалпыға бірдей қол жеткізуге, содан кейін деколонизация мен 1960 жылдардағы өнеркәсіптік революцияға жол берген осьтік кезеңді (1885–1971) қайта жаңғыртады. Ол төрт автобиографиялық кітап және тағы екі туынды жариялады. Оның төрт әңгімесі 2007 жылы Адур Гопалакришнан түсірген «Наалу Пеннунгал» фильмінің негізі болды, ол оны жазушыға жасаған құрметі деп атады.

Марапаттар мен құрметтер

Пиллай 1957 жылы «Чеммен» атты махаббат дастаны үшін Сахитья Академиясы сыйлығын алды. 1965 жылы Керала әдебиет академиясы «Эниппадикал» романын жылдық романдар сыйлығына иегер деп таңдады. Оның «Қайар» романы 1984 жылы «Вайлар» сыйлығына лайық деп танылды. 1984 жылы ол Үндістандағы ең жоғары әдеби сыйлық – «Нджанапидам» сыйлығын алды, ал бір жылдан кейін Үндістан үкіметі оған үшінші ең жоғары азаматтық наградасы – «Падма Бхушан» сыйлығын табыс етті. Сахитья Академиясы оны 1989 жылы құрметті мүше етіп сайлады; ол бұл кезде Керала Сахитья Академиясының құрметті мүшесі болған еді. 1994 жылы Керала үкіметі оған ең жоғары әдеби марапаты – «Эжутахан Пураскарам» сыйлығын берді. 1996 жылы Махатма Ганди университеті оған құрметті доктор (D. Litt) дәрежесін берді. 2003 жылы «Индия Пост» «Жанапит сыйлығының лауреаттары» сериясы бойынша оның суретін бейнелейтін еске алу пошта маркасын шығарды. Сахитья Академиясы Пиллайдың өмірі туралы деректі фильм түсіруді тапсырды, соның нәтижесінде М. Т. Васудеван Наир 57 минуттық «Тхакажи» деректі фильмін жасады, ол Пиллайдың 1998 жылы қайтыс болуынан бір жыл бұрын көрсетілді. 2000 жылы Керала үкіметі Пиллайдың әулеттік үйі – Санкарамангала үйін сатып алды, ал 2001 жылы жазушының естелігін мәңгі есте сақтау үшін «Тахаджи мемориалдық мұражайы» ашылды.