Кіріспе

Сан-Франческо-а-Рипа – Италияның Рим қаласындағы шіркеу. Ол Әзіз Франциск Ассизскийге арналған, ол бір кезде осы шіркеуге жақын орналасқан монастырда болған. "Рипа" атауы Тибр өзенінің жағалауына жақын жерді білдіреді.

Тарих

Бұл шіркеудің бастауы Римнің Трастевере ауданындағы францискандық монастырьмен байланысты, ол 1231 жылы Әулие Блезге (Сан-Биажио) арналған шіркеуді өз құрамына қосты. Бұл шіркеу Пьетро Каваллини салған, қазір жоғалған Әулие Франциск суретімен безендірілген. Бұл сурет, болжам бойынша, Ассизидегі Әулие Франциск жоғарғы базиликасындағы Гьотто ди Бондонеге жатқызылатын "Әулие Франциск туралы аңыз" фрескаларының үлгісі болған. Қазіргі шіркеудің құрылысы 1603 жылы Онорио Лонги бастады, ол апсиден бастады. Фасад 1681–1701 жылдары Маттиа де Россидің жобалары бойынша аяқталды. 1873 жылдан 1943 жылға дейін шіркеу Берсальери әскерлерінің казармасы ретінде қолданылды.

Интерьер

Оң жақтағы бірінші капеллада Фра Эмануэле да Комоның фрескалары мен Доменико Гуидидің кардинал Микеланджело Риччиге арналған ескерткіші орналасқан. Екінші капеллада Доменико Мария Муратори Капестранолық Сан-Джованни өмірінен эпизодтарды фрескамен бейнелеген (1725). Үшінші капеллада Стефано Мария Легнанидің алтарьлық суреті (1685) бар. Трансептте Николас Мичетти бастап, 1725 жылы Людовико Рускони аяқтаған Роспильози Паллавичини капелласы орналасқан. Алтарь ішінде Томазо Киаро салған Сан-Пьетро д'Алькантара мен Сан-Паскуале Байлон бейнеленген, сондай-ақ Мичеттидің эскиздері бойынша Стефано мен Лазаро Паллавичини, Мария Камилла және Джанбатиста Роспильозидің жерлеу ескерткіштері бар. Бас алтарь 1746 жылы аяқталды. Әулие Франциск Фра Диего да Карериге, ал Триниті суреті Париж Ногариге жатқызылады. Сол жақтағы трансептте Джакомо Мола (1622–1625) жобалаған Палуцци Альбертони капелласы орналасқан. Осы капелланың ішінде Бернинидің шедеврлерінің бірі – Беата Людовика Альбертони (1671–1675) мүсіні тұр. Бұл мүсін Санта-Мария-делла-Витториядағы Әулие Терезаның экстазын еске түсіреді. Мүсін артында Джованни Батиста Голли салған Әулие Анна мен Құдай анасының суреті ілулі тұр. Сол жақтағы үшінші капеллада Андреа Болги (1637) жасаған Лаура Франгипанидің бюсті орналасқан, ал маңдай қабырғасында Лоренцо Оттониге жатқызылатын Орацио Маттейдің бюсті тұр. Екінші капеллада Джованни Баттиста Риччидің фрескалары бар. Ортасында Франческо Сальвиатидің «Жариялану» (1535) суреті. Франция императоры Наполеон I-нің атасы Джузеппе Паравичинидің қабірін Камилло Рускони жасаған. Бірінші капеллада Мартен де Востың суреті (1555), оң жақта Антонио делла Корнаның «Аспанға көтерілуі», сол жақта Симон Воуэттің «Құдай анасының тууы» (1620) суреттері бар. Сол жақтағы трансептте Сан-Карло капелласында 1670 жылы шіркеудің ауруханасында қайтыс болған Әулие Карл Сеццеден қалған қалдықтар сақталған. Сондай-ақ, монах Маргаритоне д'Ареццоның Әулие Франциск портретінің көшірмесі де ерекше назар аударады: егер расталса, бұл итальян өнері тарихындағы алғашқы нағыз портрет болар еді (түпнұсқасы Ватикан Пинакотекасында сақтаулы). Шіркеуде, сонымен қатар, әулие тұрған ұяда оның жастық ретінде пайдаланған қара тас та бар. Монастырь бағында, дәстүр бойынша, Әулие Франциск отырғызған жеміс ағашы өседі. Шіркеу алдындағы алаңда Папа Пий IX Веи қаласының қираған орындарынан әкелген иониялық бағана орнатылған.