Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Жауынгерлік инженерлік қолдануға бейімделген бульдозер
Bulldozer modified for use in combat engineering
Килдозер немесе Гранби қиратылысы
Killdozer or Granby rampage
Қоршалған бульдозер – жауынгерлік инженерлік техниканың негізгі құралы. Бұл жауынгерлік инженерлік машиналар бульдозердің жерді жылжыту мүмкіндіктерін, машинаны және оның операторын жауынгерлік аймақта қорғайтын бронямен үйлестіреді. Көбінесе бұл – қосымша бронялық жабдықтармен/әскери техникамен жабдықталған азаматтық бульдозерлер, бірақ кейбіреулері қару-жарағынан айырылып, бульдозерлік пышақпен жабдықталған танктер. Кейбір танктер (танкдозерлер деп аталады) қару-жарағын сақтай отырып, бульдозерлік пышаққа ие болуы мүмкін, бірақ бұл оларды қоршалған бульдозерлер етпейді, себебі жауынгерлік міндеттер басым болып қалады, ал жерді жылжыту – қосымша міндет.
The armored bulldozer is a basic tool of combat engineering. These combat engineering vehicles combine the earth moving capabilities of the bulldozer with armor which protects the vehicle and its operator in or near combat. Most are civilian bulldozers modified by addition of vehicle armor/military equipment, but some are tanks stripped of armament and fitted with a dozer blade. Some tanks (called tankdozers) have bulldozer blades while retaining their armament, but this does not make them armored bulldozers as such, because combat remains the primary role — earth moving is a secondary task.
Екінші дүниежүзілік соғыс
Бірінші бронебульдозер (D7A) екінші дүниежүзілік соғыс кезінде британдықтар жасаған. Бұл - жүргізуші мен қозғалтқышты қорғау үшін броньмен жабдықталған стандартты Caterpillar D7 бульдозері. Жұмысты Хэтфилдтегі Jack Olding & Company Ltd компаниясы жүзеге асырды. Бульдозер бірнеше арнайы бронетранспорт құралдарының бірі болды, олар "Хобарттың әзілдері" деп аталды және бронетанкті шабуылдарды қолдау үшін британдық 79-шы бронетанкті дивизиясы қолданды. Бульдозерлер Нормандия шайқасына дайындық ретінде жасалды, олардың міндеттеріне шабуылға түскен жағалауларды кедергілерден тазалау және қираған үйінділерді жойып, бомбалық кратерлерді толтыру арқылы жолдарды жылдам қолжетімді ету кірді. Одақтас әскерлері Еуропа бойынша жылжығанда, бронебульдозердің тым баяу екені анықталды – танк колонналарымен бірге жылдамдыққа қол жеткізе алатын, жақсы брондалған және кедергілерді жоя алатын көлік қажет болды. Бұл қажеттілікті Centaur бульдозері қанағаттандырды – мұнарасы алынып тасталған және бульдозерлік пышағы орнатылған Centaur танкысі. Centaur бульдозерлері Корея соғысы кезінде британдық армияда қолданыста болды.
The first armored bulldozer (D7A) was developed by the British during World War II. This was a conventional Caterpillar D7 bulldozer fitted with armor to protect the driver and the engine. The work was carried out by Jack Olding & Company Ltd of Hatfield. The bulldozer was one of several specialist armored vehicles that were collectively referred to as "Hobart's Funnies" and were operated by the British 79th Armoured Division in support of armored assaults. The bulldozers were produced in preparation for the Battle of Normandy with the tasks of clearing the invasion beaches of obstacles and quickly making roads accessible by clearing rubble and filling in bomb craters. As Allied armies advanced through Europe, the armored bulldozer was found to be too slow—there was a need for well armored, obstacle clearing vehicle that was fast enough to keep up with tank formations. This need was met by the Centaur Bulldozer—a Centaur tank with the turret removed and a bulldozer blade fitted. Centaur bulldozers were still in use with the British Army at the time of the Korean War.
Қазіргі заманғы қолданысы
Қазіргі заманғы бронебульдозерлер көбінесе Caterpillar D7 және D9 машиналарының негізінде жасалады. D9 машинасының ірі құрылыс жобаларындағы танымалдығын анықтайтын ерекшеліктері оны әскери қолдануда да қажет етеді. Ол әсіресе Израиль қорғаныс күштері (IDF), АҚШ қарулы күштері (Теңіз корпусы және АҚШ Армиясы) және Ирактағы Канада Армиясы үшін тиімді болды, олардың екеуі де Израильде әзірленген және өндірілген бронь жиынтығын қолданды. Бронеленген D9 машинасының табысынан кейін Caterpillar Defense Products негізінен АҚШ қарулы күштері үшін бронебульдозерлерді өндіріп, сатуға кірісті.
Modern armored bulldozers are often based on the Caterpillar D7 and D9. The attributes that make the D9 popular for major construction projects make it desirable for military applications as well. It has been particularly effective for the Israel Defense Forces (IDF) and for the United States armed forces (the Marine Corps and the US Army) and the Canadian Army in Iraq, both using an armor kit developed and manufactured by Israel. Following the success of the armored D9, Caterpillar Defense Products started to manufacture and sell armored bulldozers, mainly for the United States Armed Forces.
Израиль
Израильдік брондалған D9 бульдозері, «Дуби» (lit. аю) деп аталған, – Израиль қорғаныс күштері, Израиль әскери өнеркәсібі және Израиль аэроғарыш өнеркәсібімен жау ортасында өмір сүру қабілетін арттыру және күшті шабуылдарға төтеп беру үшін Caterpillar D9 бульдозерін модификациялау нәтижесі. IDF қызметіндегі D9 бульдозерлерінің ең соңғы ұрпағы – D9R, қуаты және тарту күші бар. Оның экипажы екі адамнан тұрады: оператор және командир. Оны Израиль инженерлік корпусының TZAMA (צמ"ה = ציוד מכני הנדסי, механикалық инженерлік жабдық) бөлімшелері басқарады. IDF-тің негізгі модификациясы – механикалық жүйелерді және оператор кабинасын қорғайтын, Израильде жасалған брондау жиынтығын орнату. Оператор мен командир брондалған кабинада ("кокпит") қорғалады, терезелері оқтан қорғайды. IDF сонымен қатар RPG снарядтарын жолдан бұруға арналған торлы броньды жасады. Орнатылған брондау жиынтығы D9 өндіріс салмағына шамамен 15 тонна қосады. Модификацияланған D9 бульдозерлері әртүрлі мүмкіндіктермен жабдықталуы мүмкін, мысалы, экипажпен басқарылатын пулеметтер, түтін шығару құрылғылары немесе граната тастағыштар. IDF D9-ды инженерлік жұмыстардың кең ауқыбында қолданады, соның ішінде жер жұмыстарын жүргізу, орларды қазу, құмдан кедергілер жасау, бекіністер салу, істен шығып, аударылып немесе зақымданған бронетранспортты құралдарды құтқару (M88 эвакуациялық машинасымен бірге), миналарды жою, қолдан жасалған жарылғыш құрылғылар мен жарылғыш заттарды жарыту, жерді кедергілерден тазалау, бронетранспортты құралдар мен жаяу әскерге жол ашу, сондай-ақ ғимараттарды бұзу, тіпті атыс кезінде де. Екінші Интифада кезінде брондалған D9 бульдозері палестиналық жауынгерлерге қарсы тиімді құрал болды, себебі ол палестиналық қаруларға төтеп бере алды және тіпті 100 кг-нан астам, тіпті жарты тонна жарылғыш заттары бар RPG және ішкі зарядтарға да төтеп берді. Сондықтан, олар IDF күштері үшін қауіпсіз жолдар ашу және жарылғыш зарядтарды жарыту үшін пайдаланылды. Бульдозер көбінесе жасырынған бұталар мен ғимараттарды тазалау үшін қолданылды. Бірнеше оқиғада қарулы палестиналықтар үйлерде бекініп, үйді бұзуға кедергі келтіріп, кіреберісті бұзуға тырысқан сарбаздарды өлтіргеннен кейін, IDF «Noal Sir Lachatz» (נוהל סיר לחץ «Пресс-кастрөл ережесі») әзірледі, онда D9 және басқа инженерлік техника үйлерді қиратып, оларды шығару үшін пайдаланылды.
The Israeli Armored D9 — nicknamed Doobi (; lit. teddy bear) — is a Caterpillar D9 bulldozer that was modified by the Israel Defense Forces, Israeli Military Industries and Israel Aerospace Industries to increase the survivability of the dozer in hostile environments and enable it to withstand heavy attacks. The D9R, the latest generation of D9 bulldozers in IDF service, has a power of and drawbar pull of It has a crew of two, an operator and a commander. It is operated by the TZAMA (צמ"ה = ציוד מכני הנדסי, Mechanical Engineering Equipment) units of the Israeli Engineering Corps. The main IDF modification is the installation of an Israeli made armor kit, which provides armor protection to the mechanical systems and to the operator cabin. The operator and commander are protected inside an armored cabin ("the cockpit"), with bulletproof windows to protect against bombs, machinegun, and sniper fire. The IDF also developed a slat armor add on to deflect RPG rounds. The fitted armor package adds roughly 15 additional tons to the production line weight of the D9. The modified D9 bulldozers can be fitted with disparate features, such as crew operated machine guns, smoke projectors, or grenade launchers. The IDF uses the D9 for a wide variety of engineering tasks, including earthworks, digging moats, mounting sand barriers, building fortifications, rescuing stuck, overturned or damaged armored fighting vehicles (along with M88 Recovery Vehicle), clearing landmines, detonating improvised explosive devices and explosives, clearing terrain obstacles and opening routes for armored fighting vehicles and infantry, as well as structures demolition, including under fire. During the Second Intifada the armored D9 bulldozer was an effective tool against Palestinian fighters, as they were almost impervious to Palestinian weapons and withstood even RPGs and belly charges with more than 100 kg and even half a ton of explosive. Therefore, they were used to opening safe routes for IDF forces and detonate explosive charges. The bulldozer was used extensively to clear shrubbery and structures which could be used as cover. Following several incidents where armed Palestinians barricaded themselves inside houses to prevent house demolition and killed soldiers attempting to breach the entries, the IDF developed "Noal Sir Lachatz" (נוהל סיר לחץ "Pressure Pot Regulation") in which D9s and other engineering vehicles were used to bring them out by razing the houses.
Басқа әскери күштер
Ливан армиясы мен Мысыр армиясы сияқты басқа әскери күштер де азаматтық үйлерді қирату үшін бронебульдозерлерді қолданды. Кеңес әскері негізгі жауынгерлік танк шассиіне негізделген, арнайы дозерлік пышақпен жабдықталған бронетранспорттық құралдарды, IMR сериясын жасады. Ислам мемлекеті бронебульдозерлерді пайдаланды, оның ішінде болат плиталармен және жақтаулы бронямен күшейтілген, шағын қарудың атысына және тіпті гранататарға төтеп бере алатын азаматтық бульдозерлерді де қолданды, оларды SVBIED (көлік құралына орнатылған қолдан жасалған жарылғыш құрылғы) немесе қамығушы көлік ретінде пайдаланды. Осы бронебульдозерлерге салынған тонналармен өлшенетін жарылғыш заттар тұтас ғимараттарды қиратуға қабілетті.
Other military forces, such as the Lebanese army and the Egyptian army, also used armored bulldozers, to destroy civilian homes. The Soviet military developed dedicated dozer blade equipped armored vehicles, the IMR series, based on main battle tank chassis. The Islamic State has used armoured bulldozers, including civilian bulldozers up armoured with steel plate and slat armour, capable of withstanding small arms fire and even rocket propelled grenades, as SVBIED's or suicide vehicle borne improvised explosive devices. The tonnes of explosives packed into these armoured bulldozers are capable of destroying entire buildings.