Жан Лаунуа (1898-1942) – француз суретшісі, салынған суреттерімен танымал. Білім алғаны шектеулі болғанымен, өнерге деген құштарлығы зор болды. 1-ші Дүниежүзілік соғыстан кейінгі туындылары.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Жан Лауноа (22 қараша 1898 – 22 қараша 1942) – француз суретшісі. Вандеядағы Лес-Сабль-д'Олонн қаласында туған Лауноа сурет салуға қабілеттілігі мен құштарлығын ерте көрсетті. Оның ата-анасы оны қолдады, бірақ ресми білімі Шарль Милсендомен және кейін Аугуст Лепермен жұмыс істеумен шектелді. Ол Париждегі Джулиан мектебінде қысқа ғана уақыт оқыды. Лауноа Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде және содан кейін көптеген эскиздер, суреттер мен картиналар жасады.
Jean Launois (22 November 1898 – 22 November 1942) was a French artist. Born in Les Sables d'Olonne in Vendée, Launois demonstrated a gift and passion for drawing. His parents encouraged him, but his formal training was limited to working with Charles Milcendeau and later with Auguste Lepère. He had a short stint at the Ecole Julian in Paris. Launois did many sketches, drawings, and paintings during and after World War I.
Бірінші дүниежүзілік соғыс
1914 жылы бірінші дүниежүзілік соғыс басталды. 1916 жылдың 15 желтоқсанында Лауноа өз "жас тобының" шақырылуын күтудің орнына атты артиллерияға жазылды. Оның әскери қызметі туралы мәліметтер аз, бірақ ол 1917 жылдың қысы, көктемі және жазында Батыс майданында қатысты. 1917 жылдың желтоқсан айының соңында оның дивизиясы Шығыс майданына (Италияға) жіберілді, онда ол қайтадан шайқасқа түсті. Осы кезеңде Лауноа француз әскерлерінің көптеген эскиздерін және суреттерін жасады. 1918 жылдың соңында демобилизацияға дейін Лауноа демалысқа шығып, отбасының үйіне, Тур қаласына оралды. Әкесі оны Парижге алып барып, Люксембург сарайы мұражайының кураторының көмекшісімен таныстырды. Лауноа оған әскери қызметінде салған суреттерінен құралған портфолиосын көрсетті. Мұражай кураторы Леонс Бенедит өнер жөніндегі мемлекеттік хатшыдан Лауноаның 12 суретін 500 француз франкісіне сатып алуға рұқсат алды. Сондай-ақ Турда Лауноа салған Анатоль Франстың портреті жақсы қабылданды, кеңінен таралды және L’Illustration журналында жарияланды.
The first World War broke out in 1914. On 15 December 1916, Launois enlisted in the mounted artillery rather than waiting for his "age class" to be inducted. Documentation is scarce on his military service, but he did see action on the Western Front during the winter, spring, and summer of 1917. In late December 1917, his division was sent to the Eastern Front (Italy) where he again saw action. During this time, Launois created many sketches of and studies of French soldiers. Even before demobilization in late 1918, Launois returned to his family’s home in Tour on leave. His father took him to Paris and introduced him to the assistant curator of the Luxembourg Palace Museum. Launois showed him his portfolio of drawings he had done during his military service. The Curator of the Museum, Léonce Bénédite, received permission from the Undersecretary of Arts to purchase 12 of Launois’ drawings for 500 French francs. Also in Tour, Launois did a portrait of Anatole France that was well received, widely distributed and published in L’Illustration.
Алжир
Кейін Бенедита Лауноадан қосымша суреттер сатып алып, оны Алжир стипендиясына (Bourse de l’Algerie) қатысуға ынталандырды. Ол грантты жеңіп алды, ол Алжирдегі Вилла Әбдел-Тифте екі жылдық стипендияны (жатақ, тағам, ақшалай көмек) қамтыды (1920–1922 жылдар). Алжирде ол Фредерик Ланг пен Меслимен танысты, екеуі де одан көптеген суреттер сатып алды. Сонымен қатар, ол Альберт Марке және оның болашақ әйелімен оңтүстікке саяхаттап, олармен берік, өмір бойы сақталатын достық қарым-қатынас орнатты.
Later Bénédite purchased additional pictures from Launois and encouraged him to compete for the Algerian Scholarship (Bourse de l’Algerie). He won the grant, which carried with it a two year stipend (room, board, some cash) at the Villa Abed el Tif in Algiers, 1920–22). In Algeria, he met Fréderic Lung and Mesley, both serious collectors who purchased many pictures from him. He also met and traveled in the south with Albert Marquet and his future wife, with whom he established a deep, lifelong friendship.
1920-шы және 1930-шы жылдар
1923 жылы Лауноа Франциядан Сайгонға саяхатты қоса алған 3000 франк көлеміндегі Индокитай сыйлығын (Le Prix de l’Indochine) жеңіп алды. Оның Индо-Қытайдағы уақыты үйіне жазған хаттарында жақсы қамтылған. Ол Индо-Қытай түбегін жаяу, атпен және қайықпен кезіп, Лаос ханзадасының жеке қайығымен Меконг өзенімен төмен ағып, Ханойдан Қытайға теміржолмен барып-қайтты. Саяхаттары барысында Лауноа өзінің басынан өткендерін суреттер мен эскиздер арқылы бейнеледі, олар орманның жергілікті халқы мен ауылдардағы және барлардағы өмірді қамтиды. Қытайға жасаған қысқа сапарында ол жеке коллекцияда сақталған қытай келіншегінің суретін салды. 1920-ші жылдардың соңында Лауноа Париж, Венде және Алжир арасында жиі саяхат жасады. 1926 жылы оның алғашқы ірі көрмесі үлкен жетістікке ие болды. Ол сондай-ақ Роланд Доржелес, Франсис Карко және Октав Мирбоның кітаптарына иллюстрациялар жасады, олар қазір коллекционерлердің бағалы туындылары саналады. 1927 жылы Лауноа ақын Андре Суарестің немересі Аймэ Суарес Левиге үйленді. Оның өнердегі табысы жалғасқанмен, жеке өмірінің еркіндігі, шектен тыс ішімдік ішуі және Париждің криминалдық әлемімен байланысы оның некесіне керісінше әсер етті. 1933 жылға қарай экономиканың құлдырауы салдарынан Лауноа отбасының жағдайы қиынға соқты. Ол күнкөрісі үшін суреттерін айырбастауға мәжбүр болды. Оның туыстары Париждегі пәтерін сатуға тура келді. Қиын жағдайда болғанына қарамастан, Лауноа қыста Парижден Солтүстік Африкаға, ал жазда Сен-Жан-де-Монт қаласына сапарларын жалғастырды, онда ол бейресми өнер мектебін басқарды.
In 1923, Launois won the Indochinese Prize (Le Prix de l’Indochine) of 3,000 francs which included a trip from France to Saigon. His time in Indo China is well documented by letters home. He trekked by foot, horseback, and boat across the Indo Chinese peninsula, drifted down the Mekong River on the private raft of a Laotian prince, and traveled roundtrip from Hanoi to China by railroad. During his travels, Launois documented his experiences with drawings and sketches that included the indigenous people of the forest and life in the villages and bars. During his short trip to China, he painted a Chinese bride that is in a private collection. During the late 1920s, Launois traveled frequently between Paris, the Vendée, and Algeria. His first major exposition in 1926 was a great success. He also illustrated books for Roland Dorgèles, Francis Carco, and Octave Mirbeau, which are now collectors’ items. In 1927, Launois married Aimée Suarès Lévy, the niece of the poet André Suarès. While his artistic success continued, his marriage was strained by his independent and free personal life, heavy drinking, and association with the underworld of Paris. By 1933, and the collapse of the economy, life for the Launois family became difficult. He was forced to trade pictures in return for a living. His in laws had to sell their Paris apartment. Although living from hand to mouth, Launois continued to travel from Paris to North Africa during the winter, and in the summer to Saint Jean des Monts, where he led an informal art school.
Екінші дүниежүзілік соғыс
1939 жылы Франция мен Германия арасында соғыс жарияланғанда Лауноа әскерге шақырылды. Оның денсаулығы нашар, аяқтары ісіп, экземамен ауыратын. Жоғары лауазымды достарының араласуымен ол ауыр жұмыстардан босатылып, камуфляж жасағына жіберілді. 1940 жылдардың соңында, соғыс аяқталғаннан кейін, ол Сент-Тропедегі туыстарының үйіне көшіп, онда ескі достарын тауып, сурет салу және көрмелерге қоюмен айналысты. Бірақ ол Алжирге қайтуға асығыс болды. Лауноа 1942 жылдың наурыз айында Алжирге оралды. Денсаулығы нашарлап, көп ішімдік ішіп алды. Достары оның күтімін өз мойнына алды. 1942 жылдың 22 қарашасында ол Алжирде тұрған қонақ үйінің алдындағы кішкентай саябақта құлап, бөлмесіне көшірілді, онда көз жұмды. Оллонн қаласындағы Сент-Кроис монастының мұражайында оның көптеген суреттері, эскиздері мен құжаттары сақталады. Люксембург сарайы мұражайы сатып алған Лауноаның эскиздері қазір Париж қаласындағы Жорж Помпиду орталығындағы Заманауи өнер мұражайының қорында бар.
In 1939, with the declaration of war between France and Germany, Launois was mobilized. His health was poor, his legs swollen, and he was suffering from eczema. After the intervention by well placed friends, he was relieved of his more onerous duties and reassigned to a camouflage unit. In late 1940s, after the end of the war, he moved to his in laws’ house in Saint Tropez, where he found old friends and continued to paint and exhibit. However, he was restless to return to Algeria. Launois returned to Algeria in March 1942. His health was failing and he was drinking heavily. His friends assumed responsibility for his needs. On 22 November 1942, he collapsed in a little park in front of the hotel in which he was living in Algiers, and was carried to his room, where he died. The Museum of the Abbaye de la Sainte Croix in Les Sables d’Olonne is the depository of an extensive collection of his paintings and drawings and documents. The drawings of Launois purchased by the Museum of the Palace of Luxembourg are now in the collection of the Museum of Modern Art, Centre Georges Pompidou, Beaubourg, Paris.