Кіріспе

Америкалық жазушы (туған 1939)

Томас Фрэнсис Макгуэйн III (11 желтоқсан 1939 жылы туған) – американдық жазушы. Оның туындыларына он роман, әңгімелер мен сценарийлер, сондай-ақ табиғаттағы өміріне арналған үш эссе жинағы кіреді. Ол Америка өнер және әдебиет академиясының, Ұлттық жылқы кесушілер қауымдастығының және Fly Fishing Hall of Fame мүшесі. Макгуэйннің құжаттары, қолжазбалары мен хаттары Монтана штатының мемлекеттік университетінің мұрағатында және арнайы коллекцияларында сақталады және зерттеу мақсатында қолжетімді. 2023 жылы ол Монтана штаты университетінің кітапханасына ғылымды дамыту және бірегей материалдарға қолжетімділікті арттырудағы еңбегі үшін алғашқы сыйлықты алды. Макгуэйннің алғашқы романдары көптеген адамдардың іс-қимылдарының иррационалды ядросына комикалық көзқараспен, сондай-ақ 1960 және 1970 жылдардағы контрмәдениетке қатысты түрлі пікірлермен ерекшеленді. Оның кейінгі жазбаларында отбасылық қарым-қатынастарға және өзгеретін Америка Батысында, әсіресе Монтанада, табиғатпен байланысқа деген құлшынысы күшейді. Ол 1968 жылдан бері Монтанада тұрады, және оның соңғы бес романы мен көптеген эсселері осы жерде өрбуді тапқан. Оның үш баласы бар: Энни, Мэгги және Томас.

Ерте өмір

Макгуэйн Мичиган штатындағы Уиандотте қаласында дүниеге келді. Оның ата-анасы ирландиялық католиктер болған, олар Массачусетстен Орта Батысқа көшіп келген. Оның негізгі білімі Кранбрук мектебіндегі пансиондық білімді қамтыды, сонымен қатар Вайомингтегі ранчода жұмыс істеу, балық аулау және аң аулау да болды. Алкогольге тәуелді әкесімен қиын қарым-қатынас кейіннен оның көптеген туындыларына көлеңке түсірді. Макгуэйн өзінің тамырларын аналық желі арқылы қарастыруды жөн көреді, себебі ол бай әңгімешілер руынан тараған. Ол өзін өте ерте жасынан-ақ жазушы ретінде елестететін, жазушының өмірінің шымырлығын, жазу мүмкіндігінен де артық бағалайтын. Он жасында ол күн батуын сипаттау бойынша досымен дауға түсті. 16 жасқа келгенде жазуға деген адалдығын арттыра бастады. Ол Харрисонмен өмір бойына дос болып, табиғатқа деген ортақ сүйіспеншіліктері арқасында жақындасты. 1965 жылы Йель драма мектебінде драматургия және драма әдебиетін оқыды, онда ол М.Ф.А. дәрежесін алды. 1966-67 жылдары Стэнфорд университетінің Уоллес Стегнер стипендиясы оған 1969 жылы жарық көрген "Спорт клубы" атты алғашқы романын аяқтауға мүмкіндік берді. Ол мансабын қайта қарастырып, Голливудтың жоғары табыс әкелетін сценарий жазу мүмкіндіктеріне көшті. Ол "Капитан Берсерко" деп танылып, "Ранчо Делюкс" (1975) фильміне сценарийлер жазды.

1970 жылдардың басында актриса Элизабет Эшлимен романы, бірінші әйелі Беккиден ажырысу (кейін Питер Фондаға үйленді), актриса Марго Киддерге үйлену, қызы Мэггидің дүниеге келуі және екінші ажырысуы – барлығы бір жылдың ішінде болды. 2018 жылы ол Нью-Йорк қалалық кітапханасында Ричард Пауэрспен әңгімелесті.

Панамадан кейінгі өмір

Панамадан кейін Макгуэйннің романдары күрт өзгерді. 1981 жылғы "Ешкімнің періштесі" романынан бастап, оқиғалар тұрақты түрде Монтана штатында, көбінесе "Deadrock" (вероятно, "Livingston" сөзімен ойын) деген ойдан шығарылған қалашықта өріледі. Ол Бейбіт аңғарынан Монтана штатының МакЛеод қаласына жақын Боулдер өзені аңғарындағы басқа жайға көшті. Ларри МакМертри Макгуэйннің ғылыми еңбектерінде айқын контрастқа ие ішкі тыныштық пен табиғи руханилық байқалатынын айтты. Макгуэйннің құрметпен айтулары – шыршы аулау (Ең ұзақ үнсіздік), жылқы (Кейбір жылқылар) және табиғатқа (Сырттағы мүмкіндік) арналған шығармалары табиғаттың құтқару әлеуетіне және спорттық ритуалға деген сенімін көрсетеді.