Кіріспе

Арнайы шара немесе мақсат үшін жалданып іске қосылған пойыз

романтикалық комедия фильмі

Экскурсиялық пойыз – арнайы шара немесе мақсат үшін жалданып іске қосылған пойыз. Мысалдарға ірі спорттық іс-шараларға бағытталған пойыздар, теміржол әуесқойлары мен туристерге арналған пойыздар және теміржол компаниясының қызметкерлері мен маңызды клиенттері үшін іске қосылған арнайы пойыздар жатады.

Ұлыбритания

Біріккен Корольдікте бірқатар экскурсиялық пойыздар жүреді және кейбір жағдайларда, кейбір бағыттар бойынша тұрақты түрде бумен жүретін жолаушылар пойыздары бар. Мұндай пойыздардың бірі – «Джейкобит» поезды, ол сәуірден қазанға дейін Форт-Уильямнан Маллайгқа дүйсенбіден жұмаға дейін қатынайды. Мамырдан қыркүйектің ортасына дейін тағы бір түстен кейінгі пойыз да жұмыс күндері ғана жүреді, ал демалыс күндері маусымнан қазанға дейін қатынайды. Желтоқсан айының белгілі бір күндері «Рождестволық Джейкобит» пойыздары да іске қосылды. Ұлыбритания бойынша экскурсиялық пойыздармен танымал маршруттардың ішінде: Settle & Carlisle желісі, Cumbrian Coast желісі, Shakespeare желісі, Scarborough желісі, Батыс жағалау магистралі және Шығыс жағалау магистралі бар. Британдық теміржолдары және басқа да магистральдық операторлар пайдаланған бу локомотивтерімен қатар, жаңадан салынған бу машиналары да ескі бу машиналарымен бірдей танымал. Теміржолға шыққан ең жас бу машинасы – 2008 жылы салынған 60163 Tornado. Ұлттық желіде бу локомотивтерін пайдаланатын пойыздарды басқаратын компаниялар: West Coast Railways, DB Cargo UK, Locomotive Services Limited және Vintage Trains. Ұлыбританиядағы тур операторлары: The Railway Touring Company, Steam Dreams, Statesman Rail, Torbay Express, Vintage Trains, Orient Express, UK Railtours және Saphos Trains. Қосымша ақпаратты Main Line Steam Tours индексінен табуға болады.

Америка Құрама Штаттары

Пенсильвания темір жолы Нью-Йорк пен Вашингтон қалаларынан Филадельфиядағы Муниципальді стадионда Армия мен Әскери-теңіз күресі өткен жылдары (1936–1941, 1945–1975) арнайы экскурсиялық пойыздарды іске қосты. Penn Central деп аталған темір жол банкротқа жақын тұрғандықтан, арнайы пойыздар тоқтатылды, соңғы пойыздар 1975 жылғы ойынға дейін жүрді. 2005 жылы филантроптар Беннетт пен Вивиан Левин Армия-теңіз күресіне экскурсиялық пойыздарды қайта жандандырды. Олар өз локомотивтерінен және бірнеше сыйға берілген жолаушылар вагондарынан құралған арнайы пойызды жалға алды. Бұл пойыз Вашингтондағы Уолтер Рид армиялық медициналық орталығынан және Мэриленд штатындағы Бетесдадағы Әскери-теңіз ауруханасынан жарақат алған, сауығып жатқан әскерилерді Филадельфиядағы ойынға жеткізді. Армия-теңіз күресіне арналған пойыздар 2005–2008 жылдары жүрді, демеушілер отбасындағы қайғылы оқиғаға байланысты 2009 жылы тоқтатылды және 2010 жылы қайтадан тоқтатылды. 1908 жылдан бері экскурсиялық пойыз Денвер, Колорадоның Юнион Станциясы мен Шайен Депо музейі арасындағы жолаушыларды Шайен Фронтиер күндерінің родеосына қатысу үшін тасымалдап келеді. Пойызға The Denver Post және Union Pacific Railroad демеушілік етеді, соңғысы жылжымалы құрамды ұсынады. Алайда, 2019 жылы бұл экскурсия тоқтатылғаны хабарланды, себебі Union Pacific Railroad-тың ескі паркінің жағдайына байланысты. Оңтүстік Тынық мұхиты темір жолы 1927 жылдан 1959 жылға дейін әр жазғы демалыс күндері мен мерекелерде Сан-Франциско аймағының қалаларынан Санта-Крус жағажайына «Сұңбаттануға арналған» арнайы пойызды іске қосты. 2013 жылдан бері Amtrak жыл сайын қазанның соңында немесе қарашаның басында «Күзгі экспресс» пойызын іске қосады. Бұл пойыз әдетте тек жүк тасымалы үшін пайдаланылатын бағыттарда жүреді. Пойыз бір станциядан басталып, сол станцияда аяқталады. Бұрынғы сапарларға NEC арқылы Филадельфия–Харрисбург, порттық тармақ және Keystone дәлізі; Reading арқылы Филадельфия–Харрисбург, сондай-ақ Хусак туннелі арқылы Олбани/Шенектадиден Массачусетс штатындағы Ист-Дирфилдке дейінгі бағыттар кірді. Union Pacific Railroad 1960 жылдан бері экскурсиялық бағдарламаны ұйымдастырып келеді. Паркке екі тарихи бу локомотиві, үш тарихи дизель локомотиві және тарихи жолаушылар вагондары кіреді. Бу локомотивтерінің қатарында әлемдегі ең үлкен жұмыс істейтін бу локомотиві – Union Pacific 4014 және Солтүстік Американың I класты темір жолында ешқашан зейнеткерлікке шығармаған жалғыз бу локомотиві – Union Pacific 844 бар. Сондай-ақ Union Pacific 949, 951 және 963B, үш тарихи жылдам локомотиві де бар. Union Pacific 3985 тарихи бу локомотиві 1981 жылдан 2010 жылға дейін экскурсиялық қызметте жұмыс істеді. 2020 жылдың қаңтарында нашар жағдайына байланысты ол экскурсиялық қызметтен алынды. Union Pacific 6936, ең ұзын бір бөліктен тұратын дизель локомотивінің жалғыз жұмыс істейтін үлгісі, 2016 жылға дейін экскурсиялық қызметте пайдаланылды. 2022 жылдың сәуір айында Union Pacific 3985 және 6936 локомотивтерін Midwest Америка темір жол мұражайына сыйлады, онда олар жұмыс жағдайына келтіріледі. АҚШ-тағы маусымдық экскурсиялық пойыздарға қысқы кезеңде жұмыс істейтін шаңғы пойыздары, демалыс күндері қызмет көрсететін және Нью-Йорк аймағындағы Yankee стадионына жазда, ал күзде New Jersey Meadowlands аймағына бағытталатын «Ойынға пойыз» кіреді.

Басқа елдер

Түрлі елдердегі экскурсиялық пойыз суреттері.