Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Раджгарх ауданы – Орталық Үндістандағы Мадхья-Прадеш штатының ауданы. Раджгарх қаласы ауданның әкімшілік орталығы болып табылады. Раджгархтың бұрынғы атауы Жжанжанипур еді. Мадхья-Прадеш штатындағы Раджгарх – Үндістан Үкіметі таңдаған үміткер аудандардың бірі. Ауданның аумағы 6 154 км² және халқы 1 545 814 адамды құрайды (2011 жылғы халық санағы бойынша). Аудан Малва жазығының солтүстік жиегінде орналасқан. Парбати өзені ауданның шығыс шекарасын, ал Кали Синд өзені батыс шекарасын құрайды. Аудан құрамында Раджгарх, Хилчипур, Джирапур, Биаора, Нарсинггарх, Сарангпур және Пачоре деген жеті теңіз бар. Аудан солтүстігінде Раджастан штатымен, солтүстік-шығысында Гуна, шығысында Бхопал, оңтүстік-шығысында Сехор, оңтүстік және батысында Шаджапур аудандарымен шектеседі. Бұл Бхопал бөлігінің бір бөлігі. Раджгархта 1728 ауыл бар. Аудан 1948 жылдың мамыр айында құрылған және бұрынғы Раджгарх, Нарсинггарх, Хилчипур княздықтарының аумағына, сондай-ақ Девас Кіші және Үлкен (Сарангпур теңізі) және Индор (Джирапур теңізі, қазір Хилчипур теңізінің бөлігі) штаттарының бір бөлігі кіреді. Раджгарх қаласынан басқа, Хилчипур, Котравихар, Нарсинггарх және Куравар да қызығушылық тудыратын жерлер.
Rajgarh district is a district of Madhya Pradesh in central India. The city of Rajgarh is the administrative headquarters of the district. The old name of Rajgarh was Jhanjhanipur. Rajgarh in Madhya Pradesh is one of the aspirational districts selected by Government of India. The district has an area of 6,154 km² and the population is 1,545,814 (2011 census). The district lies on the northern edge of the Malwa plateau, and the Parbati River forms the eastern boundary of the district, while the Kali Sindh River forms the western boundary. The district has seven tehsils, Rajgarh, Khilchipur, Jirapur, Biaora, Narsinghgarh, Sarangpur and Pachore. The district is bounded by Rajasthan state to the north, and by the districts of Guna to the northeast, Bhopal to the east, Sehore to the southeast, and Shajapur to the south and west. It is part of Bhopal Division. There are 1728 villages in Rajgarh. The district was created May 1948, and includes the territory of the former princely states of Rajgarh, Narsinghgarh, Khilchipur, and parts of the states of Dewas Junior and Senior (Sarangpur tehsil) and Indore (Jirapur tehsil, now part of Khilchipur tehsil). In addition to the town of Rajgarh, Khilchipur, Kotravihar, Narsinghgarh and Kurawar are places of interest.
Тарих
Аудан өз атауын штаб-квартирасы Раджгарх қаласынан алады. Раджгарх ауданы 1948 жылдың мамыр айында Мадхья-Бхарат құрылғаннан кейін құрылды. Бұрын, қазіргі ауданның аумағы Раджгарх, Нарсинггарх, Хилчипур, Девас (Үлкен), Девас (Кіші) және Индор мемлекеттері арасында бөлінген болатын. Раджгарх – медиацияланған мемлекеттің бас қаласы болды, оны Умат Раджпуттары (Парамаралардың бір тармағы) басқарды. Олар Дели сұлтандары мен Моғол императорларының билігінде Санад иелігін пайдаланды. Алғашқы астанасы Дупария болды, қазір Шаджапур ауданында орналасқан. Кейін ол Дунгарпурға (Раджгархтан 19 км қашықтықта), содан кейін Ратанпурға (Нарсинггархтан батысқа қарай 19 км қашықтықта) және қайта орналастырылды. Моғол әскерлерінің жиі өтіп бара жатқандарынан сақтану үшін, 1640 жылы үкімші Мохан Сингх Бхилдерден қазіргі жерді сатып алды. Соңында ол 1645 жылы бас кеңсесін осы жерге көшіріп, қазіргі атауын берді. Акбардың (1556–1605) тұсында Татанпурлық Удаджиге Хилат пен Санад табысталды. Сол кезде Сарангпур Мальва субасындағы саркар болып есептелді. Оның құзыреті қазіргі Сехор ауданының батыс бөлігінен басталып, Уджайын ауданының шығысына дейін созылды. Оның жиырма төрт махалының көптегені бастапқы аттарын сақтап, Ашта, Талайн (Таллен), Агра (Агар), Бажилпур (Бижилпур), Борса, Хилчипур, Жирапур, Сарангпур, Сондарси (Сундарси), Соснер (Суннер), Саджапур, Каят және Навгам (Тарана) деп белгіленген. 1908 жылы Раджгарх мемлекеті жеті парганаға бөлінді: Нуальганж, Биаора, Калипит, Каранвас, Котра, Сеогарх және Тален. Нарсинггарх мемлекеті төрт парганаға бөлінді: Хузур (Нарсинггарх), Пачор, Худжнер және Чхапера. Парганалардың әрқайсысы кіріс және сот мәселелері бойынша тәсілдерге (tahsildar) қарастырылды. 2 Хилчипур мемлекеті үш парганаға бөлінді. Сарангпур Девас (Үлкен) және Девас (Кіші) мемлекеттерінің төңкеріс штаб-пәтері болды. Жарапур бұрынғы Индор мемлекетінің Махидпур ауданындағы төңкеріс болып есептелді. Қазір ол таратылды және Хилчипур тәсілдеріне (tahsildar) қосылды. 1645 жылы Раджматаның рұқсатымен Диван Аджаб Сингх Раджгардың таулы аймағында Бхилдерді жеңіп, 1745 жылы сарай салдырды. Сарайда бес негізгі қақпа болды: Итвария, Будвария, Сурайпол, Панрадия және Ная Дарваджа. Онда үш ежелгі храм орналасқан: Радж Раджешвар храмы, Чатубхужнатжи храмы және Нарсинг храмы. Раджмата мен оның 15 жасар ұлы Рават Мохан Сингх осы храмда қауіпсіздікте өмір сүрді. Жжангерпур қаласы астана болып табылды және сарайы бар еді, содан кейін бұл жер Раджгарх деп аталды және танымал болды.
The district takes its name from the headquarters town Rajgarh. Rajgarh District was constituted after the formation of Madhya Bharat in May, 1948. Prior to this the area of the present District was parceled out among the States of Rajgarh, Narsinghgarh, Khilchipur, Dewas (Senior) Dewas (Junior) and Indore. Rajgarh was the headquarters of a mediatised State, ruled by the Umath Rajputs (a branch of the Paramaras), they enjoyed a Sanad Estate under the Sultans of Delhi and Mughal emperors in succession. The first capital was Duparia, now in Shajapur District. Later on it was shifted to Dungarpur (19 km from Rajgarh) and then to Ratanpur (19 km west of Narsinghgarh) and back. In order to avoid disturbance by the frequently passing Mughal armies, the Ruler of the Estate, Mohan Singh, acquired the present side, originally known as Jhanjhanipur from the Bhils in A. D. 1640. Finally he shifted the headquarters in the year 1645, giving the place its present name. During the reign of Akbar (1556–1605) a Khilat and a Sanad were granted to Udaji of Tatanpur. At that time, Sarangpur was a Sarkar in the Subah of Malwa. Its jurisdiction extended from the western part of present Sehore District to the eastern part of Ujjain District. Among its twentyfour mahals many have retained their original names and are identified as Ashtah, Talain (Talen), Agra (Agar), Bajilpur (Bijilpur), Bhorsah, Khiljipur, Jirapur, Sarangpur, Sondarsi (Sundarsi), Sosner (Sunner) Sajapur, Kayath and Navgam (Tarana)1. In 1908, Rajgarh State was divided into seven Parganas, namely Newalganj, Biaora, Kalipith, Karanwas, Kotra, Seogarh and Talen. Narsinghgarh State was divided into four Parganas, namely Huzur (Narsinghgarh), Pachor, Khujner and Chhapera. The Parganas were placed in the charge of a Tahsildar each for revenue matters and magisterial work. 2 Khilchipur State was divided into three Paraganas. Sarangpur was as now, the tehsil headquarters of Dewas (Senior) and Dewas (Junior) States. Jarapur was a tehsil of Mahidpur District of former Indore State. It has now been abolished and merged in Khilchipur tahsil. In 1645 with the permission of Rajmata, Deewan Ajab Singh defeated the Bhils in the hilly region of Rajgarh and he constructed a Palace in 1745 which was having five main gates namely, Itwaria, Bhudwaria, Surajpol, Panradia and Naya Darwaja. And it constitutes three very ancient temple namely Raj Rajeshwar Temple, Chatubhujnathji Temple and Narsingh Temple, and in which Rajmata and his 15 year old son Rawat Mohan singh was living safely. In Jhanjherpur which was capital and it is having a palace due to which this place is known as Rajgarh and it had become famous.
Экономика
2006 жылы Панчаяти Радж министрлігі Раджгархты елдегі 640 ауданның ішіндегі ең артта қалған 250 ауданның бірі деп атады. Раджгарх – NITI Aayog-тың «Үміткер аудандар бағдарламасының» 84 ауданының бірі.
In 2006 the Ministry of Panchayati Raj named Rajgarh one of the country's 250 most backward districts (out of a total of 640). Rajgarh is one of 84 district of NITI Ayog's Aspirational district Program.
Білім
Үндістан Үкіметінің (GOI) жетекші Экспорттық несие агенттігі (ECGC) 2018-2019 қаржы жылында білім беру жобаларына, соның ішінде Мадхья-Прадеш штатының Раджгарх қаласындағы қыздардың орта білімін қолдауға 25 млн. рупий (Rs.2.50 crores) бөлген.
ECGC, a premier Export Credit Agency (ECA) of Government of India (GOI) has earmarked Rs.2.50 crores during Financial Year 2018 19 for education projects including supporting secondary education of girls in Rajgarh, Madhya Pradesh.
Айнар өзені
Неваж – Парван өзенінің сол жақ саласы, ал Парван – Калисинд өзенінің оң жақ бас саласы. Неваж өзені Мадхья-Прадеш штатының Сехор ауданындағы Ашта аймағында 634 метр биіктікте басталып, жалпы ұзындығы 220 километрді құрайды, оның 205 километрі Мадхья-Прадеш штатында орналасқан. Моханпура тоғаны Раджгархтың Биаура аймағындағы Моханпура ауылында салынған.
The Newaj is left bank tributary of the river Parwan which is a right bank principal tributary of the Kalisindh. The Newaj River rises at an elevation of 634 m in the Astha tehsil of the Sehore district in Madhya Pradesh and traverses a total length of 220 km, out of which 205 km is in Madhya Pradesh. The Mohanpura dam site is located in Mohanpura Village of Biaora tehsil of Rajgarh.
Климат
Ауданның климаты құрғақ, тек оңтүстік-батыс муссонды маусымында ғана. Жылды төрт маусымға бөлуге болады. Наурыз айынан маусымның екінші аптасына дейінгі кезең жазғы маусымды құрайды. Одан кейінгі кезең, қыркүйек айының соңына дейін, оңтүстік-батыс муссонының маусымы болып табылады. Қазан және қараша айлары муссоннан кейінгі немесе шегінетін муссондық маусымды құрайды. Суық маусым желтоқсаннан ақпанға дейін созылады. Ауданның жылдық жауын-шашын мөлшері 813,6 мм. Аудан бойынша жылдық жауын-шашынның шамамен 93 пайызы маусым мен қыркүйек аралығында жауады. Раджастанмен шекаралас Раджгарх және Хилчипур аудандарында жауын-шашын мөлшері әдетте ауданның орташа көрсеткіштерінен төмен болады.
The district has dry climate except in the south west monsoon season. The year may be divided into four seasons. The period from March to the second week of June is the summer season. The succeeding period up to the end of September is the south west monsoon season. October and November constitute the postmonsoon or retreating monsoon season. The cold season is from December to February. The annual rainfall in the district is 813.6 mm. About 93 percent of the annual rainfall in the district is received during the monsoon June to September. In Rajgarh and Khilchipur tahsils bordering Rajasthan, the rainfall
is generally below the district average.
Орман
Ауданның орман алқаптары құрғақ жапырақты, аралас және бұталы орман түрлеріне жатады. Көбінесе олардың ағаш құны төмен. Шығыс орманды батыс және орталық аймақтардағы орманға қарағанда жақсырақ. Орманның негізгі түрлері: *Anogeissus latifolia*, *Acacia catechu*, *Zizyphus jujuba*, *Carissa spinarum*, *Anogeissus pendula*, *Acacia arabica*, *Buchanania latifolia*, *Butea frondosa* және *Diospyros melanoxylon*. Сарангпур ауданындағы ауылдық орманды жерлерде көптеген шанан (Santalum album) ағаштары өседі. Ауылдық аймақтарда араам (Mangifera indica), бабуль (Acacia arabica), бер (Zizyphus jujuba), гулар (Ficus glomerata), хакра немесе чхеола (Butea frondosa), махута (Bassia latifolia), ним (Melia indica) және папаль (Ficus religiosa) ағаштары жиі кездеседі. Жамалы (Eugenia jambolana) өзендер мен арналардың жағалауларында, сондай-ақ хаджур (Phoenix dactylifera) өседі.
The forests of the district belong to the dry deciduous mixed and scrub types. Mostly their timber value is small. The eastern forests are better than those in the western and central belts. The common species of the forests are italic=no (Anogeissuslatifolia), italic=no (Accacia catechu), italic=no (ZizyphusJujuba), italic=no (Carissa spinarum), italic=no (anogeissuspendula), italic=no (Acacia arabica), italic=no (Buchananilatifolia), italic=no (Buteafrondosa), and italic=no (Diospyrosmelanoxylon). In the village forests there was a good number of chandan (Satalum album) trees in Sarangpur tahsil. The common trees of the village areas araam (Mangiferaindica), babul (Accaciaarabica), ber (Zizyphusjujuba), gular (Ficusglomerata ), khakra or chheola (B. Frondosa), mahuta (Bassialatifolia), nim (Meliaindica) and papal (Ficusreligiosa), jamun (Eugenia jambolana) occurs along the nala banks as also the khajur (Phoenix dactylifera).
Шри Тирупати баладжи ғибадатханасы Зирапур
Тирупати Баладжидің даңқы бүкіл әлемге жайылған. Жыл сайын оңтүстік Үндістандағы Тирупатиға миллиондаған адам келеді. М.П. Раджгарх ауданының Зирапур қаласынан келген адал жандардың бірі – Шри Ом Пракаш Мундра және оның әйелі Шакунтала. Осы жұбай Тирупати Баладжидің қасиетін көруге келгенде, осындай ұлы храмды Зирапурда салу туралы ойға келді. Байкунт қаласының тұрғыны, Шри О.П. Мундраның әкесі, марқұм Кишанжи Мундраның арманы – осындай сәнді храмның Зирапурда да болуы еді. Мундралар жұбы Зирапурда ұлы храм салуға бекініп, туған қалаларына қайтты. Кейін олар басқа отбасы мүшелерімен бірге Дидвана (Раджастан) қаласындағы Жалария Питіне барып, Шри 1008 Шри Свами Шри Ганшямачарьяджи Махараджпен кездесіп, армандары туралы толық айтты. Свамиджи осы үлкен іске бірден келісім берді. Бастауыш – Свамиджи Махараджтың басшылығымен Шри Шридхар Ғылымды тарату Пармартхик қорының құрылуымен басталды. Содан кейін 1998 жылдың 3 қыркүйегінде 25000 халқы бар Шри С.К. Млмдраның Зирапур қаласында Баладжи храмының негізі Свами Шри Ганшямачарьяджи Махарадж қалады. Храмды салуға шамамен 2 жыл уақыт кетті. 2000 жылдың 29 сәуірінен 4 мамырына дейін "Пран-Пратиштха Самарох" өтті және Вьянкетеш Лорд Баладжи храмы жұртшылыққа ашылды. Содан бері күн сайын 2000-2500 адал жандар қасиетті орынға келіп, дұға тілеп, армандарының орындалуын күтеді.
The glory of Tirupati Balajee is worldwide. Every year lakhs of people visit at Tirupati Dev, situated in south of India. One of the devotee from Zirapur, District Rajgarh of M. P. is Shri Om Prakash Mundra & his wife Shakuntala. When this couple reached to have darshan of Tirupati Balajee, a thought came in their mind, why not build the similar grand temple in Zirapur. It was a dream of Late Shri Kishanjee Mundra, resident of Baikunth and father of Shri O. P. Mundra to have such a grand temple at Zirapur also. Mundra couple then & their determined to construct the grand temple at Zirapur and returned to home town. Later they went with their other family members to Jhalariya Peeth situated at Didwana, (Rajasthan) and met Shree 1008 Shree Swami Shri Ghanshyamacharyajee Maharaj to detail about their dream. Swamijee immediately gave his consent for this great work. The starting was with the formation of Shree Shridhar Gyan Prasar Parmarthik Trust under the guidance of Swamijee Maharaj. Thereafter on 3 September 1998 at Zirapur, a town of Shri S. K. MLmdra with a small population of 25000 people, foundation of Balaji Temple was laid by Swami Shree Ghanshyamacharyajee Maharaj. The construction of temple took about 2 years. From 29 April to 4 May 2000 Pran Pratishtha Samaroh was conducted and Vyankatesh Lord Balajee temple was opened for public, and since then every day 2000–2500 devotees come here to have darshan and get their wish fulfilled.
Жалпа Мата ғибадатханасы
Раджгарх қаласынан 6 шақырым жердегі төбедегі атақты Маа Дурга ғибадатханасы орналасқан. Раджгарх патшасы Умат бір кезде халықты қорғау үшін Анаға құлшылық еткен. Соның нәтижесінде Ананың өзі осы жерде пайда болды. Жыл сайын 1111 метрлік Чунар Раджмахалдан Мата Рани сарайына әкелінеді.
A famous temple of maa durga situated 6 km from rajgarh city on the top of the hill. Raja Umath of Rajgarh had once worshiped the mother to protect people. due to which the mother herself appeared here. Here every year 1111 meters long Chunar is taken from rajmahal to the court of Mata Rani.
Саха шямджи ғибадатханасы
Шямджи (Вишну) ғибадатханасы король Санграм Сингхтің (Шям Сингхтің) естелігіне оның әйелі Бхагивати Котра ауылындағы Парвати өзенінің жанында салынған. 16-17 ғасырларда король Хажи Валидің моғол әскерімен болған шайқаста қаза тапты. Ғибадатхананың қабырғаларында көптеген суреттер мен өнер туындылары бар. Ғибадатхана мемлекеттік қорғаумен қамтамасыз етілген.
The temple of Shyamji (lord Vishnu) was built in the memory of the king Sangram Singh (Shyam Singh) by his wife Bhagyawati near parvati river in a village Kotra. During the 16 17th century, the king died in an encounter with a mughal soldier of Haji Wali. Temple contain many wall arts. The temple is protected by the state govt.
Құндалия бөгеті
2018 жылы Зирапұрдың жанында салынған ірі бөгет Күндалия деп аталады. Бөгет Раджгарх және Агар Малва аудандарындағы шамамен 419 ауылдың шаруаларын сумен қамтамасыз ету және олардың егістіктерін тамшылап суаруға мүмкіндік беру мақсатында салынды. Бөгет сонымен қатар екі ауданда да ішуге жарамды сумен қамтамасыз етеді.
The major dam constructed in 2018 near Zirapur is called Kundaliya. The Dam is constructed with the purpose of supplying pressurized water for farmers of nearly 419 villages to facilitate micro irrigation in their fields in Rajgarh and Agar malwa districts. The dam also serves the purpose of drinking water in both the districts.
Моханпура бөгеті
Неваж өзенінде, Раджгард қаласынан 8 шақырым қашықтықта бөгет салынды. Бөгеттің су жиналатын алабы 3726 шаршы километрді құрайды. Бөгеттен суару, тұрмыстық және өнеркәсіптік қажеттер үшін су беріледі. Бөгеттен жазғы маусымда (Кхариф) шамамен 35500 гектар, ал қысқы маусымда (Раби) 62250 гектар жерді суару жоспарлануда.
A dam has been built on the Newaj river, 8 kilometers away from Rajgarh. The catchment area of the dam is 3726 square km. Water will be provided in the dam for irrigation, domestic and industrial use. It is proposed to irrigate about 35500 hectares in Kharif and 62250 hectares in Rabi season from the dam.