Кіріспе

Ганготри ұлттық паркі – Үндістанның Уттаркаши ауданында орналасқан ұлттық саябақ. Оның флорасы мен фаунасы қылқан жапырақты ормандардан, альпійлік шалғындардан және мұздықтардан тұрады. Ганг өзенінің бастауы – Ганготри мұздығындағы Гаумух саябақтың ішінде жатыр. Ганготри ұлттық паркі 1989 жылы құрылған.

Флора

Парк төменгі қабаттарда Батыс Гималайдың субальпілік қонысқан қылқан жапырақты ормандарын, ал жоғары қабаттарда Батыс Гималайдың альпілік бұталарын және шалғындарын қамтиды. Өсімдік құрамына шыршалы деодар, шырша, қарағай, емен және рододендрон кіреді.

Фауна

Ганготри ұлттық паркі қар барысының мекені. Бүгінгі күнге дейін паркте 15 түрлі сүтқоректі және 150 түрлі құс тіркелген, оның ішінде Азиялық қара аю (Ursus thibetanus), қоңыр аю (Ursus arctos), мускус бұғы (Moschus chrysogaster), көк қой (Pseudois nayaur), Гималай тахы (Hemitragus jemlahicus), Гималай моналы (Lophophorus impejanus), Коклас (Pucrasia macrolopha) және Гималай қар құсы (Tetraogallus himalayensis), фазандар, бөденелер, қазтар және көгершіндер.

Туризм

Сәуірден қазанға дейінгі аралықта ұлттық паркте туризм өрге басады. Теміржол және әуежай бас кеңсесі Дехрадун қаласында орналасқан. Ең жақын теміржол стансасы ұлттық парктен 210 шақырым, ал ең жақын әуежай 220 шақырым қашықтықта. Ең жақын қала – Харсил (30 км).

География

Ганготри ұлттық паркі (ГНП) (Ұзындығы 78°45’ – 79°02’ шығыс және Ені 30°50’ – 31°12’ солтүстік) Үндістанның Уттаракханд штатының Уттаркаши ауданында Бхагиратхи өзенінің жоғарғы суайдынында орналасқан. Парктің солтүстік-шығыс шекарасы Қытаймен халықаралық шекарамен өтеді. Ол 2А Батыс Гималай биогеографиялық аймағына (Роджерс және Панвар, 1988) жатады және 2,390 км² аумақты қамтиды, оның ішінде қар басқан таулар мен мұздықтардың кең аумағы бар. Ганг өзенінің бастауы – Гаумух мұздығы парктің ішінде орналасқан. Паркке атын берген Ганготри индуистердің қасиетті орындарының бірі болып табылады. Парк аумағы Говинд ұлттық паркі мен Кедарнатх жануарлар қорығы арасындағы тұрақты байланысты қамтамасыз етеді. Биік тізбектер, терең шатқалдар, тік жартастар, тасты мұздықтар және тар аңғарлар аймақтың ерекшелігі. 1800 м-ден 7083 м-ге дейінгі биіктік градиенттерінің айқын айырмашылығы бар, бұл субтропикалық қоғамдардан бастап альпілік шалғындықтарға дейінгі әртүрлі биомдарға әсер етеді.

Экология

Ганготри ұлттық паркі жоғары биіктіктегі экожүйелерге тән, физикалық және биологиялық ерекшеліктерінде транс-Гималай элементтерінің шешуші ықпалы бар. Ландшафт альпілік бұталармен басым, бірақ қара шұбаты мен қайын ормандары тиісінше төменгі және жоғары биіктіктегі аймақтарда шашыраңқы түрде кездеседі. Ганготриден Гаумухқа дейінгі барлық маршрут бойындағы тау беткейлері тік және одан туындаған көшкіндермен айқын бөлінген. Бұл көшкіндер орман участаларының, соның ішінде альпілік өсімдіктердің өміршеңдігін қайта қалпына келтірмейтіндей оқшаулануға себеп болған сияқты. Орманға және оған тәуелді организмдерге осы табиғи құбылыстардың әсерін тіркеу маңызды, осылайша жануарлар дүниесі тұрғысынан бұл парктің ұзақ мерзімді құндылығын бағалауға болады. Жер бетіндегі өсімдіктер құрғағанмен, бұл аймақтағы жоғары биомасса деңгейін көрсетеді, ал тіркелген жер бетіндегі өсімдік жамылғысы 10-дан 50%-ға дейін (орташа = 25%) құрайды.