Кіріспе

Алексей Александрович Кузнецов (20 ақпан 1905 жыл [ескі стиль бойынша 7 ақпан 1905 жыл] – 1 қазан 1950 жыл) – кеңес мемлекет қайраткері, КПСС функционері, генерал-лейтенант және КПСС Орталық комитетінің мүшесі (1939–1949). Еуропалық Ресейдің Новгород провинциясындағы Боровичи қаласында туған, ол жасөспірім кезінде жергілікті ағаш кесу зауытында жұмыс істей бастады. 1924–1932 жылдары Новгород және Нижний Новгород облыстарында комсомол ұйымдастырушысы болды. 1932 жылы Ленинградқа (Санкт-Петербург) партияның кіші лауазымды қызметкері ретінде ауыстырылды, бірақ Ұлы тазалау кезінде жоғары лауазымды шенеуніктер тұтқындалғанда тез өркендеді. 1937 жылдың тамызында Ленинград КПСС қалалық комитетінің (горком) және облыстық комитетінің (обком) екінші хатшысы (басшының орынбасары) болып тағайындалды, бұл оны Андрей Ждановтың басшылығымен Ленинград облысындағы екінші тұлға етті. 1937 жылдың 19 қарашасында Волховский ауданындағы қоғамдық жиында сөйлеген сөзінде ол: «Жолдас Ждановтың басшылығымен жұмыс істеуді үлкен бақыт деп санаймын. Оның басшылығымен, мен зұлым фашистік агенттерді, Троцкишіл Бухарин саботажшыларын және тыңшыларды талқандайтын болып, біздің ұлы коммунистік партиямыздың тазалығы үшін күресемін» деді. 41 жасында ол шамамен тоғыз ең қуатты кеңес шенеунігінің «ішкі шеңберіне» енді, бірақ «Кузнецовтың жоғарылауы оны сталиндік ормандағы ең қатыгез жыртқыштардың – Берия мен Маленковтың өшпес жеккөрінішіне ұшыратты».

Тұтқындалу және өлім

Кузнецовтың саяси ұстанымы 1948 жылғы тамыз айында Ждановтың қайтысынан кейін ашыққа шықты. 1949 жылғы 15 ақпанда ол қызметтен алынып, «большевик емес бұрылыс» жасады деген айып тағылды. Мүмкін, Кузнецов Кировтың өліміне қатысты зерттеу жүргізгендіктен осы жағдайға ұшыраған болуы мүмкін. Сталиннің осы кісі өлтіруге қатысы бар деген күдік әлі де толыққанды зерттелмеген, бірақ оған және Ленинград партия ұйымының екі басшысы – М.И. Родионов пен П.С. Попковқа қарсы ресми айып – Ленинградта рұқсатсыз ірі жәрмеңке ұйымдастырғандары және Орталық Комитетті сынап, Ленинградтың арнайы қорғаушылары ретінде көрсеткендері болды. Ол КОКП-ның Қиыр Шығыс бюросының хатшысы болып тағайындалды. Кузнецов 1954 жылы Сталиннің қайтысынан және Берияның тұтқындалуынан кейін қайтыс болғаннан соң ақталуға ие болды.

Отбасы

Кузнецовтың Валерий есімді ұлы мен Алла есімді қызы болды. Алла әкесі құлаған кезде Анастас Микоянның ұлы Серго Микоянға күйеуге берілді. Көзге түсетіні, Микоян отбасы 1949 жылдың 18 ақпанында өткен тойды тоқтатуға әрекет етпеді. Кузнецов қызының қауіпке түсуінен сескенгенімен, тойға қатысты.