Кіріспе

Антибиотиктер класы

Глицилциклиндер – тетрациклиннен туындаған антибиотиктер класы. Бұл тетрациклиннің аналогтары тетрациклинге қарсы тұрудың екі кең таралған механизмін жеңу үшін жасалған, атап айтқанда, қабылданатын эффлюкс сорғылары және/немесе рибосомалық қорғаныс арқылы дамитын резистенттілікті. Қазіргі таңда тигециклин – антибиотик ретінде қолдануға бекітілген жалғыз глицилциклин.

Тарих

Бұл препараттарды дамытуға тетрациклинге төзімді бактериялардың таралуының артуы түрткіс болды. Бұл препараттар алғаш рет 1990-шы жылдардың басында тетрациклин молекуласын өзгерту арқылы синтезделді. Миноциклиннің 9-позициясына үлкен N,N-диметилглициламид тобын қосу арқылы, қосылыс қабылданған эффлюкс насостары және/немесе рибосомалық қорғаныс механизмі арқылы туындаған тетрациклинге қарсы төзімділікке азырақ ұшырады. Бұл бастапқы жұмысты одан әрі жетілдіру нәтижесінде клиникалық қолдануға қолжетімді алғашқы глицилциклин – тигециклин жасалды.

Әрекет ету механизмі

Глицилциклиндік антибиотиктер тетрациклиндік антибиотиктер сияқты әрекет ету механизміне ие. Олар белок синтезін бұғаттап, бактериялардың көбейіп қалуына кедергі келтіреді. Екі антибиотик класы да 30S рибосомалық суббірлігіне байланысып, аминоацил тРНК-ның рибосоманың А-сайтына қосылуын болдырмайды. Дегенмен, глицилциклиндер тетрациклиндерге қарағанда жақсырақ байланысады.

Қарсылық механизмдері

Глицилциклиндер тетрациклинге қарсы тұрушылықты, қабылданған эффлюкс насостары және/немесе рибосомалық қорғаныс механизмі арқылы көрсететін организмдерге қарсы тиімдірек, бірақ глицилциклиндер хромосомалық эффлюкс насостары бар организмдерге, мысалы, Pseudomonas және Proteae сияқтыларға қарсы тиімсіз.

Жағымсыз әсерлері және қарсы көрсетілімдері

Глицилциклиндер тетрациклиндерге ұқсас болғандықтан, олар тетрациклиндер сияқты көптеген жанама әсерлерге және қарсы көрсетімдерге ие. Бұл жанама әсерлерге жүрек ауруы/құсу, бас ауруы, жарыққа сезімталдық, өсіп келе жатқан тістердің түсінің өзгеруі және ұрыққа зиян келтіру кіруі мүмкін. Ұрыққа зиян келтіру қаупі болғандықтан, жүкті әйелдерге бұл антибиотиктерді беруге болмайды. Сонымен қатар, тіс түсінің өзгеру қаупі болғандықтан, тістердің даму кезеңінде бұл препараттарды қолдануға болмайды. Глицилциклиндердің тетрациклиндермен ұқсастығына байланысты, тетрациклин антибиотиктеріне гиперсезімталдық реакциялары глицилциклин антибиотиктеріне де гиперсезімталдық реакцияларын тудыруы мүмкін; сондықтан, бұл пациенттерде глицилциклиндерді сақтықпен қолдану керек.